İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/133 K.2025/137

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/730 Esas

KARAR NO: 2025/32

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 25/09/2023

KARAR TARİHİ: 14/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin endüstriyel makine ithalat ihraca servis basım ve tamir alanında hizmet verdiğini, davalı şirketin ise yeraltı ve yer üstü maden ve tabi kaynakların mevcut kanunlara uygun olarak çıkartılması, işletilmesi, satın alınması ve kiraya verilmesi vb.alanlarda faaliyet gösteren bir firma olduğunu, müvekkilinin birçok şirketin üretmekte olduğu endüstriyel makine vb. aletlerin bakım onarım satış vb. iş kollarında hizmet vermekte olup taraflar arasındaki ticari ilişki de bu sebeplerden kaynaklandığını,

müvekkilinin davalının ticari devamlılığının sebebinin de firmaların benzer ticari faaliyet göstermesinden kaynaklandığını ve davalının kullanmakta olduğu bir kısım makinelerin yedek parça ve bakımlarının müvekkili tarafından yapıldığını ve verilen hizmet karşılığında davaya konu faturaların düzenlendiğini, müvekkili şirketin davalının talep etmiş olduğu bütün hizmeti yerine getirmesine ve söz konusu hizmetlerini faturalandırmasına rağmen davalı firmanın bir kısım borçlarını müvekkili şirkete ödediğini, ancak kalan bakiye 13.844 TL'yi ise ödemekten imtina ettiğini,

bunun üzerine davalı şirket aleyhine ---------- İcra Müdürlüğü'nün ----------- E. sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirtmiş olup, davanın kabulüne, davalının icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın 020'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili ile davacı şirket arasındaki ticari ilişki doğrultusunda, davacı şirketin müvekkile ait iş makinelerinin bakımını üstlendiğini, ancak davacının taahhütlerini yerine getirmediğini, ayıplı hizmet sunduğunu, bakımını taahhüt ettiği iş makinesinin gerekli tamiratını yapmadığını, yaptım diyerek bozuk bir şekilde bıraktığını, müvekkilinin, yedek parçalarının ücretlerini ödediğini, ancak davacı tarafın yapması gereken bakımları gereği gibi ifa etmediğini, müvekkilinin, gerekli bakımların yapılması için davacı tarafa bildirdiğini, davacı tarafın,

hizmetin ayıplı olduğunu kabul ederek işçilik ücretlerinden fedakarlık yapacağını beyan ettiğini, ancak sonradan aracı çalışır hale getirmediği halde faturaları işleme koyduğunu, müvekkilinin, davacı tarafından ayıplı ve kusurlu hizmetle, çalışmaz halde olarak bırakılan iş makinasının bakımını başka bir üçüncü bir şahsa yeniden yaptırmak zorunda kaldığını, davacının yapmadığı bakım hizmeti için işçilik ücreti istediğini, davacının dava dilekçesinde her ne kadar faturalara dayalı bir alacaktan bahsetmişse de faturaların tek başına alacağın varlığını kanıtlamayacağını,

faturalarla birlikte aynı zamanda fatura konusu işlemin gerçekleştiğinin ispatlanması gerektiğini, müvekkiline verilen bir hizmetin bulunmadığını, davacının işini gereği gibi yapmadığını bu sebeple kötü niyet tazminatı talebinin hukuki dayanağının bulunmadığını beyanla, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, kötü niyetle icra takibi başlatan takip alacaklısı davacı aleyhine takibe konu alacağın 020'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İcra Dosyası: Davacı tarafın 06.10 2022 tarihinde, bakiye kalan fatura alacağı olarak 13.844,00 TL alacağının tahsiline ilişkin ---------- İcra Müdürlüğünün----------- Esas sayılı dosyasından Örnek No:7 İlamsız Takiplerde Ödeme Emri ile icra takibi başlatmış, davalı tarafın Örnek No:7 Ödeme Emrine 17.10.2022 tarihli itiraz dilekçesinde; müvekkili şirketin borcunun olmadığını, alacaklının, müvekkiline ait iş makinelerinin bakımını üstlendiğini, ancak, taahhütlerini yerine getirmediğini, bu sebeple üçüncü bir şahsa makinenin yeniden yaptırıldığını belirtmiş olup, borcun tamamına, ferilerine, işlemiş faize, faize, faiz oranına itiraz etmiş ve icra takibi durmuştur.

