İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/12 K.2024/687

İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/12 Esas

KARAR NO: 2024/687

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 05/01/2023

KARAR TARİHİ: 17/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (hizmet sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dilekçesinde özetle; davalıya ait ticari işletmede yapılan mimarlık ve tadilat işlemlerine ilişkin alacağın ödenmemesi üzerine takip başlatıldığını, bu işlemlere dair malzeme ve işçilik hizmetine ilişkin listenin dilekçe ekinde yer aldığını, eser sözleşmelerine konu olan alacaklarda fatura kesilmesinin zorunlu olmadığını, alacağın ispatının fatura yahut sözleşmeye bağlı olmadığını, keşif ve bilirkişi marifetiyle alacağın tespit edilebileceğini belirterek davanın kabulü ile haksız itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili dilekçesinde, "...

Eser sözleşmesi karşılıklı edimleri içeren bir iş görme sözleşmesidir. Yüklenicinin edimi eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir.Yüklenicinin iş bedeline hak kazanabilmesi için işi sözleşme, şartname ve buna ilişkin yasa ve mevzuat hükümlerine uygun olarak tamamlayıp teslim ettiğini ispatlaması gerekir.İspat yükümlülüğü hukukumuzda HMK madde 190'da düzenlenmiştir.

İlgili madde uyarınca "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir". İşbu davacı tarafından mahkeme huzurunda derdest olarak görülmekte olan davada, yine davacı tarafından -------- İcra dairesi --------- icra dosyası da davacı lehine hak çıkarmasına rağmen, iddialarını kanıtlanayacak herhangi bir hukuki dayanak veya belge ibrazı mevcut değildir.

Davacı yanın iddiaları hukuki dayanaktan yoksun, hayatın olağan akışına aykırı, mesnetsiz ve abesle iştigal iddialardır.Sonuç olarak müvekkilim eser sözleşmesi uyarınca edimlerin karşılığı olarak para göndermiş ancak herhangi bir mal veya hizmet almamıştır.

Nitekim buna ilişkin olarak davacı taraf herhangi bir fatura, sevk irsaliyesi, hizmet dökümü, ticari defter yahut muhasebe kayıtları sunamamıştır.Müvekkilim anlaşma konusu edimlerin yerine getirilmesi için yükleniciye defaatle aramış ve mesajlar atmıştır.

Edimler yerine getirilmediği için müvekkilim başka bir firmayla anlaşmış olup işyeri tadilatını başka bir firmayla anlaşarak yaptırmış olup bu husus ekte sunacağımız dekontlar ve tanık anlatımlarıyla da sübuta erecektir" demek suretiyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Hukuki Nitelendirme, Delillerin Değerlendirilmesi ve Netice:Dava, eser sözleşmesinden kaynaklandığı iddia edilen alacağın tahsili için başlatılan takibe itiraz nedeniyle açılan itirazın iptali davasıdır.İtirazın iptali davası, takip borçlusunun ödeme emrine süresi içinde itiraz etmesi halinde, takibin devamını sağlamak amacıyla, takip alacaklısı tarafından 2004 sayılı Yasanın 67 nci maddesine göre, itirazın kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılan ve genel hükümler çerçevesinde incelenen bir eda davasıdır.Borçlunun itirazı, icra dairesi tarafından alacaklıya tebliğ edilmiş olmadıkça bir yıllık süre işlemeye başlamaz;

yüksek mahkeme kararlarına göre alacaklı, itirazın kendisine tebliğinden önce de itirazın iptali davası açabilir. Alacaklı bir yıllık süresi içinde itirazın iptali davası açmaması halinde takip düşer ise de alacağı zamanaşımına uğramadığı sürece genel hükümlere göre alacağını dava edebilir.Davanın kabul edilmesi halinde, borçlu tarafından yapılan itiraz iptal edildiğinden, itiraz üzerine duran takibe (haciz) devam edilebilir.

İtirazın iptali davası devam ettiği sürece, bir yıllık haciz talebi süresi işlemez.İspat yükünün -kural olarak- davacıda olduğu itirazın iptali davasında, alacaklı (normal bir alacak davasında olduğu gibi) alacağının varlığını usul muhakemesinde caiz olan her türlü delil ile ispat edebilir. Davanın reddi halinde, itiraz ile duran takip iptal edilmiş sayılır ve ilam kesin hüküm teşkil ettiğinden takip alacaklısı tarafından konusu aynı olan bir dava tekrar ikame edilemez.

Ayrıca borçlunun talep etmesi halinde, mahkeme, alacaklının kötüniyetle icra takibinde bulunduğu kanısına varırsa alacaklıyı yüze yirmiden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum eder (67/II). Kötüniyet olgusunu ispat yükü, tazminat talep eden davalı borçludadır. Tazminatın, asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir.Davanın kabulü halinde, itiraz üzerine duran takibe devam edilir; (varsa) ihtiyati haciz, kesin hacze dönüşür.

