İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/576 K.2018/1020

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/576 Esas

KARAR NO : 2018/1020

DAVA

Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 31/01/2014

KARAR TARİHİ : 26/12/2018

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacıların ------- Kooperatifi'nin üyesi iken, yönetim kurulu kararı ile aleyhine ihraç kararı alındığını, ödentilerin ödenmesinin genel kurulca da başka bir tarihe ertelenmiş olması sebebiyle iade edilmediğinden mağduriyete sebep olduğunu, Kooperatif yöneticileri hakkında -------Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, Kooperatif yöneticilerinin Arsa sahipleri tarafından kooperatif aleyhine Pendik ----------Asliye Hukuk Mahkemesine 2004/57 Esas numarası ile açılan davada yargılama sırasında yeterli savunma yapmadıkları gibi Mahkeme kararını temyiz etmeyerek arsanın kaybedilmesine neden olduklarını,

kooperatif ile arsa sahipleri arasında imzalanan inşaat sözleşmesini feshedilmesinin ardında yapılan blokların yıkılması esnasında maliyet bedelinin tahsili için arsa sahipleri aleyhine dava açmadıklarını, arsa sahipleri aleyhinde tedbir istenilen -------------------- adına kayıtlı parselde 14.389 m2 arsanın 18 milyar nakit %35 kat karşılığı inşaat yapılması amacıyla 25.11.1996 tarihinde, satış vaadi ve düzenleme şeklinde kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladıkları, ayrıca arsa sahiplerine toplam 22.200.00 YTL. ödeme yapıldığı, Pendik -------------.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 19.10.2004 günü --------- sayılı kararıyla arsa sahipleri ile kooperatif arasında akdedilen inşaat sözleşmesinin feshedilerek arsanın sahiplerine iade edilmesine ve bu parayı arsa sahiplerinden istemeyerek kooperatifi zararı uğrattıklarının belirlendiğini,-----------------.---------- konut yapı kooperatifi tarafından------- icra tektik incelemesi sonucunda ibraz olunan raporda 2003 yılında yapılan iş miktarının toplam 1.806.000.00 YTL.

Olduğunu belirlenip yıktırılan inşaatın o dönemdeki miktarı 1.806.000.00 YTL. olduğunu arsa sahipleri ile muvazaalı bir şekilde zararlarına sebebiyet verdiklerini, Kooperatif yönetiminin göreve geldikleri tarihten dava tarihine kadar 11 kişiyi ortaklığa aldıklarını, 27 kişiyi ortalıktan ihraç ettiklerini, 18 ortaktan 6 ortağın arsa sahibi ------------- --------- kardeşleri 2 ortağın ---------- ve yakını, 2 ortağın -------------- ve yakını olmak üzere arsa sahiplerinden oluşmasını sağlayarak kooperatif ortaklarının paralarıyla inşa edilen konutların yıkılması ve arsanın sahiplerine birlikte hareket ettiklerini,

kooperatif ortaklarını ekonomik ve mali açıdan mağdur etiklerini, arsa sahipleriyle olan iş ve işveren ilişkileri ile haksız kazanç sağladıklarını, arsanın kaybedilmesine ve arsa üzerine ortakların ödedikleri paralarla yaptırılan blokların yıktırılmasına göz yumduklarını, bunların müfettiş raporları ile sabit olduğunu ileri sürerek --------- için 1.000. TL (Ortaklık alacağı 52.000.-TL ) -------------1.000.

TL (Ortaklık alacağı 40.000 TL) ------- 1.000.TL (ortaklık alacağı 54.000.-TL. ) ----------- 1.000.-TL (ortaklık alacağı 34.000.-TL) ------------------------1.000.-TL.(Ortaklık alacağı 42.000.-TL), ------ 1.000.-TL (Ortaklık alacağı 20.000.-TL)---------------1.000.-TL( Ortaklık alacağı 40.000.-TL) olmak üzere ortaklıktan doğan 7.000.-TL maddi tazminatın arsa sahibi, Kooperatif Yönetim ve Denetim Kurulu üyesi davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin yasal faizi ile birlikte karar alınarak masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talep etmişlerdir.

