İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/27 K.2023/346

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/27 ESAS

KARAR NO : 2023/346

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/10/2022

KARAR TARİHİ : 06/04/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin satın aldığı -----plakalı aracın ayıplı olması nedeniyle tüketici hukukundan kaynaklanan seçimlik talepler (malın iadesi ve karşılığında malın güncel bedelinin iadesi veya malın ayıpsız benzeriyle değişim talebi) ve aracın işletilememesinden doğan kazanç kaybı ile maddi ve manevi tazminat taleplerinin bulunduğunu belirterek; davanın kabulü ile yargılama masrafı ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle; satın alınan araçtaki gizli ayıp iddiasına Tüketici Kanunu'ndan kaynaklanan seçimlik hakların kullanılmasına dayalı aracın ayıpsız misli ile değişimi, aksi halde maddi ve manevi zararın giderilmesine yönelik tazminat davasıdır.

Dava------ esas sırasına kaydedilmiş, mahkemenin "...dosya kapsamına alınan ----- kaydından davacının dava konusu aracı servis taşımacılığında kullandığı, UYAP'tan alınan raporlar incelendiğinde aracın servis aracı olduğu, dava dilekçesinde de davacı vekili tarafından aracın servis taşımacılığı işinde kullanıldığının belirtildiği..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosya mahkememize gönderilmiş; mahkememizce öncelikle gerçek kişi olan davacı hakkında esnaf-tacir araştırması yapılmıştır.Görev hususu kamu düzenine ilişkin olup, dava şartı olması sebebiyle davanın her aşamasında mahkemece resen gözetilmesi gerekir.

Mahkememizce görev husus öncelikli olarak incelenmiştir.Burada Ticaret mahkemelerinin görevi ile ilgili bilgi vermekte fayda bulunmaktadır. Ticari dava ve ticari iş birbirinden farklı iki ayrı kavramdır. Her ticari dava ticari iş olmakla birlikte, her ticari iş ticari dava olmamaktadır. TTK' nun 5(1) maddesi uyarınca ticari davalara bakma görevi Asliye Ticaret Mahkemesine aittir.

Dolayısıyla ticari iş kapsamında olmakla birlikte ticari dava sayılamayan durumlarda ticaret mahkemeleri görevli olmayacak, uyuşmazlığın niteliğine göre diğer mahkemelerin görev hususu değerlendirilecektir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesine göre bir davanın ticari dava sayılması için; uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden tacir ve her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın, TTK da veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde bir düzenleme bulunması, diğer bir deyişle mutlak ticari dava olması gerekmektedir.Somut olayda;

aracı satın alan davacının tacir olmadığı----- Esnaf ve Sanatkarlar Odası, ----- Vergi Dairesi Başkanlığı, -----Ticaret Sicil Müdürlüğü müzekkere cevapları ile sabittir.28.11.2013 tarihli ------ yayımlanan ve 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun (TKHK) 2. maddesinde Kanunun kapsamı “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar” şeklinde açıklanmıştır.

Kanunun “tanımlar” başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde ise tüketici işlemi, “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet,

bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukukî işlemi ifade eder” biçiminde tanımlanmıştır.6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır.

Bunun yanında Kanunun 83. maddesinde de taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir.Bir hukukî işlemin sadece 6502 sayılı Kanunda düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülmesini gerektirmez.

Bir hukuki işlemin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olması gerekir.

Eldeki davada; aracın satıcısı konumundaki davalı şirket karşısında davacı gerçek kişinin tüketici konumunda olmasına göre davaya bakma görevi mahkememize ait olmayıp Tüketici Mahkemesine aittir.

Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacının tacir olmadığının gelen müzekkere cevapları ile sabit olduğu, satış sözleşmesinin konusu olan araç her ne kadar servis aracı ve davacı da bu aracı servis olarak kullanacak ise de; bu hususun eldeki davanın ticari dava olması için tek başına yeterli olmadığı, nispi veya mutlak ticari dava şartlarının bulunması gerektiği, eldeki dosya bakımından bu şartların oluşmadığı dikkate alındığında eldeki dosya bakımından mahkememizin görevli olmadığı ve uyuşmazlığın çözüm yerinin Tüketici Mahkemeleri olduğu anlaşılakla;

usul ekonomisi ilkesi gereği duruşma günü verilmeksizin dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur: