İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/153 K.2024/668

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/153

KARAR NO : 2024/668

DAVA

Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/03/2023

KARAR TARİHİ : 10/10/2024

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9.maddesine göre Türk Milleti adına yargı yetkisini kullanan bağımsız ve tarafsız ------Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmekte olan Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

DAVA/TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı şirketin ----- Şubesi, ----- Devleti'nde bulunan adrese hediye edilmek üzere 31.03.2022 tarihinde ---- sınırlı bir şekilde üretilen bir vazo satın aldığını, vazonun bedelinin 3.250,00 TL olduğunu, davacı şirket, kargo taşımacılığı konusunda uluslararası bir nama sahip olduğu ve hediyesinin zamanında ve en güvenilir şekilde iletilebilmesi için davalı şirketi tercih ettiğini, 01.04.2022 gönderi tarihli 06.04.2022 tarihinde düzenlenen faturaya istinaden ---- şirketine 1.764,26 TL ödendiğini, bu ücret ----- sitesinden sorgulandığını, gönderi teslim bilgilerinde de görüleceği üzere sigorta bedeli 10 Euro'yu içerdiğini,

vazonun kırık olarak teslim edilmesi üzerine, davalı şirketle mail ve telefon yoluyla iletişime geçildiğini, ---- sigorta seçeneğinden faydalanmak istediğini belirtmesi üzerine davalı şirket yetkilisi-----gelen 3 Haziran 2022 tarihli mailde cam vazo içeriğinin kırılganlık yapısından ötürü sigorta sürecine aktarılamadığını;

buna gerekçe olarak ise hangi prosedür olduğu belirtilmeyen bir prosedürün 21.2 maddesine atıfta bulunarak ----- sigorta teminatı sunmadığının taraflarına bildirildiğini, ancak gönderi kayıt ayrıntılarında açıkça görüleceği üzere gönderi ücretine ilave olarak taraflarınca sigorta teminatı için 10 Euro ödeme yapıldığını ve bedelin faturaya yansıtıldığını, arz ve izah edildiği üzere fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, ----- şirketi tarafından taşıma esnasında hasara uğraması nedeniyle uğranılan zarar olan ödenen vazo bedeli 3.250,00 TL ve ödenen kargo bedeli 1.764,26 TL toplam 5.014,26 TL'nin,

arabuluculuk son tutanağının düzenlenme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /TALEP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davalı şirket unvanı----- Şirketi iken 24.06.2022 tarihli Genel Kurulda alınan karar uyarınca-----Şirketi olarak değiştirildiğini, Söz konusu karar 01.07.2022 tarihinde ---- Ticaret Müdürlüğünce tescil edilerek ---- Gazetesinin 01.07.2022 tarihli ve ----- sayılı gazetesinde ilan olunduğunu, dosya kapsamındaki tüm kayıtların değiştirilmesini talep ettiklerini, öncelikle, uyuşmazlık konusu gönderinin varış adresinin ---- - olması nedeniyle söz konusu ilişkinin uluslararası bir taşıma ilişkisi olduğunu, davalı şirketin söz konusu ilişkide uluslararası taşıyıcı olduğunu,

gönderinin geliş-varış yeri devletlerinin uluslararası sözleşmelere tabi olması ile uyuşmazlığın çözümünde 1929 tarihli Varşova Konvansiyonu ve Protokolleri ile 1999 tarihli Montreal Sözleşmesi ve Protokollerinin uygulanacağını belirtmek istediklerini, uyuşmazlık konusu ----- konşimento numaralı gönderinin Türkiye çıkışlı ------ varış adresli olması nedeniyle uluslararası taşımacılık ilişkisi söz konusu olup uyuşmazlığın çözümünde Varşova Sözleşmesi ve Protokolleri ile Montreal Sözleşmesi ve Protokolleri uygulanacağını, davacı,

dava dilekçesinde gönderinin alıcıya hasarlı olarak teslim edilmesi nedeniyle zarara uğradığını ve taşıyıcı olarak bu zarardan davalı şirketin sorumlu olduğunu iddia ettiğini, davalı şirketin taşıma kural ve koşullarında açıkça belirtildiği üzere;

müşteriler gönderilerini teslim ettiklerinde, konşimentoda ve internet sitesinde yer alan işbu koşulları kabul etmiş sayıldıklarını, davacı tarafından taşıma kural ve koşullarına ve mevzuata aykırı olarak davalı şirketten, alıcısına teslim edilemediği iddia olunan gönderisine ilişkin olarak doğrudan ve dolaylı zarar hakkında talepte bulunulması tamamen haksız olduğunu, vazonun benzersiz ürün niteliğinde olduğunu ve taşıma kural ve koşulları uyarınca söz konusu gönderi için ek ödeme yapılarak taşıma sigortası yapılmasının mümkün olmadığını,

basiretli tacir olan davacı da tüm bu kural ve koşulları kabul etmiş olup herhangi bir itirazda bulunmadığını, konşimentonun davacı tarafından doldurulduğunu, davalı şirket tarafından benzersiz ürün niteliğindeki ürünlere sigorta yapılmamakta ve söz konusu taşıma sigortası geçersiz olduğunu, bu nedenle, gönderiye konu vazonun hasarlı olarak teslim edilmesine ilişkin doğrudan ve dolaylı zararlar tamamen davacının kendi sorumluğunda olup Mahkemece söz konusu iddia ve taleplerin reddi gerektiğini,

Yargıtay kararları uyarınca da basiretli bir tacir gibi hareket etme yükümlülüğü olan tacirlerin daha dikkatli davranmaları gerekeceği ilgili Yargıtay kararlarında tartışmaya yer olmaksızın ifade edildiğini, gönderiler, davalı şirkete kapalı paket içerisinde teslim edilmekte, gönderinin teslim alınmasıyla birlikte gönderiler davalı şirket tarafından güvenlik tedbirlerinden geçirilmekte olup şüpheli bir durum olmadığı zaman davalı şirketin kapalı paketi açarak gönderinin içeriğine ilişkin bilgi edinmesi mümkün olmadığını, davacının gönderisinin ise herhangi bir şüpheli durum oluşturmamış olması nedeniyle,

davalı şirkete kapalı olarak teslim edilen paketin açılmamış ve içeriği hakkında bilgi edinilmediğini, tüm taşıma şirketleri tarafından taşıma işlemleri bu şekilde gerçekleştirilmekte olup bu sürecin davalı şirkete özel de olmadığını, bu nedenle davacının, davalı şirketten zarar talebinde bulunması tamamen haksız olup Mahkemece reddi gerektiğini, somut olayda davalı şirketin sadece sınırlı sorumluluğundan söz edilebileceğini, emsal Mahkeme kararları ile Yargıtay içtihatları uyarınca da taşıyanın sınırlı sorumlu olduğu ve Varşova Konvansiyonu ve Protokolleri ile Montreal Sözleşmesi'nin uluslararası taşımacılığa uygulanacağı kabul edildiğini,

davacının talep ve iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davalı şirketin uluslararası taşıyıcı olması nedeniyle sorumluluğu gerek davacı tarafından kabul edilen davalı şirketin Taşıma Kural ve Koşulları gerekse Montreal Sözleşmesi'nin 22. maddesinin 3. fıkrası uyarınca hesaplanacak yöntem ile bulunacak olan rakam ile sınırlı olduğunu, davalı şirketin sınırsız sorumluluğu olduğundan bahsetmenin mümkün olmadığını, sözleşmelerde sınırsız sorumluluk halleri yalnızca yolcu ve bagaj taşımaları için düzenlendiğini, somut olayda davalı şirketin kastı ya da kasta yakın kusurlu eylemi olduğundan söz edilmesinin kesinlikle mümkün olmadığını,

davalı şirket ve/veya çalışanları her daim teslim aldığı gönderiler için gerekli özeni en üst seviyede göstermekte ve alıcısına hiçbir sorun yaşanmadan teslim etme gayesi ile çalıştığını, davalı şirketin tüm operasyonu; gönderinin, göndericiden teslim alınması ile hasarsız şekilde alıcıya teslim edilmesi üzerine kurulduğunu ve bu doğrultuda hiçbir güvenlik, kontrol ve izleme tedbirleri atlanmadan çalışıldığını, açıklanan ve resen gözetilecek sebeplerle; tümü ile haksız ve hukuka aykırı davanın tüm ferileri ile birlikte esastan reddine, dava harç, masraf ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına,

karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

DELİLLER

Hukuk Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı, Hasarlı Vazo Fotoğrafı, Faturalar, E-Mailler, Tanık Beyanı, Bilirkişi Raporu, dosyadaki sair bilgi ve belgeler.

