İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/77 K.2025/1106

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/77

KARAR NO : 2025/1106

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 30.01.2024

KARAR TARİHİ : 16.12.2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

22.07.2023 tarihinde sürücü ---- sevk ve idaresindeki --- plakalı aracı ile ---- Mahallesi ------ Caddesinden merkez istikametine seyir halinde iken gidiş istikametine göre yolun sağında bulunan çakıl taşlarına girmemek için sola manevra yapması sonucu ---- nolu elektrik direği noktasına geldiği esnada aracının ön ve muhtelif kısımları ile karşı istikametten gelen müvekkili ---- sevk ve idaresindeki ---- plakalı araca çarpması neticesinde çift taraflı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ----- plakalı motosiklet sürücüsü olarak bulunan müvekkili ----, kaza sonucu ağır şekilde yaralandığını,

söz konusu kazanın meydana gelmesinde ---- plakalı araç sürücüsü ------, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 46/2-c (Aksine bir işaret bulunmadıkça, trafiği aksatacak veya tehlikeye düşürecek şekilde şerit değiştirmek) maddesini ihlal etmesi ile tam ve asli olarak kusurlu olduğunu,-----plakalı motosiklet sürücüsü müvekkilinin söz konusu kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, tüm bu nedenlerle.

22.07.2023 tarihinde gerçekleşen çift taraflı, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle müvekkilinin uğradığı maddi zararlar nedeniyle fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğundan eksik harcı yatırmak ve ilerleyen safhada bedel artırımı yapılmak üzere şimdilik belirsiz alacak davası olarak,

------ sürekli iş göremezliği nedeniyle 100,00-TL maddi tazminatın davalının temerrüde düştüğü tarihten itibaren işlemiş ve işleyecek ticari (mevduata uygulanan en yüksek avans faizi) faiziyle birlikte müşterek ve müteselsil sorumluluk çerçevesinde, tahsilde tekerrüre yer olmamak kaydıyla davalı tarafından tazmin edilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava Değeri Artırım Dilekçesi: Davacı vekili 01.12.2025 tarihli dilekçesi ile HMK M.107 uyarınca anılan bilirkişi raporu doğrultusunda, dava değerinin artırımı yoluna gidilerek dava dilekçesinde 100,00-TL maddi tazminat talebini 1.200.000,00-TL'ye (sakatlık ve ölüm teminatı kapsamında) arttırdıklarını, davanın işbu dava değeri arttırım dilekçesi doğrultusunda kabulü ile davaya konu tazminat alacaklarının davalının temerrüte düştüğü tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın müvekkili şirkete yapmış olduğu başvuruda eksik evrak ile başvuru yapmış olduğundan KTK Madde 97 uyarınca işbu davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun Genel Şartlarda üzerine aldığı sorumluluk olduğunu, kazazedenin kazaya sebep olan sigortalı veya sürücüden Borçlar Kanunu gereğince talep edebileceği tüm tazminatları değil, bu tazminatlardan bir kısmı olan ve Genel Şartlarda belirlenmiş tazminatları karşılama yükümlülüğünde olduğunu, kusur durumunun Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından tespit edilmesini,

maluliyet raporunun Adli Tıp Kurumu ---- İhtisas Dairesi'nden alınmasını, müterafik kusur indirimi yapılmasını ticari faiz talebinin reddine karar verilmesini, müvekkili sigorta şirketinin temerrüde düşmediğini, soruşturma ve kovuşturma dosyasının celp edilerek uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının tespit edilmesini, tüm bu nedenler ve yargılama sırasında ortaya çıkacak sair nedenlerle;

eksik evrak ile başvuru yapılarak başvuru şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddini, usule ilişkin itirazlarının reddi halinde, esasa ilişkin itirazlarının kabulü ile davanın reddini, davacı yanın temerrüt tarihinden işleyecek ticari faiz talebinin reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacı ile davalı tarafından ZMMS kapsamında sigortalanan araç arasında gerçekleşen trafik kazası sebebiyle davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

22.07.2023 tarihinde saat 20:50 sıralarında sürücü ---- sevk ve idaresindeki --- plaka sayılı aracı ile ----- Mahallesi ----- Caddesinden Merkez istikametine seyir halinde iken gidiş istikametine göre yolun sağında bulunan çakıl taşlarına girmemek işin sola manevra yapması sonucu ----- nolu elektrik direği noktasına geldiği esnada aracının ön ve muhtelif kısımları ile karşı istikametten gelen sürücü ----- sevk ve idaresindeki-----plaka sayılı aracın ön ve muhtelif kısımlarına çarpması sonucu çift taraflı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin,

bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır.

Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır. Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır.

Dava dışı ---- ait ----- plakalı araç, davaya konu 22.07.2023 olay tarihini kapsayan 10.07.2023 tarihi ile 10.07.2024 tarihi arasında davalı sigorta şirketine ------ numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, sakatlanma ve ölüm kişi başına teminat limit miktarının 1.200.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir.Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 11/10/2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013-01/06/2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015-20/02/2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü,

Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20/02/2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik, yaralananın çocuk olması halinde ise 20/02/2019 tarihinde yürürlüğe giren Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre maluliyetin tespiti gerekmektedir. (Bkz. Yargıtay ----.

HD'nin 17/02/2022 tarihli ----- sayılı ilamı)Somut davada kaza tarihi 22.07.2023 olup, bu tarih itibariyle maluliyetin belirlemesine esas yönetmeliğin "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik" olduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu kazadaki davacının maluliyetinin tespiti için dosya ATK'ya tevdi edilmiş, ATK 2. İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan 26.02.2025 tarih, ------ karar numaralı raporda, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının tüm vücut engellilik oranının %10 (yüzde on) olduğu, iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren dokuz aya kadar uzayabileceği belirtilmiştir.

ATK raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve dava konusu kaza sebebiyle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının tüm vücut engellilik oranının %10 (yüzde on) olduğu, iyileşme süresinin (geçici iş göremezlik) kaza tarihinden itibaren dokuz aya kadar uzayabileceği sonucuna varılmıştır.Dava konusu kazadaki kusur durumunun tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda özetle;

yönetimindeki ---- plaka sayılı motosikleti ile ----- Caddesinden Merkez istikametine seyir halinde iken, kaza mahalli geldiğinde, gidiş istikametine göre yolun sağında bulunan çakıl taşlarına girmemek işin sola manevra yapmadan önce fren tedbiri ile yavaşlayıp, taşıt trafiğini, yolu, çevresini gereği gibi etkin şekilde kontrol etmeyen, tehlikeleri ön görmeyen, Cadde üzerinde düz şeridinde ilerlemekte olan ---- sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı motosikletin, konumunu, hız ve mesafesini dikkate almayan, geçmesini ve ilerlemesi için uygun emniyetli, tehlikesiz şartların oluşmasını beklemeyen, geçiş hakkı tanımayan,

kontrolsüz ilerlemeye devam ederek, aracının ön kısımları ile ------ plakalı motosikletin ön kısmına çarpması, trafikte seyir, can ve mal güvenliğini tehlikeye düşüren, tehlikeli durumu ortaya çıkaran, 2918 sayılı K.T.

Kanununda yer alan Karayollarında trafiğin akışı:Madde 46: Karayollarında trafik sağdan akar, Aksine bir işaret bulunmadıkça sürücüler: "c)Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirmemek," Yine aynı kanunun asli kusurlardan sayılan madde 84: Araç sürücüleri trafik kazalarında; "f) Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma," ve "g) Şeride tecavüz etme," kurallarına aykırı şekilde sevk ve idaresiyle, kontrolsüz, dikkatsiz, tedbirsiz ve özensiz davrandığı mütalaa edilen sürücü-----, önlenebilir nitelikteki olayın meydana gelmesinde %100(yüzde yüz) oranında asli derecede tam kusurlu olduğu,

davacının kusursuz olduğu belirtilmiştir.

Kusura ilişkin bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve dava konusu kazanın meydana gelmesinde, davalı tarafından ZMMS kapsamında sigortalanan araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacının kusursuz olduğu sonucuna varılmıştır.Yargıtay -----. Hukuk Dairelerinin Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarih, ----- Esas ve ----- Karar sayılı iptal kararı sonrasında vermiş olduğu güncel içtihatları uyarınca hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu uygulanacak, bilinmeyen (işleyecek) devre bakımından da "progresif rant" formülü kullanılarak tazminatın hesaplanması gerekecektir.

Davacının maddi zararının tespiti için dosya aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda; davacının talep edebileceği geçici işgöremezlik sonrası dönem için toplam zararının 1.231.342,25 TL olduğu belirtilmiştir.

Aktüerya raporunda hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılmasının Yargıtay -----Hukuk Dairesi'nin içtihatlarına uygun olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve davacının sürekli iş göremezlik zararının 1.231.342,25 TL olduğu sonucuna varılmıştır.Davacının kask takmadığına dair dosyada delil ve emare bulunmadığından, davalının müterafik kusur indirimi yapılması talebi reddedilmiştir.

Davalı tarafından düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesinde sakatlanma ve ölüm kişi başına teminat limit miktarının 1.200.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun zorunlu sigorta limitlerine kadar olması sebebiyle davalının sorumluluğu 1.200.000,00 TL ile sınırlıdır.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde; “...Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içerisinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi yer almaktadır.

Davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi, davaya konu kazanın sigorta şirketine ihtar ya da ihbar edildiği tarihten itibaren sekiz iş günü sonrasıdır.

Somut davada, dava dilekçesi ekinde sunulan mail'e ve davalı tarafça sunulan cevapta davacının davalı sigorta şirketine 23.12.2023 tarihinde başvuru yaptığı, sekiz iş günü sonunda 04.01.2024 tarihinde temerrüt gerçekleşmiş olup 04.01.2024 tarihinden itibaren faiz uygulanmıştır.Faizin başlangıç tarihi olarak hükümde 04.01.2024 tarihi yazılması gerekirken sehven 04.12.2024 tarihi yazılmış olup bu husus tashih yoluyla düzeltilmiştir.

Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

TASHİH ŞERHİ

Her ne kadar mahkememizin 16.12.2025 tarihli duruşmasının 1 numaralı kısa kararında "1-Davanın kabulüne.

1.200.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 04.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine," yazılmış ise de faizin başlangıç tarihi olarak hükümde 04.01.2024 tarihi yazılması gerekirken sehven 04.12.2024 tarihi yazılmış olduğu görüldüğünden, yapılan hatanın HMK 304 md belirtilen maddi hata kapsamında olduğu ve gerekçeli kararın tebliğ edilmemesi sebebiyle mahkememizce resen düzeltilebileceği değerlendirilmiş, hükmün 1 numaralı maddesinin "1-Davanın kabulüne.

1.200.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 04.01.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine," şeklinde DÜZELTİLMEK SURETİYLE HÜKMÜN TASHİHİNE,

Dair, tarafların yokluğunda, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar verildi.