Ayrıca, alacaklı tarafça talep edilmesi halinde, takip konusu alacağın belirlenebilir (likit) olduğu durumlarda davalı (takip borçlusu) alacak miktarının asgari yüzde yirmisi oranında inkar tazminatına mahkum edilir. Yüksek mahkemenin yerleşik uygulamasına göre hüküm altına alınacak inkâr tazminatının asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir.

Mahkememizce, tensiple; - ---------İcra Müdürlüğü -------- sayılı takip dosyasını Uyap üzerinden dosyamız arasına alınmasına ve

- Davacı vekiline, mal/hizmet satımına dair fatura, sözleşme vb.evrak ile mal/hizmetin görüldüğü yıl hakkında Mahkememize bilgi vermesi için ön inceleme duruşması gününe dek süre verilmesine, aksi takdirde uyuşmazlığın mevcut delil durumu itibariyle değerlendirileceğinin ihtarına karar verilmiştir.İlgili takip dosyası incelendiğinde; alacaklısının davacı, borçlusunun ise davalı olduğu, borcun sebebinin "Mimarlık hizmeti ile tadilat uygulaması,

malzeme ve işçilik içerir şekilde ekli listede gösterilen 225.000 TL - KDV Hariç - iş bedeli alacağından bakiye alacak olarak kalan 110.000 TL - KDV Hariç - nin tahsili için işbu takip başlatılmış olup, toplam alacak miktarı olan 225.000 TL nin %18 KDV si olan 40.500 TL KDV alacağımıza ilişkin hakkımız ayrı bir icra takibi yapılıp talep edilmek üzere saklı tutulmuştur" şeklinde belirtildiği; davalı (takip borçlusu) vekili itiraz dilekçesi ile, “Müvekkil ---------- alacaklı görünen şirkete karşı herhangi bir borcu bulunmamaktadır.

Bundan bahisle borcun tamamına, faize, faiz oranlarına ve her türlü fer’ilerine itiraz ederiz” şeklinde itiraz ettiği anlaşılmaktadır.

Mahkememizce ön inceleme duruşmasında uyuşmazlık, taraflar arasında var olduğu iddia olunan eser sözleşmesinden kaynaklı davacı yanın davalı taraftan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarı ve inkar tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı,

alacaklı değil ise kötü niyet tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı şeklinde belirlenmiş, aynı celsede tahkikat aşamasına geçilerek davalı ... ---------- tacir olup olmadığı yönünde araştırma yapılmak üzere, ilgili kurumlara müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.İlgili vergi dairesinden verilen cevapta, davalının 24.05.2021 tarihinden itibaren gerçek kişi ticari kazanç (tacir) kaydının olduğunu, "Veterinerlik Hizmetleri (Hayvan Hastanelerinde Verilen Hizmetler Hariç)" olarak mükellefiyetinin tesis edildiği,

2022 dönemi Gelir Vergisi beyannamesinde işletme hesabına göre beyan verdiğinin görüldüğü ve (ikinci )'inci sınıf tacir olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.

Müteakip celsede, dosyanın mali muhasip bir bilirkişiye tevdi ile sözleşmenin yapıldığı yıl olan 2021 ve 2022 yılları için davalı ...’ın VUK M.177 ye göre tacir olup olmadığı, ticari faaliyetinin esnaf sınırını aşıp aşmadığı hususlarında rapor tanzim edilmesi istenilmiştir.Mali muhasip bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 7/1/2024 tarihli raporda, "...

Yukarıdaki tablolarda görüldüğü gibi, davalının faaliyette bulunduğu, 2022 yılında, yıllık alış tutarı 309.598,22 TL, yıllık satış tutarı 419.000,00 TL olup, 177.

Maddesinin 1. Fıkrasının | ve 3 numaralı bendelerinde yer alan nakdi limitlerin yarısını, 2 numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamı aştığı, Esnaf ve Küçük Sanatkar olmayıp, tacir olduğu" bildirilmiştir.Yargılamanın (3) numaralı celsesinde, dosyanın sözleşmeye konu işin yapıldığı yerde bir mimar ve bir inşaat mühendisi bilirkişi marifeti ile keşfen inceleme yapılarak uyuşmazlık konularına ilişkin rapor alınmasına karar verilmiştir.Keşifte davalı tanıklarından ---------, "Benim taraflarla herhangi bir akrabalığım tanışıklığım yoktur, ben davalının bana söylediği ve iş yerinde eksik bırakılan bir takım işleri tamamladım,

üst katta termosifon montajı ve tesisali ile evye bağlantısını yaptım, kalorifer hattını tesisat boruları ile sağa ve sola çekip bıraktım. Bodrum katta ise üst kattan bodrum kata sıcak soğuk su tesisatı çekildi, pis su giderleri çekildi, pis su giderlerinin üst hatla bağlantısı yapıldı. Bunun içine bir pompa yapıldı. Bu işlemler sıfırdan yapıldı. Pis su tesisati için 50 lik ---------- boru çektim.

