İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/975 K.2019/19

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/975 Esas

KARAR NO : 2019/19

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 09/08/2018

KARAR TARİHİ : 15/01/2019

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil Şirketin 2013 yılı defterlerinin kayıp olduğunu öğrendiklerini, söz konusu defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri mevcut olup noter tasdik belgeleri ekte olduğunu, defterlerin son olarak yapılan vergi incelemesine istinaden -----------Mükellefler Grup Başkanlığı' na sunulmuş ve incelendiğini, defterlerin teslim edildiğini tevsik bakımından 20.03.2015 tarihli inceleme tutanağı ekte olduğunu,

müvekkil şirket adresinin ve bağlı olduğu vergi dairesinin 16.01.2015' te değişmesi nedeniyle bu kez ------ Uygulama Denetim Müdürlüğü tarafından incelemeye devam edilmiş ve defterlerin yeniden ibrazı istendiğini, defterleri son olarak inceleyen ---------- 09.07.2018' de tarafımızca dilekçe gönderilerek,

defterlerin müvekkil şirkete iadesi veya defterlerin ibrazını isteyen -----------Denetim Müdürlüğü'ne gönderilmesi istendiğini, yapılan tüm araştırmalara rağmen defterler bulunamadığını, böylelikle şirkete ait 2013 yılı defterlerinin bulunamadığı anlaşıldığını, müvekkil şirkete ait 2013 yılı defterlerinin zayi olduğuna karar verilmesini talep talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrar etmiştir.

Davacı tarafın tüm delillerini ibraz ettiği, getirtilmesi gereken delillerin ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmış olduğu anlaşılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Talep, TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi isteğine ilişkindir.

6102 sayılı yasanın 82.maddesi 7.fıkrası gereğince: ''Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir şeklinde düzenlenmiştir.

TTK'nın 82. Maddesi uyarınca tacir, ticari defter ve kayıtlarını saklamakla yükümlüdür. Bu konuda bir tacir olarak gerekli özeni göstermelidir. Defter ve belgelerini şirket merkezinde bulundurmak ve korumak için gerekli tedbirleri alması gerekir.

Yargıtayın bu husustaki yerleşik içtihadına göre zayi belgesi verilmesi için tacirin kendisine kusur izafe edilemeyecek olan ve iradesi dışında meydana gelen olayların talebe konu edilebileceği benimsenmiştir.

Somut olay da ise davacı defterlerin------vergi dairesince incelenmek üzere ibrazının istendiği, defterlerin ------- Başkanlığına tevdi edildiğinin defterler üzerinde----- grup başkanlığının vergi inceleme tutanakları ile anlaşıldığı ancak defterlerin vergi dairesine teslimin de teslim tesellüm belgesinin düzenlenmediği,

davacı tarafından mezkur talebin defterlerin vergi dairesi uhdesinde kaldığından bahisle ikame edildiği ancak davacının iddialarını doğrular her hangi bir delil ibraz edilmediği tam aksine -------başkanlığınca ibraz edilen cevab-i yazı ile defterlerin davacıya incelenmesi sonrası geri ibraz edildiğinin bildirildiği (HMK 204/2 gereğince yetkili memurların görevleri içinde usulüne uygun olarak düzenledikleri belgeler,aksi ispatlanıncaya değin kesin delil sayılır.) ve bu beyan ve yazının aksini ispata yarar bir delilin davacı tarafça ibraz edilmediği,

davacı tarafından vergi dairesinin defterlerin geri kendilerine ibraz edildiğine dair her hangi bir delil olmadığı beyan edilmiş ise de defterlerin vergi dairesine inceleme için verilir iken de ayrıca bir teslim tesellüm tutanağının yapılmadığı nazara alındığında defterlerin davacıya iade işlemlerinde bu nedenle ayrıca teslim tesellüm belgesinin düzenlenmeyebileceği hususları ile TTK 82/7 kapsamında kalan her hangi bir doğal zayi halinin bulunmadığı hususları bir arada değerlendirilerek davacının talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm ittihaz olunmuştur.