TANIK (DAVACI TANIĞI) ----; ' Ben davacı --- Şirketi'nde şirketin CEO'nun sekreteri olarak görev yapıyorum, şirketimizin ----- bulunan yönetim kurulu üyesinin kızının evlenmesi nedeniyle ---- özel kesim sınırlı üretim bir vazo satın aldım ve ------ görevlileri ambalaj yaparken yanlarındaydım, ürünü önce hava kabarcıklı naylona sardılar, sonra da içi sünger kaplı kalın mukavvadan oluşan bir kutuya koydular, kutunun dışı ambalajı oldukça kalın ve sertti buna rağmen uzak yola gideceği için dışarıdan bir kez daha hava kabarcıklı naylona sardılar, daha sonra davalı şirketin görevlisi geldi ve bizim ofisten ürünü teslim aldı.

Teslim ederken de doldurduğum forma sigortalı gönderim seçeneğini tercih ettiğim için bunun içinde ilaveten 10 Euro daha ödeme yaptığımızı hatırlıyorum. Biz ürünü sağlam bir şekilde teslim ettiğimiz halde düğünden birkaç hafta sonra hediyeler açıldığında vazonun kırık olduğunu görmüşler ve vazonun resmini çekip bize atmışlardı.

Biz ayrıca davalı şirket görevlisine ürünü teslim ederken teslim formuna içerisinde vazo olduğunu, kırılacak eşya bulunduğunu yazmış ve söylemiştik. dedi. 'şeklinde beyanda bulunmuştur.

İDDİA VE SAVUNMA KAPSAMINDA UYUŞMAZLIĞIN NİTELİĞİ, VAKIA VE DELİLLERİN TARTIŞILIP DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE SONUÇLAR:

Dava , Taşıma Sözleşmesi kapsamında taşıma sırasında emtiada oluşan hasar nedeniyle tazminat alacağına ilişkindir. ( Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan) 6102 sayılı TTK'nin 4/2 maddesi gereğince dava değerine göre 6100 Sayılı HMK'nin 316 ilâ 322 maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulüne tabi işbu davada mahkememizce dilekçeler aşaması tamamlanmış ve usulüne uygun olarak yapılan davet sonucunda duruşma açılarak öncelikle arabuluculuk başta olmak üzere HMK'nin 114.maddesinde sayılan genel dava şartları, taraf sıfatı ve harç gibi hususlar incelenmek suretiyle ön inceleme duruşması icra edilmiş ve uyuşmazlık belirlenmiştir.

Akabinde daha önce arabuluculuk sürecinden sonuç alınamadığı anlaşılmakla bu kez, esasları, süreci ve hukuki sonuçları açıklanarak taraflar sulh olmaya davet ve teşvik edilmelerine karşın, duruşmada hazır bulunan taraf vekillerinin sulh yoluyla çözüme gitmek istemediklerine yönelik beyanları üzerine tahkikata geçilerek deliller toplanıp incelenmiş, değerlendirilmiş, tahkikat işlemleri yerine getirilip bitirilmiş ve son celse duruşmada hazır bulunan taraf vekillerinin tahkikata ve esasa ilişkin son sözleri dinlenip zapta geçilerek aşağıdaki hüküm sonucuna ulaşılmıştır.Yapılan açıklamalar, anılan yasal düzenlemeler,

toplanan deliller ve yapılan yargılama sonucunda somut olaya bakıldığında; taraflar arasında 06/04/2022 tarihli faturaya göre Türkiye'den ----- 4 kg eşyanın taşınması için sözleşmesi düzenlendiği ve taşımaya konu vazonun taşıma sırasında hasara uğradığı anlaşılmaktadır.

Mahkememizce açılan işbu dava üzerine taraf teşkili sağlanarak işin esasının incelenmesine geçilmiş taraflarca gösterilen tüm deliller toplanmış, dosya kapsamında bulunan hasarlı vazo fotoğrafları, faturalar ve e-mail yazışmaları kapsamında uyuşmazlığın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden HMK'nin 266 vd. maddeleri gereğince dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yapılarak rapor düzenlenmesi için dosya ----- Bölge Adliye Mahkemesi Bilirkişilik Bölge Kurulu Listesinden resen seçilen uluslararası taşıma hukukundan kaynaklanan nitelikli hesaplamalar uzmanı bir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.

Bu kapsamda resen seçilen bilirkişi ------ tarafından hazırlanan 10/06/2024 tarihli raporda özetle. 1) Uyuşmazlık konusu hasar hava taşıması esnasında meydana geldiğinden;

uyuşmazlığa Montreal Konvansiyon hükümlerinin tatbikinin gerektiği,

2) Hava taşıması esnasında meydana gelen hasardan dolayı, davalı taşıyıcı ----- akdi taşıyıcı sıfatıyla MK3.’ nın

md.18/1 hükümleri gereği sorumlu olduğu; Davalı taşıyıcının MK’ nın md.18/2

hükmünde sayılan kurtuluş beyyinelerinden hiçbirine dayanamadığı;

3) MK.’ nın md.22/3 hükmüne göre hesaplanan gerçek zararın 5.014,26 TL

olduğu,

4) Davacının, yukarıda tespit edilen alacağını, arabuluculuk son tutanağının

düzenlenme tarihi olan, 14.10.2022 tarihinden itibaren- 3095 sayılı kanunun 1.

maddesi hükmü gereği- %12 faizi ile talep edebileceği yönünde tespit, hesap ve görüş bildirilmiştir. Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilerek vaki beyan ve itirazlar değerlendirilmiştir. Bu kapsamda mahkememizce taşımaya ilişkin taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmadığı, taşımanın hava yolu ile gerçekleştirildiği, bu nedenle uyuşmazlığa 28.05.1999 tarihli Havayolu İle Uluslararası Taşımacılığa İlişkin Belirli Kuralları Birleştirilmesine Dair Montreal Sözleşmesi taşımaya konu 1 adet kargonun ( -----) taşıma sırasında tam hasara uğradığı, davalı taşıyıcının Montreal Konvansiyonun 18/1 maddesi gereğince hasardan ve zarardan sorumlu olduğu,davalı taşıyıcının Montreal Konvansiyonun 22/2 maddesi gereğince sorumluluktan kurtuluş beyyinelerinden hiçbirisine dayanamadığı, Montreal

Konvansiyonun 22/3 maddesi gereğince hava taşıyıcısının sınırlı sorumluluk üst

sınırının 22 SDR olduğu ancak taşımada tanık beyanında da açıkça anlaşıldığı üzere davacının taşıma bedeli dışında 10,00 Euro sigorta bedeli ödediği için

Montreal Konvansiyonun 22/3 maddesine göre zararın tamamından sorumlu olduğu, bir başka anlatımla sorumluluk sınırlandırmasından yararlanamayacağı, toplam zararın ise taşınan eşyanın niteliği gereği tamamen zayi olduğundan fatura bedeli olan 3.250,00 TL ve taşıma faturası bedeli olan 1.764,26 TL olmak üzere toplam 5.014,26 TL olduğu tespit ve tayin edilmiştir.

Binaenaleyh davacının davasını yargılamaya hakim olan ilkeler nezdinde; gerekçeli, denetime açık, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli olduğu için benimsenen bilirkişi raporu da gözetildiğinde TMK, 6 ve HMK, 190. maddeleri geregince esastan ispat ettiği ve davasında haklı olduğu sonuç ve kanaatiyle davanın kabulü ile.

5.014,26 TL'nin 3095 sayılı Kanunun 1.maddesi gereğince sözleşme ile faiz kararlaştırtmadığından ve taraflar tacir olduğundan tamerrüt başlangıcı olarak esas alınan arabuluculuk son tutanak tarihi olan 14/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek yıllık %12 faiziyle birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine karar verilmiştir.

6100 Sayılı HMK'nin 332/1 maddesine göre, 323. maddesinde sayılan yargılama giderlerinden, 326/1. maddesi gereğince tamamen aleyhinde hüküm verilen davalı şirket sorumlu tutulmuştur.

Ayrıca Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliğinin 26/2. maddeleri gözetilerek dava öncesi Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen arabuluculuk ücretinin de yargılama gideri kapsamında davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına da karar verilmek suretiyle 6100 Sayılı HMK'nin 297/2 maddeleri gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.