İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1008 K.2025/821

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/1008 Esas

KARAR NO: 2025/821

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ: 29/12/2022

KARAR TARİHİ: 03/11/2025

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9.maddesine göre Türk Milleti adına yargı yetkisini kullanan bağımsız ve tarafsız İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasında yapılan yargılama sonucunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacılar-------- müşterek çocukları, davacı küçük------ sevk ve idaresindeki----- plakalı dolmuş-minibüsten inmiş, yolun karşı şeride geçmek amacıyla duran minibüsün önünden yolun karşısında geçerken, duran minibüsü büyük bir hızla sollayan davalılardan---- sevk ve idaresindeki, davalılardan ------plakalı araç karşıdan karşıya geçmekte olan davacı küçük ----- çarptığı, kazanın ardından,-------- sevk edildiği, kemik kırığının ciddi nitelikte olması ve müvekkillerin talebiyle özel ambulansla (ücreti müvekkillerce ödenmiştir) derhal --------- Hastanesine sevk edilerek orada ameliyat olduğu,

kaza sonrasında, kazazede küçüğün sol kolunun üst kısmında parçalı bir şekilde ciddi kemik kırığı oluşması sebebiyle ciddi bir ameliyat geçirmiş, sağ köprücük kemiğinin de yine ciddi şekilde parçalı kırıldığı için platin takıldığı, küçük ----- kaza tarihinden okulların açıldığı ------ayının ortasına kadar yaklaşık 1,5 ay boyunca, pansuman- film- grafi çekimi, kontrol, muayene vb. sebeplerle Karasu ilçe merkezinde bulunan ------------ Hastanesine özel araçla gitmek zorunda kaldığı,

süreç boyunca, davacılar yol masrafları yaptıkları, müvekkil fizik tedavi süreci için ----- Hastanesine, tedavisinin devamı için ise -------- gittiği, tedavi giderlerinin yüzde 85 i sigorta tarafından karşılanmakta, %15 lik kısmı ise müvekkillerce karşılandığı, müvekkillerin maddi zarara uğradığı, Ömer'in kollarında ve göğsünde ciddi yara izleri kalmış olup bahsi geçen yaraların ancak estetik müdahale ile kısmen de olsa kapatılabileceği, sağ köprücük kemiğindeki platin halen takılı olduğu,

müvekkilin uğradığı maluliyet,-------Hastaneleri tarafından yapılacak incelemeyle ortaya çıkacağı, müvekkilin uğradığı maluliyet neticesinde, geçici iş göremezlik ve kalıcı iş göremezlikten kaynaklı maddi zarara uğradığı, kaza nedeniyle ------sayılı dosyası kapsamında soruşturma başlatılmış olup ilgili soruşturma derdest olduğu, kazanın hemen ardından hazırlanan kaza tespit tutanağında "kazanın meydana gelmesinde------ 2918 sayılı KTK'nın, yönetmelik 158/b-3 maddesinde kusurlu olduğu, --------- plakalı aracın ise herhangi bir kusurunun olmadığı belirtildiği, ancak mezkur kaza tespit tutanağındaki değerlendirme ve tespitlerin hatalı olduğu,

bir takım gerçeklerin göz ardı edildiği açık olup kazanın nasıl meydana geldiği kamera kayıtlarıyla sabit bulunduğu, ceza soruşturmasına mübrez 08.09.2022 tarihli cd çözüm tutanağına konu görüntü (kaza yerini gösteren tek kayıt) ile izlendiğinde, kazaya sebebiyet veren aracın, diğer araçlara göre oldukça hızlı olduğunu ve dahası minibüsü geçebilmek için hızını daha da arttırdığı çıplak gözle dahi tespit edilebildiği, kaza tespit tutanağında bu hususlar hakkında hiç bir tespit yapılmadığı,

davalı -----kazaya karışan araçlardan---- plakalı aracın kaza tarihi itibariyle -------- kapsamında sigortalayanı olması nedeni ile meydana gelen maddi zararın tamamından poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla hiçbir indirime gidilmeksizin sorumluluğu bulunduğu,

