İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/819 K.2024/947

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2021/819 ESAS

KARAR NO:2024/947

DAVA

Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ:30.11.2021

KARAR TARİHİ:12.11.2024

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Harita Mühendisi olduğu ve ----- muhtelif inşaat işleri yapan ---- firmasına ölçme ve değerlendirme hizmeti verdiğini, --- tarihinde, davalıların sürücüsü, sahibi ve --- sigortacısı oldukları ---- plakalı otomobili ile ---- içinde ölçme yapan elemanlarına ve ---- tipi ölçme cihazı ile sehpasına çarptığını, sürücü----- kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu, ----- değişik iş numaralı dosya ile cihazı ve sehpası ile ilgili hasar tespiti yaptırdıklarını ancak tespit raporunun eksik olması nedeniyle itiraz ettiklerini, davalılardan hasar tutarının talep edildiğini,

------eksper atayarak inceleme yaptırdığını ancak davalılar tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, anlaşmalı devam eden işleri olduğu için hasarlı cihaza eşdeğer ikame cihazın kiralanarak işlerine devam ettikleri açıklanarak; fazlaya ilişkin hakları saklı kalması kaydıyla;

------- marka tipi ölçme cihazı ve sehpasının hasar tutarının 31.000,00-TL kısmı ile ikame cihaz kira bedelinin 19.000,00-TL kısmının toplamı 50.000,00-TL tazminatın kaza tarihi 14.12.2019 itibariyle faizi ile tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Islah Dilekçesi: Davacı vekili 24.06.2024 tarihli dilekçesi ile HMK M.107 uyarınca anılan bilirkişi raporu doğrultusunda,

dava değerinin artırımı yoluna gidilerek müvekkilinin maddi zararının rapor tarihi itibari ile belirlenen karşılığı olan kullanılamayan cihaz ve sehpadan dolayı talep edilen zararı 234.053,00-TL'ye, ikame cihaz bedelini şimdilik 3.000,00-TL olmak üzere toplam 237.053,00-TL ve bu bedele işletilecek ticari faizi olarak dava değerini ıslah ettiklerini, tüm bu nedenlerle;

davanın kabulü ile toplam 237.053,00.-TL'nin haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı sigortadan poliçe limitleri ve sorumluluğu ile sınırlı olmak üzere) taraflarına verilmesini, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı---- vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ----plakalı vasıta müvekkil şirkete ------- sigortalı olduğunu, anılan poliçeye göre hasar tarihi itibarı ile maddi hasarlarda araç başına teminat 36.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin ------- gereğince dava konusu zararlara ilişkin olarak sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olup, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğunu, kiralanan cihazın hasar gören cihaza göre üst bir cihaz olduğunu, müvekkili sigorta şirketine hukuken geçerli bir başvuru yapılmadığından,

huzurdaki davanın usulden reddi gerektiğini, dava tarihi itibariyle yasal faiz talep edilebileceği açıklanarak; davalı müvekkili şirkete yapılmış herhangi bir geçerli başvuru bulunmadığından dolayı dava şartı yokluğundan davanın öncelikle usulden reddini, Mahkeme aksi kanaatte ise, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddini, sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sınırlı olmasını, temerrüde düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkili şirket aleyhine vekalet ücreti, yargılama giderleri ve faize hükmedilmemesini,

müvekkili aleyhine faize hükmedilmesi halinde hükmedilecek faizin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz olmasını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, aleyhe hüküm kurulması halinde ise poliçe teminat limiti ve sigortalının kusur oranı dikkate alınarak hüküm kurulması gerekliliğini, reddedilen kısım için ise yargılama ücreti ve ücreti vekaletin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ----- vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle bu davada görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, davacı tarafça görev hususu gözden kaçırılarak söz konusu davanın --------- birlikte gerçek kişi olan müvekkilleri aleyhine de Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açıldığını ancak trafik kazası sebebiyle ortaya çıkan söz konusu durumun Türk Ticaret Kanunu bakımından herhangi bir ticari işin oluşmasına sebep olmadığından ve müvekkili taraflar birer tacir kişi olmadığından bu davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesinin mümkün olmadığını, müvekkilleri açısından genel mahkemelerin görevli olması gerektiğini,

davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmesinde hukuki yarar olmadığını, davacı tarafından ölçümün yapıldığı ve eşyaların konulduğu yere herhangi bir tabela, yazı konulmadığını, şerit çekilmediğini, araç yoluna konulan cihazlara yönelik araç sürücülerinin uyarılmasına yönelik hiçbir önleme yer verilmediğini, kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığını, kiralanan ikame cihazın eşdeğer ve kira bedelinin piyasa rayicine uygun olup olmadığının belirsiz olduğunu, tüm bu nedenlerle;

davanın görevsiz mahkemede açılmış olması nedeniyle davanın usulden reddini, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığından davanın usulden reddini, davacı tarafından alınması gereken zorunlu önlemler alınmayarak davacının kusuruyla sebebiyet verdiği kazada doğan zarar bakımından müvekkillerinin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğinden davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava; davalı sigorta şirketinin --------sigortacısı, davalı ----- maliki ve davalı ---- sevk ve idaresindeki olan ---- plakalı aracın, --- tarihinde davacı tarafa ait olan ----- ölçme cihazına çarpması neticesinde gerçekleşen trafik kazasında, cihazın ve cihaza ait mobilyanın hasarlandığı iddiasıyla uğranılan hasar bedeli ile cihazın hasarlanması sebebi ile yeni bir cihaz kiralanmasından dolayı uğranılan zararın tahsili istemine ilişkin açılan maddi tazminat davasıdır.Davacı vekili; ---- tarihinde davalı sigorta şirketinin ----- sigortacısı olduğu,

davalı --- maliki olduğu ve davalı --- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın, çalışma yaptıkları sırada, ----- cihazı ile sehpasına çarptığını beyan ederek, hasar bedeli ve araç kiralama bedelinin tahsilini dava ve talep etmiş; davalı ------ vekili özetle; davacı tarafından ölçüm yapıldığına dair herhangi bir levha veya uyarı işareti konmadığını, kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiş;

sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sınırlı olması gerektiğini beyan ederek davanın reddini istemiştir.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış, yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, sigorta poliçesi, hasar dosyası celp edilmiş, kaza yerindeki çalışmalara dair evraklar getirtilmiş, kaza yerinde keşif yapılmış,

bilirkişi raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın.

14.12.2019 tarihli trafik kazasının meydana gelmesinde kazaya karışan davalı araç sürücüsü ile varsa üçüncü kişilerin kusurlu olup olmadığı, kusurlu ise orantısal kusur oranlarının ne olduğu, meydana gelen kaza neticesinde davacıya ait ölçme cihazında ve cihazın konulduğu mobilyada bir hasar meydana gelip gelmediği, gelmiş ise davacının uğramış olduğu gerçek zararın ne olduğu, cihazın hasarlanmasından dolayı davacının yeni bir cihaz kiralamasından kaynaklı bir zararının bulunup bulunmadığı, var ise gerçek zararın ne olduğu,

davacının talep etmiş olduğu tüm tazminat kalemlerinden davalıların kısmen veya tamamen sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, var ise sorumluluk miktarı ve kapsamının ne olduğu hususlarında toplandığı görülmüştür.Tanık -------Olay tarihinde davacının yanında harita mühendisi olarak çalışıyordum. Şu an çalışmıyorum. Biz o tarihte başka bir firmada ------ kaldırım yapım işinin ölçüm işini alt taşeron olarak almıştık.

Ölçüm için o tarihte --------- sokak olan --------- başındaki kaldırımın köşesinde ölçüm aletlerimizi kurduk. Bu aletler sehpaya kurulmaktadır. Sehpanın üç ayağı vardır. Ayakları sivridir. Bulunduğu yere bastırarak sabitleriz. Bunun için tesfiye denen işlemi yapmış oluruz. Ayrıca vida ve benzeri bir şey ile sabitleme yapmayız. Biz işe başladıktan sonra davalı sürücü sokağa dönmek istedi. Kendisine -------- olduğunu ve ölçüm işimizi engelleyeceğini söyledik.

Bunun üzerine geri gelirken sanırım panik yapıp, kaldırımdaki sehpamıza çarptı. Ölçüm cihazı düşüp kırıldı. Ölçüm yapacağımız yerde işe başlamadan önce aleti kuracağımız yeri belirleriz. İş süresince de yerinden oynatmayız. İşaretlenen noktaya da poligon noktası denir. Yine uyarı amaçlı duba koyduk. Zaten ölçüm aleti renk itibari ile de dikkat çekici bir alettir. Kaza olduğu esnada sabitleme işini bitirmiştik.

Bizim gerekli güvenlik önlemini aldığımıza dair resimlerimizi bildiğim kadarıyla dosyaya sundular. Ayrıca kazadan sonra karakola gidildi. Bir tartışma ortamı oldu. Sonra olay tatlıya bağlandı. Bu nedenle tutanak tutulmamıştır. Ölçü aletini sehpaya bağlayan vidalı bir alet vardır. Bu alete tribrah denir. Çarpma ile birlikte bu alet kırılınca ölçü cihazı yere düştü. Kırılan cihaz davacının kendi cihazıydı. Biz işi devam ettirebilmek için başka bir firmadan cihaz kiraladık.

Kazadan sonra Ocak ayı sonuna kadar ben çalışmaya devam ettim. Kiralık cihaz ile çalıştım. Sonra askere gittim. İş sonrasında da devam etti. Ancak işin bitiş tarihini net olarak bilmiyorum. Ayrıca belediyenin yapı kontrol elemanları da gün içinde mutlaka gelip işi kontrol ediyorlardı. Yine esas yüklenici----------elemanları da gelip giderlerdi. Kazadan sonra da hepsi kaza yerine geldiler.

Olaya ilişkin bilgim ve görgüm bundan ibarettir" şeklinde beyanda bulunmuştur.Tanık --------"Ben o dönemde harita teknikerliği öğrencisiydim. Davacının yanında işçi olarak çalışıyordum. Biz o tarihte başka bir firmada ------------ kaldırım yapım işinin ölçüm işini alt taşeron olarak almıştık. Ölçüm için o tarihte -------- sokak olan ----- sokağın başındaki kaldırımın köşesinde ölçüm aletlerimizi kurduk. Bu aletler sehpaya kurulmaktadır. Sehpanın üç ayağı vardır.

Ayakları sivridir. Bulunduğu yere bastırarak sabitleriz. Bunun için tesfiye denen işlemi yapmış oluruz. Ayrıca vida ve benzeri bir şey ile sabitleme yapmayız. Biz işe başladıktan sonra davalı sürücü sokağa dönmek istedi. Biz kendisine önce el işareti yapıp girmemesini söyledik. Sonra burası -------- sokak, ayrıca ölçüm yapıyoruz, dedik. Kendisi de bunun üzerine geri çıkarken ters manevra yaptı. Aracın önü sola dönecek şekilde çıkarken, alete çarptı.

Biz gerekli güvenlik önlemlerini almıştık. Aleti sabitlenmesi olayı ile ilgili teknik bilgileri aynı zamanda abim olan ------------- daha iyi bilir. Ölçü aletini sehpaya bağlayan vidalı bir alet vardır. Bu alete tribrah denir. Çarpma ile birlikte bu alet kırılınca ölçü cihazı yere düştü. Kiralık alet ile tam ne kadar süre çalışıldığını bilemiyorum. Ancak başka yerlerde de işlerimiz vardı. Orada da yine bu kiralık alet ile işe devam edildi.

Yol çalışması ile ilgili belediyenin koyduğu uyarı levhaları vardı. Caddenin başında bu tabelelar vardı. Dediğim gibi zaten çalıştığımız sokak çıkmaz sokak olup, yine girişi kapalıydı.

Olaya ilişkin bilgim ve görgüm bundan ibarettir" şeklinde beyanda bulunmuştur.Bilirkişinin 30/01/2023 tarihli raporunda özetle; "...Davalı ---- bu trafik kazasının oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, davacı ------ bu trafik kazasının oluşumunda kusurunun olmadığı..." şeklinde kanaat belirttiği görülmüştür.Dava konusu cihaz üzerinde inceleme yapılması için dosya teknik bilirkişiye tevdii edilmiştir.Makine Mühendisi bilirkişinin ---tarihli raporunda özetle;

"...Dava konusu ------- ölçüm cihazının, a) Pert durumunda ve kaza öncesindeki rayiç değerinin 45.897 TL, hasarlı sovtaj değerinin 97-TL ve hasar tutarının 45.897 TL-97 TL= 45.800 TL olduğu; b) İkame cihaz kira bedelinin 3.000 TL olduğu; ---- poliçesiyle kazaya karışan ----- tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği ----------- tarihini de kapsayacak şekilde sigorta teminat altında ve kaza tarihinde maddi teminat limitinin 39.000 TL olduğu; a) KZMSS genel şartların A.3 maddesi gereğince mağdur tarafın hasar tutarının sigortalı sürücünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu;

b) KZMSS genel şartlarının A.6.k maddesi gereğince ikame cihaz kira bedelinin sigorta teminatı altında olmadığı. Davacı tarafından faiz türü belirtilmediği için yasal faiz uygulanabileceği. Davalı gerçek kişiler -----kaza tarihi 14.12.2019 itibariyle yasal faiz talep edilebileceği;----------KTK 99 gereğince, temerrüt tarihi 11.1 1.2020 itibariyle yasal faiz talep edilebileceği.

Taraflardan birinden yapılan tahsilatın diğerlerinin de borcundan düşülmesi kaydıyla, dava konusu ------marka tipi hassas ölçüm cihazının, A)45.800 TL pert hasar tutarının, a) ---- tamamının, b) ---------- teminat miktarına eşit 39.000 TL kısmının müştereken ve müteselsilen talep edilebileceği.

B) 3.000 TL ikame cihaz kira bedelinin, a)-------- tamamının müştereken ve müteselsilen talep edilebileceği; b) ----- gereğince talep edilemeyeceği..." şeklinde kanaat belirttiği görülmüştür.Makine Mühendisi bilirkişinin 09/02/2024 tarihli raporunda özetle; "...Dava konusu----- marka tipi hassas ölçüm cihazının pert durumunda ve kaza öncesindeki rayiç değerinin 7.092 Euro, hasarlı sovtaj değerinin 15 Euro ve pert hasar tutarının 7.092 – 15 = 7.077 Euro olduğu,

ancak işbu davanın TL olarak ikame edildiği dikkate alınarak Euro cinsinden tespit edilen hasar tutarının, kaza tarihi, dava tarihi ve işbu ek rapor tarihi itibariyle ---- cinsine çevrildiği ve de seçimin mahkemenin takdirinde olduğu;

a) Kaza tarihi 14.12.2019 itibariyle -------ve hasar tutarının 7.077 Euro X 6,4716 TL = 45.800 TL olduğu;

b) Dava tarihi 30.11.2021 itibariyle ------ve hasar tutarının 7.077 Euro X 14,7283 TL = 104.232 TL olduğu; c) İşbu ek rapor tarihi --- itibariyle --- ve hasar tutarının ----- olduğu..." şeklinde kanaat belirttiği görülmüştür.Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde.

14/12/2019 tarihinde meydana gelen kazada davalı ---- ait, davalı sigorta şirketinin sigortalısı ---aracın sürücüsü olan davalı ------ %100 (Yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu, davacı tarafa ait ölçüm cihazı ve sehpasında 7.077,00-EURO hasar ve 3.000,00-TL kira kaybı olduğu, 7.077,00-EURO'nun bedel artırım tarihi itibariyle TL karşılığının 234.053,00-TL olarak hesaplandığı anlaşılmakla.

234.053,00-TL hasar bedeli ve 3.000,00-TL ikame cihaz kira bedeli olmak üzere toplam 237.053,00-TL'nin davalılar -------yönünden kaza tarihi olan 14/12/2019'dan itibaren, davalı sigorta şirketi yönünden sadece hasar bedelinden sorumlu olmak üzere ve bakiye poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, temerrüt tarihi olan 09/11/2020'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: