İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/401 K.2022/771

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/401 Esas

KARAR NO : 2022/771

DAVA

Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 08/06/2022

KARAR TARİHİ : 17/11/2022

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /

DAVA/TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında --- ---- ---- faaliyet gösteren ----mütemmim ------yürütülecek ----------- yapıldığını, sözleşmeye göre müvekkilinin sözleşmede öngörülen süreler içerisinde ------------------- çalışabileceği şekilde --------------göre ------ sözleşmede ----- sağlayacağını, davalı şirketin ise süresiz geçici ------------- karşı serbest ---------------- belirlenmiş diğer hizmetleri sağlayacağını, sözleşmeye göre müvekkilinin yukarıda ----------sunacağını,--------------- sağlayacağını, --------- bulunacağını,

belgeleri yazılı olarak davalı ------satış ------ için -------oluşturacağını ve sözleşmede belirlenmiş rekabet hükümlerine uyacağını ve sözleşmede yazılı diğer görev ve yükümlülüklerini yerine getireceğini, sözleşmeye göre davalı--------- ------------ vereceğini, -------------alanındaki ürün ve hizmetlerin ---------tüm lisans, ------ talep edilebilecek ----- temin edeceğini, vereceği hizmetlerin---- gereken iş gücünü temin ederek pazarlamacının müşterilerine tam ve eksiksiz bir hizmet sunacağını, ayrıca sözleşmede davalı şirketin fatura kestiği müşterilerin yaptıklarından,

işledikleri suçlardan ve verdikleri zararlardan dolayı başta ------------ yasaların belirlediği kadar sorumlu olacağını ve cezaları tek başına üstleneceğini ve sözleşmeden doğan diğer yükümlülüklerini yerine getireceğini, tüm bunlar karşılığında müvekkili tarafından operasyoncuya sözleşmede yazılı tarihlerde ödemeler yapılacağı ve sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmeyen tarafın diğer tarafa ---- ödeyeceği ve diğer koşullar hüküm altına alındığını, ---- konusunda taraflar arasında akdedilen ----- anlaşmazlıkların çözümü başlıklı 8. Maddesinde.

"Uyuşmazlıklar taraflar arasında çözülemezse uyuşmazlığı ------ ve icra daireleri yetkilidir" şeklinde hüküm konulduğunu ve işbu hükmün geçersiz olduğunu, sözleşmede---- olan ----şartlarının davalı şirket tarafından sağlanamadığını, davalı şirketin sözleşmeye aykırı davrandığını, daha sonrasında ise yükümlülüklerin yerine getirilmemesi ile tutanak düzenlenmesi ve ---- talimat verilerek müvekkili şirket yetkililerinin sahaya girişlerinin yasaklanması ile sözleşme imkansız hale geldiğini, müvekkili tarafından davalı şirketle yapılan işbu---- tutarında ------ sahasında bulunan ------ işleri, ------ yapıldığını,

daha sonra bu masrafların davalıya fatura edilmesine rağmen iade edilmediğini, zararın karşılanmadığını, sözleşmenin feshi ile müvekkili şirket tarafından davalı şirkete eksikliklerin tamamlanması amacıyla --- -------işlerine istinaden gerçekleştirdiği iş ve işlemleri karşı yana----- numaralı --------- tutarında fatura ile faturalar herhangi bir itiraza uğramaksızın kesinleştiğini, ancak buna istinaden hiçbir ödeme yapılmadığını, müvekkili şirket ile davalı arasında sözleşme fesih edildikten sonra ödenen ----- yapılan masraflara ilişkin ödeme iade edilmediğini,

taraflarınca önce davalı----çekildiğini bu ihtardan sonra söz konusu depoların---- uygun hale getirilmemesi nedeniyle TBK'nın 639/f.1 vd. Maddeleri uyarınca sözleşmenin devamının imkansız hale gelerek sonlandırıldığını ileri sürerek davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla öncelikle yukarı da ayrıntılı açıkladıkları nedenlerle davalı şirkete ait işletme belgeleri ile lisanslarının devrinin dava sonuna kadar devrinin engellenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, işbu husus mümkün olmazsa veya sayın mahkeme aksi kanaatte ise dava harcına esas değerde ihtiyati haciz kararı verilmesini,

