İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/94 K.2024/510

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/94

KARAR NO : 2024/510

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVANIN AÇILDIĞI TARİH : 11/06/2020

MAHKEMEMİZE TEVZİ TARİHİ : 08/02/2022

KARAR TARİHİ : 16/07/2024

Mahkememizin ----- Esas --- Kararı ile Mahkememizin yetkisizliğine dair verilen karar, --- BAM ----. Hukuk Dairesinin 23/12/2021 tarih ----Esas ---- Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin bayiler aracı ile ---- dağıtımı yaptığını, davalı ile bu kapsamda bayilik sözleşmesi akdedildiğini, davalının yükümlülüklerini kısmen yerine getiremediğinden ---- Noterliğince ihtarname çekildiğini, borcunu ödememesi nedeniyle ----İcra Müdürlüğünün -----Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ancak takibe itiraz nedeniyle ----- Asliye ticaret Mahkemesinin -----

sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, yapılan yargılama neticesinde müvekkilinin rehinle temin edilmiş bir alacağı mevcut iken alacağın tahsili için öncelikle ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapması gerekirken İİK.45.

Maddesinde yer alan düzenlemeye aykırı olarak genel haciz yoluyla ilamsız icra takibi yapılmasının mümkün olmadığı gerekçesi ile davamızın reddine karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, bu nedenle işbu dava dosyası kapsamındaki yargılama materyallerinin kullanılması usul ekonomisi açısında da faydalı olacağını, ticari uyuşmazlık nedeniyle arabuluculuk kapsamında olması nedeniyle ---- Arabuluculuk Bürosuna gerekli başvuru yapıldığını, ancak anlaşma sağlanamadığını,

müvekkil şirketin davalı şirketten sadece ticari defter ve kayıtlarla da sabit olduğu üzere cari hesap olarak 17.10.2014 tarihi itibariyle 444.920,81 TL cari hesap alacağı bulunduğu sebebi ile 444.920,81 TL cari hesap alacağının hüküm altına alınması ile işbu asıl alacağa 17.10.2014 tarihinden itibaren taraflar arasında sözleşme hükümlerine göre aylık %3 vade farkı ile davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, zaman aşımı talebi ile davanın reddini talep ettiklerini, dava dilekçesinde bahsi geçen ---- Noterliği 18.09.2014 tarihli ------ yevmiye numaralı ihtarnameye karşı beyanda bulunulduğunu, müvekilinin protokol iddiasından ihtarnamenin 08.10.2014 tarihinde tebellüğ edilmesi ile haberdar olduğunu, müvekkil şirketçe keşide edilen ihtarname ile,

14.10.2014 tarihinde yapılan toplantı sırasında vuku bulan olaylar sebebiyle, taraflar arası akdedilen sözleşmeler tek taraflı olarak feshedildiğini, davacı tarafından keşide edilen ihtarnamede, 1.301.988,34-TL meblağın 8 gün içerisinde ödenmesi talep edilmiş, aksi takdirde ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılacağı ihtar edildiğini, ---- İcra Müdürlüğü ----Numaralı dosyası ile icra takibine geçildiğini ve süresi içerisinde itiraz ettiklerini, ikame edilen davanın yargılamasında bilirkişi raporunda takip tarihi itibariyle muaccel borçlarının bulunmadığı tespit edildiğini, ayrıca bakiye tutarı hiç bir şekilde kabul etmediklerini,

dayanağın tek taraflı farazi iddialar ile düzenlenmiş fatura tutarı olduğunu, dayanak gösterilen 19.09.2014 tarihli protokol ise müvekkilince hiçbir zaman kabul edilmemiş, protokolün varlığı davacı tarafça ispat edilemediğini, iddia edilen protokolün varlığının kendilerince hiç bir zaman kabul edilmediğini, imza incelemesi yapılabileceğini, bu nedenlerle ikame edilen davanın reddine, yargılama giderleri ile birlikte ücret-i vekâletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAFAHAT

Mahkememizin ---- Esas ----Kararı ile mahkememizin yetkisizliğine dair verilen karar, --- BAM . Hukuk Dairesinin 23/12/2021 tarih---- Esas ---- Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla dosya Mahkememiz iş bu esasına kaydedilmiştir.

Deliller

Tarafların ticaret sicil sorguları dosya arasına alınmıştır.

----Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- sayılı dosyasının uyap kayıtlatları dosya arasına alınmıştır.---- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır.--- İcra Müdürlüğünün ----sayılı dosyasının uyap kayıtlatları dosya arasına alınmıştır.

--- Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.

------ Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır.

Bayilik sözleşmeleri alanında sözleşme yorum ve denetim uzmanı, akaryakıt sektöründe uzman sektör bilirkişisi ile mali müşavir bilirkişi heyeti kök ve ek raporları dosyaya sunulmuştur.

---- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat cevabı dosya arasına alınmıştır.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe: Dava, taraflar arasında akdedilen bayilik sözleşmesi uyarınca tarafların edimlerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, davacı tarafın davalı taraftan 444.920,81 TL alacağı olup olmadığına dair alacak davasıdır. Mahkememizce dava dilekçesi, cevap dilekçesi, taraflarca dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir.

Dosyada, davalı vekilinin zaman aşımı ve yetki ilk itirazı ön inceleme duruşmasında değerlendirilmiş, davanın süresinde açıldığı ve BAM kararında da belirtildiği üzere, yetki itirazının usulüne uygun olmaması sebebi ile Mahkememizin yetkili hale geldiği kabulüyle yargılamaya devam olunmuştur.Dosya, bayilik sözleşmeleri alanında sözleşme yorum ve denetim uzmanı, akaryakıt sektöründe uzman sektör bilirkişisi ile mali müşavir bilirkişi heyetine tevdi edilmiş.

06.06.2022 tarihli rapora göre, dosyadaki bilgi, belge, ticari defterler ışığında, davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve lehine delil teşkil ettiği, tarafların BA-BS bildirimlerinde bulunduğu, davalının, taraflar arasında akdedilen bayilik sözleşmesine binaen akdedildiği anlaşılan 19.09.2014 tarihli protokol ile hükme bağlanan yükümlülüklerinden bazılarını ifa etmediğinin anlaşıldığı, tarafların protokolde, eldeki davanın davalısının toplam borcu ve bu borcun ödenmesinin takvim ve şekli için anlaştıklarının görüldüğü,

davacı tarafından, davalının bu protokol hükümlerine göre yükümlülüklerini kısmen yerine getirmiş olması nedenine dayanılarak ----Noterliğinin 02.10.2014 tarih ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiği, davalının ----Noterliği'nin 15 Ekim 2014 tarih ve ---- yevmiye numaralı fesih ihbarı ile bayilik sözleşmesini 15.10.2014 tarihi itibariyle feshettiği, protokolün davalı tarafı da bağladığı kanaatine varılırsa, davalının varlığını reddettiği protokoldeki yükümlülüklerini, davacının talepleri de nazara alındığında, kısmen yerine getirmediğinin anlaşıldığı,

davacı yanın ticari defterlerinde, kaydi olarak 574.920,87 TL davalıdan alacaklı olduğu rapor edilmiş olup, davalı tarafça sunulan rapora itirazların değerlendirilmesi amacıyla dosyanın aynı bilirkişi heyetine tevdi edildiği, itirazlar irdelenerek sunulan ek rapora göre, bilirkişinin ek rapordaki görüş ve kanaatinin kök rapordaki ile aynı olduğu rapor edilmiştir.Davalı tarafın şirket merkezi ---- olduğundan, ticari defterlerinin incelenmesi amacıyla ----- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazıldığı, sunulan rapora göre, bilirkişi tarafından davalı firmanın ---- adresine gidildiği,

firma yetkilisi ile dava konusu dönemlerin ticari defterlerinin ibrazı hususunda görüşme yapıldığı, ticari defterlerin e-defter olmadığı, dönemlerin eski olması sebebiyle, araştırılp dönüş yapılacağının ifade edildiği, geçen süre zarfında şirketin mali müşaviri ile tekrar irtibata geçildiği ancak ticari defterlerin ibraz edilmemesi sebebiyle davalı firmanın ticari defterlerinin incelenemediği rapor edilmiş olup, davalı tarafça, ilgili defterlerin yasal saklama süresine bağlı olarak imha edilmesi sebebiyle ibraz edilemediği ve Mahkemece ilgili maliyeden celp edilmesinin talep edildiği,

16.07.2024 tarihli celsede, ilgili kayıtların maliyeden istenmesine yönelik talebin, defter ibraz yükümlülüğünün taraflarda olması ve Mahkemenin böyle bir yükümlülüğü bulunmamasına bağlı olarak reddine karar verildiği görülmüştür.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi heyeti kök ve ek raporlarının bu yönleriyle hükme esas alınmaya uygun, gerekçeli ve denetlenebilir bulunduğu, davalı tarafın, tarafları bağlayan protokol hükümlerine aykırı hareket etmesine bağlı olarak sorumluluğu doğduğu, davacı tarafın usulüne uygun tutulan ticari defter ve kayıtlarına göre davalı taraftan 574.920,87 TL alacağı bulunduğu,

taleple bağlılık ilkesi uyarınca 444.920,81 TL alacağa hükmedilebileceği, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre aylık %3 faiz işleyebileceği, protokolün feshine bağlı olarak temerrüdün 17.10.2014 tarihinde gerçekleştiği tespitiyle beraber, sonuç olarak davacının davasının kabulü ile, toplam 444.920,81 TL'nin 17.10.2014 tarihinden itibaren taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre aylık %3 işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.