İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/608 K.2024/492

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/608 Esas

KARAR NO: 2024/492

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 01/09/2023

KARAR TARİHİ: 13/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili ile davalı arasında -------- Ada ------- Parsel ------- Blok ------- Kat--------- Nolu Bağımsız Bölümün satışı konusunda anlaşmışlar ve ardından müvekkil tarafından davalının hesabına kapora bedeli olarak 200.000TL gönderildiğini, ardından taşınmaz davalının kusuru, taşınmazın belirtilen niteliklere sahip olmaması sebebiyle satış işlemi gerçekleşmediğini, daha sonra davalı tarafından kapora olarak gönderilen bedelin 140.000TL'sinin iade edildiğini, ancak bakiye 60.000TL'sinin iade edilmediğini, iade edilmeyen bedelin tahsili için davalı aleyhine --------İcra Müdürlüğünün --------- Es.

Sayılı dosya ile icra takibi başlattıklarını, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve yersiz olduğunu iddia ile itirazın iptaline, takibin devamına ve %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar -------- ili ------- ilçesi ------- mah.------- ada ------- parsel ------- blok -------nolu bağımsız bölümün satışı hususunda anlaştıklarını, davacı tarafından kapora gönderildiğini, davacı tarafından taşınmaz alınmaktan vazgeçilmesi durumunda kaporanın müvekkil şirkette kalacağı hususunda anlaştıklarını, davacı taraf kendi iradesi ile daireyi almaktan vazgeçtiğini, taraflar, taşınmazın alınmasından vazgeçilmesi durumunda kaporanın iade edilmeyeceği hususunda anlaşmasına rağmen müvekkil şirket iyi niyetli olarak kaporanın bir kısmını iade ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir.

Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Celp edilen --------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- E. sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafın kapora alacağına istinaden 60.000,00 TL alacağın davalıdan tahsili için icra takibi başlatıldığı, davalı borçlu vekili tarafından takibe itiraz edildiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda;

uyuşmazlığın, Taraflar arasında taşınmaz alım satımının gerçekleşip gerçekleşmediği, davacının yapmış olduğu kapora ödemesi nedeniyle davalının sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği, davalının takibe itirazının yerinde olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Dava konusu taşınmazın tüm tedavülleri ile birlikte tapu kaydı tapu müdürlüğünden celp edilip incelenmiştir.

Tarafların sunmuş oldukları deliller incelenmiştir.Davalı/satıcı ile davacı/alıcı arasında, davalı/satıcıya ait taşınmazın davacı/alıcı tarafından satın alınacağı hususunda sözlü olarak anlaşmaya varıldığı ve davacı/alıcı tarafından davalı/satıcıya 200.000 TL tutarında Kaparo ödendiği, sonrasında davacı/alıcının taşınmazı satın almaktan vazgeçtiği, hususunda taraflar arasında bir ihtilaf olmadığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, davacı alıcı tarafından davalı satıcıya harici taşınmaz satış sözleşmesi gereğince ödenen kaparo bedelinin iadesinin mümkün olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.Tapulu taşınmazların satışına ilişkin sözleşme, resmi şekilde düzenlenmelidir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 706, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 237, 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 26 ve 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun 60 ıncı maddeleri uyarınca Tapulu taşınmazların satışına ilişkin sözleşmeler resmi şekilde yapılmadığında hukuken geçersizdir. Geçersiz sözleşmeler, taraflarına geçerli sözleşmelerde olduğu gibi hak ve borç doğurmaz. Taraflar verdiklerini sebepsiz zenginleşme kurallarına göre geri isteyebilir.

Geçersiz sözleşmelerde herkes aldığını iade etmekle yükümlüdür.----------- sayılı ilamının ilgili bölümü şöyledir: "...16. Bağlanma parası (pey akçesi), sözleşme yapılırken bir kişinin vermiş olduğu paradır. Kaparo olarak da adlandırılan bu para cayma parası değildir. Sözleşmenin yapıldığına kanıt olarak verilmiş sayılır. Aksine sözleşme veya yerel adet olmadıkça bu para, alacaktan düşülür.

Bağlanma parasının (pey akçesi) amacı, hem sözleşmenin yapıldığına delil oluşturmak hem de kısmi ifadır. Bağlanma parası, sözleşmenin geçerli olması için gerekli bir şekil şartı olmayıp sözleşmenin kurulduğu yönünde ispat aracıdır.Sözleşmenin butlan veya iptal gibi nedenlerle geçersiz. hâle gelmesi durumlarında ise verilmiş olan bağlanma parasının akıbetini ortaya koymak gerekir.

Bu durumda, bağlanma parası olarak parayı alan kişinin, aldığı parayı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre (TBK m.77-82) iade etmesi gerekecektir. Çünkü bağlanma parası tahakkuk etmeyen bir sebep dolayısıyla verilmiş olacaktır.

Bağlanma parası fer'i (yan) bir hak olması nedeniyle bağlı olduğu asıl sözleşme geçerli değilse, yan hak olan bağlanma parası da geçerli olmayacaktır.Somut olayda, taraflar arasında yapılan tapulu taşınmazın harici satışına ilişkin sözleşme resmi şekilde yapılmadığı için geçersizdir.

Geçersiz sözleşmede herkes verdiğini geri alır ve geçersiz sözleşme nedeniyle uğranılan zararın tazmini istenemez Taraflar arasında sözlü olarak gayrimenkul satış sözleşmesinin imzalandığı, davacı tarafından davalı satıcıya 200.00,00 TL kapora bedelinin ödendiği, ancak tapu devrinin gerçekleşmediği, kaparo bedelinin de davalı tarafından davacıya iade edilmediği dosya kapsamı ile sabittir.

Taraflar arasında yapılan tapulu taşınmazın satışına ilişkin sözleşmenin resmi şekilde yapılmadığından geçersiz olduğu, bu nedenle davalının satış bedeline mahsuben almış olduğu kapora parasının tamamını iade etmekle yükümlü olduğu anlaşılmakla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.