İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/416 K.2024/980

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/416 Esas

KARAR NO

2024/980 Karar

DAVA

Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 16/09/2014

KARAR TARİHİ: 20/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı kooperatifin,----- parsel numarasıyla tapuya kayıtlı arsa üzerinde bir iş merkezi inşaatı yapmak ve projeden dükkanları satışa sunma kararı verdiğini ,müvekkilinin söz konusu kooperatiften ----tarihli sözleşmeyle söz konusu projeden ikinci borcun kat, ---------satın aldığını ve bedelini değişik vadeli bonolarda ödeyeceğini, kooperatifin dükkanı ------ haziran sonu itibariyle teslim edeceğini ve dükkanın tapusunu kat irtifak işlemleri tamamlandığında vereceğini taahhüt ettiğini, müvekkilinin taahhütünü yerine getirmiş olmasına rağmen hala davalı kooperatifin taahhütü yerine getirmediğini,

dükkanın tapusunu vermediğini ve en son 04/03/2014 tarihinde müvekkiline genel kurul gündemi için taleplerinizi denetim kuruluna iletmek üzere kooperatif'e bildirin mesajı gönderdiklerini, yine davalı kooperatifin 12/08/2004 tarihli bir yazı göndererek dükkan için ödenen bedelin % 20 tenziliyle alıcılara ödeme yapılacağının bildirildiği, fakat müvekkilinin öncelikle dükkanın yapılıp teslim edilmesini talep ettiğini, öncelikle müvekkilinin satın aldığı ticari alanın bugünkü rayiç bedelinin olmadığı takdirde, müvekkilin ödemiş olduğu bedeli bugün kadarki değerinin tespit edilerek ödenmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, dava konusu alacak -----ayında davalı müvekkil ------kararı uyarınca satış işlemi yapılıp, işyeri bedeli olan meblağ tahsil edildiğini, ancak işyeri yapılması planlanan alanın ---günlü imar planında ticaret alanı iken------- alanı ilan edilmesi nedeniyle satışa konu gayrimenkulde artık bir ticari inşaat yapımının olması mümkün olmadığını,bu nedenle söz konusu ticaret merkezi inşa edilmemiştir.

İnşaatın yapımının mümkün olmadığı ----- kararından da açıkça anlaşıldığını, bu nedenle müvekkil --------- ödemeler konusunda sulh ve ibralaşma için yönetim kuruluna yetki verilmesine karar verildiğini, Genel Kurulda alınmış olan bu karara istinaden davalı kooperatif ödenen satış bedellerinin iadesi için üyelere çağrı yazısı yaptığı hususu davacı vekili tarafından dava dilekçesinde de ikrar edildiğini, usulüne uygun talepte bulunanlara müvekkil kooperatif tarafından ödeme yapıldığını, davalı müvekkil kooperatif davacıya ödeme yapma çağrısında bulunmasına rağmen davacı usulüne uygun başvuruda bulunmadığını,

kendisine bu nedenle ödeme yapılamadığını, İşlemlerin yapılış tarihi itibarı ile satış sözleşmesine konu alacağın zamanaşımına uğradığı konusunda hiçbir şüphe bulunmadığını, bu nedenle zamanaşımı yönünden itirazının mevcut olup, davanın bu yönden reddini talep ettiklerini bildirmişlerdir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davalı kooperatifin maliki bulunduğu taşınmazda inşa edeceği iş merkezindeki bir adet iş yerinin ---------- tarihinde imzalanan Harici Satım Sözleşmesi ile davacıya satıldığı, satış bedelinin ödendiği ancak imar planındaki değişiklik nedeniyle bahse sonu iş merkezinin yapılamadığı anlaşılmakla sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ödenen bedelin tahsili talebidir.Sözleşmenin ifasını imkansız hale gelmesi yani davalı kooperatif tarafından yapılacak iş merkezinin imar planındaki değişiklik nedeniyle yapılamaması sonucu ----- tarihinde yapılan Genel Kurulunda iş yeri satın alanlar ile sulh ve ibralaşma için yönetim kuruluna yetki

verilmiştir ve buna istinaden davacıya 12/08/2014 tarihli yazı ile ödenen satış bedelinin iadesi için başvuruda bulunması bildirilmiştir. Taraflar arasındaki ------- uyarınca resmi şekilde yapılmaması nedeniyle geçersizdir. Sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geçersiz bir sözleşme sonucu taraflar birbirlerinden aldıklarını geri vermekle yükümlüdür.

Somut olayda; ifa imkansızlığı nedeniyle davacıya ödenen bedelin iadesine yönelik başvuruda bulunması için 12/08/2004 tarihinde bildirimde bulunulmuştur. Mahkememiz tarafından ------ tarihli kararı ile; açılan davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.----------- ilamı ile; "geçersiz sözleşmeden kaynaklansa dahi ----- uyarınca zaman aşımı süresi TBK'nun 146.

Maddesi uyarınca 10 yıllık süre sözleşmenin ifasının imkansız hale geldiği tarihte başlar" gerekçesi ile bozularak mahkememize gönderilmiştir.

Yargıtay Bozma ilamına uyalarak Mahkememizin -----dosya içerisine hükme esas alınan 26/02/2022 tarihli ek rapor uyarınca------göre ödendiği konusunda ihtilaf olmayan 90.980,000 YTL'nin ifanın imkansız hale geldiği 12/08/2004 tarihinden dava tarihi olan---- doları, gram altın, asgari ücret, enflasyon,

----- maaşları göz önüne alınarak yedi farklı kritere göre ekonomik kıstaslar göz önüne alınarak ortalama değer tespit edilerek ödenen bedelin 125.657,07 TL olduğu tespit edildiğinden davalı kooperatif olduğundan ve bahse konu iş merkezinde iş yeri olduğundan dava tarihi itibariyle avans faizi uygulanmasına dair" karar verilmiştir.Mahkeme tarafından verilen karar bu defa----- ilamı ile.

"Hükme esas alınan raporda; ekonomik etkenlere göre ödenen paranın ödeme tarihlerinden ifanın imkansız hale geldiği ----- tarihinde ve dava tarihi olan ---- tarihinde ulaştığı ortalama değerler hesaplanmıştır.

Uyulan bozma ilamında da belirtildiği üzere, davacı tarafından ödenen paranın ifanın imkansız hale geldiği 12.08.2004 tarihi itibariyle ulaştığı değer yüzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, Mahkemece yanılgılı değerlendirme ile dava tarihinde ulaştığı değer üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi, doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir." gerekçesi ile dosya yeniden mahkememize gönderilmiştir.Yapılan yargılama sonucu.

Yargıtay bozma ilamına uyularak geçersiz satış sözlemesi gereği davalı kooperatifin mal varlığına kayan değerin iadesi için "Denkleştirici Adalet" ilkesi gereği satım bedelinin iade tarihindeki ulaştığı bedel belirlenirken ekonomik etkenlere göre ödenen paranın ödeme tarihinden ifanın imkansız hale geldiği 12.08.2004 tarihi itibariyle ödenen paranın çeşitli ekonomik etkenler nedeniyle azalan alım gücünün enflasyon, ---- oranları, faiz, altın, döviz kurlarındaki artışlar, memur maaşı ve işçi ücretleri baz alınarak dosya içerisindeki bilirkişi raporu uyarınca açılan davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.