Davalı ---- kazaya sebebiyet veren ---- plakalı aracın sürücüsü, ------ mezkur aracın sahibi olarak KTK 85. Maddesi gereği davacı müvekkillerin uğramış olduğu maddi ve manevi zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, davacıların kaza nedeniyle manen acı, elem ve ızdırap çektikleri manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminatın hüküm altına alınması gerektiği, sigorta şirketine başvurunun neticesiz sonuçlandığı arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamadığı,

bu nedenle HMK 107 md uyarınca -------- uğradığı şimdilik 500,00 TL iş göremezlik, 250,00 TL yol masrafı, 250,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 1.000,00 TL maddi tazminat, 200.000,00 TL manevi tazminat, ------ uğradığı 100.000,00 TL manevi tazminat ile davacılardan ---- 100.000,00 TL manevi tazminatın kazanın meydana geldiği 20.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı --------- vekili cevap dilekçesinde özetle.

HMK 121.maddesine göre, davacı tarafın dava dilekçesi ile birlikte delillerini tarafımıza tebliğ etmesi gerektiği, davacı tarafınca meri kanun gereği müvekkil şirkete usulüne uygun başvuruda bulunulmamış ve zorunlu belgeler tarafımıza sunulmadığı, davacı taraf müvekkil şirket nezdinde başvurusu yapması zaruriyeti olduğu, kazanın meydana gelmesinde davacı yaya asli ve 96100 kusurlu olduğundan müvekkilden talep edilen tazminat teminat dışında kaldığı, sigortalımız araç sürücüsünün dava konusu kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı,

kabul anlamına gelmemek kaydıyla sürekli sakatlık tazminatı hesaplaması karayolları zorunlu mali sorumluluk poliçesi genel şartları ve eklerinde yer alan kural ve ilkelere göre hazırlanması gerektiği, davacının geçici iş göremezlik ve bakıcı giderlerine dair zararına ilişkin tazminat talepleri tedavi gideri kapsamında olup tedavi gideri talepleri trafik sigortası yeni genel şartları gereği teminat dışında kaldığı, geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderleri dair talepler sek'nın sorumlu olduğu,

davacı tarafa ------ tarafından rücuya tabi herhangi bir ödeme veyahut gelir bağlama işleminin yapılıp yapılmadığının tespiti gerektiği, faiz başlangıcı ancak dava tarihi olarak kabul edilebilir ve uygulanması gereken faiz türü yasal faiz olabileceği, teminat limiti ile sınırlı tutulabileceği, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesine talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ----- vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkil----------adlı araç kiralama dükkanı bulunan bir esnaf olduğu, müvekkil dava konusu yaralanma olayını işbu dosya içeriği ile öğrendiği, müvekkil tamamıyla kusursuz olduğu ve zarardan sorumluluğu bulunmadığı, müvekkil --------gerçek kişi tacir olup dosyaya sunulan arabuluculuk tutanağından da görüleceği üzere davacılar müvekkil ile arabuluculuk görüşmesinde bulunmadığı, dava şartı arabuluculuk yapılmamasının usule aykırı olduğu, Davacıların müvekkile yönelik iddiaları gerçeğe aykırı olduğu, müvekkil ile dava konusu olan haksız fiile ilişkin kaza olayı arasında illiyet bağının kesildiği,

müvekkil ----- tarihleri arası için ---- sunduğumuz araç kiralama sözleşmesi ile kiraladığı, sonrasında ise ----- kiraladığı aracı müvekkile geri teslim etmediği, müvekkil arabasını ------ edilmiş halde ve hasarlı olarak bulunduğu, bu olaya ilişkin müvekkil ----- dosyası ile şikayetçi olmuş ve savcılıkça iddianame hazırlanarak ------Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı, ekte sunduğumuz araç kiralama sözleşmesinde de açıkça görüleceği üzere araç için ek sürücü bulunmamakta olup işbu dosya ile öğrendiğimiz ------ dava konusu kazayı gerçekleştirdiği,

