İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/47 K.2025/262

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/47

KARAR NO : 2025/262

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 16/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

31/01/2022 tarihinde müvekkili sigorta şirketine ---------- sayılı ZMMS poliçesi ile teminat altında olan davalının maliki olduğu ---------- plakalı aracın ehliyetsiz sürücüsü--------- dava dışı ------------ idaresindeki ------------ plakalı araca çarpması sonucu çift taraflı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, ----------- plakalı araç sürücüsünde oluşan bedeni hasarın tazmini için müvekkili sigorta şirketine yapılan başvuru sonrası alınan raporlar ve aktüer raporu dahilinde 11/05/2023 tarihinde 109.000,00 TL maluliyet tazminatı ödemesi yapıldığını,

ZMMS Genel Şartları gereği ehliyetsiz olarak araç kullanıldığı tespit edilen sigortalı araç malikine ödenen tazminatın rücuen talep edilebileceğini, ehliyetsiz sürücünün kazada asli ve tam kusurlu olduğunu belirterek, davacı ZMMS sigortacısının 31/01/2022 tarihli trafik kazası nedeni ile ağır yaralanan ve malul kalan dava dışı ------------ ödemiş olduğu 109.000,00 TL maluliyet tazminatını davalı sigortalı işletenden Genel Şartlar gereği rücuen ödeme tarihi 11/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Kazanın meydana gelmesinde mühhasıran dava dışı ------------ ehliyetsiz olmasının sebep olmadığını, ehliyetinin bulunması halinde dahi çarpışmayı önleyemeyeceğini, davacı sigorta şirketi tarafından sürücünün % 100 kusurlu olduğu kabul edilerek ödemeler yapıldığını ancak bu hususta herhangi bir resmi kaydın olmadığını, sigorta şirketinin rücuen talep hakkı bulunmadığını, bununla beraber dava dışı ---------- vekili ----------- 30/05/2023 tarihinde 200.000,00 TL sürücü ----------- tarafından ödeme yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

BİRLEŞEN--------ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ------------ ESAS SAYILI DAVASINDA. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

31/01/2022 tarihinde, müvekkili şirkete --------- sayılı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik) poliçesiyle sigortalı olan ---------- plakalı aracın karışmış olduğu kazaya ilişkin daha öncesinde dava dışı mağdur ------------ yapılan ödemelerin davalıdan rücuen tahsili talepli olarak ------------ Esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine açılmış ve derdest olan bir dava bulunduğunu, aynı kazaya ilişkin ---------- ---------- tarafından geçici iş göremezlik tazminatı ödenmiş ve ----------- tarafından ödenen tutarın müvekkili şirkete rücu edilmesi üzerine müvekkili şirketçe-------- 8.356,00 TL ödendiğini,

müvekkil tarafından yapılan bu ödemenin davalı sigortalıdan rücuen tahsili amacıyla (dava sebebinin aynı olması ve biri hakkında verilecek hükmün diğerini de etkileyecek nitelikte olması nedeni ile davalar arasında bağlantı olmakla) huzurda açılan davanın tensiple birlikte derdest dava ile birleştirilmesini, 8.356,15 TL tutarındaki tazminat alacağının ödeme yapılan 02.01.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl ve Birleşen Dava;davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı tarafa yapılan ödemelerin genel şartların B.4 b maddesine dayalı olarak davalı sigortalı şirketten rücuen tazmini istemine ilişkindir.Dosya kapsamında bulunan deliller incelendiğinde kaza tarihinin 31/01/2022 olduğu, kaza tarihinde aracın davalıya ait olduğu, ZMM sigortasını davalının yaptığı, kaza anında aracı ---------- isimli dava dışı şahsın kullandığı kaza tespit tutanağı ile sabittir.Uyuşmazlık kaza tarihinde sürücü ---------- gerekli ehliyetnameye sahip olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

İlgili kurumlara müzekkere yazılmış, ------------ Müdürlüğü'nün yazı cevabından dava dışı sürücü ----------- 07/04/2022 tarihinden geçerli sürücü belgesinin bulunduğu anlaşılmıştır.Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

'nın B.4/2 ve 3(b) maddesi ile "(...) (2)Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasınısağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.

(3)Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir: (...) b)Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekliel konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlalisonucunda meydana gelmiş ise (...)" düzenlemesi mevcuttur.Mahkememizce dosya kazada sürücülerin kusur tespiti ve aktüer hesap raporu için makine mühendisi ve aktüer bilirkişilerden oluşan heyete tevdi edilmiş, bilirkişiler heyet raporunda özetle;

'' ----------- plakalı davalı ----------- Şti. adına kayıtlı aracın 20/11/2011-2022 vadeli, davacı ----------Ş tarafından ------------ numaralı poliçe ile sigortalandığı ve söz konusu poliçe kapsamında vefat/maluliyet tazminatı için teminat limitinin kişi başı 500.000,00 TL olduğu, poliçenin 01.06.2015 tarihinden sonra geçerli olan genel şartlar dahilinde tanzim edildiği, davalı sigorta şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve azami teminat limiti ile sınırlı sorumluluğunun bulunduğu,

dosyadaki kaza tutanağına göre 31.01.2022 tarihinde ----------- ilinde cadde ile sokak kavşağı kesişimi üzerinde, sürücü ----------- sevk ve idaresinde bulunan ---------- plakalı aracı ile cadde kesişimine geldiği esnada aracın sol yan kısımlarına, ana cacdde üzerinde seyir halinde olan sürücü ----------- sevk ve idaresinde bulunan ----------- plakalı motosikletin ön kısımları ile çarpışması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği,

kaza mahalli olan meskün mahal yerleşim alanında sürücü ---------- sevk ve idaresinde bulunan ------------ plakalı aracı ile ana yol olarak tabir edilen ------------- caddesi üzerinde seyir halinde olan motosiklete yol vermesi gerektiği halde dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak, dikkatini taşıt yoluna vermediği, aracının hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmadığı, aracının hızını aracının teknik özelliğini, dikkate alarak hava, yol ve trafik durumuna göre ayarlamadığı, ilgili mahalde ----------- sokak üzerinde seyir yönünde kendi istikametinde DUR İŞARET LEVHASININ mevcut olduğu,

ilgili noktanın trafik işaret levhası ile uyarıldığı, dolayısı ile, kavşak noktasında içerisinde ------------ plakalı motosiklete Geçiş hakkını vermek zorunda olduğu halde kavşaklarda geçiş önceliği kurallarına uymadığı ve trafik güvenliğini tehlikeye düşürmesi ile neticelenen trafik kazasının oluşumunda ASLİ KUSURUNUN BULUNDUĞU, motosiklet sürücüsü ---------- ATFİ KABİL KUSURU BULUNMADIĞI, kazada yaralanması sonrası ----------- doğumlu ------------ --------- Hastanesi tarafından düzenlenen 21/02/2023 tarihli “Erişkinler İçin Terör,

Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporu” nda %3 oranında sürekli malul olduğunun belirtildiği, bu rapor dahilinde; davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı 3. Şahıs ------------ vekili ----------- 11/05/2023 tarihinde 109.000.00 TL maluliyet tazminatı ödemesi yapıldığı, 11/05/2023 Ödeme tarihi itibariyle ------------- % 3 maluliyet oranı dahilinde sürekli maluliyet zararının -kazahın oluşumunda kusurunun bulunmadığının kabulü ile 160.879,62 TL olduğu,

davalı sigorta şirketinin limiti ile işbu zarardan sorumlu olduğu davalı sigorta şirketi tarafından ödenen 109.000,00 TL tutarın kadri maruf olarak değerlendirilebileceği, davacı ZMSS ile teminat altında bulunan sigortalıya ait araç sürücüsünün % 100 kusuru ile kazanın meydana geldiği, Yargıtay İçtihatlarında görüldüğü üzere ehliyetsiz araç kullanımının “Ağır Kusur” olarak değerlendirilebileceği, dava dışı sürücü ------------ 07/04/2022 tarihinde ilk olarak ehliyetini aldığı, sürücünün 31/01/2021 kaza tarihinde geçerli ve yürürlükte OLAN SÜRÜCÜ BELGESİNİN BULUNMADIĞI görülmekle;

davacı ZMMS sigortacısının dava dışı 3. Şahsa cismani / bedeni zarar olarak ödemiş olduğu 109.000,00 TL tazminat tutarını, davalı işletenden rücuen 11/05/2023 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (işleten tüzel kişilik olsa dahil aracın hususi araç olduğu nazara alınarak) talep edebileceği'' yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir.Birleşen davaya konu 8.356,15-TL rücuen tazminat alacağının, davacı sigorta tarafından Manisa İcra Dairesi'nin 2023/115123 Esas sayılı dosyasına yapılan 02/01/2024 tarihli 8.356,15 TL ödemeye dayalı olduğu,

iş bu icra dosyasında takibe konu 4.211,70 TL asıl alacağın -------- Müdürlüğü tarafından 31/01/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle ---------- ödenen geçici iş göremezlik tazminatı ödemesine ilişkin olduğu, bu alacağın rücuen tahsili istemiyle ---------- Başkanlığınca borçlular --------- ve ---------- aleyhine ilgili icra dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığı, dosya borcunun ferileriyle birlikte davacı sigorta tarafından ödendiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamına göre.

Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi Genel Şartlarının tazminatın azaltılması ve kaldırılması sonucunu doğuran haller başlıklı B.4.c maddesinde tazminatı gerektiren olayın, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetname haiz olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda vukua gelmiş ise sigortacının bu hususu zarar görenlere karşı ileri süremeyeceği ve fakat ödemede bulunduktan sonra tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebileceği hükme bağlanmış bulunmaktadır.

Sigorta şirketinin rücu edebileceği tazminat tutarı, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına ve zarar görenlerin gerçek zararına göre belirlenir. Davacı sigorta şirketi 3. kişilere yapılan ödemelere ilişkin makbuzlarını sunmuş, mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporu ayrıntılı, gerekçeli, denetime uygun ve dosya kapsamına uygun olup hükme esas alınmaya elverişli olduğu sonucuna varılmıştır.

Bilirkişi heyet raporu ile davacı tarafından 3.kişiye ödenen sürekli maluliyet tazminatı ödemesinin kadri maruf olduğu ve dava konusu kazanın mevzuat hükümlerince geçerli bir ehliyetnameye sahip olmayan ----------- %100 kusurlu hareketleri ile meydana geldiği belirlenmiştir.

Davacı sigorta şirketinin haksız fiil nedeniyle 3. kişilere sigorta poliçesi kapsamında yapılan ödemeleri Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi Genel Şartları gereği ödeme tarihinden itibaren sigortalısından rücu etme hakkı bulunduğundan asıl ve birleşen davaların kabulüne, sigortalı aracın hususi kullanımlı olması nedeniyle alacakların yasal faizi ile tahsiline dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Asıl davanın KABULÜNE; 109.000,00-TL tazminatın 11/05/2023 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

1a-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 7.445,79-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 1.861,45-TL peşin harçtan mahsubu ile kalan 5.584,34-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

1b-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.861,45-TL harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

1c-Davacı vekili lehine AAÜT göre hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

1d-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca -------- bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

2-Birleşen ----------- Esas sayılı davanın KABULÜNE; 8.356,15-TL tazminatın 02/01/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

2a-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 570,80-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin harçtan mahsubu ile kalan 143,20-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

2b-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 427,60-TL harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

2c-Davacı vekili lehine AAÜT göre hesaplanan 8.356,15-TL vekalet ücretinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

2d-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca --------- bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

3-Asıl ve birleşen davalarda davacı tarafından yapılan toplam 8.133,50-TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

4-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde re'sen yatıran tarafa iadesine,

Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere asıl ve birleşen davada davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 15/04/2025