müvekkili tarafından davalı şirkete ----- fatura olmak üzere fatura ---- ihtarnamelerden dolayı temerrüte düştüğü tarihlerden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte davalıdan alınarak taraflarına verilmesini, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı aleyhine yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /TALEP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; --- itirazlarını yinelediklerini, taraflar arasındaki "--- Sözleşmesi'nin 8. Maddesinde taraflar arasında çıkacak olan uyuşmazlığın ---- kavuşturulacağının hüküm altına alındığını, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 116.

Maddesi uyarınca tahkim itirazının ilk itiraz niteliğinde olduğunu, süresinde sunulan------- itirazlarının kabulü ile davanın usulden reddine karar verilmesini, her ne kadar davacı tarafça --- geçerli olmadığı ileri sürülmüşse de tarafların ---- imzalanan sözleşmede yer alan bir şartın bu şekilde bertaraf edilmesinin olanaksız olduğunu, müvekkili ---- üyesi olduğunu, ----alanda geçerli olan ---tarafından yapıldığını, --- düzenlemelere göre resmen görev yaptıklarını, ---- bünyesindeki ---- --- aleleade, bir hakem heyeti olmadığını,-----gereği, ------- geçerli kararlar veren---tarafların serbest iradeleri ile kabul ederek imzaladıklarını,

davacının, uzlaşmazlık ortaya çıktığı zaman, sözleşmede yazdığı ve imzasıyla kabul ettiği gibi, ---------- gerekirken mahkemeye başvurmasının sözleşmeye açıkça aykırı olduğunu, müvekkilinin sözleşmedeki herhangi bir yükümlülüğünü ihlali söz konusu olmadığından davacının alacak taleplerinin reddi gerektiğini, davacı tarafın sözleşme hükümlerine farklı anlamlar yükleyerek müvekkilinin sözleşmedeki yükümlülüklerini ihlal ettiğini, bu nedenle de yapılan masrafın ve ödenen------- iadesini talep ettiğini, sözleşme hükümlerini kendi lehine yorumlayan davacı yanının sözleşmedeki ifa sırasını mahkemenin nazarından kaçırma çabasında olduğunu,

sözleşmenin.

9. Maddesinin 1. Bendinde "----- madde---- belirtilen “katkılarla ilgili” mükellefiyetlerini yerine getirecektir”, 13. Maddesinin 1. Bendinde “---------- tutarında nakit----------ödeyecektir.” hükümleri yer aldığını, davacı yanın sözleşmede öncelikle yerine getirmesi gereken edimleri yerine getirmeksizin, müvekkilinin yüklenmediği bir edimi yerine getirmeyerek ihlalde bulunduğunu ileri --------- duruma düştüğünü, davacının gönderdiği iddia edilen faturaya müvekkili şirket tarafından itiraz edildiğini, davacı şirketin -------- faturayı gönderdiğini ve faturanın itiraza uğramadığını iddia ettiğini,

davacı tarafça bu tarihte müvekkili şirkete gönderilen bir fatura bulunmadığını, davacı ----------- gönderildiğini, müvekkili şirket tarafından ----------sisteminden fatura reddedildiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte dava konusu alacak zamanaşımına uğradığından, zamanaşımı def'inde bulunduklarını savunarak ihtiyati tedbir talebinin reddine, haksız ve dayanaksız davanın reddine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı --------numaralı faturalar, ------------- yevmiye numaralı ihtarnamelerin ------ dosyadaki sair bilgi ve belgeler.