bu durum araç maliki müvekkilin rızası dışında gerçekleştiği, müvekkil aracı ---- kiralamış fakat ilgili olay davacı ile diğer davalı---- arasında gerçekleştiği, yine sözleşmemiz gereği oluşacak kazalardan sorumluluk kiralayan kişiye ait olduğunun belirtildiği, davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı----- vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın------ açılması gerektiği, mahkemenin yetkisiz olduğu, yetkiye itiraz ettiği, kaza esnasında hız kurallarını ihlal etmediği, 30 km hz ile seyir halinde olduğu, kazada kusurunun bulunmadığı, kazada davacı ---- dava dışı dolmuş sü ünün kusurlu olduğu, kazada kusursuz olması nedeniyle sorumluluk yüklenemeyeceği, aracın sigorta poliçesinin bulunduğu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Hastane kayıtları, ----- yazılan müzekkere cevapları, ------Dava Dosyası,--------sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği.

------ tarihli raporunun incelenmesinde; dava konusu kazanın gerçekleşmesinde davalı sürücü---- %50, davacı yayanın %50 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği görülmüştür. --------- raporunun incelenmesinde; dosyamız davacısı --------- dava konusu trafik kazası sebebiyle Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik Hükümleri kapsamında kişinin tüm vücut engellilik oranının %7 olduğunun, iyileşme süresinin ise olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceğinin, başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı,

iyileşme süresi içinde 2 ay bir başkasını yardımına ihtiyaç duyabileceğinin tespit edildiği görülmüştür. Doktor bilirkişi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; dava konusu kazada yaralanmalarından dolayı bakıcı gideri ve belgesiz tedavi gideri toplamının 16.942,00 TL olacağının, davalının %50 kusur oranına göre işbu bedelin 8.471,00 TL lik kısmından davalı tarafın sorumlu olacağının tespit edildiği görülmüştür.

İş Göremezlik tazminat hesabı için aktüerya bilirkişisine tevdii edilen dosyaya ilişkin düzenlenen bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle; tarafların tespit edilen kusur oranları dikkate alınarak davacının dava konusu kaza nedeniyle iş göremezlik tazminatı alacağının 530.028,22 TL olarak hesaplandığı, davalı nezdinde düzenlenen ZMMS poliçesinin kişi başı ölüm sakatlanma teminat limitinin 1.000.000,00 TL ve Sağlık Giderleri poliçe teminat limitinin 1.000.000,00 TL ile sınırlı olduğu görülmüştür.

Davacı vekili tarafından 24/06/2025 tarihinde bedel arttırım talepli dilekçe sunulduğu görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası sonucu cismani zarar nedeniyle, kazaya karışan aracın ZMMS sigortacısı ve araç sürücüsü aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir

6098 sayılı TBK 49. maddesi gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fille başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. TBK 56. maddesine göre vücut bütünlüğü, TBK 58. maddesine göre kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminata hükmedilmesini isteyebilir.

Somut olayda; ---- günü davalı sürücü-----sevk ve idaresindeki ------ plakalı araç ile seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde davacı yaya ---- çarpmasıyla neticelenen dava konusu kazanın meydana geldiği, -----raporu ile dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücünün %50, davacı yayanın %50 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, yine alınan ---------- ile dosyamız davacısının maluliyet oranının %7 olduğunun, iyileşme süresinin ise olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceğinin, başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı,

iyileşme süresi içinde 2 ay bir başkasını yardımına ihtiyaç duyabileceğinin tespit edildiği görülmüştür. Bilirkişi raporlarına karşı yapılan itirazların değerlendirilmesinde;Davacı vekili tarafından davacı tarafın ---- Lisesinde eğitim gördüğü belirtilerek asgari ücret üzerinden tazminat hesabı yapılmasına itiraz edilmiş ise de, günümüzdeki birçok lisenin-----şeklinde faaliyet gösterdiği,

yalnızca bu verinin davacının ileride asgari ücret seviyesinin üzerinde kazanç sağlayacağı hususunda yeterli delil teşkil etmeyeceği, davacı tarafın herhangi mesleki ve teknik liseye gitmediği bu nedenle mezun olduktan sonra hangi bölümde eğitim hayatına devam edip hangi mesleği icra edeceğinin bu aşamada bilenemeyeceği ve emsal ücret araştırması yapılmasının mümkün olmadığı, eğitimine yüksekokul seviyesinde devam edip etmeyeceğinin bu aşamada belli olmadığı anlaşılmakla bu yöndeki itirazlar yerinde görülmemiştir. ------ Karar sayılı ilamı.

