İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/907 K.2024/1061

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/393 Esas

KARAR NO: 2024/1126

DAVA

İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 01/06/2024

KARAR TARİHİ: 25/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile davalıların adi ortaklığı ----- tarihli -------- yapısal çelik işleri ve kule yapısının çelik mesh işi ile bunlarla ilgili yangın boyası ve çelik boya işlerinin müvekkil şirket tarafından yapılması hususu kararlaştırılmış olduğunu, söz konusu işlerin, sözleşmeye uygun ve eksiksiz olarak tamamlanarak teslim edilmiş olduğunu, işin bedeli yabancı para cinsinden kararlaştırılmış olup ilk hakediş sözleşmeye uygun şekilde USD cinsinden düzenlenerek fatura edilmiştir.

Ancak bunun üzerine Karşı yan Adi Ortaklığı'na dahil Davalı Şirketler; hem USD hemde TL üzerinden hakkediş yapılmasını, faturaların TL üzerinden kesilmesini ve nihayetinde en son ödeme yapılacağı zaman sözleşme USD üzerinden olduğundan kur farkını ödemeyi talep ettiklerini, devam eden sözleşmesel ilişki ise davalı şirketlerin talebi gibi devam ettiğini, sözleşme gereği USD cinsinden düzenlenen ilk hakediş ile davalı şirketlerin talebi üzerine devam eden süreçlerde hem USD hem de TL cinsinden düzenlenen sair hakedişler dilekçeler ile sunulduğunu, bunun neticesinde ise; yapılan ödemelerin Türk Parası cinsinden olması,

ödeme tarihlerindeki kur yükselişleri nedeniyle, müvekkil şirketin bakiye 63.647,04 USD kur farkı alacağı doğmuş olduğnu, bu nedenle de davalılar aleyhinde 18.08.2023 tarihli kur farkı faturası düzenlenmiş olduğunu, bahse konu faturanın ödenmemesi ve adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından adi ortaklığı teşekkül ettiren davalılar aleyhinde -------- dosyasıyla icra takibi başlatılmış ve davalıların itirazı üzerine takip durduğunu, müvekkili şirket, sözleşme konusu tüm edimlerini tam ve eksiksiz olarak yerine getirmiştir.müvekkil şirketin alacağı, tarafların imzasını havi sözleşme kapsamında usd cinsinde olduğunu,

alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı talebimiz bulunmakta olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulüne, davalıların ----- dosyasına vaki haksız ve kötü niyetli itirazlarının iptaline, takibin devamına, davalı taraflarca haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz edilmesi nedeniyle asıl alacağın % 20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve masraflarının davalı üzerine bırakılmasınına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

SAVUNMA

Davalı -------- vekili cevap dilekçesine özetle.

Davanın esası hakkındaki beyanlarımızın saklı kalması ve hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkilinin hak kaybına uğramasını önlemek amacıyla davacının talepleri zaman aşımına uğramış olduğunu, yasal süreler geçtikten sonra talep edilmesi zaman aşımı dolayısıyla davanın reddini gerektirmekte olduğunu, taraflar arasındaki taşeronluk ilişkisi birden fazla sözleşmeye dayandığını, sözleşme uyarınca kararlaştırılan bedeller hakkedişlere bağlandığından taraflar arasında bir cari hesap ilişkisi mevcut olduğunu,

bu bağlamda her sözleşmede detaylı olarak hakkedişlerin ne şekilde yapılacağı ve hak ediş karşılığı ödemelerin vadesi de tüm sözleşmelerde kararlaştırıldığını, diğer davalının dosyaya kazandırdığı cari hesaba ilişkin tablodan da anlaşılacağı üzere davacının yaptığı hakkedişler ve davacıya yapılan ödemelere bakıldığında, teminat kesintileri dışında davacının hiçbir hakkediş alacağı kalmadığını, Taraflar arasında imzalanan sözleşmelere göre her hakkedişten belli bir oranda teminat kesileceği de kararlaştırılmış, bu doğrultuda teminat kesintisi yapıldığını,

yapılan teminat kesintilerinin geri ödenmesi ise sözleşmelerin “geçici kabul kesin kabul” başlıklı maddelerinde kararlaştırıldığını, davacının her türlü resmi kurumdan borcu olmadığını ve ilişkisizlik belgesini ibraz etmesi de tarafların ibralaşması sonrası teminatların iade edileceği kararlaştırıldığını, ancak davacı---- tarafından belirlenen asgari işçilik oranını tutturamadığından bu bedel adi ortaklık tarafından karşılanarak davacıya fatura edildiğini, ancak davacı taraf bu bedeli ödemediğini, --- tarafından tebliğ edilen asgari işçilik oranı davacı tarafça sözleşme bedeli üzerinden tamamlanmadığından,

davacının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiği söylenemeyeceğini, Adi ortaklıkça ----- ödenen toplam 5.548.501,46 TL’nin 595.408,55TL’si davacıya ait olduğunu, müvekkili şirketçe davacı tarafın adi ortaklık nezdinde tutulan teminatı iade edilmemiş, sözleşmede kararlaştırıldığı gibi bu bedel davacının cari hesabından mahsup edildiğini, taraflar arasındaki cari hesaba bakıldığında, adi ortaklık davacıdan 151.431,90TL alacaklı görünmekte olup, huzurdaki dava tamamen kötü niyetli olduğunu, TL cinsinden kesilen faturalar, adi ortaklık tarafında TL cinsinden ödenmiş, davacı tarafın bu hususa hiçbir surette itiraz etmemiş olduğunu,

Davacı tarafın talebinin hiçbir dayanağı bulunmamaktadır.

Davacı tarafın, taraflar arasında imzalanan 25.03.2021 tarihli "kule yapısal çelik ve çelik mesh kaplama işleri " sözleşmesi kapsamında adi ortaklığa kesilen hakkediş faturalı tarihi ile kendilerine yapılan ödeme tarihleri itibariyle oluşan kur farkı nedeniyle alacaklı konuma geldiğinin iddia etmekte olduğunu, davacının bir diğer iddiası da hakkediş faturalarının ilk başta sözleşmeye uygun bir şekilde USD olarak kesildiği ancak daha sonra adi ortaklık tarafından hem USD hem de TL üzerinden fatura düzenlenmesinin talep edildiği,

oluşacak kur farkının da son ödeme yapılacağı zaman ödeneceğinin söylendiği iddiasıdır ki bu iddia da tamamen mesnetsiz olduğunu, davacının hakkediş ödemleri sözleşmede kararlaştırılan vadede, yani hakkediş onayını takiben 20-25 gün içerisinde gerçekleştirilmiş olduğunu, TBK 99 hükmü, ödemlerin belirlenen vadede yapılmaması halini düzenlediğinden,

vadesinde yapılan ödemler için bu madde hükmüne dayanılarak alacak talep edilebilmesi yine mümkün olmadığını, teminat alacağını tahsil edemeyeceğini anlayan davacı, kur farkı gelirleri adı altında bir fatura keserek ticari ilişkisi sürecince kesilen teminata yakın bir bedeli huzurdaki davaya konu etmekte açıkça kötü niyetli olup, bu nedenle müvekkili lehine %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerekmekte olduğunu, haksız davanın USULDEN ve ESASTAN REDDİNE, tamamen kötü niyetli olarak başlatılan icra takibi nedeniyle müvekkil lehine alacağın %20 sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini müvekkil şirket adına talep ettikleri anlaşılmıştır.

SAVUNMA

Davalı ------ cevap dilekçesine özetle. Taraflar Arasında Birden Fazla Sözleşme İle Cari Hesap İlişkisi Bulunmakta Olup Davanın Tek Bir Sözleşme İlişkisine İndirgenmesi Mümkün Değildir. Davacı ile müvekkil şirket, ilk olarak 30.03.2020 tarihinde sözleşme imzalamıştır.

Bu sözleşme devam ederken, ---------- imzalanmıştır, Son olarak ise taraflar arasında 25.03.2021 tarihli üçüncü sözleşme olan -----Sözleşmesi imzalanmıştır --------Yine tüm bunlara ek olarak süreç içerisinde taraflar arasında çeşitli zeyilnameler imzalanmıştır ---- Taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi uzun süreli ve birden fazla sözleşmeye dayalıdır ve bir cari hesap ilişkisi bulunmaktadır.

Müvekkil şirketin ortağı olduğu ------ taşeronu olarak çalışan davacı tarafın iddia ettiğinin aksine, sözleşmede taahhüt ettiği yükümlülüklerini hukuka uygun olarak yerine getirmemiştir.

Mahkemenin yetkisizliğine karar verilmesinin gerektiğini, dava konusu talebin zaman aşımına uğradığını, taraflar arasındaki cari hesaba göre müvekkili şirketin alacaklı olup bu husus adi ortaklığa ait ticari defterlerin incelenmesi ile sabit hale geleceğini, ------ tarafından tebliğ edilen asgari işçilik oranı davacı tarafça sözleşme bedeli üzerinden tamamlanmadığından,

davacının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiği söylenemeyeceğini, Bu bağlamda, müvekkili şirketçe davacı tarafın adi ortaklık nezdinde tutulan teminatı iade edilmemiş, sözleşmede kararlaştırıldığı gibi bu bedel davacının cari hesabından mahsup edilmiş olduğunu, bugün itibariyle taraflar arasındaki cari hesaba bakıldığında, adi ortaklık davacından 151.431,90 TL alacaklı görünmekte olup, huzurdaki dava tamamen kötü niyetli olduğunu, Türk Lirası cinsinden kesilen faturalar, adi ortaklık tarafından türk lirası cinsinden ödenmiş, davacı tarafından bu hususa hiçbir surette itiraz edilmediğini, davacı talebinin dayanağının bulunmadığını,

huzurdaki davada tbk madde 99 hükmünün uygulanabileceği düşünülse dahi, davacının hakedişleri sözleşmede belirtildiği şekilde süresinde ödendiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, kur farkı alacağı talebinin yabancı para cinsinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte kur farkı alacağına KDV işletilmesinin de mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte likit olmadığı belli olan ve yargılama gerektiren bir alacak için icra inkar tazminatına hükmedilmesinin mümkün olmadığını,

davacı tarafından tamamen kötü niyetle talep edildiği ortada olan haksız icra takibi için müvekkil lehine %20'den az olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ettikleri anlaşılmıştır.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava, TBK'nın 470 ve devamı maddeleri uyarınca eser sözleşmesinden kaynaklı başlatılan takibe vaki itirazın iptali davasıdır.

Yüklenici olarak davacı, İşveren olarak ------- tarihli Eser Sözleşmesi imzalanmış olup ,davacı yüklenici tarafından ------ işleri ile bunların yangın boyası ve çelik boya işleri vs ilişkin sözleşme imzalandığı, sözleşmenin 8 maddesinde 'sözleşme Bedeli' düzenlenmiş olup-------üzerinde anlaşmaya varıldığı , imalat bedelinin fiyatlandırmasında tablo halinde USD ve TL olarak Götürü Bedel fiyatlandırması ayrı ayrı yapılmış olup USD kur farkından kaynaklı alacak nedeniyle başlatılan takibe karşı itirazın iptali talebidir.Uyuşmazlık ;

davacı yüklenicinin üzerine düşen edimleri sözleşmeye ve teknik şartnameye uygun olarak teslim edip etmediği , sözleşme uyarınca hakediş bedellerinin USD üzerinden fatura edilip edilmeyeceği konusunda sözleşmede anlaşmaya varılıp varılmadığı ilk Hakediş Bedelinin sözleşme gereği USD olarak ödenmesine rağmen diğer Hakediş Bedellerinin TL cinsinden ödemesinin yapıldığı ve bundan kaynaklı olarak USD kur farkından kaynaklı alacaklarının doğduğu iddiası ile başlatılan takibin haklı olup olmadığı ve yetki sözleşmesi gereği mahkememizin yetkili olup olmadığı hususları olarak tespit edilmiştir.

Dosya içerisinde taraflar arasında imzalanmış bulunan "---------- anlaşmazlık halinde taraflar arasında doğacak ihtilaflarda ---- Mahkemeleri yetkili olduğuna dair yetki sözleşmesi yapılmıştır. Yetkiye dair kanunlarda yer alan ilgili maddelerin incelenmesi sonucu ;HMK'nın 6. Maddesine göre genel yetkili mahkeme, davalı gerçek ya da tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Yerleşim yeri 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre belirlenir.

TMK'nın 19. Maddesine göre gerçek kişilerin yerleşim yeri, sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir. Aynı Kanunun 51. Maddesine göre tüzel kişilerin yerleşim yeri ise, kuruluş belgesinde başka bir hüküm bulunmadıkça işlerinin yönetildiği yerdir. HMK'nın 10. Maddesine göre sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir.

HMK'nın 17. Maddesine göre tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır. HMK'nın 18. Maddesine göre ise, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hallerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz.

Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır.

6098 sayılı TBK'nın 89. maddesine göre, borcun ifa yeri konusunda aksine bir anlaşma yoksa, para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde; parça borçları, sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yerde; bunların dışındaki bütün borçlar, doğumları sırasında borçlunun yerleşim yerinde ifa edilir.

Para borçlarının alacaklının yerleşim yerinde ifa edileceğine dair TBK'nın 89. maddesindeki kural salt para alacakları ile ilgili olup, eser bedeline ilişkin alacak istemleri yönünden uygulanamayacağı ---- yerleşik kararlarıyla da kabul edilmektedir. -----Somut olayda ; taraf tacir olup 6100 sayılı HMK 'nın 17 maddesine göre 'Yetki Sözleşmesi ' akdetmiş olup ilgili eser sözleşmesinin 26. maddesi uyarınca -----Merkez Mahkemeleri yetkili mahkeme olarak tayin edildiğinden mahkememizin yetkisizliğe dair aşağıda ki şekilde karar verilmiştir.