DEĞERLENDİRME VE SONUÇ

Dava, Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nin 4/2 maddesi gereğince dava değerine göre 6100 Sayılı HMK'nin 316 ilâ 322. maddeleri gereğince basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılmış öncelikle dava şartları incelenmiş ve-------- davalı vekili tarafından ilk itiraz kapsamında ileri sürülen tahkim ilk itirazı ön sorun olarak değerlendirilerek aşağıdaki şekilde karara bağlanmış ve hüküm ihdas edilmiştir. Bu bağlamda öncelikle konuya ilişkin yasal düzenlemeler açıklanmalı ve somut olayla hukuki bağlantısı kurulmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 116. maddesi gereğince; '' (1) İlk itirazlar aşağıdakilerden ibarettir:

a) Kesin yetki kuralının bulunmadığı hâllerde yetki itirazı.

b) Uyuşmazlığın tahkim yoluyla çözümlenmesi gerektiği itirazı.''

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 117. maddesi gereğince; ''(1) İlk itirazların hepsi cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır; aksi hâlde dinlenemez.

(2) İlk itirazlar, dava şartlarından sonra incelenir.

(3) İlk itirazlar, ön sorunlar gibi incelenir ve karara bağlanır.''

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 412. maddesi gereğince; ''(1) Tahkim sözleşmesi, tarafların, sözleşme veya sözleşme dışı bir hukuki ilişkiden doğmuş veya doğabilecek uyuşmazlıkların tamamı veya bir kısmının çözümünün hakem veya hakem kuruluna bırakılması hususunda yaptıkları anlaşmadır.

(2) ---- taraflar arasındaki sözleşmenin bir şartı veya ayrı bir sözleşme şeklinde yapılabilir.

(3) -----yazılı şekilde yapılır. Yazılı şekil şartının yerine getirilmiş sayılması için, ----- taraflarca imzalanmış yazılı bir belgeye veya taraflar arasında------- veya ------geçirilmiş olması ya da dava dilekçesinde yazılı bir---------- sözleşmesinin varlığının iddia edilmesine davalının verdiği cevap dilekçesinde itiraz edilmemiş olması yeterlidir. Asıl sözleşmenin bir parçası hâline getirilmek amacıyla tahkim şartı içeren bir belgeye yollama yapılması hâlinde de tahkim sözleşmesi yapılmış sayılır.

(4) Tahkim sözleşmesine karşı, asıl sözleşmenin geçerli olmadığı veya tahkim sözleşmesinin henüz doğmamış olan bir uyuşmazlığa ilişkin olduğu itirazında bulunulamaz.

(5) Yargılama sırasında tarafların tahkim yoluna başvurma konusunda anlaşmaları hâlinde, dava dosyası mahkemece ilgili hakem ---- gönderilir."

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 413. maddesi gereğince; ''(1) Tahkim sözleşmesinin konusunu oluşturan bir uyuşmazlığın çözümü için mahkemede dava açılmışsa, karşı taraf tahkim ilk itirazında bulunabilir. Bu durumda ------- hükümsüz, tesirsiz veya uygulanması imkânsız değil ise mahkeme tahkim itirazını kabul eder ve davayı usulden reddeder.

(2) Tahkim itirazının ileri sürülmesi, tahkim yargılamasına engel değildir."

Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler uyarınca dava dilekçesi, cevap dilekçesi, sözleşme ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; öncelikle davalı vekilinin verilen ek süreye göre yasal süresi içinde dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde tahkim ilk itirazında bulunduğu ve duruşmada itirazını tekrar ettiği tespit edilmiştir.

Bu tespitten hareketle dosyada mukim taraflar arasında düzenlenen ve içeriği ve imzaları inkar edilmeyen ------Çözümü başlıklı 8.maddesinde taraflar arasında çıkacak uyuşmazlığın ------- çözüleceğine yer verildiği görülmüştür.------ işbu sözleşme ve tahkime ilişkin madde içeriğinin de 6100 sayılı HMK'nin 412.maddesi kapsamında tahkim sözleşmesi niteliğinde ve geçerli olduğu, sözleşmenin uygulanmasının da hukuken ve fiilen mümkün olduğu sonuç ve kanaati hasıl olmuştur.

Binaenaleyh. 6100 sayılı HMK'nin 116-(1)b maddesi uyarınca uyuşmazlığın tahkim yoluyla çözümlenmesi gerektiğine yönelik ilk itirazın kabulü ile. 6100 Sayılı HMK'nin 117/3, 164/3 ve 413(1) maddeleri gereğince davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.