Davalı (yönetim kurulu üyeleri) vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, davanın pasif husumet nedeniyle reddi gerektiğini, üyelik aidatlarının muacelliyet tarihinin 25.01.2006 olduğundan zaman aşımının söz konusu olduğunu, belirterek, açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. Yine davalılar (arsa sahipleri) vekili cevap dilekçesine, aktif ve pasif husumet itirazlarda bulunmuş, tapu iptal tescil davalarının görüldüğünü bu kararların kesinleştiğini, kesin hükmün söz konusu olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Dava; Hukuki niteliği itibariyle, kooperatif üyesi iken ihraç edilen yedi davacı tarafından kooperatifin yönetim kurul üyelerine, denetim kurulu üyelerine ve arsa sahiplerine karşı açılan, kooperatif ortaklık alacağının tahsili istemine ilişkindir. Her ne kadar dava dilekçesinde , daha ziyade kooperatifin kötü idare edilmesinden bahsedilmişse de, talep ayrılma akçesidir. Duruşmada da talep davacılara açıklattırılmış, davacıların , ortaklıktan çıkarılmaları nedeniyle ayrılma paylarını talep ettikleri anlaşılmıştır.

Dosyadaki evraklardan davacıların, kooperatif ortaklığından 20/02/2004 tarihli Yönetim Kurulu kararı ile ihraçlarına karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu yönetim kurulu kararı 2004 yılına ait genel kurulun yapıldığı 24/12/2005 tarihli Genel Kurul'da uygun görülmüştür.

6/10/1988 tarihli, 3476/4 md. ile değişik 1163 sayılı yasanın 16. Maddesine göre , "Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler anasözleşmede açıkça gösterilir. Ortaklar anasözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar. Ortaklıktan çıkarılmaya yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulca karar verilir. Anasözleşme,çıkarılanın genel kurula başvurma hakkı saklı kalmak üzere, bu hususta yönetim kurulunu da yetkili kılabilir.

Çıkarılma kararı gerekçeli olarak tutanağa geçirileceği gibi, ortaklar defterine de yazılır. Kararın onaylı örneği,çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere, on gün içinde notere tevdi edilir. Bu ortak tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde itiraz davası açabilir. Tebliğ edilen karar, yönetim kurulunca verilmiş ise ortak, üç aylık süre içinde genel kurula da itiraz edebilir.

Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere, yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır. Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine itiraz davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı itiraz davası hakkı saklıdır.

Üç aylık süre içinde,genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmiyen çıkarılma kararları kesinleşir.(Ek: 6/10/1988 - 3476/4 md.) Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder".

1163 sayılı Koop. K’nun 17/1 ve ana sözleşmenin 15/1 maddeleri gereğince, kooperatiften ayrılan ortağın, ayrıldığı yıla ait genel kurulda kabul ye göre de edilerek kesinleşen bilançodan payına düşen miktardan hissesine isabet eden masraflar düşüldükten sonra -sermaye ve diğer alacaklarının- bakiyesinin iadesini talep hakkı vardır. Çıkan veya çıkarılan ortaklar ile mirasçılarının alacak ve hakları bunları istiyebilecekleri günden başlıyarak beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.

Davacıların ihraç kararına karşı üç aylık sürede dava açmadıkları, kararın kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Davacılar, aynı yasının 17. Maddesine göre ortaklıktan ayrılma paylarının tahsili için iş bu davayı açmış iseler de, davayı kooperatife yöneltmeleri gerekirken, arsa sahiplerine, yönetim ve denetim kurulu üyelerine yöneltmiş olup, belirtilen bu davalıların bu davada pasif husumetleri yoktur.

Bu nedenle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Davalılar zorunlu dava arkadaşı olmadığı gibi davacılar da değildir. Ancak red sebebi tek olduğundan, vekalet ücreti de aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.