İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/73 K.2024/294

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/73 Esas

KARAR NO: 2024/294

DAVA: Tespit

DAVA TARİHİ: 26/01/2023

KARAR TARİHİ: 25/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı --------Ş.’nin, davalı --------- Merkezi -------- --------- Şubesi'nin---------bölgesindeki tek satıcısı olarak ------- marka araçların satışına ilişkin satış ve pazarlama faaliyetlerini tüm edimlerini kusursuz biçimde yerine getirecek şekilde uzun yıllar sürdürdüğü; davalı -------- şirketi tarafından davalı davacı -------- şirketine gönderilen 26.10.2022 tarihli ---------- yevmiye numaralı ihtarnamede, --------- CC ve daha büyük motorlu araçlara uygulanan yerel --------- uygulaması nedeniyle düşük satış oranları gerekçe gösterilerek,

“----------- model yelpazesinin ve motor tiplerinin --------- pazarı ile uyumlu olmadığı” tümevarımından hareketle ------- -------- pazarından çekileceğinin belirtildiği ve ihtarnamenin tebliğinden itibaren 1. yılın sonunda da tek satıcılık ilişkisinin sona ereceğinin ihtar edildiği, davacı --------- tarafından --------- şirketine gönderilen -------- Noterliği 03.01.2023 tarihli ---------- yevmiye numaralı cevabi ihtarnamede --------- şirketinin 2019 yılı başlangıcından beri en asli sözleşmesel sorumluluğu olan tedarik yükümlülüğünü yerine getirmediği,

2019'dan bu yana söz konusu kusurlu ifanın giderileceğine ilişkin davacı --------- şirketine taahhütler verildiği, ancak taahhütlere karşın tek satıcılık ilişkisinin devam edeceği 1 yıllık ihbar önelinde davacı --------- şirketine ne kadarlık araç tedariki gerçekleştireceğine ilişkin bilgi dahi verilmediği belirtilerek, tek satıcılık sözleşmesinin -------- şirketi tarafından haklı nedenle derhal etkili olacak şekilde feshedildiğinin davalı ---------- şirketine bildirildiği; davacı ---------- tarafından gönderilen derhal etkili fesih ihtarnamesinin 4.01.2023 tarihinde davalı -------- şirketine tebliğ edildiği,

davacı-------- şirketi tarafından tek satıcılık sözleşmesinin haklı nedenle derhal feshinin sonucu olarak ---------- satış bayiliğine ilişkin showroomun kapatıldığı; --------- satış tabelası ile-------- kurumsal kimliğini yansıtan tüm düzenlemelerin, ---------- yetkili satış bayisi olduğuna ilişkin tüm ibarelerin kaldırıldığı ve bu şekilde dış dünyada --------- araçlarının satış temsilciliği ile üçüncü kişiler tarafından ilişkilendirilebilecek tüm öğeler derhal fesih iradesi doğrultusunda ortadan kaldırılmış olduğu, davalı ------- şirketinin davacı -------- şirketinin gönderdiği derhal fesih ihtarnamesi ile ilgili hiçbir eylemde bulunmadığı;

resmi internet sitesinde davacı --------- şirketinin yetkili satış ve servis bayisi olarak gösterilmeye devam edildiği; davacı --------- şirketine ---------- yetkili satıcısı olarak başvurulduğunda tüketici ve mevcut müşterileri ve potansiyel müşterileri nezdinde zor duruma düştüğü ve ticari itibar kaybettiği;

yanlış ve yanıltıcı olan bu durum nedeniyle davacı ----------- şirketi ile ticari ilişki kuracak firmaları hataya düşürdüğü ve yanlış izlenim bıraktığı açıklanan nedenlerle maddi ve manevi tazminat talep haklarının saklı kalması kaydıyla, davalı ---------- Merkezi -------- -------- Şubesi'nin haksız rekabetinin dava tarihi 26.01.2023 itibariyle tespiti talep edilmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı --------- şirketi ile davalı ------------ şirketi arasında akdedilen Satış Bayiliği Sözleşmesi gereği davacı “--------” marka otomobil ve aksesuarların satışı konusunda tüm --------- yetkili satıcılık hizmeti verdiği; davalı -------- şirketinin sözleşmenin yürürlükte olduğu süreç içerisinde yükümlülüklerini gereği gibi eksiksiz ve tam olarak yerine getirdiği; -------- şirketi tarafından ---------- otomobil pazarındaki gelişmeler değerlendirilerek --------- markasının --------- çekilmesine karar verildiği, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin, sözleşme hükümlerine uygun olarak,

---------- Noterliğinin 26.10.2022 tarihli, ---------- yevmiye no’lu ihtarnamesi ile 1 yıl önelli olarak feshedildiği, fesih ihtarnamesi 1 yıl önelli olduğundan --------- şirketi tarafından sözleşmedeki yükümlülüklerin gereği gibi, eksiksiz ve tam olarak yerine getirilmeye devam edildiği ancak sözleşmenin 26.10.2023 tarihinde sona ermesi gerekirken davacı ----------- şirketi tarafından gerçeğe aykırı iddia ve talepler ile sözleşmenin, ---------- Noterliğinin 03.01.2023 tarih, ---------- yevmiye no’lu ihtarnamesi ile kötüniyetli olarak derhal feshedildiği; ilgili ihtarnamenin UETS hesabına 03.01.2023 tarihinde teslim edildiği.

UETS üzerinden yapılan tebligatların, tebligatın alıcının sistemine düştüğü tarihten 5 gün sonra yapıldığının kabul edildiği dikkate alındığında ihtarnamenin 08.01.2023 tarihinde ---------- şirketine tebliğ edildiğinin kabul edilebileceği; bu durumda 08.01.2023 tarihinden önce yapılmış tespitlerin derhal fesih ihtarnamesinin tebliğinden önce yapılmış kabul edilmesi gerektiği, ----------- şirketinin, yurtdışı merkezli uluslararası bir şirket olduğu; -------- --------- yapılan her işlem için ----------- onayının alındığı ve beklendiği;

teknik aksaklıkların da olabileceği, davacı ----------- şirketinin işbu davayı ikame etme nedeninin feshin kabullenilmemesi ve -------- şirketini zarara uğratma çabası olduğu. Haksız rekabet koşullarının oluşmadığı açıklanarak davanın reddi talep edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; hukuki niteliği itibariyle taraflar arasında ki ticari ilişkinin davalı tarafın feshetmesi üzerine davacıya ait bilgilerin davalı tarafın internet sitesinde mevcut olduğu iddiasıyla haksız rekabet teşkil ettiği iddiasıyla açılan tespit davasıdır.

Mahkememizce dosyanın haksız rekabet konusunda uzman ve hukukçu bilirkişi ile bir sektör bilirkişisinden oluşturulacak heyete tevdi edilerek rapor alınmasına karar verilmiş, alınan 26/02/2024 tarihli raporun sonuç kısmında," 1) Davalı --------- Merkezi ------- ----------- Şubesi'nin internet sayfasında, işbu raporun hazırlanma sürecinde 26.11.2023 tarihinde -------- bölgesindeki yetkili satıcısı ve servisi olarak davacı ------- şirketi görüldüğü.

2) ---------- Merkezi ---------- Şubesi'nin de, yetkili bayisi ve servisi ----------Ş.’nin de birbirlerine ve 3.kişilere karşı sorumluluklarını yerine getirebilmeleri için örneğin kampanyalar yoluyla yapılan satışlardaki alacakların tahsilatı için sözleşmenin uygun bir süre yürürlükte kalmasının gerektiği.

3) --------- Merkezi ---------- Şubesi'nin sözleşmede belirtilen uygun süre boyunca --------- satış ve servis hizmetine devam edebilmesi için -------- her bölgesine dağılmış belli sayıda yetkili satış ve servis ağının olması gerektiği; bazı servis ve satış bayilerinin örneğin --------Ş.’nin sözleşmede öngörülen uygun süreden önce işi bırakması halinde -------- Merkezi -------- Şubesi'nin --------- satış yapma hakkını sözleşmede öngörülen uygun süreden önce kaybedebileceği ve bu durumun --------- Merkezi ---------- Şubesi ile hizmete devam eden diğer bayiler ve servisler yönünden ilave zararlara neden olabileceği.

4) Raporumuzun teknik kısmında varılan bu sonuçların huzurdaki haksız rekabet talepleri

bakımından önem arz etmediği, davacının fesih beyanında bulunmak suretiyle sözleşmeyi derhal etkili olacak şekilde feshettiği, feshin geçerliliği noktasında bir tartışma bulunmadığı, fesih

iradesinin haklı bir sebebe dayanmaması veya sözleşmenin önel verilmeden derhal etkili olacak şekilde feshedilmesinin taraflar arasındaki sözleşmeye aykırılık teşkil edebileceği ancak somut olayda davacı talebini TTK m. 54 vd. maddelerine dayandırmış olduğundan, uyuşmazlığın bu çerçevede ele alınması gerekeceği, 5) Bu bağlamda, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin davacı tarafça kullanılan fesih beyanıyla sona erdirildiği,

davacı tarafından kullanılan fesih hakkının haklı nedene dayanıp dayanmadığı hususunun sözleşmenin sona erdiği gerçeğini değiştirmeyeceği ve bu itibarla haksız rekabet hukuku boyutuyla varılacak sonuca da etkisinin olmayacağı, davalının basiretli bir tacir olarak kendi ticari faaliyetleriyle ilgili gerekli tedbirleri almakla yükümlü olduğu,

6) Taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin sona ermiş olmasına rağmen, davalı tarafın yaptığı beyanlarla bu sözleşme ayakta ve davacının yetkili satıcılığı devam ediyor izlenimi oluşturmasının TTK m. 55/1,a-2 kapsamında haksız rekabet teşkil edebileceği".Yönün de rapor tanzim edilmiştir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 54 ila 63. maddeleri arasında yer verilen haksız rekabet hükümlerinin amacı bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabet ortamının teminidir.

Bütün katılanlardan kasıt; tedarik edenler (rakipler), müşteriler ve kamu üçlüsüdür. Bu üçlü yapı gereği haksız rekabet davalarında davacı ve davalı taraflar yalnızca rakipler değildir; rakip olmayanların da haksız rekabet davaların tarafı olması mümkündür.

Rakip olamayanlarında haksız rekabet davalarının tarafı olması mümkündür.Hem davacının yaptırdığı tespitlerde hem de bilikişiler tarafından davalı tarafın internet sitesi incelenerek yapılan tespirlede davalı tarafın yanlış ve aldacı olarak davacıyı yetkili satıcı olarak gösterdiği anlaşılmakta ise de,

davacıda fesih iradesini gösterdikten sonra kendi internet sitesinde ve diğer internet platformlarında hala davalının bayisi olduğu yönünde yayınlara devam etmesi ve bu durumun noter marifeti ile belgelenerek dosya arasına ekran görüntülerinin alınması karşısında tmk nın 2. maddesinde yazılı dürüstlük kuralı nazara alınarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.