İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/30 K.2023/725

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/30 Esas

KARAR NO: 2023/725

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 22/04/2014

KARAR TARİHİ: 05/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili --------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin, davalının ticari vekili olarak çalışırken, ortak kullanılan kiralanan yerin kirasının tamamının davacının alacağından kesildiği, halbuki bu kira bedelinin yarısının davalı tarafından ödenmesi gerektiği, davalı tarafa 01/07/2011 tarihinde ihtarname göndererek ödeme talep ettiklerini ancak ödeme yapılmadığı, kiralanan yerin dükkan ve depo olarak tutulduğu, dükkanın davacı, deponun davalı tarafından kullanıldığı, kira parasının yarı yarıya ödenmesi konusunda şirket yetkilileri ile anlaşma sağlandığı,

kira parasının tamamının davacı alacağından kesilmesi sebebi ile 42900,00 TL'lik sebepsiz zenginleşme meydana geldiği ve kira bedelinin müvekkiline iadesi için davalı aleyhine başlatılan takibe davalı tarafça haksız olarak itiraz edildiğinden bahisle itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. İcra takibinin ------- şirketi aleyhine başlatılmasına rağmen davanın -------- Müdürlüğü aleyhine açıldığından bahisle davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği, ayrıca davalının ticari vekil olması nedeniyle görev itirazında bulunduklarını, sözleşmenin 22/02/2011 tarihinde sona erdiğini, sözleşmenin 5.maddesine göre kira bedelinin ------- şirketi tarafından ödenip ticari vekilden kesileceğinin yazılı olduğunu,

bu sözleşmeye göre de kira bedellerinin davacının hakedişinden kesildiğinden bahisle davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davanın ilk açıldığı-------- Asliye Hukuk Mahkemesi'nde yapılan yargılama sırasında bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, ayrıca 15/12/2015 tarihli duruşmada davacıya dava dilekçesinde "yasal deliller" tabiri kullandığından bahisle yemin deliline dayanıp dayanmayacağının sorulduğu ve davacı tarafça yemin deliline dayanılacağının beyan edilmesi üzerine davalı tarafça şirket yetkilisi olarak bildirilen -------- adına yemin davetiyesi çıkartıldığı,

davetiyenin tebliğ edilmesine rağmen yemine davet edilen-------- duruşmaya katılmadığı, -------- sayılı ilamı ile; davanın kısmen kabulüne karar verildiği, Mahkeme ilamının temyizi üzerine -------- sayılı ilamı ile "...Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık ticari vekillik sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, TTK'nin 4. Ve 5. Maddeleri gereğince mutlak ticari davalardandır.

Bu durumda, davanın ticaret mahkemesinin girdiği gözetilmeden, işin esasına girilerek yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır..." gerekçesi ile ilamın bozulmasına karar verildiği, -------- sayılı ilamı ile verdiği görevsizlik kararına binaen dosyanın Mahkememize tevzi edildiği anlaşılmıştır.

İLK KARAR

Mahkememizce 20/12/2018 tarih ve ------- Esas ve -------- sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

YARGITAY BOZMA İLAMI. Davacı vekilinin temyiz kanun yoluna başvuru istemi üzerine, -------- sayılı ilamında; ''1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde değildir. 2- Dava, davalının kiradan kısmen sorumlu olduğunun tespiti ve tahsili istemine ilişkindir.

Kendisine yemin teklif edilen kimse, duruşmada bizzat hazır değilse, kendisine yemin için bir davetiye çıkarılır. Davetiye, yemin teklif edilen kişinin bizzat kendisine usulüne uygun bir biçimde tebliğ edilir. Tüzel kişilerde yemin davetiyesi iradi vekile değil, tüzel kişiye tebliğ edilir ve yemini temsile yetkili kişi veya organ yahut kanuni mümesil eda eder.

Ayrıca yemin davetiyesine, yemine konu hususlar hakkında sorulacak sorular ile geçerli bir özrü olmaksızın yemin için tayin olunan gün ve saatte mahkemeye gelmediği veya gelip de yemini iade etmediği yahut yemini eda etmekten kaçındığı takdirde, yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılacağı yazılır .Bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, davacı, Dairemizin bozma ilamından önce davanın görüldüğü --------- Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.12.2015 tarihli celsesinde davalıya yemin teklif etmiştir.

Davalı vekili de dilekçesinde yemin teklifini kabul ettiğini yemin edecek kişinin isim ve adresini bildirdiğine göre 6100 sayılı HMK'nın 145. maddesi uyarınca davacının yemin delilinin toplanması gerekir.

Bu durumda mahkemece, davalı şirket tüzel kişiliğine yemin davetiyesinin gönderilmesi, davalı asıl adına yemin edecek kişinin uyuşmazlığa konu olay bakımından şirketi temsil yetkisine sahip olduğunun imza sirküleriyle denetlenip tespitinden sonra davacının kullanımındaki işyerinin bodrum katında bulunan yerin depo/arşiv olarak davalı yanca kullanılıp kullanılmadığı, kirasının davalı tarafından üstlenilip üstlenilmediği,

taraflar arasında bu konuda bir anlaşmanın bulunup bulunmadığı hususlarında yeminin edası ile sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulmasını gerektirmiştir.

