İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/94 K.2021/224

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/93 Esas

KARAR NO: 2021/269

DAVA

Sözleşmenin İptali, Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/03/2020

KARAR TARİHİ : 09/03/2021

Mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin İptali, Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı yanın davalı yandan toplam---- talep ettiğini, ---- davalı yana ---- nolu çekin davalı adına tanzim edildiğini, bakiye ----- çekin tanzim edilerek davalı yanın talimatı doğrultusunda dava dışı ------tarihinde teslim edildiğini, davacı yanın tarafından verilen siparişlerin davalı yan tarafından gününde teslim edilmediğini ve verilen çeklerin iadesinin yapılmadığını, davalı yana verilen çeklerin davacı yanın hesabından tahsil edildiğini, davacı ile davalı arasında yapılmış bulunan ----- tarihli proforma fatura da belirtilen akdin feshine karar evrilmesini,

davalı yanca yerine getirilmeyen akit nedeniyle davalı yana taraflarından verilen ve davalı yanca veya dava yanın adına paraya çevrilmiş olan ------ değerde olan çeklerinin ilgili bankaya paraya çevrilme tarihinden itibaren bu bankaca kredilere uygulanan en yüksek ticari faizi ile ve yine dava yana ait -------çek bedelinin bankaca paraya çevrildiği tarihten itibaren bu bankaca verilen kredilere uygulanan en yüksek ticari faizi ile birlikte ceman ---- tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalıya yapılan usulüne uygun tebliğe rağmen davaya cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, davacı tarafından davalıya verilen çek bedellerinin davalı tarafından hizmetin yerine getirilmemesi nedeniyle açılan alacak davasıdır.

Dava basit yargılama usulüne tabi olup, teati aşaması tamamlandıktan sonra deliller toplanmış, bilirkişi raporu alınarak yargılama sonuçlandırılmıştır.

İcra dosyası, vergi dairesi kayıtları ve banka kayıtları celp edilmiş, davacı tarafça dosyaya sunulan diğer deliller ile birlikte incelenmiştir.

Konunun incelenmesinin uzmanlık gerektiren yönleri olması ve davacı tarafça delil olarak bilirkişi deliline dayanılmış olması sebebiyle dosya mali müşavir ---- tevdi edilerek rapor alınmış, anılan bilirkişi tarafından sunulan --- tarihli bilirkişi raporunda; davacının ---- ticari defterlerinin incelenmesinde takip tarihi itibariyle davalıdan ------ alacaklı olduğu, davalı yanın defterlerini sunmaması nedeniyle incelemenin sadece davacı yan defterleri üzerinde yapıldığı bildirilmiş, söz konusu bilirkişi raporu HMK 282. Maddesi kapsamında denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.

Dava dışı bankalara yazı yazılarak davaya konu edilen çeklerin ibraz edilip edilmediği hususundaki bilgiler celp edilmiş ve incelenmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasında yapılan sözleşmenin niteliği, davacı tarafın sözleşme konusu malları teslimine dair------ çeklerin takasa sunulmak sureti ile tahsil edilmiş olmasına istinaden sözleşme konusu malın teslim edilmediği iddiası kapsamında taraflar arasındaki sözleşmenin feshinin tespiti ile bedelin iadesinin talep şartlarının oluşup oluşmadığı, bedelin iadesine ilişkin temerrüt tarihi noktalarında toplanmaktadır.

Tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında -----tarihli sipariş sözleşmesi kapsamında elektrikli kazan satışına ilişkin taşınır satış sözleşmesi akdedildiği, davacının alıcı davalının ise satıcı olduğu, anılan sipariş sözleşmesinde yazılı iki adet kazanın bedelinin ---- olarak belirlendiği, davacının söz konusu bedeli muhatabı--------- bedelli çekler ile ödendiği,

TBK.m.207/2 hükmü gereğince sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir adet bulunmadıkça, satıcı ve alıcının borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlü oldukları, bankalara yazılan yazı cevaplarına göre de çeklerin davalı tarafından dava dışı üçüncü kişilere ciro edilmesi sonrasında takas bankalarına ibraz edilmek suretiyle ödendiği,

davacı tarafından sunulan ve davalının kaşe ve imzasını taşıyan ---- tarihli fotokopi niteliğindeki belgede kazanların ---- teslim edilmesi için gerekli çalışmaların yapıldığını, teslim edemez iseler --------- bilgi vereceklerini ve çeklerin cirolandığı şirketlerden geri istendiğini, verilmesi halinde davacıya iade edileceği yönünde davacıya bilgi verdiği, dosya kapsamı itibari ile davalının satış sözleşmesine konu kazanları davacıya teslim etmediğinin sabit olduğu,

bu hali ile davalının satıcının temerrüdüne düştüğü, TBK.m.212 hükmü gereğince taşınır satışlarında satıcının temerrüdü hâlinde, borçlunun temerrüdüne ilişkin genel hükümler uygulanacağı, davacının TBK.m.125'te yazılı seçimlik haklarını kullanabileceği, davacının dosyaya sunmuş olduğu dilekçelerindeki istemleri TBK.m.19 hükmü kapsamında yorumlandığında davacı isteminin TBK.m.125/3 hükmü gereğince sözleşmeden dönerek ödediği bedelin iadesine ilişkin olduğu,

toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre davalının üstlendiği edimin ifa etmediği ve dolayısıyla davacının sözleşmeden dönerek ödediği bedeli davalıdan iadesini isteyebileceği, davalının kaşe ve imzasını taşıyan ------ belgedeki davalı beyanları dikkate alındığında somut durumun TBK.m.124/1 hükmü uyarınca davalıya süre verilmesine gerek olmayan hallerden olduğu ancak söz konusu yazının fotokopiden ibaret olması ve teyidinin dosya kapsamı itibariyle yapılamaması sebebiyle bu belgeye itibar edilemeyeceği, TBK.m.117/1 hükmü gereğince muaccel bir borcun borçlusu ancak alacaklının ihtarıyla temerrüde düşeceği,

dosyada bu kapsamda bir delilin sunulmadığı anlaşıldığından davacının çeklerin ödenme tarihlerinden itibaren avans faizi isteminin yerinde olmadığı kanaatine varılarak ----- itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.