İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/665 K.2024/870

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/665 Esas

KARAR NO: 2024/870

DAVA

Mülkiyetin Tespit (Tespit), mümkün olmazsa bakiye satım bedelinin tahsili (Alacak)

DAVA TARİHİ: 28/09/2021

KARAR TARİHİ: 06/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Mülkiyet tespiti, mümkün olmazsa bakiye satım bedelinin tahsili davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA, SAVUNMA ve DOSYA KAPSAMI:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili ----------- Şti.'nin ------------ ilinde faaliyet gösteren ve yüzey kaplama uygulamaları alanında uzmanlaşmış bir firma olup; savunma sanayii başta olmak üzere birçok sanayi sektörüne çeşitli alanlarda çözüm ve hizmet sunduğunu, müvekkilinin maliki olduğu “---------” marka, -------- model ve “----------” plaka sayılı aracın ticari nedenlerle satılmasının gündeme geldiğini, bu nedenle “------------” isimli internet sitesi vasıtasıyla söz konusu aracın satışı için “---------” numaralı ilanı oluşturduğunu, söz konusu ilan üzerine,

karşı taraflardan ----------- Şti. yetkilisi olduğunu belirten ----------- tarafından söz konusu aracın bedelinin bir kısmının nakit ve bir kısmının çek ile ödenmek suretiyle satın alınabileceği yönünde bir teklif iletildiğini, yapılan bu teklif üzerine müvekkilinin, düzenlenmesi teklif edilen çeklerin tahsil kabiliyeti konusunda araştırmalara giriştiğini, sorduğu tüm bankalardan ilgili şirketin ödeme gücünün bulunduğu konusunda cevap aldığını, sonrasında söz konusu teklif üzerine yapılan pazarlıklar sonucunda,

müvekkili tarafından söz konusu aracın 1.100.000-TL karşılığında ----------- satışı konusunda anlaşıldığını ve söz konusu araç ilgili şirketin vekili olan --------- ile yapılan sözleşme neticesinde ilgili şirkete satılarak devredildiğini, yapılan satış anlaşması uyarınca.

1.100.000-TL tutarındaki satış bedelinin 300.000-TL tutarındaki kısmı müvekkiline nakit olarak ödediğini, bakiye 800.000-TL tutarındaki kısım için ise ------------ tarafından iki adet çek düzenlenmiş ve söz konusu çeklerin müvekkiline teslim edildiğini, ilgili aracın satışı nedeniyle müvekkiline teslim edilen çeklerden ilkinin vadesi olan 31.08.2021 tarihinde söz konusu çek bedelinin tahsili için banka şubesine gidildiğinde, çek bedelinin bulunmadığı ve çekin karşılıksız olduğunun görüldüğünü belirterek özetle uyuşmazlık konusu “------------” marka, ------------ model, ------------ motor ve ------------ şasi numaralı,

----------- plaka sayılı aracın Müvekkilimiz tarafından davalılardan ----------Şti.’ne satışını konu alan -----------Noterliği’nin 14.07.2021 tarih ve ----------- yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi’nin iptaline, “--------” marka, --------- model,--------- motor ve ------------ şasi numaralı, ---------- plaka sayılı aracın mülkiyetinin müvekkiline ait olduğunun tespitine ve söz konusu aracın müvekkilimize teslimine, Mahkememiz aksi kanaatte olunması halinde, fer’i talep olarak araç bedelinin ödenmeyen kısmı olan 800.000-TL tutarındaki meblağın,

14.07.2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesin talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili ...'in ----------- ilinde ---------- ve ----------- ilçelerinde son 20 yılı aşkın süredir oto alım satım faaliyeti gösteren --------- isimli işyerinin sahibi olduğunu, 13.07.2021 günü müvekkili ...'in yaklaşık 10 yıldır ticaret yaptığını, ----------- sitesinde yerleşik müşterisi ------------ 2 kişi müvekkilinin ----------- bulunan işyerine 3 adet otomobilin alım satımı için geldiğini hatta o gün 2 adet aracın noter satışı gerçekleştiğini,

1 otomobilin muayenesi olmadığı için daha sonra satışı verilmiştir) ---------- birlikte oturdukları esnada ----------- telefonu çaldığını ve ----------- isimli bir arkadaşı tarafından davaya konu ------------ marka araç kendilerine teklif edildiğini, -----------, bahse konu aracın değerinin yüksek olması ve halihazırda 3 adet araç satın almış olduğu için kendisinin ------------ alamayacağını söylediğini ve müvekkili ...'e böyle bir araç olduğunu, almak isteyip istemediğini sorduğunu, müvekkilinin de fiyatına ve aracın genel durumuna göre fiyatının makul olması kaydıyla alabileceğini söylediğini, ardından ------------,

kendilerinin ----------- dönmesi sonrasında araca bakabileceklerini ve ...'e haber vereceklerini söylediğini, bahse konu araç ertesi gün akşam saatlerinde ----------- geldiğini, ----------- aracı alacak olan kişinin--------- geleceğini belirtmiş, aracın genel hatlarına baktığında ise müvekkili----------- arayarak "Aracın kaputunda boya olduğunu, aracın sağ tarafında ve tavan direğinde birkaç parça göçük - ezik olduğunu, iç döşeme ve direksiyonunda deformasyonlar olduğunu" belirttiğini, müvekkili bu doğrultuda 950.000 TL'ye aracı alabileceğini belirttiğini,

müvekkilinin ertesi gün ---------- geldiğinde ise söylenenlerin dışında "aracın üzerinde kış lastiği olduğunu, jantların da tamir ve boyaya ihtiyacı olduğunu, ayrıca tamponların boyanması gerektiğini, sunroof'un fitilinin sarkık olduğunu" görüp 900.000 TL teklif ettiğini, bu esnada ---------- bulunan ve kimin ruhsat sahibi olduğu bilinmeyen kişilerin 910.000 TL talep ettiğini ve pazarlık suretiyle aradaki rakam olan 905.000 TL'ye anlaşıldığını,

müvekkilinin birlikte çalıştığı ve vekili olan ... ile aracın ruhsat sahibi ...'in vekili olan (oğlu olduğunu sandığımız) ----------- arasında noterde araç satış sözleşmesi yapıldığını ve evrak vezneye girip bir problem çıkmaması üzerine,

satış anında müvekkili ... tarafından ruhsat sahibi ...'in hesabına banka kanalıyla 905.000 TL para transferi gerçekleştirilmiş ve satışı tamamladıklarını, davacının talep ve dayanaklarının iyi niyetten uzak olduğunu, basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğüne uymadığını belirterek sonuç olarak müvekkiline ait aracın yeddiemin otoparkına çekilmesine dair ihtiyadi tedbir kararının ulaşılmak istenen hukuki fayda ile orantısızlığı da ele alınarak kaldırılmasına, davacının yatırmış olduğu %20 teminatın muvafakatimiz olmaksızın iade edilmemesine,

davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davaya konu aracın, maliki diğer davalı şirket tarafından müvekkili ...'e 900.000,00 TL karşılığında ----------Noterliği'nin 16.07.2021Tarihli ve -------- Yevmiye Numaralı Araç Satış Sözleşmesi ile satıldığını, müvekkili ...'in diğer davalı şirket ile herhangi bir bağı bulunmamakta olduğunu, müvekkili ...'in, --------- isimli iş yerinin sahibi olup oto alım- satım işi ile meşgul olduğunu, 16.07.2021 Tarihinde esnaf çevresinin yönlendirmesi ile diğer davalı şirket yetkilileri müvekkili ...'in kardeşi --------- ulaşmış ve aracı nakit para karşılığında satmak istediklerini beyan ettiklerini,