Bilirkişi Raporu: Mahkememizce her iki tarafın 2021-2022 yılına ait ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş, alınan 28/06/2024 tarihli raporun sonuç kısmında,

"A- Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden: Davacı şirketin 2021 ve2022 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı,TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu,Raporumuzun 4.a.2.bölümünde açıklandığı üzere, davalı şirket tarafından defter ve belge ibrazında bulunulmadığından,

usul ve hesap incelemesi yapılamadığı,Davacı Alacağı Yönünden: Raporumuzun Genel Değerlendirme bölümünde detaylı bir şekilde açıklandığı üzere, davacı şirket tarafından davalı şirket adına düzenlenen faturalar içeriği malların hizmetin davalı şirkete teslimine/ifasına ilişkin takip konusu 13 844,00 TL'lik bakiye alacağını oluşturan kısmının takip konusu yapıldığı, fatura içeriği hizmetin/malın ifası/teslimine ilişkin dosya kapsamına sunulan Bakım Onarım İş Emri Formlarının davalı şirket adına----------tarafından imzalandığı,

davalının somut bu belgeye karşı aynı derecede bir delil sunmadığı gibi, somut tespit olmadan işin ayıplı yapıldığından dava dışı üçüncü kişilere yaptırdığı şeklinde soyut ifadelerde bulunduğu dikkate alındığında davacı yönünden hizmetin ifasında karinelerin oluştuğu,Bu kez ispat yükünün yer değiştirerek,

davalı şirkete geçtiği, davalı şirketin fatura içeriği malları hizmeti almadığını, hizmetin ayıplı olduğunu veya fatura bedellerinin tamamını ödediğini ispat etmesi gerektiği, bu hususta davalı şirket tarafından dosyaya sunulan herhangi bir belge bulunmadığı hususları topluca değerlendirildiğinde, nihai ve hukuki değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davacı şirketin 06.10.2022 takip tarihi itibariyle, iki adet toplam 49. 630,80 TL tutarlı faturalardan bakiye kalan 13. 844,00 TL tutarlı alacağını talep edebileceğiAyrıca, davacının kendi defterlerinin usulüne uygun tutularak HMK 222/2 şartlarını taşıdığı,

takip konusu alacağını oluşturan faturaların kendi defterlerinde kayıtlı olduğu, Sayın Mahkemenin HMK m.220/3 kapsamında vermiş olduğu kesin süreye rağmen davalı şirketin defter ve belge ibraz ibrazından kaçınması ile HMK m.222/3 ile defterlerin kesin delil olma şartlarını değiştiren ...veya diğer tarafın ticari defterlerini ibra etmemesi...” madde hükmü şartının davacı lehine değerlendirilip eğerlendirilmeyeceğinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,Faiz: Tacir olan taraflar arasında düzenlenmiş sözleşme ya da haricen başkaca somut belgede ödeme vadesi bulunmadığı ve davacının davalıyı temerrüde düşürdüğüne ilişkin tebliğ şerhine havi

ihtarname ya da eş eğer belge bulunmadığından, takip öncesinde davacı alacağının muaccel olmadığından davacının takip öncesi faiz talebi yerinde olmadığı, Sayın Mahkeme'nin kısmen ya da tamamen Davacı lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrül faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle, takip sonrasında hükmolunacak davacı alacağı için 3095 s.k m.2/2 kapsamında avans talebininyerinde olduğu,İcra İnkâr Tazminatı ve sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı"Yönünde rapor tanzim edilmiştir.Dava;

hukuki niteliği itibariyle davacı tarafça başlatılan ---------- İcra Müdürlüğünün --------- E. Sayılı icra dosyasının davalı tarafça yapılan itirazın İİK 67 kapsamında iptali ve icra inkar tazminatı isteminden ibarettir.

Dava, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır. Taraflar arasında iş makinesi tamiri/bakımından kaynaklanan bir ticari ilişki bulunduğu, düzenlenen faturadan kaynaklanan davacı alacağı nedeniyle davalı aleyhine takip başlatmış olduğu görülmüştür.

Davalı; davacının ayıplı hizmet sunduğunu, bakımını taahhüt ettiği iş makinesinin gerekli tamiratını yapmadığını, davacı tarafın hizmetin ayıplı olduğunu kabul ederek işçilik ücretlerinden fedakarlık yapacağını beyan ettiğini ancak sonradan aracı çalışır hale getirmediğini, iş makinasının bakımını üçüncü bir şahsa yeniden yaptırmak zorunda kaldığını ileri sürmüş ve davanın reddini savunmuştur,Davalı verilen sürede ticari defter ve kayıtlarını sunmamış yerlerini bildirmemiş olduğu anlaşılmıştır.

Davacı tarafın ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yaptırılmıştır. Hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre.

Davacı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, 06.10.2022 icra takip tarihi itibariyle, davacı şirketin kendi defterlerinde 14.000,00 TL alacaklı gözüktüğü, icra takibinde 13.844,00 TL'nin talep edilmiş olduğu, Davacı vekili tarafından dava dosyasına sunulan e-arşiv faturaların incelenmesinde, davacı şirket tarafından, davalı şirkete teslim/ifa edilen mal/hizmet karşılığı düzenlenen 2 adet KDV dahil toplam 49.630,80 TL tutarlı faturalara ilişkin olduğu,

işbu faturaların 13.844,00 TL'lik kısmının takip konusu yapıldığı, Fatura içeriği hizmetin/malın ifası/teslimine ilişkin Bakım Onarım İş Emri Formlarının dosyaya sunulduğu, formların davalı şirket adına --------- tarafından imzalandığının görüldüğü, Davalı --------Ş.'nin 2021 yılında davacı ...' den alınan Mal ve Hizmete ilişkin ---------- Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne 7 adet fatura karşılığı 130.995,00 TL (KDV Hariç) alım olarak GİB sisteminde Ba bildirimi olarak kayıt girilmiş olduğu, karşılığında davacı şirketin aynı miktar ve tutarda Bs bildirimi olarak kayıt girildiği,

Ba-Bs dökümleri arasında herhangi bir farkın bulunmadığı,Fatura içeriği hizmetin/malın ifası/teslimine ilişkin dosya kapsamına sunulan Bakım Onarım İş Emri Formlarının davalı şirket adına ---------- tarafından imzalandığı, davalının somut bu belgeye karşı aynı derecede bir delil sunmadığı gibi, somut tespit olmadan işin ayıplı yapıldığından dava dışı üçüncü kişilere yaptırdığına ilişkin de somut delil sunmadığı, hizmetin ifasında karine oluştuğu, 28/07/2020 tarihli ----------- yayınlanan 22/07/2020 tarih ve 7251 sayılı yasanın 23. Maddesi ile 6100 sy HMK'nun "Ticari Defterlerin İbrazı ve Delil Olması" başlıklı 222.

Maddesinin 3. Fıkrasında yer alan "ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi" ibaresinin, "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" şeklinde değiştirildiği, bu yasal değişilik dikkate alındığında, "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" halinde usulüne uygun tutulmuş ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kabul edileceği, değişikliğe ilişkin madde gerekçesinin "...

Madde metni dışına çıkarılan "ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi" durumunun yerine "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" durumu maddeye ilave edilmektedir. Buna göre ticari defterlerde yer alan herhangi bir kaydın, sahibi lehine delil teşkil edebilmesi için diğer tarafın ticari defterlerinin ibraz etmemesi gerekecektir. Bu düzenlemenin hakkaniyete ve hukuk güvenliği ilkesine uygun olduğu düşünülmektedir.

Zira ticari defteri ibraz edenin defterinde yer alan ve diğer tarafı muhatap alan kayıt, diğer tarafa sunulmakta ve diğer tarafın kendi defterlerindeki kayıtlara dayanarak karşı delilini ileri sürmesi beklenmektedir. Diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi hali, ileri sürülen delili hükümden düşürecek başka herhangi bir kayda sahip olmadığı anlamına gelecektir.

Belirtilmedir ki defter ibraz etmeyen tarafın, diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtların aksini senet veya diğer kesin delillerle ispatlama hakkı saklıdır." şeklinde olduğu, dolayısıyla davalı taraf ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmediğinden ve davacı defterlerindeki davacı lehine olan alacak kaydını hükümden düşürecek senet veya başka bir kesin delil sunmadığından, davacının usulüne uygun tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların davacı lehine delil olduğu,

davalı şirketin fatura içeriği malları/hizmeti almadığını, hizmetin ayıplı olduğunu veya fatura bedellerinin tamamını ödediği hususlarını ispat edecek herhangi bir belge sunmadığı, davacının alacağının varlığını ticari defterleri ile ispatladığı, Tacir olan taraflar arasında düzenlenmiş sözleşme ya da haricen başkaca somut belgede ödeme vadesi bulunmadığı ve davacının davalıyı temerrüde düşürdüğüne ilişkin tebliğ şerhine havi ihtarname ya da eş eğer belge bulunmadığından, takip öncesinde davacı alacağının muaccel olmadığından davacının takip öncesi faiz talebi yerinde olmadığı,

davacının takip tarihinden itibaren 3095 s.k m.2/2 kapsamında avans faizi talep edebileceği analaşılmakla,

Davacının davasının kısmen kabulüne, ----------- İcra Dairesinin ----------- E. sayılı dosyasında davalının; 13.844,00- TL asıl alacaktan oluşan borca ilişkin itirazın iptali ile, asıl alacağa 3095 S.K. mad.2/2 kapsamında yıllık avans faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına, Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatına karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.