İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/479 K.2024/72

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/479 Esas

KARAR NO: 2024/72

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 18/08/2020

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVA

DAVA

Davacı vekili -------- Es. Sayılı dosyasına vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket nezdinde, --------- poliçe nolu 20.03.2017-20.03.2018 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan --------- plakalı araç, 13.11.2017 tarihinde --------- plakalı motosiklete çarpması neticesinde yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası vuku bulmuştur.

Söz konusu kazada, dava dışı motosiklet sürücüsü --------- yaralanmış ve maluliyet tazminatının müvekkil şirket nezdindeki Trafik Sigorta Poliçesinden tazmini için vekili aracılığıyla müvekkil şirkete müracaat etmiştir. -------Tıp doktorları tarafından düzenlenen raporda -------- maluliyeti % 13 olarak belirlenmiş ve bu orana göre yapılan aktüer incelemesi sonucunda, -------- maluliyet zararı. 62.038,56-TL olarak tespit edilmiştir.

Bu miktar zarar görenin vekiline 27.06.2019 tarihinde ödenmiştir. Trafik Sigortası Genel Şartları'nın B.4. Maddesine göre sayılan tazminatın kaldırılması veya azaltılması sonucunu doğuran hallerde, ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre ödediği tazminatı sigorta ettirenden rücuen talep ve dava imkanına sahiptir. olayımızda alkollü sürücü söz konusudur.

Sigortalı araç sürücüsü --------- kaza esnasında, 0,88 promil alkollüdür. Bu sebeple davalı sigorta ettiren ödenen tazminattan sorumludur. Davalının --------- E. sayılı dosyasına yapmış olduğu itiraz neticesinde takip durduğundan davalının takiplere, borca, faize ve ferilerine vaki itirazlarının iptaline, icranın devamı ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili -------- Es. Sayılı dosyasına vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle.

Öncelikle huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesine görülmesi gerektiğini belirterek görev yönünden davanın reddi gerektiğini, dava konusu kazaya karışan aracın mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunu ancak müvekkilinin aracı 16/03/2012 tarihli sözleşme ile ------Şti.'ne 36 ay süreyle kiraya verdiğini, müvekkilinin işleten sıfatına haiz olmadığını belirterek husumet itirazında bulunduğu belirterek,

davanın aracın işleteni olan ---------Şti.'ne ihbar edilmesini, müvekkilinin işleten sıfatına haiz olmaması nedeniyle davacının müvekkili şirkete karşı rücu hakkının bulunmadığını, müvekkili nezdinde herhangi bir rücu hakkının varlığını kabul etmemekle birlikte, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde hak sahiplerine ödeme yapan sigorta şirketinin alkollü araç kullanımı nedeni ile sigortalısına rücu hakkının, sürücünün kusur oranı ile sınırlı olduğunu, mahkemece tarafların kusur durumu tespit ettirildiğinde müvekkilinin hiçbir kusurunun bulunmadığının ortaya çıkacağını,

sürücünün alkollü olmasının rizikonun teminat dışı olmasını gerektirmediğini, rizikonun teminat dışı bir sebepten ileri geldiğini sigortacının ispat etmesi gerektiğini, müvekkilinin kazanın oluşumunda hiç bir kusur sorumluluğunun bulunmadığını savunarak haksız kötü niyetli davanın reddine, davacının %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA

DAVA

Davacı vekili --------- Es.

Sayılı dosyaya vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; "müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunan --------- plakalı aracın 13/11/2017 tarihinde --------- plakalı motosiklete çarpması neticesinde yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının olduğunu, motosiklet sürücüsünün müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin mağduriyeti giderecek yeterlilikte olmaması sebebiyle -------- Komisyonuna başvurarak maluliyet tazminatının müvekkili şirket tarafından karşılanmasını talep ettiğini, talebin kabul edildiğini, Trafik Sigortası Genel Şartları'nın B.4.

Maddesine göre sayılan tazminatın kaldırılması veya azaltılması sonucunu doğuran hallerde, ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre ödediği tazminatı sigorta ettirenden rücuen talep ve dava imkanına sahip olduğunu, olayda alkollü sürücü olduğunu, sigortalı araç sürücüsü ------- kaza esnasında, 0,88 promil alkollü olduğunu, bu sebeple davalı sigorta ettiren ödenen tazminattan sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerden dolayı;

fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla 48.114,45 TL alacaklarının ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, davanın --------- esas sayılı dava dosyasıyla birleştirilmesini mahkememizden talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesine görülmesi gerektiğini belirterek görev yönünden davanın reddi gerektiğini, dava konusu kazaya karışan aracın mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunu ancak müvekkilinin aracı 16/03/2012 tarihli sözleşme ile -------Şti.'ne36 ay süreyle kiraya verdiğini, müvekkilinin işleten sıfatına haiz olmadığını belirterek husumet itirazında bulunduğu belirterek,

davanın aracın işleteni olan --------Şti.'ne ihbar edilmesini, müvekkilinin işleten sıfatına haiz olmaması nedeniyle davacının müvekkili şirkete karşı rücu hakkının bulunmadığını, müvekkili nezdinde herhangi bir rücu hakkının varlığını kabul etmemekle birlikte, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde hak sahiplerine ödeme yapan sigorta şirketinin alkollü araç kullanımı nedeni ile sigortalısına rücu hakkının, sürücünün kusur oranı ile sınırlı olduğunu, mahkemece tarafların kusur durumu tespit ettirildiğinde müvekkilinin hiçbir kusurunun bulunmadığının ortaya çıkacağını,

sürücünün alkollü olmasının rizikonun teminat dışı olmasını gerektirmediğini, rizikonun teminat dışı bir sebepten ileri geldiğini sigortacının ispat etmesi gerektiğini, müvekkilinin kazanın oluşumunda hiç bir kusur sorumluluğunun bulunmadığını savunarak müvekkili şirket açısından husumet yönünden birleşen ve asıl davanın usulden reddine, aksi halde birleşen ve asıl davanın esastan reddine karar verilmemesini istemiştir.İhbar olunan vekili beyan dilekçesi sunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Asıl Dava hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, Birleşen dava hukuki niteliği itibariyle trafik kazası nedeniyle rücuen tazminat talebine ilişkindir.

Asıl davanın ilk olarak--------- Esasında görülmekte iken yapılan yargılama sonunda 21/05/2021 tarihli karar ile Asıl davanın ve Birleşen davanın Görevsizliğine karar verilerek dosya mahkememize tevzi edilmekle mahkememizin--------Esasına kaydedilmiştir.

Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. --------- E. sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilip incelenmiştir.

Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, Asıl ve birleşen davada davalının maliki olduğu, davacının ZMMS sigortası ile sigortaladığı --------- plakalı aracın dava dışı -------- sevk ve idaresinde iken -------- plakalı araç ile çarpıştığı , söz konusu kaza nedeniyle davacının ---------plakalı araç sürücüsünün maluliyeti nedeniyle tazminat ödediği, ödenen tazminatın rücuen tahsili için -------- esas sayılı dosyasında takip başlatıldığı,

davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasında ve bakiye tazminat için -------- komisyonunun kararına istinaden -------- esas sayılı dosyasına ödenen bedelin rucüen tahsili için açılan birleşen davada davalı ile ihbar olunan ---------- Şirketi arasında --------- sözleşmesi olması halinde davalıya husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği, kazanın münhasıran alkolün etkisinde gerçekleşip gerçekleşmediği,

davaya konu kazadaki kusur dağılımı, rücu koşullarının oluşup oluşmadığı konularında tarafların anlaşamadıkları şeklinde olduğu belirlenmiştir.--------- esas sayılı dosyası uyaptan üzerinden celp edilip incelenmiştir.,-------- numaralı hakem dosyası celp edilip incelenmiştir.Görevsizlik kararı veren mahkemece.

Dosyanın kusur ve hasardan anlayan makine mühendisi bilirkişi, nörolog, sigortacılık uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilerek rapor alınmıştır.Bilirkişi heyeti ortak raporunda. 13.11.2017 tarihinde ---------- ------- evleri -------- Caddesı --------- Üniversitesı Rektörlük girişinden MÜNHASIREN 0,88 promil ALKOLUN ETKİSİNDE meydana gelen olayda.

1)-Davalı ------- şirketi------- plakalı 0.88 Promil alkollü araç sürücü -------- % 100 kusurlu olduğu, 2)-Olayda -------- plakalı araç sürücüsü ------- kusuru olmadığı, 3)-Olayda %100 kusurlu buluna --------- plakalı araç 20.03.2017 tarihinde düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Mali Zorunluluk Sigorta poliçesi ile 20.03.2017-2018 tarihleri arasında geçerli Trafik Sigorta Poliçesi ile ------- şirketine - ------- şirketi adına olduğu, Sakatlanma ve ölüm teminatı limitinin 330,000,00 olduğu,

4)-13.11.2017 tarihli kazadan dolayı ---------- ---------- Anabilim dalı 29.03.2019 tarihli raporu ile geçici iş görmezlik süresinin 180 gün olabileceği, bu sürede 90 gün başkalarının yardımına muhtaç olabileceği ve raporla kazadan dolayi %13 lık maluliyet raporu verilmiş, 5)-Davacının -------- yaptırdığı 08.12..2017 tarihli AKÜERYALL HESAPLAMASINDA -------- 13.11.2017 tarihinde uğradığı trafik kazasında 47,396,41 TL aktif dönem 14.642.15 Pasif dönem olmak üzere 62.038,56 TL hesaplama yapmış, 6)-Davacı aktüer incelemesi sonucunda, bu orana göre yapılan aktüer incelemesi sonucunda, -------- maluliyet zararı.

62.038,56 TL olarak tespit edilmiştir. Bu miktar zarar varılan anlaşma sonunda --------- 27.06.2019 tarih --------- nolu dekontla ------- şirketi tarafından -------- ----------- İBA numarasına 62.038.00 TL--------- yapıldığı, 7)-ZMMS Genel Şartlar B.4- Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının İşletene Rücu Hakkı başlıklı maddesi (c) fıkrasının.

“Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,” hükmü gereğince, 13.11.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ------- plakalı araç sürücüsü --------- 0,88 promil alkollü olduğu, “ kaza anında alkol etkisiyle güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği ölümlü kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, Nörolojik mütalâa sonucu kazanın MÜNHASIRAN ALKOL ETKİSİNDE meydana geldiği tespit edildiğinden,

sigortacının ZMMS Poliçesi Genel Şartları A 3. Ve A.5. maddeleri kapsamında meydana gelen kaza nedeniyle ödemiş olduğu hasar bedelini ZMMS Genel Şartlar B.4. c. Maddesi kapsamında işletene rücu hakkının bulunduğu, Bu nedenle sigorta şirketinin 27.06.2019 tarihinde ödemiş olduğu 62.038,00 TL’yi ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte talep edebileceği sonucuna ulaşılmış olup, dava dosyası içerisinde davacı tarafından davalının itiraz etmesi sonucu durdurulduğu belirtilen ------- Esas sayılı dosyası olmadığından takip tarihine kadar güncel değer hesaplanamamıştır.

Takdir Yüce Mahkemenindir, 8)-Dosya içerisinde icra dosyasına rastlanılmadığından takip tarihine kadar olan faiz hesaplaması yapılamadığını bildirmişlerdir.Tarafların rapora yönelik beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ve işlemiş faiz yönünden hesaplama yapılması için dosya önceki bilirkişi heyetine tevdi edilerek Ek rapor alınmıştır.Bilirkişi heyeti Ek raporunda.

Kök rapordaki kanaatimiz muhafaza edilmekte olup, Sayın Mahkemenin talimatı doğrultusunda sigorta şirketinin 27.06.2019 tarihinde ödemiş olduğu 62.038,00 TL'yi ödeme tarihinden 01.08.2019 takip tarihine kadar olan güncel değeri hesaplanarak;

a.) Avans faizi uygulanması halinde 01.08.2019 takip tarihi itibarıyla 62.038,00 TL asıl alacak 1.176,14 TL işlemiş faiz olmak üzere 63.214,14 TL olarak talep edilebileceği, b.) Yasal faiz uygulanması halinde 01.08.2019 takip tarihi itibarıyla 62.038,00 TL asıl alacak 542,83 TL işlemiş faiz olmak üzere 62.580,83 TL olarak talep edilebileceği sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.Davalı ve ihbar olunanın kira ilişkisinin tespiti açısından davalının ve dava dışı -------- Şti'nin ticari defterlerinin incelenmesi gerektiğinden;

inceleme için gün tayin edilmiş, tarafların ticari defter ve kayıtları incelenmek suretiyle dosya üzerinde Mali Müşavir bilirkişiden inceleme yaptırılarak bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.

Mahkememizce benimsenen usul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda özetle. 1. Davalı şirketin ibraz ettiği, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin, T.T.K m.64,66, V.U.K. m.220-226” ve 1 Sıra No'lu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı tespit edilmiştir.

İhbar olunan şirketin ibraz ettiği, 2017 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin, T.T.K m.64,66, V.U.K. m.220-226' ve 1 Sıra No'lu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı tespit edilmiştir.

2. -------- Vergi Dairesi 20.03.2023 yazı cevabında, Davalı şirket tarafından 2017 bildirimi yapılan Damga Vergisi Beyannameleri ile 16.03.2012 tarihli --------- no.lu -------- Sözleşmesini yazı ekinde göndermiştir.

Yazı ekinde gönderilen Damga Vergisi Beyannamelerin incelemesinde, davalı şirket tarafından taraflar arasında 16.03.2012 tarihinde imzalanan --------- no.lu -------- Sözleşmesine istinaden --------- Vergi Dairesi Müdürl ine 29.03.2017 tarihinde, 05.05.2017 tarihinde, 14.06.2017 tarihinde, 12.07.2017 tarihinde 11.09.2017 tarihinde damga vergisi beyannameleri verilmiş olduğu görülmüştür.

3. Davalı tarafından davaya cevap dilekçesine ekinde sunulan araç teslim formuna göre dava konusu --------- plaka sayılı aracın, ihbar olunan şirkete 29.03.2017 tarihinde teslim edildiği.

4. Davalı tarafın incelenen 2017, 2018 ve 2019 yılları ticari defterlerine göre davalı tarafından ihbar olunan şirkette davaya konu --------- plakalı araç ile dava konusu olmayan araçlara ilişkin olarak 03.04.2017 tarihinden 01.04.2019 tarihine kadar 25 fatura KDV dahil 1.614.098,97 TL tutarlı fatura düzenlediği, iş bu faturaların KDV hariç 56.234,441 TL'sin davaya konu --------- sayılı plakanın kiralama hizmetine ilişkin olduğu görülmüştür.

İhbar olunan şirketin incelenen 2017 yılı ticari defterlerine göre, ihtar olunan şirket tarafından davalı şirketten 03.04.2017 tarihinden 01.12.2017 tarihine kadar 9 adet fatura KDV ile dahil 399.674,82 TL tutarlı kiralama hizmeti aldığı. İş bu faturaların KDV hariç 56.23441 TL'sin davaya konu -------- plakalı aracın kiralama hizmetine ilişkin olduğu görülmüştür.

Buna göre kaza tarihi olan 13.11.2017 tarihinden önce ve sonrasında davalı tarafından davaya konusu-------- plakalı aracın ihbar olunan şirkete kiralanmış olduğu görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde davacı şirket nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı bulunan --------- plakalı aracın 13.11.2017 tarihinde -------- plakalı motosiklete çarpması neticesinde meydana gelen yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasında; dava dışı ------- plakalı araç sürücüsü -------- geriye doğru manevra yaparak geriye geliş yolunun emniyet şeridine girip emniyet şeridinde arka kısmı ile arkasında aynı istikamette emniyet şeridinde seyreden sürücü -------- sevk ve iradesindeki -------- plakalı motosiklete çarparak motosikleti devirdiği,

motosiklet sürücüsünün yaralanmasına neden olduğu, kaza anında alkol etkisiyle güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği, kazanın alkolün etkisiyle meydan geldiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4-c) maddesine göre; ''aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar...'' sigortalıya rücu edilebilecek nedenler arasında sayıldığı.

ZMMS poliçesinin davacı şirket ile davalı arasında düzenlendiği; sakatlanma ve ölüm teminat limitinin 330.000 TL olduğu, dava dışı --------- maluliyet derecesinin --------Hastanesinin raporu ile %13, geçici iş göremezlik süresinin 180 gün olabileceğinin, bu sürede 90 gün başkalarının yardımına muhtaç olabileceğinin tespit edildiği, her ne kadar kaza tarihinde -------- plakalı aracın ihbar olunan şirkete kiralanmış olduğu bilirkişi raporu ile tespit edilmiş ise de;

poliçede sigortalının davalı olduğu ve davanın ZMSS şirketi tarafından sadece sigorta sözleşmesinin tarafı hakkında açılabileceği anlaşılmakla, asıl davanın ve birleşen davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.