----------- de aracı kasko bedeli 900.000,00 TL karşılığında aracı satın alabileceğini beyan ettiğini, diğer davalı şirket de bu teklifi kabul ederek araç satışına dair resmi satış sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin yalnızca ticari ilişki çerçevesinde davalı şirket ile satış sözleşmesi akdettiğini, müvekkilinin ticari faaliyet yürütmekte ve aracı kasko bedeli üzerinden aldığını, müvekkilinin, 16.07.2021 tarihinde aracın alıcısının çıkması nedeniyle ... adlı şahsa kasko bedeli üzerinden belirlenen değere kar marjı eklenerek 905.000,00 TL bedelinde sattığını,

müvekkilinin söz konusu satış ile elde etmiş olduğu kar marjı da olağan ve makul bir bedel olduğunu, ...'in, diğer davalı şirketin resmi araç satış sözleşmesine güvenerek işlem yaptığını, nitekim diğer davalı şirket ile akdedilen satış sözleşmesi de noter huzurunda akdedilen resmi satış sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin, yalnızca basiretli bir tacir gibi davranarak üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, nitekim söz konusu alış-satış işlemlerinin ardından fatura da kestiğini, müvekkilin davacıya zarar verecek nitelikte herhangi bir eylemi yahut bu yönde bir iradesi de bulunmadığını,

nitekim davacı taraf da bu iddialarını ispat edecek herhangi bir delil sunmadığını, müvekkilinin satış silsilesini takip etmesi, resmi satış sözleşmesi ile araç maliki olan satıcının yetkili şahıs olup olmadığının araştırması yahut diğer davalı şirketin aracı satın aldığı esnada keşide etmiş olduğu çeklerin karşılıksızdır işlemi gördüğünü bilmesi beklenemez bir durum olduğunu, müvekkilinin diğer davalı ----------- şirketinin aracı edinme şeklini bilmediğini,

müvekkili ...'in tesis etmiş olduğu alış- satış işleminin geçersiz olduğu iddia edilemeyecek olup müvekkilinin iyi niyetli üçüncü şahıs olduğu da açıkça görüleceğini belirterek sonuç olarak haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE :Dava, araç satış sözleşmelerinin iptali ile aracın mülkiyetinin davacıda olduğunun tespiti ve iadesi istemli olup, bu mümkün olmadığı takdirde bakiye kalan 800.000 TL araç bedelinin ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istemlidir.Dava dilekçesindeki anlatıma göre, Davacı ile davalı --------- Şti arasında, davacıya ait ----------- marka aracın davalıya 1.100.000 TL bedelle satışına dair ----------Noterliğinin 14/07/2021 tarihli ----------- yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi imzalandığı, davalı------- şirketinin 300.000 TL’sini nakit olarak verdiği,

kalan 800.000 TL için 31/08/2021 ve 15/09/2021 tarihli 400.000’er TL bedelli çekler verildiğini ancak her iki çekin de karşılıksız çıktığı anlaşılmıştır.Bankaya müzekkere yazılmış, gelen cevaptan 31/08/2021 tarihli çekin 31/08/2021 tarihinde.

15/09/2021 tarihli çekin 21/09/2021 tarihinde bankaya ibraz edildiği, her iki çek için de bankanın sorumluluk bedelini ödediği ve her iki çekin de kalan 397.330 TL’sinin karşılıksız kaldığı anlaşılmıştır.Davacı, davasını davalıların birlikte hareket ederek kendisini dolandırmış olmasına, davalılar arasında bağlantı ve muvazaa olduğuna dayandırmıştır.

Bu iddialara ilişkin de aracın davalı ----------- şirketi tarafından aracın satın aldığı 14/07/2021 tarihinden iki gün sonra 16/07/2021 tarihinde aracın değerinden düşük bir bedelle 900.000 TL ye davalı ...’e satıldığı, ... tarafından da aracın aynı gün 905.000 TL bedelle ...’e satıldığını ve bu satış tarihleri ve bedellerinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu ileri sürmüştür.Davalılardan --------- şirketi cevap dilekçesi sunmamış, diğer iki davalı ayrı ayrı sundukları cevap ve savunmalarda davanın reddini, yasal malikten aracı uygun ve makul bedelle satın aldıklarını, uzun süredir ikinci el araç işi ile iştigal ettiklerini,

usule uygun alım satım işlemi yapıldığını savunmuştur.----------- şirketi yetkilileri ile ilgili soruşturma ---------- Esas sayılı dosyasında devam etmektedir.

İlk soruşturmada verilen takipsizlik kararı --------- d iş sayılı dosyasında “müştekiye verilen çeklerin sahteliğinin araştırılması, yine şirketi devralan ------------ dinlenilmesi gerektiği, ------------ yapılan devrin detaylarının istenilerek şirketin devri için gösterilen meblağın ----------alınıp alınmadığının belirlenmesi amacıyla banka hesap hareketlerinin incelenmesi,

aracın aynı gün içerisinde bedelinin altında iki satış görmesinin ve ikinci satışın 5000-TL farkla yapılmış olmasının hayatın olağan akışına aykırılığı nedeniyle bu satışların muhatabı olan ... ile ...'in dinlenilmesi ve yapılan satışların gerçekliğinin anlaşılabilmesi için bu şahısların, ---------- ve ---------- banka hesap hareketlerinin incelenmesi,

şüpheli ---------- ve ---------- ifadelerinin alınması ve son olarak şüpheliler ile ilgili ---------- genelinde benzer soruşturma ve davaların olup olmadığının araştırılması kanaatine varıldığından” itirazın kabulü ile --------- sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kaldırılmasına karar verilmiştir. Bu soruşturma --------- yetkilileri ile ilgili olup, mahkememiz esasına etkiler bir yönü yoktur.

Diğer davalılar ..., ... ve dava dışı ---------- aleyhine ise, yapılan soruşturma sonunda suç eşyasını bilerek satın alma suçundan dava açılmış, --------- sayılı dosyasında yapılan yargılama sonunda adi geçen sanıkların beraatine karar verilmiş, karar istinaf edilmiş, ---------- Esas sayılı dosyasında istinaf talebi reddedilmiş, kararın 18/10/2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. (... ve ... hakkında ---------- şirketi yetkilileri ile birlikte el ve işbirliği içinde dolandırıcılık işlediklerine dair bir soruşturma veya yargılama da yoktur) Gelinen aşama itibariyle üç davalı arasında el ve işbirliği olduğu iddiası ortaya konamamış olup,

davalı ... ve ---------- araç satın alma işlemlerinin iptalini gerektirecek bir husus tespit edilmemiştir.Davacının davalı ---------- şirketinden araç bedeli olarak bakiye 800.000 TL'lik alacağı bakımından, çeklerin karşılıksız çıktığı ve başkaca bir ödeme de iddia edilmediğine göre, davacı bu çek bedellerini talep edebilecektir.

Banka cevabından anlaşıldığı üzere, çeklerin 397.330 TL'si karşılıksızdır (Banka yasal çek sorumluluk bedelini ödemiştir) Çeklerin tarihleri 31/08/2021 ve 15/09/2021 dir. Davacı satış tarihi olan 14/07/2021 tarihinden itibaren faiz isteminde bulunmuşsa da, çekler gününde ödenmiş olsaydı araç bedelini almış olacağından, ileri tarihli çekleri kabul eden davacı ve davalı --------- şirketinin, vade kararlaştırmış oldukları kabul edilmelidir.

Çeklerin bankaya ibraz tarihleri de nazara alınarak faize hükmedilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.--------- soruşturma sayılı dosyasında ----------- şirketinin eski yetkilisinin (ve hatta yeni yetkilisinin) dolandırıcılık suçunu işlediği kabul edilerek dava açılacak olsa bile TMK nun 988.

Maddesine göre: "Bir taşınırın emin sıfatıyla zilyedinden o şey üzerinde iyiniyetle mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinen kimsenin edinimi, zilyedin bu tür tasarruflarda bulunma yetkisi olmasa bile korunur." Hükmü doğrultusunda aracın mülkiyetinin davacıya ait olması söz konusu olmayacaktır.

Davalıların hep birlikte el ve işbirliği içinde hareket ettiği de ortaya konamadığından araç bedelinin bakiye kalan kısmı için ---------- şirketi dışındaki diğer iki davalının sorumlu tutulması söz konusu olmamıştır.Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.