Ben işe başladığımda siva alti tesisatı ve mutfak ile wc ve hayvan banyosu alt yapısı yapılı idi, geldiğimde oturak ve mutfak evyesi vardı, üstteki camlı dolabında olduğunu hatırlıyorum.

Diğerlerini hatırlamıyorum. bölmelerdeki sürgülü kapıların olup olmadığını hatırlamıyorum, girişte karşıda bulunan ve yine sol taraftaki açık rafların bulunup bulunmadığını hatırlamıyorum" şeklinde beyanda bulunmuştur.Yine davalı tanıklarından ----------- takip eden celsede dinlenmiş ve "Ben davalı asili tanımam ancak, kendisinin işlettiği veteriner kliniğinin yanındaki diş hekimliği muayenehanesinin tadilatını yapıyordum, orada tanıştık, kendisinin işletmeyi açmadan önce denetim olduğundan eksikliklerin olduğunu, söyledi, ben işyerine gittiğimde bankoda bir takım eksikliklerin olduğunu,

çekmecelerin çalışmadığını gördüm onları çalışır hale getirdim, iç kısımda bir kapı yaptım, ayrıca demir dolaplar vardı ancak montajları yapılmamıştı, montajlarını yaptım, yine aynı şekilde rafların montajını yaptım, süpürgelikler ile ilgili işlemler yaptım, hayvanları tarttıkları tartı dolabını yaptım, klinik dolabını ve alt kattaki bir takım eksiklikleri giderdim, hatırladığım kadarı ile 15.000,00.-TL ücret almıştım, ben orada iken bir başka çalışan görmedim" şeklinde beyanda bulunmuştur.Yüksek Mimr ve İnşaat Yüksek Mühendisi bilirkişilerden oluşan heyet tarafından sunulan 4/4/2024 tarihli raporda,"...

Davaya konu veteriner kliniğinde tadilat ve imalatlar, keşif tarihinden yaklaşık 3 yıl önce 2021 yılında yapılmış olup klinikte iki yılı aşkın süredir faaliyettedir.

Hangi işlerin kim tarafından yapıldığını ispatayarayacak, dosya içerisinde taraflarca sunulmuş bir faturada bulunmamaktadır.Bu durum altında heyetimizce yerinde yapılan keşif ve dosyada bulunan belgeler arasında bulunan “Yapılacak İşler ve Fiyatları” listesi ve davacı tarafından sunulmuş CD içerisindeki imalat sürecinde çekilmiş fotoğraflar incelenerek bir değerlendirme yapılmıştır.İşlerin geç yapılması ve bazı kısımların düşük kalitede ve ayıplı ifa edilmesi:Davacı tarafından yapılan işlerin ve imalatların geç yapıldığı hususu ile ilgili davalı tarafın iddiaları, taraflar arasında işin süresinin,

başlangıç ve bitiş tarihlerinin belirtildiği bir sözleşme bulunmadığından heyetimizce değerlendirilememiştir.Davalı tarafından işe ait bazı kısımların daha düşük bir kalitede ve ayıplı olarak ifa edildiği iddialarına yönelik olarak,

dosyada yapılacak işlerin ve kullanılacak malzemelerin açıkça belirtildiği bir sözleşme ve teknik şartname bulunmadığından heyetimizce bir değerlendirme yapılamamıştır.Eksik ve/veya yapılmayan işler:Üst kat ve alt kat arasındaki betonarme kat döşemesinde karot kullanılarak açılmış olan açıklık, düzeltilmeden, sıva vs tamirleri yapılmadan bırakıldığı ve alt katta bulunan molozların atılmadığı keşif esnasında tespit edilmiştir.

“Yapılacak İşler ve Fiyatları” listesinin “İnce İşler” başlıklı bölümünde alt ve üst kat sıva ve boya işlerinin yapılacağı belirtilmektedir. Eksik kalan bu işin 2023 (Dava Tarihi) fiyatları ile 3.500,-TL olduğu hesaplanmıştır. Alt katta bulunan molozların atılmaması, “Yapılacak İşler ve Fiyatları” listesinin “Nakliye, Montaj, İşçilik Molozların Atılması” başlıklı bölümüne göre eksik kalmıştır.

Eksik kalan bu işin 2023 (Dava Tarihi) fiyatları ile 2.500,-TL olduğu hesaplanmıştır.

Davalı tarafın, davacı tarafından yapılmadığını kendilerinin yaptırdığını iddia ettiği, kedi köpek banyosu ve kedi köpek yatar hasta odası içerisinde yer alan 3 adet klinik dolabı ile ilgili kimin tarafından yapıldığını kesin olarak belirleyecek bir belge bulunmamaktadır. Davacı tarafından sunulmuş olan CD içerisinde de söz konusu dolaplarla ilgili bir fotoğraf bulunmamaktadır.

“Yapılacak İşler ve Fiyatları” listesinin “Dekorasyon” başlıklı bölümünde belirtilen 7,5mtül alt dolaplar, 2,5mtül üst dolaplar, tezgah, evye ve batarya için 2023 (Dava Tarihi) fiyatları ile 26.000,-TL maliyet hesaplanmıştır. Bu dolapları davacı veya davalı taraflardan hangisinin yaptırılmış olduğu kesin olarak belirlenememiştir.

Maliyet hesabı Sayın Mahkemenin vereceği karar sonucunda gerekebilmesi ihtimali üzerine hesaplanmıştır.Kedi köpek banyosu ve kedi köpek yatar hasta odası dışında kalan tüm dolap, raf, kapı ve süpürgelik işlemlerinin, CD içerisindeki imalat tarihindeki fotoğrafların incelenmesi sonucunda davacı firma tarafından yapıldığı kanaatine varılmıştır.Heyetimizce yapılmış olan değerlendirme ve incelemeler sonucu eksik veya hatalı olduğu tespit edilen imalatlar, kat döşemesinde karot kullanılarak açılmış olan açıklığın, sıva, boya vs tamirleri ve alt katta bulunan atılmamış molozlardır ve toplam maliyetleri;

2023 dava tarihi fiyatları ile 3.500,-TL * 2.500,-TL - 6.000,-TL, 2021 yapım yılı fiyatları ile 1.250,-TL * 900,-TL - 2.150,-TL olarak hesaplanmıştır. Davacı tarafından yapılmadığı, davalı tarafın kendisinin yaptırdığını iddia ettiği, 7,Smtül alt dolaplar, 2,5mtül üst dolaplar, tezgâh, evye ve batarya için karar ve takdir yukarıda izah edildiği üzere Sayın Mahkemeye aittir. Gerekmesi durumunda maaliyeti dava tarihi (2023) itibariyle 26.000,-TL (2021 yapım yılı itibarıyla 9.500,-TL) olarak hesaplanmıştır. Heyetimizce tespit edilen eksik veya hatalı imalatların tamamı açık ayıp olup, konu ile ilgili hukuki değerlendirme Sayın Mahkemenin takdirindedir" belirlemelerine yer verilmiştir.

Eser sözleşmesi karşılıklı edimleri içeren bir iş görme sözleşmesidir. Yüklenicinin edimi eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir.Raporda belirtildiği üzere, davaya konu veteriner kliniğinde yapılmış olan tadilat ve imalatlar, keşif tarihinden yaklaşık üç (3) yıl önce, 2021 yılında yapılmıştır.

Hali hazırda, alt kattaki atılmamış molozlar ve karot ile açılmış olan iki kat arasındaki deliğin düzgün hale getirilmesi dışında eksiği bulunmayan ve iki yılı aşkın süredir faal durumda olan klinikte tamamlanmış olan imalatların hangilerinin davacı firma tarafından yapıldığı hangilerinin davalı tarafından başka firma veya kişilere yaptırıldığının kesin olarak tespit edilmesi mümkün olamamıştır.

Dosya içerisinde yapılmış olan imalatların kim tarafından yapıldığını gösterebilecek fatura veya benzeri bir resmi belge de taraflarca sunulmamış; davacı tarafından yapılan işlerin ve imalatların geç yapıldığı hususu ile ilgili davalı tarafın iddiaları, taraflar arasında işin süresinin, başlangıç ve bitiş tarihlerinin belirtildiği bir sözleşme bulunmadığından bilirkişi heyetince değerlendirilememiştir.6100 sayılı Yasanın 190 ıncı maddesine göre, ispat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

4271 sayılı Yasanın 6 ncı maddesine göre ise, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür. Davacı, eldeki dava ile bakiye iş bedelini talep etmekte ise de imalât bedeline hak kazanabilmesi için eseri imar, fen ve sanat kuralları ile tekniğine uygun olarak imal edip iş sahibine teslim etmesi ve bu hususları usulüne uygun delillerle ispat etmesi gerekir.

Yukarıda belirtildiği gibi klinikte tamamlanmış olan imalatların hangilerinin davacı firma tarafından yapıldığı hangilerinin davalı tarafından başka firma veya kişilere yaptırıldığının kesin olarak tespit edilemediği, yapılmış olan imalatların kim tarafından yapıldığını gösterebilecek fatura veya benzeri bir resmi belgenin de sunulamadığı anlaşıldığından sübut bulmayan davanın reddine karar verilmiştir.