İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/74 K.2024/178

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/74 Esas

KARAR NO:2024/178

DAVA

Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 21/02/2019

KARAR TARİHİ: 27/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından ibraz olunan dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında -------Numaralı davalının mülkiyetinde bulunan gayrimenkul üzerinde otel kurulup işletmesi ve bu yönde bir ortaklık sözleşmesi üzerine görüşmeler yapılarak 06/07/2017 tarihinde sözlü olarak mutabakata varıldığını, ------- numaralı davalıların taşınmazın sahibi şirketin ortakları olup davacıya ayrı ayrı kişisel olarak da taahhütte bulunduklarını, davacının bu taahhüt üzerine yerleşik olduğu ----- ilçesine taşındığını, davacıya bu kararı verdiren nedenin söz konusu sözleşme ile taahhüt edilen 5 yıllık süreç olduğunu,

-------- gelen davacının henüz kaba inşaat aşamasındaki otelin işletmeye hazır edilmesini, her işi bizzat kontrol ederek, yer yer bir işçi gibi çalışarak gerçekleştirdiğini, otel işletmeye açıldıktan sonra davalıların sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirmekte hep ağır davrandıklarını, yer yer değiştirmeye esnetmeye çalıştıklarını, davacının kazandığı ve sözleşmede taahhütte bulunduğu -----yardımını alma koşulunun limited şirket ya da şahıs şirketi kurulup başvurulması olduğunu, ancak davalı ------ davacıyı diğer Davalı ----- adi ortaklık kurmaya zorladığını, hatta mecbur ettiğini,

sonuçta ----- yevmiye numaralı yazılı ------ kurulduğunu, -------- şartına uyulmadığı için de davacının ortaklığa bu bedeli getiremediğini ve bir daha da bu yardımı kullanma hakkının ortadan kalktığını, 50.000.00 +100.000.00 TL lik bir krediden yoksun kaldığı gibi bu sürecin gerçekleşmesi için yaptığı masrafların da kendine kaldığını, davacının ısrarları sonucunda sözleşmenin uygulanması yönündeki çabalarının sonuç vermediğini, çaresiz olarak şayet devir yapılacaksa kendisine yapılmasını talep ettiğini,

davalıların davacının bu ısrarına karşı sezonluk 40.000.00 TL karşılığı Kasım 2018 itibarıyla işletmeyi davacıya devir ettiklerini ifade ettiklerini, ayrıca otelin mülkiyetinin satılması halinde satış bedelinin %3’lük kısmını komisyon olarak davacıya verileceğini kararlaştırdıklarını, ancak davalıların davacıyı aldattığını,

24.11.2018 tarihinde işletmeyi 60.000.00 TL karşılığı bir başkasına kiraya verdiğini ayrıca bu kiralama ilişkisinin sonunda kiracıya oteli 550.000.00 USD karşılığı satın alma hakkı da verildiğini ileri sürerek davacının gelir payı olan %49 oranı ile ilgili olarak dava tarihine kadar olan bedel için fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla ve ileride arttırılmak üzere şimdilik 500.00 TL, dava tarihinden sonraki döneme ilişkin de yine fazlaya dair haklar saklı kalmak ve ileride arttırılmak üzere 500.00 TL reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

aylık kira yardımı için dava tarihine kadar olan bedel için fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla ve ileride arttırılmak üzere şimdilik 500.00 TL, dava tarihinden sonraki döneme ilişkin de yine fazlaya dair haklar saklı kalmak ve ileride arttırılmak üzere 500.00 TL reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, kosgeb zararı nedeniyle, fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla ve ileride arttırılmak üzere şimdilik 500.00 TL'nin

reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı tarafından ödenen 16 aylık telefon fatura bedelinden fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla ve ileride arttırılmak üzere şimdilik 500.00 TL'nin reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının taşınmazın satışı ile ilgili olarak belirlenen %3 komisyon ücretinden fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla ve ileride arttırılmak üzere şimdilik 500.00 TL'nin

reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

Davalılar -------- tarafından ibraz olunan cevap dilekçesinde özetle; müvekkilleri bakımından davacıya verilen bir taahhüt bulunmadığını, her ne kadar davacı, taraflar arasında bir ortaklıktan bahsetmiş ise de müvekkilleri ile davalı arasında bir ortaklık ya da taahhüt bulunmadığını, bununla birlikte, diğer davalı ----- müvekkillerinden ----- eşi olduğunu, esasen oteli işletme amacıyla davacı ile adi ortaklık kurulduğunu, müvekkillerinden ------ ---- bu adi ortaklığa taşınmazını kiraya vermiş olduğunu, bu kira ilişkisinden de alacaklı olduğunu,

bu nedenle davacı aleyhine icra takibi ve akabinde itirazın iptali davası ikame ettiğini,------ takip dosyası ve ----- dosyalarının celbi ile bu hususun anlaşılacağını, yine müvekkili ------, eşiyle ortak olmasından kaynaklı olarak davacının kendisinden istemiş olduğu borç paraları kendisine borç olarak verdiğini ancak bu borçları da maalesef geri alamadığını, bu nedenle de müvekkili ------- da davacı aleyhine dava açmak üzere arabuluculuğa başvurduğunu, yakın zamanda da davasının açılacağını, hal böyleyken davacının, yukarıda anılan borçlarından kurtulmak adına huzurdaki davayı ikame ettiğini düşündüklerini,

davacının bahsettiği sözleşme var olmadığı gibi, dilekçesinde belirtilen şartları olmadığını, davacının, dilekçesinde bir takım sözleşme şartlarından bahsetmekte ise de yukarıda da müvekkillerinin bu ilişkinin dışında olduğunu, nitekim diğer davalı ile davacı arasında kurulan adi ortaklık sözleşmesinin şartlarının ise ------- ile sabit olduğunu, davacı tarafça sözleşme şartları olarak belirtilen talepler incelendiğinde, bir ortaklığın bu şekilde olamayacağının açıkça görüleceğini, davacının, taahütlerin 5 yıl için olduğunu varsaymış ise de ilgili kira kontratının 1 yıllık,

diğer davalı --------ile yapmış olduğu adi ortaklığın 3 yıllık olduğunu, dava dilekçesinin 6. ve 7. maddelerinin, davanın dayanaksızlığını da gözler önüne serdiğini, davacı, edimlerini yerine getirmediği için işi terk ettiğini ve kendi imzası ile ortaklığı bitirdiğini, akabinde bu zararı telafi etmek adına birkaç ay otele yardımda bulunduğunu ve parasını da fazla fazla aldığını, sonrasında esasen otel işleticisi olmayan müvekkilleri tarafından, zarar etmemek adına otel bir 3. kişiye kiralandığını bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yüklenerek karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davacı ile davalı ----- arasında ---işletmesi için kurulan adi ortaklık sözleşmesine dayalı alacak davasıdır.Dosya safahatı incelendiğinde.

Mahkememizin ----- kararı ile Asliye Hukuk Mahkemesine görevsizlik kararı verildiği,------ karar tarihli kararı ile karşı görevsizlik verildiği, dosyanın İstinaf incelemesine gönderildiği,-------- tarihli kararı ile "...6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince --------- Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE..." karar verilerek işbu esasa kaydının yapıldığı görülmüştür.------- sayılı dosyasında alınan ---- tarihli bilirkişi raporunda özetle.

Davacıdan gelen defter belge ve diğer evrakların irdelendiğinde aşağıdaki tespitlerin yapıldığı, ---- adi ortaklığının ---------- yılları faaliyetleri özetlerinde faaliyete ilişkin kar zarar durumlarının 31.12.2017 tarihli İşletme hesap özeti - 11.789,98 TL Zarar olduğu, 31.12.2018 tarihli İşletme hesap özeti - 31.216,56 TL Zarar olduğunun görüldüğü, 2018 yılında gelir kaydının olmadığı, 2017 yılında 123,21 TL gelir kaydı olduğu ilgili yıllar İşletme defterlerinin incelenmesi sonucunda tespit edildiği,

----- Borçlar Kanununun 620. maddesinde tanımlanmış izleyen maddelerinde katılım payları, kazanç paylaşımı, kazanç ve zarara katılma şekilleri belirtildiği, ------ numaralı adi ortaklık sözleşmesi 4 ve 5.Maddeleri kapsamında ortaklık yapısını ---- % 51,----- %49 olduğu, kar zarar ortaklığının da bu oranda iştirak edileceği belirtilmiş olduğundan 2017 ve 2018 yılları toplam 43.006,54 TL zarar olduğu; %51 katılımlı ---- 21.933,34 TL %49 katılımlı ------ 21.073,20 TL zarar payları olduğu,

ancak faaliyet giderlerine ait harcamaların karşılanma ve ödemeleri şekilleri bakımından hangi tarafın bu giderleri üstlendiği dosya içeriğinde belge bulunmadığı sadece ----- tarihinde dinlenilen tanık beyanında ------ tarafından yapıldığı ifade edildiği, Borçlar Kanunun 627.

Maddeye göre ortaklı avans olarak para veren ortağın verdiği günden başlamak üzere faiz isteyebileceği yükümlü olmadığı halde ortaklık işleri için emek sarf etmiş olan ortağın hakkaniyetin gerektirdiği bir karşılık ödenmesini isteyebileceği hüküm altına alındığını, yönünde görüşünü bildirmiştir.Aynı mahkemece aldırılan bilirkişi heyeti 05.07.2021 tarihli ek raporunda özetle, " 03.11.2017 tarihinde davacı ve davalı arasında imzalanmış olan adi ortaklık sözleşmesinin süresinin 3 yıllık olduğu, davacının sözleşmede kar payının %49 oranında olduğu, 13.06.2018 tarihinde davacı------ ortaklıktan ayrıldığı,

2017 & 2018 yılları ticari defterleri incelendiğinde otelin gelirinin bulunmadığı performansının olmaması sebebi ile emsal bir değerlendirmenin yapılamayacağı, davacı -----sunulmuş olan taleplerinin ----- davacı ve davalı arasında yazı olarak kayıt altına alınmış herhangi bir sözleşme bulunmaması nedeni ile yapılamayacağı, davaya konu olan ------- yapılması ile ilgili davacıya “% 3 komisyon verilmesi talebinin adi ortaklık sözleşmesi maddeleri arasında yer almaması nedeni ile mümkün olamayacağı, davaya konu adi ortaklığın ------yılları faaliyetleri ile ilgili işletme defterleri incelendiğinde.

31.12.2017 işletme hesap özeti 11.789,98 TL zarar olduğu 31.12.2018 İşletme hesap özeti 31.216,56 TL zarar olduğu 2018 yılında gelir kaydının olmadığı, 2017 yılında 123,21 TL gelir kaydının olduğu, Nihai takdir ve değerlendirmesi mahkemeye ait olmak üzere kök raporda varılan sonuç ve değerlendirmede yanlış bir yorumda bulunulmadığı" yönünde görüşlerini bildirmişlerdir.

Davacı açıkça yemin deliline dayandığından davalılara yemin yaptırılmıştır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı ----- arasında----- otel işletmesi için adi ortaklık kurulduğu yönünde uyuşmazlık bulunmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davalı ----- ortaklık için bir kısım taahhütlerde bulunup bulunmadığı, davalı --------- adi ortaklık sözleşme içeriği dışında başka taahhütlerinin olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmış, adi ortaklık sözleşmesinde davacının dava dilekçesi ile talep ettiği alacak kalemlerinin hiç birinin bulunmadığı,

2017 & 2018 yılları ticari defterleri incelendiğinde otelin gelirinin bulunmadığı da görülmüş, davalılara sözleşme dışında başka bir taahhütlerinin olmadığına dair yemin yaptırılmış ayrıca taleplerinin tamamının adi ortakların birbirinden olan ve adi ortaklık nedeniyle oluşan alacaklar olduğundan yani tasfiye sonunda elde edilecek bir alacak kalemine ilişkin talep bulunmadığından adi ortaklığın tasfiyesi yoluna da gidilmemiş açıklanan nedenlerle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.