İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/347 K.2024/564

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2023/347 ESAS

KARAR NO: 2024/564

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 01.06.2016

KARAR TARİHİ: 11.06.2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıdan ---------bedelle satın aldığını, ancak aracın motor arızası ışığı yandığını, servise bir yıl boyunca git gel yaptığını fakat bir türlü arızayı tespit edemediklerini, sonradan mazot valfının ve enjektörlerin dördünün arazalı olduğunu söylediklerini, bu arızanın yakıttan kaynaklı olduğunu söylediklerini, bu yüzden garanti kapsamında olmadığını söylediklerini, kendisinin ----- kaynaklanmakta ise bana bir yazı verin" dediğini, böyle bir yazı veremeyceklerini söylediklerini, arızanın dış etken kaynaklı olduğunu söylediklerini, aracın 15.000 km'den beri 5 nci vitese atarken geri attığını,

bir türlü arızayı tespit edemediklerini, --------- yani ---- kendi firmasını aradığını, üç aydan fazla süre oyalandığını, mağduriyetinin giderilmediğini, aracı eşi olan ----- kullandığı gibi o ilgilendiğini, daha sonra ekte sunduğu ---- nolu fatura ile belirtildiği üzere 8.150,00-TL kendi imkanlarıyla masraf yaptığını, yaptığı masrafları talep etmesine rağmen de garanti kapsamı dışında diyerek ödemediklerini belirterek aracında meydana gelmiş olan hasarların tespitini kendi imkanlarıyla yapmış olduğu faturada belirtilen 8.150,00-TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp tarafına ödenmesini,

mahkeme giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve davaa etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracın müvekkilinden satın alınmış olduğunu, hali hazırda satın alınma tarihinden beridir davacı tarafından kullanıldığını, davacı tarafça iş bu davada dava konusu araçta ayıp yahut gizli ayıp bulunduğuna dair hiçbir iddia ve talepte bulunulmadığını, dava konusu servis işleminin garanti kapsamında olduğu iddiası ile 8.150,00-TL servis bedelinin iadesinin talep edildiğini, davacı tarafça iddia edildiği üzere dava konusu servis işlemi garanti kapsamında olmayıp, davacının talebinin de kabulünün mümkün olmadığını,

dava konusu aracın 11.02.2016 tarihinde motor arıza ikazı yanıyor şikayati ile müvekkili şirket servisine getirildiğini, yapılan kontroller ve incelemeler neticesinde araçtaki yakıtın kötü olduğunun görüldüğünü, davacı ile yapılan ön görüşme sonucunda davacının vermiş olduğu kararın, araç çalışır durumda olduğu için kötü olan yakıtın araçtan alınması ve yeni alacağı yakıtın araca koyulması yönünde olduğunu, davacının yeni almış olduğu yakıt araca koyularak aracın kendisine teslim edildiğini, kötü yakıt alımından sonra araçta ileriye dönük arıza olabileceği ya da mevcut arızaların devam edebileceği bilgisinin de davacıya verildiğini,

motor arıza ikazının devam etmesi üzerine davacı, başta da kendisine bilgisini verildiği şekiltde enjektör ve miktar ayar valfi değişim işlemini yaptırmayı kabul ettiğini, enjektör ve miktar ayar valfi değişimleri yapılarak arızanın giderildiğini, tüm işlemler davacı tarafın bilgi onayı çerçevesinde gerçekleştirilmiş olduğunu, davacı tarafça da yapılan işlemlerin kabul edildiği 8.150,00-TL servis bedelinin hiçbir itirazi kayıt olmaksızın ödenmesi ile ispatlandığını,

kaçak veya standart dışı yakıt kullanımndan kaynaklandığı tespit edilen ve doğal olarak kullanım hatasından kaynaklanan arızaların garanti kapsamında sayılmasının mümkün olmadığını, dava konusu araçta gerçekleştirilen enjektör değişimi işlemi de davacının kullanımından kaynaklı bir arıza olması sebebiyle garanti kapsamında değerlendirilemeyeceği ve dilekçesinde belirttiği diğer nedenlerle; haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın usul ve esastan reddini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava; satıma konu araç arızası nedeniyle ödenen fatura bedelinin garanti kapsamında tahsili istemine ilişkindir.Davanın ilk olarak açıldığı ---- karar sayılı görevsizlik kararı ile dosya mahkememize tevzi edilmiştir.Mahkememizin ---- sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda, "...davacının davalı şirketten ------plakalı aracı satın aldığı ve taraflar arasında ticari satım akdi kurulduğu, davacının 11/02/2016 tarihinde motor arızası şikayeti ile servise götürüldüğü, servis tarafından yapılan incelemede arızanın araca kirli yakıt konulmasından kaynaklandığının tespit edildiği,

bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere kadri maruf olan enjektör değişimi ve servis ücretinin davacı tarafından ödendiği, bu işlem yapıldıktan 3 ay sonra ise davalı aleyhine dava açarak servis bedelinin ödenmesini talep ettiği, somut olaydaki uyuşmazlığın araçta meydana gelen hasarın garanti kapsamında ve davalının sorumluluğunda olup olmadığı noktasında toplandığı,

her ne kadar bilirkişi raporunda kirli yakıt kullanımına ilişkin tespite dair ispat yükü davalıya bırakılmış ve bu hususun ispat edilemediği belirtilmiş ise de davalı tarafından yakıt analizi yapılmasının söz konusu olmasının beklenemeyeceği kaldı ki davalı tarafından sunulan belgelerde davacı adına aracı servise getiren kişi olan -------bu durumun izah edildiği ve imzası alınarak söz konusu işlemin yapılmasına çekince koymaksızın izin verdiği,

4 adet enjektörün değişmiş olması sebebi ile de servis tarafından yapılan tespitin doğru olup olmadığının da bu aşamada tespitinin mümkün olmadığı zira enjektörlerin davacının rızası ile değişmiş olduğu dolayısı ile davacının onarım bedelinden davalının sorumlu olduğunu ispat edemediği; bir an için arızanın kirli yakıttan değilde araçtaki ayıptan kaynaklandığı düşünülse bile davacının TTK 23, TBK 223/2 ye göre ve TTK m.18/3 te yazılı şekilde davalıya ayıbı ihbar etmesi gerektiği ancak sunulan deliller arasında buna ilişkin bir delilin de bulunmadığı,

davacı tarafça aracın aynı şikayet ile --------tarihlerinde iki kere üst üste servise götürüldükten sonra dava açılmış olması sebebiyle davanın ayıp ihbarında niteliğinde olduğu aksinin MK.m.2 anlamında kötü niyet teşkil ettiği düşünülse bile TBK.m.223/2 düzenlemesi gereğince söz konusu ihbarın hemen yapılmasının gerektiği ancak huzurdaki davanın servis tarafından yapılan işlemden 3 ay geçtikten sonra açılmış olması sebebiyle davacının bu hususa da riayet etmediği..." gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar istinaf edilmiş, istinaf incelemesini yapan ------- ilamı ile mahkememizin kararı; "...

Davalı şirket tarafından davacıya satılmış olduğu uyuşmazlık konusu olmayan araçta, satım tarihinden itibaren yaklaşık iki yıl sonra arıza meydana geldiği, bir kaç defa servise gittiği, arızanın ise davalı şirket servisi tarafından giderildiği sabittir. Davacı tarafça, mahkeme gerekçesinde de belirtildiği üzere, arızanın araçtan kaynaklı olduğunu ispatlayacak delil tespiti, yakıt analizi vb. delilleri dosyaya ibraz edilememiştir.

Bilirkişi raporunda, araç onarımına ilişkin faturanın enjektör yenilenmesi ile ilgili olduğu belirtilmiştir.

Ancak davalı tarafın iddiasına yönelik olarakta enjektör yenilenmesine neden olan hasarın yakıttan kaynaklandığına dair iddianın bilirkişilerce yeterli değerlendirmesi yapılmamıştır. --- tarihli bilirkişi raporunda, ihbar olunan------- dosyaya sunduğu aracın servisten değiştirmeden sonraki enjektör değerleri olduğu belirtilen belgenin 24.02.2016 tarihli olduğu, tarih bilgisinin dava konusu araçta düzenlenen faturadaki enjektör arızası ile ilgili 29.02.2016 tarihli itibariyle uyumsuz olduğu hususlarına yer verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece HMK'nın 31. maddesi gereğince taraf vekillerinden bu konuda açıklama yapmalarının talep edilmesinden sonra belgelerdeki uyumsuzluğu da açıklayacak şekilde ek rapor alınması gerekirken, bu konuda gerekli araştırmanın yapılmaması usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Mahkemece alınacak ek raporda ayrıca, araçtaki arızanın ayıplı yakıttan kaynaklanıp kaynaklanmadığının bilirkişiler tarafından teknik ve bilimsel veriler doğrultusunda açıklığa kavuşturulması sağlanmalı ve sonucuna göre bir karar verilmelidir..." gerekçesiyle bozulmuş, gönderilen dosya bu kez ------- sırasına kaydedilmiştir.---- ilamında belirtildiği üzere------ tarihli bilirkişi raporunda, araç onarımına ilişkin faturanın enjektör yenilenmesi ile ilgili olduğunun belirtildiği,

ancak davalı tarafın iddiasına yönelik olarak enjektör yenilenmesine neden olan hasarın yakıttan kaynaklandığına dair iddianın bilirkişilerce yeterli değerlendirmesinin yapılmadığı, ihbar olunan ---- vekilinin dosyaya sunduğu, aracın servisteki değiştirmeden sonraki enjektör değerleri olduğu belirtilen belgenin --- tarihli olduğu, enjektör arızası ile ilgili fatura tarihinin ise ---- olduğu anlaşılmakla kök raporu hazırlayan Makine Mühendisi bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.Bilirkişinin 07/03/2024 tarihli raporunda özetle;

"...kök raporumdan sonra dosya kapsamına yeni belgelerin (-------------imzalı kalite raporları vb.) sunulduğu, yeni gelen belgeler içinde dava konusu enjektör arızası ile ilişkili belgeler bulunduğu ve özet olarak yukarıda (sayfa 5) tablo 1 içeriğinde detaylıca açıklandığı; tablo 1 de açıklandığı üzere ilk olarak araç--- servise geldiği, yakıt kirli olduğu, yakıt değişimi kısa test yapılması, elektrik düzeni kontrol, arıza giderildiğinin belirtildiği, 11/02/2016 tarihli, araç 53185 km de iken düzenlenen “kalite raporu” başlıklı belge kapsamında açıklamasının bulunduğu,

bu belge altında da ----------------adı ve adına atılı imza bulunduğu (sayfa 5-tablo 1).

23/02/2016 tarihli, araç 55033 km de iken düzenlenen “Kalite Raporu” başlıklı diğer belge kapsamında yazılı olduğu, söz konusu rapor altında da, davacı yakını ----------- ve adına atılı imza bulunduğu (sayfa 5-tablo 1); dizel enjektör arızasının en yaygın nedenlerinden birinin kirli yakıt olduğu, kir, su ve hatta mikroskobik kalıntılar gibi yabancı maddelerin yakıt sistemine girerek tıkanmalara ve enjektör performansının düşmesine neden olduğu,

zamanla bu durumun aşınma ve yıpranmaya neden olabileceği ve sonuçta enjektör arızasına neden olabileceği, kök rapordan sonra dosyaya sunulduğu anlaşılan, tarafımca ilk kez incelenen bilgi belgeler de dikkate alındığında (-------adına atılı imza bulunan kalite raporları ve tablo 1 de gösterilen diğer belgeler.) dava konusu araçta meydana gelen enjektör arızasının kirli yakıt/kalitesiz yakıt kaynaklı olabileceği, araç 55033 km de iken hazırlanan bildiri toplamı belgesinden.

2 adet enjektör ve işçilik tutarının garanti kapsamında %100 kabul edildiği ve enjektör (2) ve enjektörler (2) yenilenmesinin----kapsamında ----- fatura edildiği, fatura toplam tutarının 3.295,07 TL olduğu anlaşılmakla, fatura toplam tutarı dikkate alındığında davacı taraftan tahsile edilen 55033 km de -35077 wıp nolu, KDV dahil 8.150,00 TL tutarlı fatura ile aynı iş ve km değerinde olduğu,

2 enjektör için kabul edilen garanti kapsamı dikkate alındığında, davacı tarafından davalı ----- ödenen fatura (KDV dahil 8.150,00-TL) kapsamında bulunan ve aynı zamanda davalı --- tarafından ---- fatura edilerek tahsil edildiği anlaşılan 2 adet enjektöre ait (parça/işçilik) ---- davacıya ödenipödenmeyeceği hususundaki hukuki değerlendirme ve nihai karar sayın mahkemeye bırakılmış olup..." şeklinde kanaat belirttiği görülmüştür.Taraflar arasında, dava konusu aracın davalı şirketten 20.11.2014 tarihinde satın alındığı, aracın 11.02.2016 tarihinde motor arıza ikazı yaptığı gerekçesiyle servise getirildiği,

davacı tarafça 29.02.2016 tarihinde davalı şirket tarafınca düzenlenen ve tahsil edilen 8.150,00 TL fatura bedelinin iadesi için iş bu davayı açmış olduğu konularında herhangi bir uyuşmazlık mevcut değildir.

Uyuşmazlık, ihtirazi kayıt konulmaksızın 29.02.2016 tarihli ödenen fatura bedelinin tahsili için açılan iş bu davada, talebin yasal süre içerisinde olup olmadığı, ayrıca arızanın kullanım hatasından kaynaklanan ve garanti kapsamında sayılamayacak servis işlemlerinden olup olmadığı, kararın usul ve yasaya uygun bulunup bulunmadığına ilişkindir.Ayıptan sorumluluk TBK'nın 219. maddesinde düzenlenmiştir.

Maddede, satıcının alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan kullanım amacı bakımından değerinin alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olduğu belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamına göre; davalı şirket tarafından davacıya satılmış olduğu uyuşmazlık konusu olmayan araçta, satım tarihinden itibaren yaklaşık iki yıl sonra arıza meydana geldiği, bir kaç defa servise gittiği, arızanın davalı şirket servisi tarafından giderildiği.

27/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda, araç onarımına ilişkin faturanın enjektör yenilenmesi ile ilgili olduğunun belirtildiği, enjektör yenilenmesine neden olan hasarın ise kirli yakıt olduğunun bilirkişi tarafından değerlendirildiği, davacı tarafça, arızanın araçtan kaynaklı olduğunu ispatlayacak delil tespiti, yakıt analizi vb. delillerin dosyaya ibraz edilmediği anlaşılmakla, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: