İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/338 K.2025/79

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2024/338

KARAR NO: 2025/79

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 17/10/2023

KARAR TARİHİ: 30/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin, ---------- yılı model ----------- model aracı, ----------- yetkili bayisi -----------Şti. 'nden 30/10/2019 tarihli fatura ile sıfır km araç olarak satın aldığını, araç satışı sonrası 30/10/2019 tarihi itibariyle tescil edilmiş ve ------------ plaka sayı ile bayi tarafından müvekkile teslim edildiğini, aracı sadece şirket ortağı yetkilisi -----------kullanmakta olduğunu, ------------ model yılına sahip araç ile alındığı tarihten itibaren sürekli çeşitli sorunlar yaşandığını, 20' ye yakın mekanik ve teknik arızaları nedeniyle ------------- Yetkili servisine götürüldüğünü,

aracın 2022 yılında ------------ tarafından geri çağrılma yolu ile servise yeniden getirildiğini, ve 03/10/2022 tarihli servis formu ile de görüleceği üzere, aracın turbo motoru değiştirilerek teslim edildiğini, aracın turbo motoru, bu sınıf araçlarda, en önemli özellik olup, turbo motor aracın hızlanması gücü ve performansını belirleyen en önemli unsur olduğunu, 2022 yılında turbo motor değişimi yapılmasına rağmen, araçtaki performansın düzelmediğini, aracın 2022 yılında da teknik arızalar nedeniyle en az 5 kez servise getirildiğini, aracın teknik aksamındaki başkaca birçok sorun nedeniyle sürekli servise bırakılarak tamirat gördüğünü,

aracın değiştirilen motorunun 07/08/2023 tarihinde yeniden arızalandığını, servis tarafından yapılan tespitte turbo motorun arızalı olduğu ve bedelsiz olarak tekrar değiştirileceği belirtildiğini, aracın ikinci kez motor değişimi yapılarak 28/08/2023 tarihinde müvekkili şirket sahibi ----------- teslim edildiğini, aracın son olarak 10/10/2023 tarihinde ''motor sistemi servis gerekli'' ikaz uyarısı ile yeniden servise götürülen aracın tamir edilerek müvekkiline teslim edildiğini, müvekkilinin aracı her kullanımda bir arızası ortaya çıktığını, araçta teknik üretim hatası ve gizli ayıp sözkonusu olup müvekkili aracını kullanamadığını,

aracın sürüş yönünden güvenlik riski bulunduğunu, motorun arızalanma sürecinde aracın otobanda aniden hız kesmekte ve göstergeler ile aracı durdurması sinyali aldığını, hem kendisini hemde trafikteki araçların güvenliğini tehdit ettiğini, araç kullanıcısı olan ------------ tarafından 28/08/2023 tarihinde aracı servisten teslim almadan önce -----------Noterliğinin ------------- sayılı ihtarnamesi ile aracın ayıpsız misli ile değişiminin talep edildiğini, davalının cevabı ihtarla talebi ret ettiğini, davalı satıcının aracın hata ve ayıplarından açıkça sorumlu olduğunu,

satıcının motor üretimi hatasını gayet iyi bildiği halde kötüniyetli ve kasıtlı olarak aracı iade almadığını can ve mal güvenliği önlemlerini de hiçe saydığını beyanla davanın kabulü ile müvekkiline ait aracın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini, ıslah ve talep hakları saklı kalmak üzere 3.000 TL maddi tazminatın ihtar tarihi itibariyle avans faizi ile ödenmesini, avukatlık ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya yüklenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından satın alınan aracın, ayıptan ari olarak kendisine teslim edilmiş olduğunu otomobilde herhangi bir kusur veya üretim kaynaklı bir ayıp mevcut olmadığını, aracın parçalarının imalatta öngörülen standartlara sahip olduğunu, dava konusu aracın 27.10.2021 tarihinde müvekkili şirketin “----------” denilen gönüllü geri çağırma uygulaması uyarınca servise davet edilerek turbosunun “geri eylemi” kapsamında değişmesi gerektiğinin davacıya bildirildiğini, bu uygulamanın gönüllü olarak yürütülen bir uygulama olduğunu,

dolayısıyla dava konusu aracın turbosunda herhangi sorun olmamasına rağmen ------------ kapsamında aracın turbosunun değiştirilmesinin aracın üretimden kaynaklı ayıplı olduğu şeklinde yorumlanmasının gerçeğe aykırı ve kötü niyetli olduğunu, dava konusu aracın 13.10.2022 tarihli ------------ uygulamasından yaklaşık 1 sene sonra 07.08.2023 tarihinde turbo arızası ile servise giriş yapmış olduğunu, parça garantisi kapsamında aracın turbosunun ücretsiz olarak değiştirildiğini ve davacıya sorunsuz şekilde teslim edildiğini, işlemlerin gerçekleştiği süre içerisinde de davacıya ikame araç sağlandığını,

araçta üretimden kaynaklı herhangi bir ayıp bulunmadığını, davacının beyanlarının aksine aracın motorunun hiçbir zaman değişmediğini beyanla haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tacirler arası satıma konu aracın ayıplı olduğu iddiasına dayalı misliyle değişim istemine ilişkindir.Dava konusu aracın onarımlarının yapıldığı yetkili ----------- servisine müzekkere yazılarak ------------ plakalı araca ait servis iş emirleri, ----------- dava konusu araca ait tüm kayıtlar celp edilmiş, tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamı değerlendirilmek suretiyle dava konusu aracın ayıplı olup olmadığı,

ayıbın türü hususlarının tespiti amacıyla gerekirse araç üzerinde test sürüşü ve teknik inceleme yapılması suretiyle rapor düzenlemek üzere dosya ---------- Üniversitesi makine mühendisliği öğretim görevlilerinden oluşan 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti raporunda ; '' ----------- Şti. tarafından 30/10/2019 tarihinde ------------ Şirketi adına düzenlenmiş faturada ----------- marka, ---------- tipi, ----------- model, ---------- şasi numaralı otomobilin KDV dahil 721.971,84-TL bedel ile sıfır kilometre olarak satıldığı belirtildiği, dizel motorlu otomobilin 10/03/2020 tarihinde davacı adına tescil edildiği,

servis işlemleri dökümüne göre otomobilin satın alınması sonrasında tekrarlı defalar arızalar arızalandığı, yapılan işlemler değerlendirildiğinde hortum koruma kılıfı takılması, kalorifer by-pass valfi değişimi ve direksiyon tuş takımı değişimi işlemlerinin basit onarım ile giderilebilecek arızalar olduğu ancak fren hidrolik akümülatörü, sunroof motorları, turboşarjlar, akü tesisat kabloları, yağ seviye sensörü ve yağlama borusu parçalarında vuku bulan arızaların önemli ve maldan yararlanmayı etkileyecek arızalar oldukları, bahse konu parçalarda meydana gelmiş olan arızaların kullanımdan kaynaklanmasının mümkün olmadığı,

otomobilin kullanımını ve beklenen faydaları kısıtlar nitelikteki olduğu, bahse konu arızalar nedeniyle ----------- plakalı, --------- marka, --------- tipi, ---------- model, ----------- şasi numaralı otomobilin üretim kaynaklı AYIPLI MAL olarak değerlendirilmesi gerektiği, ayıba sebep olan parçalardaki arızaların satın alma esnasında kısa gözlem ile idrakının mümkün olmadığı ve bu sebeple dava konusu aracın GİZLİ AYIPLI MAL olarak değerlendirilmesi gerektiği , otomobildeki ayıpların yetkili servisler eliyle giderilmiş olduğu,

onarımı tamamlanmış olan arızaların otomobilin ikinci el değerinde azalmaya neden olmayacağı, aracın kaporta ve gövde aksamında değer düşümü yaratacak nitelikte onarılmamış hasar bulunmadığı '' yönünde görüş ve kanaat sunmuştur.Tüm dosya kapsamına göre; davanın, üretim hatası nedeniyle ayıplı olduğu iddia edilen aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi istemine ilişkin olduğu, 6098 sayılı TBK'nin 219.maddesinde;

''Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur.

Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur.'' şeklinde düzenlemenin yer aldığı, 6098 sayılı TBK'nun 227.maddesinde satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcının satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme veya imkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme seçimlik haklarından birini seçebileceği ve alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkının saklı olduğu,

somut olayda davacının, dava dışı ---------- ----------- marka aracı sıfır kilometrede satın aldığı, aracın ilk arızasını kullanımından birkaç ay sonra 7228 km'de 12/03/2020 tarihinde verdiği, sonrasında defalarca kullanımdan kaynaklı olmayan başkaca önemli arızalarından dolayı aracın yetkili serviste onarımlarının yapıldığı, 03/10/2022 tarihinde davalının kendiliğinden geri çağırma aksiyonu ile 44235 km'de olan aracın turboşarj değişiminin yapıldığı, çok kısa bir süre sonra akü tesisatında arıza vererek çekici ile servise getirilen aracın 07/08/2023 tarihinde arıza ikazı vermesi üzerine yine servise getirildiği,

garanti kapsamında ikinci kez turboşarj değişimi yapılan aracın 28/08/2023 tarihinde müşteriye tesliminin yapıldığı ve yine aynı tarihte davacının 28/08/2023 tarihli ------------Noterliğinin ------------ sayılı ihtarı ile gizli ayıplı aracın onarımının yapıldığı yetkili servisten ihtirazı kayıtla teslim alınacağı beyan edilerek üretim hatası bulunan aracın ayıpsız yenisi ile değiştirilmesi talebini davalıya ihtar ettiği görülmüştür.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen rapor ile araçtaki ayıbın gizli ayıp teşkil ettiği belirlenmiş, davacı taraf aracı ilk arızasından itibaren yetkili servisine götürmüş ve araçta yapılan onarımlardan sonra dahi önemli ve araçtan yararlanmayı etkileyecek arızalar çıkmaya devam etmiş, 1 yıl içerisinde dava konusu dizel aracın turboşarjı garanti kapsamında iki kez ücretsiz değiştirilmiş bu şekilde davacı tarafından, araçtaki arızanın/ayıbın onarım ile giderilemediği,

aracın gizli ayıplı olduğu ve araçtan beklenen faydanın sağlanamayacağı beyan edilerek TBK227.maddesinde yazılı haklarından satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme hakkı kullanılmış, davacı davalıya gönderdiği noter ihtarnamesi ile seçimlik hakkını aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi yönünde kullandığını bildirmiş olup,

bundan önce aracın garanti süresi ve kapsamı dahilinde onarılmış olması ayıptan doğan hakların kullanıldığı ve tüketildiği anlamına gelmediğinden aracın gizli ayıplı olması sebebi ile davacının bu hakkını kullanmakta haklı olduğu kanaatine varılarak davacının aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebinin kabulü ile dava konusu ----------- Marka ---------- model ve ---------- şase numaralı ----------- plakalı aracın iade konusundaki masrafların davalı tarafından karsılanmak kaydıyla davalı tarafça ayıpsız misli ile değiştirilmesine,

ayıplı aracın ise takyidatsız olarak davacı tarafından davalıya iade ve teslimine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- Davanın KABULÜ İLE,

-Dava konusu ---------- model ----------- Plaka Nolu ve ----------- Motor No ve---------- Şase Nolu ---------- Marka ------------- model aracın aynı marka modelle aynı özelliklere sahip AYIPSIZ MİSLİ İLE DEĞİŞTİRİLMESİNE,

-Davacıda bulunan dava konusu aracın varsa her türlü takyidattan ari şekilde davalıya iadesine, karşılıklı edimlerin aynı anda ifasına,

2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 49.317,89-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 269,85-TL peşin harç ile yargılama esnasında yatırılan 12.329,47 TL tamamlama harcından mahsubu ile kalan 36.718,57-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

3-Davacı tarafından peşin ve tamamlama harcı olarak yatırılan toplam 12.599,32-TL harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

4-Davacı tarafından yapılan 15.040,00-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile DAVACI TARAFA ÖDENMESİNE,

5-Davacı vekili lehine AAÜT göre hesaplanan 112.295,78-TL vekalet ücretinin davalı taraftan tahsili ile DAVACI TARAFA ÖDENMESİNE,

7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca --------- bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

8-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde resen yatıran tarafa iadesine,

Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 30/01/2025