İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1023 K.2025/118

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/1023 Esas

KARAR NO: 2025/118

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 22/12/2022

KARAR TARİHİ: 05/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA, SAVUNMA ve DOSYA KAPSAMI:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı, ---------Ş. tarafından --------- poliçe numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalanan müvekkiline ait taze kiraz cinsi emtia, ------- --------- CMR belgesine istinaden --------/--------- plakalı araç ile yapılan nakliyesi esnasında çürüyerek zayi olduğunu, bu emtiaya ilişkin zayi olayı 15.06.2021 tarihinde tespit edildikten sonra bununla ilgili olarak derhal davalı sigorta şirketine başvurulduğunu ve şirket nezdinde ---------- nolu hasar dosyasının oluşturulduğunu,

dosya ile ilgili yapılan ekspertiz incelemesi sonucu 30.11.2021 tarihinde eksper raporu hazırlanmış olup söz konusu raporda hasarın teminat kapsamında olduğunun tespit edildiği, ancak davalı tarafça sigorta tazminatı hesabının hatalı olarak yapıldığını, emtiaların taze kiraz meyvesi olduğu ve çürük emtiaların kısa bir süre içerisinde kolaylıkla emtianın tümüne sirayet ederek zayi olacağı dikkate alınmaksızın farazi bir fire oranı belirlendiğini ve hasar hesabı bu hatalı fire oranına göre yapıldığını, müvekkilinin riziko sebebiyle uğramış olduğu gerçek zarar, tespit ve tazmin edilmediğini, gerçek zararın tespiti açısından,

tanzim edilen ekspertiz raporunun eksik ve hatalı olduğunu, ekspertiz incelemesinin uzman kişilerce ilk olay incelemesi yapılırken, emtianın tarımsal özelliği, fiziksel durumu, zararın her geçen saniye arttığı hususları bütünüyle değerlendirilerek bir hasar hesaplaması yapılması gerekirken yalnızca anlık değerlendirme ile kısmi hasar hesabının yapıldığını, dava konusu olayda, ekspertiz incelemesi ve sigortacı araştırmaları riziko tarihinden 4 ay sonra tamamlanmış;

bahsi geçen yasal süreler aşıldığını, bu gecikme nedeniyle TTK m. 1427/3 gereğince ön ekspertiz incelemesi yaptırılamadığını ve davalının ödemekle yükümlü olduğu avans miktarı da müvekkile ödenmediğini, kalan emtialar açısından sovtaj satışına gidildiğini, müvekkilinin gerçek zararının 63.200,00 Usd bedelli faturaya konu emtianın, sovtajı da düşüldüğünde kalan 49.619,59 Usd tutarında olduğunu,

davalı sigorta şirketine 18.02.2022 tarihinde 49.619,59 usd bedel üzerinden başvuruda bulunulduğunu ancak davalı tarafından herhangi bir sigorta tazminatı ödemesi yapılmadığını bu sebepten müvekkilinin davalılardan olan 49.619,59 usd alacağının davalının temerrüt tarihi olan 21.02.2022 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek kamu banka usd faizi ile birlikte davalıdan tahsilini dava ve talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu taze kiraz emtiası 06/06/2021 yükleme tarihli ---------- arası taşıması,

müvekkili şirket nezdinde ---------- nolu Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava konusu taleple ilgili olarak yapılan değerlendirme sonucunun teminat kapsamında ödeme yapıldığını, bakiye talebin poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davacı tarafın taşıma konusu emtiada meydana gelen hasar sebebiyle müvekkili şirkete yaptığı hasar başvurusu üzerine --------- nolu hasar dosyası açıldığını, yapılan değerlendirmeler neticesinde 6.320,00 usd ödeme yapıldığını, bakiye talebin ise teminat dışı olduğunun tespit edildiğini,

sigortalının ihraç ettiği emtiadaki değer kaybının %20 olması sebebi ile bu doğrultudaki hesaplamaya göre ödeme yapıldığını, yapılan hesaplamaya istinaden sigortalıya 6.320,00 usd ödeme yapılmış olup bakiye talep ise müvekkili şirket tarafından düzenlenen poliçe teminatı dışında olduğunu, işbu davaya konu bakiye hasar talebinin müvekkili şirketin sorumluluğu olmadığını, dolayısıyla reddi gerektiğini, bu sebeple dava konusu zararın poliçe teminatında olan kısmının müvekkili şirket tarafından karşılandığını, bakiye talebin ise tanzim edilen poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığının tespiti ile davanın reddini arz ve talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE :Dava, taze kiraz emtianın -------- ---------- taşınmazında kirazların çürüyerek zarar görmesi sebebiyle nakliyat emtia sigorta poliçesi düzenleyen sigortacıya karşı açılan tazminat davasıdır.Davacı soğuk zincirin kırıldığını bu nedenle ürünlerin bozulduğunu, taşıyanın kusurlu olduğunu, davalının da zarardan sorumlu olduğunu, fatura bedelinin 63.200.000 USD olduğu,

18/10/2022 tarihinde sigorta şirketine 49.619,59 USD üzerinden başvuruda bulunulduğu ancak sigorta şirketinin ödeme yapmadığı belirtilerek 49.619,59 USD nin temerrüt tarihi olan 21/02/2022 tarihinden faizi ile tahsilini talep etmiştir.Davalı sigorta şirketi taze kiraz emtiasının , emtia nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, yapılan değerlendirmeler neticesinde teminat kapsamında 6.320,00 USD ödeme yapıldığını, hasarın taşıma sırasında sıcaklığın yükselmesi,

soğuk hava zincirinin bozulması sebebiyle olduğunu, survey raporuna göre emtianın tamamının hasar almadığını, yapılan ödeme dışındaki zararın teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Bir sigorta uzmanı bir gıda mühendisi bilirkişi atanmış, rapor alınmıştır.

