İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/93 K.2025/565

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/93 Esas

KARAR NO: 2025/565

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/02/2024

KARAR TARİHİ: 03/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin, davalı şirket ile ekli sözleşmeden görüleceği üzere alt yüklenici sözleşmesi yaptığı, bu sözleşmede müvekkilinin alt yüklenici olarak -------adresinde bulunan ----- projesinin çelik konstrüksiyon imalatı ve montajının yapımı işini üstlendiği ve karşılığında da davalı tarafça 300.000,00 TL + KDV ödeneceğinin belirlendiği,

müvekkilinin ekte yer alan fotoğraflardan da görüleceği üzere işi sözleşmeye uygun şekilde gerçekleştirdiği ve işi teslim ettiği, davalı şirketin gayri resmi ortağı olan ve işlerini yürüten ------ tarafından, ekli ilave evraklardan görüleceği üzere müvekkilinin teslim edeceği iş dışında 50.000,00 TL çelik konstrüksiyon imalatı ve 12.000,00 TL merdiven imalatının da eksiksiz olarak teslim edildiği,

bu hususun yazışmalardan da anlaşılacağı, teslimden sonra da tarafların anlaşması üzerine davalıya hem anlaşılan 300.000,00 TL + KDV, hem de ek iş olarak anlaşılan ve yapılan 62.000,00 TL + KDV tutarındaki tüm işlerin tek bir faturaya yansıtıldığı ve davalıya 362.000,00 TL + 18 KDV 65.160,00 TL olmak üzere toplam 427.160,00 TL bedelli fatura kesilerek teslim edildiği, ayrıca müvekkiline, ekli dekontlardan görüleceği üzere şirketin sahibi ve müdürü olan ----- hesabından------ olmak üzere toplam 230.000,00 TL ödeme yapıldığı, müvekkilinin davalıdan 197.000,00 TL alacağının bulunduğu, sehven hesaplanarak 177.000,00 TL talep edildiği,

20.000,00 TL alacakları hakkında taleplerini saklı tuttukları, davalının borcunu ödememesi üzerine icra takibi başlatıldığı ve davalının itirazı üzerine takibin durduğu, ayrıca, her ne kadar davalı tarafça Noterlik ihtarnamesi ile fatura iadesi yapıldığı belirtilmiş ise de, faturaya süresinde itiraz yapılmadığı, bu nedenlerle; davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalının asıl alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafça tanzim olunan ----bedelli e – arşiv faturanın, müvekkil firmaya --- tarihinde ------- ile tebliğ edildiği, iş bu faturaya yasal süresi içerisinde gerek e–arşiv portal aracılığı ile, gerekse noter aracılığı ile itiraz edildiği, müvekkili firmanın iş teslimi hususunda hiçbir zaman bilgilendirilmeyip, usulüne uygun şekilde iş tesliminin yapılmadığı, davacı tarafa müvekkil tarafından ---- tarihinde ise ------- ödeme yapıldığı, ek olarak yapıldığı iddia edilen 50.000,00 TL çelik konstrüksiyon imalatı ve 12.000,00 TL merdiven imalatı ile ilgili müvekkili firmadan onay alınmadığı,

------ adlı kişinin hiçbir zaman müvekkil firmanın gayri resmi ortağı olmadığı, davalı tarafça taahhüt edilen işin ------ tarihinde bitirileceği, işin süresinde bitirilmemesi halinde gecikilen her gün için sözleşmedeki toplam bedelin (354.000,00 TL) % 1’i oranında gecikme zammının hakediş tutarından mahsup edileceği kabul edilmiş ise de, taahhüt edilen işin ancak ---tarihinde tamamlanabildiği, ------ tarihleri arasında geçen 98 gün için 346.920,00 TL tutarında gecikme cezası tutarının mahsubunun gerektiği, davacının işi süresinde teslim etmemesi nedeniyle müvekkili firmaya 148.219,20 TL gecikme cezası uygulandığı,

bu alacağın tahsili için yasal yollara başvuru haklarının saklı olduğu, bu nedenlerle; davanın reddine, alacağın %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, eser sözleşmesi gereğince bakiye hak ediş alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazının İİK 67 vd. maddeleri gereğince iptali talebine ilişkindir.Davacı, davalı ile imzalanan sözleşme ile üzerine düşen işlerin eksiksiz olarak tamamlanıp davalıya teslim edildiğini, ayrıca davalının talebi doğrultusunda ilave işler yapıldığını, davalı tarafından bir kısım ödeme yapılmasına rağmen bakiye hak ediş alacağının ödenmediğini, bakiye hak ediş ve ilave işlere yönelik alacağının ödenmesi için icra takibine geçildiğini, davalının icra takibine itiraz ettiğini, davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davacının ilave işlere yönelik iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davacının sözleşme gereğince işi süresinde teslim edemediğini, 98 günlük bir gecikmenin yaşandığını, sözleşme gereğince kararlaştırılan geç teslime yönelik cezai şartın masup edilmesi gerektiği beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş,

hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış,------ üzerinden dosya içerisine alınıp incelenmiş, ---- davacının vergi kayıtları celp edilmiş,---- davacının esnaf kaydı bilgileri celp edilmiş, ---- davacının gerçek kişi ticari işletme kaydı bilgileri celp edilmiş, --- tarihli bilirkişi heyeti raporu ve -----tarihli bilirkişi heyeti ek raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ------- tarihli raporunda özetle, "...Davacının sözleşme gereği 116.800 TL alacaklı olduğu, takibin 177.000 TL üzerinden yapıldığı, ek imalatın belirlenemediği, Tarafların masraf, inkâr tazminatı, vekâlet ücreti ve benzeri diğer taleplerinin, Sayın Mahkemenizin takdirleri içinde kaldığı..." yönünde görüşlerini bildirmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 05.05.2025 tarihli ek raporunda özetle, "...Davacının merdiven imalatı ile ilgili talebi ise 12.000.-TL+KDV olup, iş bu talebinin teknik olarak uygun ve geçerli olduğu, davacının ek işler kapsamında talep ettiği 50.000.-TL+KDV tutarındaki çelik konstrüksiyon imalatının ise; projesi, metrajı, tutanağı ve tespitinin bulunmaması ve de ayrıca mahallinde yapılan incelemede de görmenin ve teknik olarak incelemenin mümkün olmaması nedenleriyle tespitinin ve fiyatlandırmasının mümkün olmadığı, Geçerli nitelikte teknik belge sunulmadığından gecikme kaynaklı cezai şart hesaplanamamış olup takdiri Sayın Mahkeme’ye aittir..." yönünde görüşlerini bildirmiştir.

Borç doğuran sözleşmelerden birisi olan “Eser sözleşmesi”, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 470. maddesinde, “Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir” biçiminde tanımlanmıştır.Eser sözleşmeleri iki tarafa karşılıklı borç yükleyen bir tür iş görme sözleşmesidir.

Yüklenici, iş sahibine karşı yüklendiği özen borcu nedeniyle eseri yasa ve sözleşme hükümlerine, fen, teknik ve sanat kurallarına uygun olarak yaparak ve zamanında tamamlayarak iş sahibine teslim etmekle yükümlüdür. Eser sözleşmelerinde “eser” ve “bedel” olmak üzere iki temel unsur vardır.

Bu sözleşmelerde yüklenici istenen özellikte eseri meydana getirmeyi, iş sahibi de bu çalışma karşılığında ivaz ödemeyi üstlenmektedir.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) “İspat yükü” başlıklı 6. maddesi uyarınca kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatlamakla yükümlü olup, HMK’nın 190. maddesinin 1. fıkrasına göre ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğundan;

yüklenici, sözleşmeye uygun olarak eseri meydana getirip teslim ettiğini, iş sahibi de sözleşmede kararlaştırılan ve teslimle muaccel hâle gelen iş bedelini ödediğini kanıtlamak zorundadır.-------

Bu açıklamalar dosya değerlendirildiğinde; tarafların ticari defter ve kayıtları ile ----- formları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda, davacı ve davalının ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olduğu, dosya kapsamında alınan kök ve ek bilirkişi raporu gereğince taraflar arasındaki sözleşmeye konu (ilave işler hariç) işlerin tam ve eksiksiz olarak tamamlandığı ve davalıya teslim edildiği, davalı tarafça eksik veya ayıplı iş iddiasında bulunulmadığından davacının sözleşmede kararlaştırılan KDV dahil 354.000,00-TL'nin tamamına hak kazandığı,

davalı tarafça yapılan ödemeler mahsup edildikten sonra davacının bakiye hak ediş alacağının 116.800,00-TL olduğu, davacı tarafça ilave işler yapıldığı beyan edilmekte olup ilave iş yapıldığının ispat yükünün davacı tarafta olduğu, dosya kapsamında alınan 05/05/2025 tarihli bilirkişi ek raporu gereğince davacının yalnız çelik merdivene yönelik taleplerinin (12.000,00 TL + KDV = 14.160,00-TL ) yerinde olduğu, diğer ilave işler yönünden teknik olarak tespit yapılamadığı,

ispat yükü üzerinde olan ve TTK 18/2 maddesi gereği basiretli bir tacir olarak hareket etmesi gereken davacının ilave işlerin tamamının yapıldığına ilişkin elverişli ve yeterli delili dosyaya sunmadığı (geçici kabul, kesin kabul, tutanak vs..) anlaşılmış, bilirkişi raporları ile tespit edilen miktarı aşan davacı taleplerinin reddine karar verilmiş, anılan gerekçelerle davanın kısmen kabulüne, davalının--------esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile 130.960,00-TL asıl alacak ve takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi üzerinden takibin devamına,

davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.Davalı taraf cevap dilekçesi ile davacının işi geç teslim etmesi dolayısıyla sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın mahsubu talep edilmektedir. Davacının işi geç teslim ettiğini, geç teslimde davacının kusurlu olduğu ve cezai şarta hak kazandığının ispat yükü davalı tarafta olup davalının aılan hususları yöntemince ispat etmesi gerekmektedir.

Alınan kök ve ek bilirkişi raporu, taraflarca sunulan tüm kayıtlar ve belgeler incelendiğinde işin teslim tarihinin, geç teslim edilip edilmediğinin geç tesliminde tarafların hangisinin kusurlu olduğunun tespiti mümkün olmadığı açıkça ifade edilmiştir.

Davalı taraf TTK 18/2 maddesi gereğince basiretli bir tacir olarak hareket etmesi gerekmekte olup aksi yönde davalı tarafça sunulmuş yeterli ve somut delil bulunmadığından davalının cezai şartın mahsubu talebine itibar edilmemiştir.İtirazın iptali davalarında davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması şarttır. --------- Yukarıda açıklanan gerekçelerle dosyaya konu alacağın tarafların hak ediş alacağının miktarı, ilave işler ve cezai şarta yönelik iddiaları gereği yargılamayı gerektirmesi sebebiyle alacağın likit olmadığı anlaşıldığından,

davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.