İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/847 K.2025/887

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/847 Esas

KARAR NO: 2025/887

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 06/05/2022

KARAR TARİHİ: 17/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ----- yılında araç kiralama sözleşmesi imzaladığını, bu sözleşmeye istinaden sözleşme ile birlikte teminat amacıyla müvekkile boş senet imzalatıldığını, ---- ortağı olan davalı------- akdedildiğini, sözleşme süresinin ise Sözleşmenin ''D.

Sözleşme Geçerlilik Süreleri'' başlıklı maddesinin D.1. maddesine göre 12 ay yani 1 yıl olduğunu, diğer bir ifadeyle sözleşmenin sona erme tarihinin -------- tarihi olduğunu, işbu sözleşmeye göre müvekkili şirketin davalı şirkete lisans kiralama hizmeti vermesi,

davalı şirketin ise müvekkil şirkete aylık 4.000 TL (KDV hariç) hizmet bedeli ödemesi gerektiğini, müvekkili şirket davalı şirkete sözleşmeye uygun şekilde hizmet vermesine rağmen davalı şirketin yalnızca iki aylık hizmet bedelini ödediğini ve fakat diğer hizmet bedellerini ödememeye başlamadığını, bunun üzerine müvekkili şirket yetkilisi tarafından davalı şirket yetkilisine hem sözlü hem de yazılı olarak sözleşmeye uygun şekilde hizmet bedellerinin ödenmesi gerektiğinin,

aksi takdirde sözleşmenin müvekkili şirket tarafından haklı nedenle feshedileceğinin ve davalı şirketin sözleşme bakiye süre bedelinden sorumlu tutulacağı defalarca ifade edildiğini, müvekkili şirketin tüm bu sözlü ve yazılı uyarılarına rağmen davalı şirket sözleşmeyle üstlenmiş olduğu edimini aylarca yerine getirmediğini ve ödemesi gereken hizmet bedellerini ödemediğini, bunun üzerine müvekkili şirketin sözleşmenin D.2 maddesine göre davalı şirkete hizmet vermeyi 2021 yılının şubat ayı itibariyle durdurduğunu,

davalı şirketin müvekkili şirketten hizmet aldığı süre çerçevesinde dört aylık hizmet bedeline tekabül eden 16.000 TL' yi müvekkili şirkete ödemediğini, bu nedenle anılan dört aylık hizmet bedelinin ödenmesinden sorumlu olduğunu, Bunun yanında davalı şirketin müvekkili şirketin sözleşmeyi haklı nedenle feshetmesi nedeniyle de sözleşmenin altı aylık bakiye hizmet bedeli olan -------- de sorumlu olduğunu, çünkü sözleşmenin ''E.

Sözleşme Feshi'' başlıklı E.1 ve E.3 maddeleri gereği sözleşmenin 1 yıldan önce feshedilmesi halinde bakiye süre hizmet bedelinin müvekkili şirkete ödenmesi gerektiğini, Bu bağlamda davalı şirketin 16.000 TL hizmet alınmasına rağmen ödenmemiş hizmet bedeli, müvekkili şirketin haklı feshi nedeniyle 24.000 TL de sözleşme bakiye süre hizmet bedeli olmak üzere toplamda 40.000 TL' lik sözleşme bedelinden sorumluluğunun bulunduğunu, borcunu ödememesi nedeniyle ----------- İcra müdürlüğünde icra takibi başlatıldığını ve borçlunun itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek borçlunun icra takibine yaptığı itirazının iptaline, takibin devamına,

takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf, asıl borç ilişkisinin araç kiralama sözleşmesinden kaynaklandığını Davacı tarafın, borcun araç kiralama sözleşmesinden kaynaklandığı iddiasında olduğu gözetildiğinde; işbu davada mahkememizin görevsiz olduğunu, Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu , İşbu nedenle davanın usulden reddinin gerektiğinden bahisle huzurdaki davayı ikame eden davacı tarafın hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığı, taraflar arasındaki borç ilişkisinden kurtulma amacı taşıdığı, Davacı tarafından ----- gerçekleştirilen ticari ilişkiye istinaden ödeme yapılmadığını Bu halde mesnetsiz ve hukuka aykırı açılan bu davanın öncelikle usulden, Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde esastan reddini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

------Esas sayılı icra takip dosyası, Bilirkişi raporu, dosya kapsamında yer alan tüm bilgi ve belgeler.

SAFAHAT

Huzurdaki dava hakkında mahkememizce verilen ----- Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine dosyanın Sulh Hukuk Mahkemesi'ne gönderildiği, dosya kendisine gönderilen ------ karar sayılı ilamı ile mahkememizin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verdiği, verilen kararın istinaf edildiği, ----Karar sayılı ilamı ile davaya bakmakla görevli mahkemenin Ticaret Mahkemesi olduğuna karar verildiği, akabinde Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından kaldırma kararı doğrultusunda işlem yapılmak suretiyle dosyanın mahkememize tevzi edilerek yukarıda yer verilen esas numarasına kaydedildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı tarafça davacı taraf aleyhine başlatılan ------ Vade Tarihli --- bedelli senetten kaynaklı olarak davacı tarafın davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir.

Somut olayda; davacı tarafın kambiyo senedine dayalı olarak menfi tespit talebinde bulunduğu, davacı ile dava dışı -----arasında araç kiralama sözleşmesinin bulunduğu, davalı---- ise dava dışı şirketin ortağı olduğu, menfi tespit talebine konu senedin işbu kira sözleşmesine istinaden verildiği hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, ancak davalı tarafça davacı tarafın dava konusu edilen ----bedelli senede ilişkin ödeme yapılmadığı,

senede konu borcun devam ettiği yönünde savunmada bulunulduğu görülmüştür.Davalı tarafça dava konusu senedin davacı şirketin dava dışı şirkete olan geçmiş tarihli borçları için düzenlendiğini kabul etmiş olması nedeniyle ----- tarihi itibariyle ve takip tarihi itibariyle davacı tarafın dava dışı şirkete borçlu olup olmadığının tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dava dışı şirketin defterlerinin bulunduğu yer bildirilmiş olmasına rağmen defterler incelemeye sunulmamıştır.

Davacı taraf defterlerinde yapılan incelemede ise davacı tarafın defterlerinde, davaya konu olan ---- tanzim tarihli ----tutarlı senettin davacı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, --- takip tarihi itibariyle davacı tarafın dava dışı şirkete borçlu olmadığının, davalının alacağına kaydedilen faturalara ilişkin ödemelerin yapıldığına ilişkin ödeme belgelerinin dosyaya sunulduğu görülmüştür.Kural olarak, kambiyo senedinden kaynaklanan bedelsizliği ispat yükü bunu iddia eden taraf üzerindedir.

Ancak somut olayda davacı borçlu dava konusu senedin davacı ve dava dışı --------- arasında akdedilen araç kiralama sözleşmesine istinaden alındığı iddiasında bulunmuş, davalı tarafça işbu iddia kabul edilmiş ancak senedin davacının geçmiş tarihli borçlarına istinaden verildiği ancak bu borcun ödenmediği savunmasında bulunulmuştur. Bu haliyle taraflar arasındaki temel ilişki ve senedin hangi nedenle verildiği davacı tarafça ortaya konulmuştur.

Davacı tarafın davalı tarafa borçlu olmadığı davacı tarafça bilirkişi incelemesine sunulan ticari defter ve kayıtlar ile ödemeleri aracılığı ile ispat edilmiş, ancak davalı tarafça ortağı olduğu şirkete ait ticari defter ve kayıtların bulunduğu yer bildirilmesine rağmen defterlerin incelemeye sunulmamış, bu yönde herhangi bir itiraz da dosyaya sunulmamıştır.

Buna göre davacı tarafça dava dilekçesine konu iddiaların ispat edilmiş olduğu, davalı tarafın savunmalarının ise dayanağının bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne, ispat edilemeyen kötü niyet tazminatı ve şeklen geçerliliğini koruyan senedin iptali taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.