SONUÇ

Yukarıdaki (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA,takdir olunan 2.540,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 21.10.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.'' şeklinde karar vererek mahkememiz dosyasını iade etmiştir. Bozma ilamına binaen Mahkememizin 16/06/2022 tarihli celsesinde bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67/1 maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, --------- Esas sayılı dosyası, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir. -------- Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 43.200,00-TL Asıl Alacak, 9.480,33-TL Faiz olmak üzere toplam 52.680,33-TL'nin tahsiline yönelik icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından 16/12/2013 tarihinde icra takibine itiraz edildiği,

davanın yasal 1 yıllık süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın davalının kiradan kısmen sorumlu olduğunun tespiti ile tahsiline ilişkin itirazın iptali talepli olduğu, görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzii edilen davanın mahkememizin 20/12/2018 tarih ve------- Esas ve -------- sayılı kararı ile davacının yemin deliline dayanamayacağından bahisle reddedildiği, bunun üzerine temyiz yoluna başvurulmakla -------- sayılı ilamı ile davacının yemin delilinin toplanması gerektiğinden bahisle bozulduğu,

mahkememizce bozma kararı üzerine bozma ilamı doğrultusunda işlem yaptığı ve eksiklikleri giderdiği, yemin delilinin 6100 sayılı HMK'nın 225 vd. maddelerinde düzenlendiği, 228. maddede de yemine davet usulünün düzenlendiği, " Kendisine yemin teklif edilen kimse, duruşmada bizzat hazır değilse, kendisine yemin için bir davetiye çıkarılır (HMK m.228.1). Davetiye, yemin teklif edilen kişinin bizzat kendisine usulüne uygun bir biçimde tebliğ edilir.

Tüzel kişilerde yemin davetiyesi iradi vekile değil, tüzel kişiye tebliğ edilir ve yemini temsile yetkili kişi veya organ yahut kanuni mümesil eda eder.

Ayrıca yemin davetiyesine, yemine konu hususlar hakkında sorulacak sorular ile geçerli bir özrü olmaksızın yemin için tayin olunan gün ve saatte mahkemeye gelmediği veya gelip de yemini iade etmediği yahut yemini eda etmekten kaçındığı takdirde, yemin konusu vakıaları ikrar etmiş sayılacağı yazılır (M.228/2)." hükmünün amir olduğu, her ne kadar taraf vekilleri aşamalarda farklı farklı kişilerin yemin etmesinin gerektiğini beyan etmiş iseler de bozma ilamı ve ilgili kanun hükmü doğrultusunda davalı şirketin tüzel kişiliğine yemin davetiyesinin mahkememizce gönderildiği,

yine davalı asil adına yemin edecek kişinin uyuşmazlığa konu olay bakımından şirketi temsil yetkisine sahip olduğunun imza sirküleriyle denetlenip tespitinden sonra davacının kullanımındaki işyerinin bodrum katında bulunan yerin depo/arşiv olarak davalı yanca kullanılıp kullanılmadığı, kirasının davalı tarafından üstlenilip üstlenilmediği, taraflar arasında bu konuda bir anlaşmanın bulunup bulunmadığı hususlarında yeminin edası için davalının imza sirküerinin de getirtildiği,

davalı şirkete ait -------- Noterliğinin 05/10/2022 tarihli ve --------- yevmiye numaralı imza sirküeri incelendiğinde sirküerin ---------sayfasının son kısmında ---------bendi altında kiralama, kontrat düzenleme , ihtar , fesih , ticari vekillik sözleşmeleri imzalama vb. işlemler için davalı şirketin ------ Grup --------sınıfı imza yetkililerinin en az ikisinin müşterek imzalarının gerekeceğinin belirtildiği, mahkememizce de bu doğrultuda işlem yapıldığı ve yemin davetiyesinin usulünce tebliğ edildiği,

yemin için tensip edilen günde usulüne uygun yemin davetiyesine rağmen mazeretsiz olarak davalı şirket yetkililerinin yemin için hazır olmadıkları ve yeminden kaçındıkları davacının bu suretle davasını ispat ettiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmiş, alacak likit olmayıp yargılama neticesinde sarahiyet kesbetmekle icra inkar tazminatı talebi reddedilmiş ve açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

KARAR HARCI

2-Alınması gerekli 2.930,50 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 469,25 TL harcın mahsubu ile eksik bakiye 2.461,25 TL nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

AVUKATLIK ÜCRETLERİ

4-Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ

5-Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 25,20 TL başvurma harcı, 469,25TL peşin harç olmak üzere toplam 2.121,50 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından sarfedilen 1.400,00 TL bilirkişi ücreti ve 560,00 TL posta ücreti ve 2.992,40 TL noterlik masrafı olmak üzere toplamda 4.952,40 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davalı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

8-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı asil ve vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 05/10/2023