"Davacının sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplanırken 6 aylık askerlik döneminde gelir elde etmeyeceği değerlendirilerek bu dönem hesaplama dışı bırakılmıştır. Ancak bu hesap şekli hatalıdır. Zira sadece meslek sahipleri ve çalışıp kazanç elde etmekte olanların değil, uğranılan kaza nedeniyle oluşan maluliyet nedeniyle günlük işlerini yapamayan veya yapmakta zorlanan diğer kişiler de maddi tazminat (efor tazminatı) talep edebilir.

Kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan ve askerlik yapmayan kişinin askerlik dönemi boyunca efor kaybı olacağının kabulü ile bu dönem için de sürekli iş göremezlik tazminatı hesabı yapılmalıdır." şeklindedir.

Bu nedenle davacı tarafın askerlik görevi ifa sürecinin de tazminat hesabında dikkate alınmasının yerinde olduğu görülmüştür.Davalı----- vekili tarafından dava konusu aracı dava dışı ------ kiraladığı bu nedenle kazayı gerçekleştiren şahıs ile davalı müvekkili arasında herhangi bir sözleşmesel ya da fiili bağ bulunmadığı iddia edilmiş ise de -------aracın başkasına kiralanmış olmasının dava dışı kiralayan ile araç maliki arasında uzun süreli araç kiralama sözleşmesi yapıldığını göstermeyeceği,

aracın kiralanan kişiden başkası tarafından kullanılmasının ancak davalı araç maliki ve aracı kiralayan arasındaki hukuki ilişki kapsamında değerlendirilebileceği, KTK ilgili hükümleri gereği davalı araç malikinin işleten sıfatı ile sürücü ile bilikte dava konusu zarardan sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştırTüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; kusur ve maluliyete ilişkin dayanak raporlar dikkate alınarak rapor düzenlenmek üzere dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdii edildiği,

dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporunun hükme esas alınmaya elverişli bulunduğu anlaşılmakla davacı vekilinin 24/06/2025 tarihli talep arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın iş göremezlik, yol ve tedavi giderleri bakımından kabulüne karar vermek gerekmiştir.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır.

Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. ----gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.Tüm dosya kapsamı, yukarıda yapılan tüm hukuki açıklamalar ve nitelendirmeler kapsamında, davacı ---- tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle davacı ---- anne ---- ve baba ----- manevi ızdırap çektiği, olaydaki kusur durumu, olay tarihi, olayın oluş şekli ve gelişimi, eylemin niteliği, olay tarihindeki paranın alım gücü,

hak ve nesafet ilkeleri bir bütün olarak değerlendirilmiş davacıdaki acı ve elemin bir nebze olsun dindirilebilmesi amacı ile takdiren kısa kararda belirtilen miktarda davacılar lehine manevi tazminata hükmedilmiştir.Temerrüt tarihi bakımından yapılan değerlendirmede;Davacının yaralandığı kazaya karışan aracın trafik sigortacısı olup, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2. maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Sigorta şirketine yapılmış bir başvurunun bulunmadığı durumda ise davanın açılmasıyla temerrüde düşen sigortacının dava tarihinden itibaren faizden sorumlu tutulması gerekir.Huzurdaki davada.

Davacının poliçe kapsamında ödeme yapılmasını sağlamak için,----- tarihinde davalı sigorta şirketine başvuru yaptığı, bu haliyle davalı sigorta şirketinin 8 iş günü sonrasında ---- tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmakla davalı sigorta şirketi bakımından ---- tarihinden itibaren, davalı sürücü ve araç maliki bakımından ise kaza tarihinden itibaren, kazaya sebebiyet veren aracın hususi amaçla kullanıldığı da göz önünde bulundurularak, yasal faiz oranı üzerinden temerrüt faizi işletilmesine karar vermek gerekmiştir.