İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/334 K.2025/340

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/334 Esas

KARAR NO: 2025/340

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 11/05/2024

KARAR TARİHİ: 24/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: dava açılmadan önce arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşmanın sağlanamadığını, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davanın zamanında açıldığını, zamanaşımına uğramadığını, müvekkiline ait olan ---------- plakalı aracın 11/04/2022 tarihinde müvekkilinin eşi --------- sevk ve idaresinde iken davalı ... şirketinin sigortalısı dava dışı ----------- ait ----------- yönetimindeki ----------- plakalı aracı ile müvekkiline ait araca çarparak trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonrası müvekkiline ait araçta ciddi hasarların oluştuğunu,

meydana gelen kaza neticesinde tüm kusurun davalı ... şirketinin sigortalısı olan ---------- plaka sayılı aracın sürücüsü ----------- kaza tespit tutanağındaki "...arkadan çarptım..." beyanıyla sabitt olduğunu, müvekkilinin kusurunun olmadığını, kurallara uygun olarak seyir halinde olduğunu, kaza sonrası araçta ciddi derecede değer kaybı meydana geldiğini, davalı ... şirketine zararın giderilmesi için başvuruda bulunulduğunu ancak davalının herhangi bir cevap vermediğini, müvekkiline ait araçta değer kaybının varlığının ve miktarının bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini,

bu nedenle davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığını iddia ederek; fazlaya ilişkin tüm hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulünü, kaza tarihinden itibaren şimdilik 100,00 TL değer kaybı tazminatının mümkünse ticari aksi halde yasal faizi ile birlikte davalıdan müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, davanın zamanaşımına uğradığını, davanın zamanaşımı nedeniyle reddini talep ettiklerini, somut olayda davacı tarafın araç hasarı zararı yönünden talep konusunu belirlediğini fakat davasını yine de belirsiz alacak davası olarak ikame ettiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla;

davacı tarafın dava konusu tamamen ve açık şekilde belirli olduğunu iddia etmesine rağmen davanın belirsiz alacak davası olarak açılması hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında poliçe limitleri dahilinde olduğunu, yapılan ödemelerin teminat limitinden mahsup edilmesi gerektiğini, yapılan incelemeler neticesinde uyuşmazlığa konu kazada sigortalı ile sigorta acentesinin akraba olduğunu, aracın taraflarına ve ekspere gösterilmeden evrak üzerinden tespitte bulunulduğunu, olay yeri fotoğraflarının mevcut olmadığını ve müvekkiline bilgi ve belge paylaşmaktan kaçınıldığını,

yapılan araştırmalar neticesinde anlaşıldığını, müvekkilinin herhangi bir tazminat sorumluluğunun bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, değer kaybı tazminatı tespit edilirken dayanağını doğrudan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’ ndan alan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’ nda belirtilen hesaplama yöntemine göre zarar tespiti yapılması gerektiğini, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeden hasar alıp almadığının tespitinin gerektiğini, avans faiz talebine itiraz ettiklerini,

uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğunu savunarak; zamanaşımına uğrayan davanın reddini, davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

----------,---------- Müdürlüğü, -----------Ş.'ye müzekkereler yazıldığı görüldü. Sigorta Uzmanı bilirkişi ------------ ve Makine Mühendisi Bilirkişi ------------ tarafından hazırlanan 21/01/2025 tarihli raporda aşağıdaki tespitler yapılmıştır: Davacı vekili tarafından 24/03/2025 tarihinde "Değer kaybı bedeli olarak tespit edilen 10.000-TL'nin kaza tarihi olan 11.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek mümkünse ticari aksi halde ise yasal faizi ile birlikte müvekkile ödenmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ederim" şeklinde bedel artırım dilekçesi sunulduğu görülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, davacının mülkiyetindeki ---------- plakalı araç ile davalının zmms sigortacısı olduğu ----------- plakalı aracın karıştığı 11/04/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle değer kaybı zararına ilişkin maddi tazminat davasıdır.Dava konusu alacağın 11/04/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle kaynaklandığı,

alacağın KTK 109 maddesi uyarınca zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 16/2 maddesi uyarınca zamanaşımının 09/04/2024 ilâ 09/05/2024 tarihleri arasındaki arabuluculuk sürecinde durduğu, 11/05/2024 tarihinde davanın açılmasıyla TBK 154/1-b.2 uyarınca zamanaşımının kesildiği, bu sebeplerle dava tarihi itibariyle zamanaşımının gerçekleşmediği kanaatine varıldığından davalı ...

AŞ'nin zamanaşımı def'inin reddine karar verilmiştir.Davalının bedel artırım dilekçesine karşı zamanaşımı def'inin, davanın belirsiz alacak davası olması ve iddia edilen alacağın tümüne dava tarihi itibariyle zamanaşımının kesilmiş olması ve 08/10/2024 tarihli ön inceleme tutanağında belirtilen gerekçelerle dava tarihi itibariyle alacağın zamanaşımına uğramamış olması nedenleriyle reddine karar verilmiştir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473/1 maddesi uyarınca "Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile,

sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder."6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1478 maddesi uyarınca "(1) Zarar gören, uğradığı zararın sigorta bedeline kadar olan kısmının tazminini, sigorta sözleşmesi için geçerli zamanaşımı süresi içinde kalmak şartıyla, doğrudan sigortacıdan isteyebilir."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca "Zarar görenin,

zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir.

Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesi uyarınca "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri,

sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesi uyarınca "(1)Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara tabidir.

Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak, (...) Hesaplanır.

Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanunda ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır."6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1426 maddesi uyarınca "Sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile,

ödemek zorundadır."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davacının mülkiyetindeki ---------- plakalı araç ile davalının zmms sigortacısı olduğu ----------- plakalı aracın karıştığı 11/04/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle değer kaybı zararına ilişkin maddi tazminat davası olduğu, davalı ... şirketinin hasarın sigorta poliçesi kapsamında kalması durumunda sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan sorumluluğunun olacağı, bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, davalı sigortalısının olayın gerçekleşmesinde tamamen kusurlu olduğu,

mahkememizce de olayın gerçekleşme biçimine göre bilirkişi raporu ile tespit edilen kusur durumunun somut olayın gerçeklerine ve hakkaniyete uygun bulunduğu, yine aynı rapor ile davacının 10.000,00 TL değer kaybı zararının bulunduğunun tespit edildiği, değer kaybı hesabının kaza nedeniyle oluşan hasarın nitelik ve niceliği, aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi gibi hususlar gözönünde bulundurularak,

kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) esasına uygun olarak yapıldığı, mahkememizce de bu esasa göre hesaplama yapılmasının hukuka uygun bulunduğu, bilirkişi raporunun bu esasa uygun ve denetime açık şekilde düzenlendiği, bu sebeple hükme esas alınabileceği, zararın sigorta teminat limiti kapsamında bulunduğu,

sigorta şirketi yönünden temerrütün KTK 99 maddesi uyarınca başvuru tarihinden (22/07/2022 günü) itibaren sekiz iş gününün geçmesiyle 04/08/2022 tarihinde gerçekleştiği, diğer bir yönden başvuru yapılmış olması nedeniyle özel dava şartının da yerine getirildiği, somut olayda hem davacının hem de davalının sigortalısının tacir ve işin ticari iş kapsamında kalmaması nedeniyle alacağa yasal faiz işleyeceği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.