Bilirkişiler 14/10/2024 tarihli raporda özetle, yaş meyvenin sıcaklık sebebiyle yapısında mikrobiyolojik bozulmalar olduğu ve tümüyle hasar aldığı, sovtajın düşülmesi ile 49.619,59 USD zarar olduğu, sigortanın kısmi hasar ödemesinin eksik kaldığı belirtilmiştir.Rapora karşı davalı rapora itirazında, survey final raporuna göre değer kaybının en çok %20 oranında olabileceğini, poliçeye göre %10 muafiyet bedeli olan 6.320 USD nin düşülmemiş olmasının hatalı olduğunu belirterek, aralarında gıda mühendisi, taşıma hukuk ve sigorta hukuku bilirkişinin olduğu yeni bir heyetten rapor alınmasını talep etmiştir.

Rapora karşı davacı vekili, 49.619,59 USD zararın sigortadan tazminini, davalı sigorta tarafından kısmi ödeme yapılmış gibi değerlendirme varsa da kısmi ödeme olmadığını belirterek davanın tam kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Bilirkişi raporunun zararın poliçe kapsamında kaldığı ve hasarın tümünün zarar gördüğü tespiti sonuç olarak doğru olmakla birlikte muafiyet tutarı dikkatten kaçırılmıştır. Ancak bilirkişi raporundaki inceleme eksikliği (%10 muafiyetin tenzil edilmemiş olması) dört işlemle giderilebilir durumdadır.

Gerçekten de mahkememizin -------- ve -------- esas sayılı dosyaları da benzer mahiyette olup, tarafları aynıdır, o dosyalarda alınan bilirkişi raporlarında kısmi ödeme ile muafiyet bedeli düşülmüş rapora göre hüküm oluşturulmuştur. Bu dosyalardaki rapor ve gerekçeli kararlar da bu dosya içine takılmıştır. Davacının talebi 49.619,59 USD bakiye zarardır. Fatura bedeli 63.200 USD olup, davacı sovtajı düştükten sonra 49.619,59 USD talepte bulunmaktadır.

Davacı sigortalı tarafından tarafından sigortaya başvuruda masraflar düşüldükten sonra ürünlerin toplam 13.580,41 USD’ye satıldığının 17.08.2021’de beyan edilmiş ve 63.200-13.580,41 = 49.619,59 USD zarar olduğu ileri sürülmüştür. Davalı sigorta tarafından dosyada mevcut kısmi ödeme dekontuna göre 6.320 USD düşülmelidir.

(Davacı rapora itiraz dilekçesinde kısmi ödeme olmadığını beyan etmişse de ilerleşen aşamalardaki beyanlarında kısmi ödeme düşüldükten sonra davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.) Yine poliçeye göre (poliçenin 4. Sayfasının 5. Maddesi gereği) fatura bedelinin %10u (63.200 X %10 = 6.320 USD) muafiyet bedeli olarak 6.320 USD düşülmelidir.

Buna göre 49.619,59 - 6.320 (davadan önceki kısmi ödeme) - 6.320 (muafiyet indirimi) = 36.979,59 USD bakiye alacak kalmaktadır.Davalının delil olarak sunduğu survey raporuna (raporda ürünlerin kamyona yüklenmeden önce de kalitesinin düşük olduğu belirtilmişse de ) hasarın soğuk hava zincirinin kırılmasından kaynaklandığı, ürünlerin kalitesinin düşük olmasının somut olayda sigortacı yönünden ileri sürülebilecek bir husus olmadığı anlaşıldığından itibar edilmemiştir.Davacının davadan önce sigorta şirketine başvurduğu, kural olarak 45 gün sonra sigorta şirketinin temerrüde düşeceği bellidir.

(TTK m.1427) Davalı sigorta şirketine hasar 15/06/2021 tarihinde ihbar edilmiş, eksper rapor 30/11/2021 tarihinde sunulmuştur. Davacı 18/02/2022 tarihinde ihtar çekerek, davalıya 3 gün süre verilmiştir.

Dava dilekçesinde de buna göre temerrüdün 21/02/2022 tarihinde oluştuğu belirtilmiş, taleple bağlı kalınarak 21/02/2022 tarihinden itibaren faiz istemi uygun görülmüştür.Özetle, hasarın taşıyıcının gereken özeni göstermeden taşıma yapması, soğuk hava zincirine ve usule uygun olmayan koşullarda taşıma yapması sebebiyle gerçekleştiği, davacının hasar talebinde haklı olduğu ancak sovtaj bedeli düşüldükten sonra kalan 49.619,59 USD tutardan, kısmi ödeme tutarı ile muafiyet bedelinin de düşülmesi gerektiği anlaşılmış (49.619,59 - 6.320 - 6.320 = 36.979,59 USD), böylece davanın 36.979,59 USD üzerinden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.