İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/993 K.2026/506

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/993

KARAR NO : 2026/506

DAVA

İstirdat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 20/12/2024

KARAR TARİHİ : 14/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin 28.06.2020 tarihinde ---- plakalı aracın karıştığı kaza sonucu araçta yolcu olarak bulunan ---- Sigorta Tahkim Komisyonu----- sayılı tazminatın dava dosyası sonucu sulh olunarak tazminat ödemesi yaptığını, daha sonra davalının ---- plakalı araç sahibi müvekkile ---- İcra Dairesi ----- sayılı dosya ile 341.008,95 TL rücuen tahsil talepli ilamsız icra takibi başlattığını, müvekkilin icra tehdidi altında davalı şirkete icra dosyası kapsamında 412.000 TL ödeme yaptığını,

davalı şirketin icra dosyası üzerinden başlattığı takip ile aslen hakkı olmadığı bir alacağı kötü niyetle müvekkili zarara uğratmak kastıyla tahsil ettiğini, davalının kötü niyetli olarak başlattığı ve haksız biçimde tahsil edilen miktarın istirdatı için işbu davanın açıldığını, açılan icra dosyasında 28.06.2020 tarihli trafik kazasında ----- plakalı araçta sürücü değişikliği olması sebebiyle araç sahibi birlikte sorumlu olduğundan, sürücü değişikliği iddiası ile müvekkile rücuen tahsili talepli takip başlatıldığını, davalının iddialarını destekler herhangi bir delil bulunmadığını, trafik kazasına dair ---nolu dosyada soruşturma yapıldığını,

kazayla ilgili tüm delillerin toplandığını, savcılık dosyasında araçtan tüm delillerin, svap örneklerinin, leke örneklerinin, kan örneklerinin toplandığını, ---- Polis Laboratuvarında moleküler genetik inceleme yapılmış olup uzmanlık raporu hazırlandığını, hazırlanan uzmanlık raporu ile araç sürücüsünün ---- olduğunun anlaşıldığını, sürücü değişikliğinin söz konusu olmadığını, ---- CBS tarafından verilek KYOK kararında sürücünün --- - olduğunun belirtildiğini,

sigorta şirketinin dosyadaki tüm belgeleri bilmesi ve kendisinde olmasına rağmen Sigorta Tahkim Komisyonu ----- sayılı sürekli iş göremezlik tazminat davası kararları sonucu kazada yaralanan yolcu ------ tazminat ödemesi yaptığını, daha sonra sürücü değişikliği iddiasıyla araç sahibi müvekkile hukuksuz bir şekilde şartları oluşmadığı halde rücuen tahsil talepli icra takibi başlatıldığını, müvekkilin dosya borcunu haciz tehdidi altına ödemiş olduğunu,

İİK m.72/7'e göre takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan borçlunun ödediği tarihten itibaren 1 yıl içinde dava açarak paranın geri alınmasını isteyebileceğini belirterek müvekkilinin yaptığı ödemenin istirdatını talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, davanın görevsiz mahkemede açılmış olduğunu, davaya konu talep için müvekkil şirkete başvuru şartının yerine getirilmediğini, zorunlu arabuluculuk şartının yerine getirilmediğini, müvekkil şirketin tarafı olmadığı ceza yargılaması kapsamında alnan kusura ilişkin raporların kabul edilemeyeceğini, olay gününe ilişkin --- ve ---- ait telefon kayıtlarının ve ---- kayıtlarının incelenmesini talep ettiklerini, --- sürücü olup alkollü olması nedeniyle kaza yerine sonrada -- çağırdığını ve ---- kazayı üstlendiğini,

davacının iddialarını kabul etmemekle birlikte bir an için sürücünün ---- olduğu kabul edilse dahi ZMMS Genel Şartları B.4/f maddesi gereği olay yeri terkin rücu sebebi olduğunu ve tüm tutanak ve ifadelerde --- olay yerini terk ettiğinin sabit olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından icra tehdidi altında ödenen bedelin istirdadı talebine ilişkindir.Davacı, 28/06/2020 tarihinde --- plakalı aracın karıştığı kaza sebebiyle dava dışı ----- STK dosyasında sulh olunarak ödeme yaptığını, araçta olay yeri terk ve sürücü değişikliği yapıldığı iddiası ile ----- plakalı aracı sahibi olan davacı aleyhine icra takibine geçildiğini, davacının icra takibi tehdidi altında ödeme yaptığını, davalı şirketin rücu hakkı olmamasına rağmen icra takibi yapması ve icra tehdidi altında ödeme yapılması sebebiyle ödenen bedelin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, uyaptan dava konusu araçların trafik tescil kayıtları alınmış, davaya konu aracın hasar kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden celp edilmiş, -----.İcra Dairesinin ----- Esas sayılı takip dosyası UYAP üzerinden dosya arasına alınmış,

Sigorta Tahkim Komisyonunun ---- sayılı dosyası ve ---- Cumhuriyet Savcılığının ----- Sor.nolu dosyası UYAP üzerinden celp edilerek dosya arasına alınmış, 09.12.2025 tarihli bilirkişi raporu alınmış ve dava sonuçlandırılmıştır.

Bilirkişi tarafından düzenlenen 09.12.2025 tarihli raporunda özetle, "...Davalı şirketin davacı sigortalısına olay yeri terk/sürücü değişikliğine dayalı olarak rücu edemiyeceği, Olay yeri terk durumunun olmadığı, sürücünün adli makamlarca DNA incelemesi ile tespit edildiği ve sürücü değişikliği yapılmadığının anlaşıldığı, Davacı sigortalının ödediği 412.000 TL yi sigorta şirketinden iade talep edebileceği..." yönünde görüşlerini bildirmiştir.Sigortacı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95/2. maddesi gereğince tazminat yükümlülüğünün azaltılması veya kaldırılmasına ilişkin halleri üçüncü kişilere karşı ileri süremeyeceğinden zarar görene ödeme yaptıktan sonra sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre kendi sigorta ettirenine rücu edebilir.

Davacı sigorta şirketi, davacı adına kayıtlı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olup, kaza sırasında sigortalı aracı kullanan kişinin olay yerini terk ettiğini/sürücü değişikliği yapıldığını ileri sürerek poliçe kapsamında ödediği tazminatı icra takibi sonrasında davacı/sigortalıdan tahsil etmiş, davacı haksız tahsilatın iadesi/istirdadı talebinde bulunmuştur.

Dava konusu kaza 28/06/2020 olup poliçe ise 25/07/2019-25/07/2020 tarihleri arasında olması sebebiyle uyuşmazlıkta 01.06.2015 tarihinden sonra yürürlüğe giren yeni KZMSS Genel Şartları uygulanacaktır.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçe genel şartlarının B.4. maddesinde sigorta şirketinin sigortalısına rücu edebileceği haller düzenlenmiş olup, rücu hakkının doğduğunun ve maddede sayılan bu hallerin mevcut olduğunun ispat yükü kural olarak davacı sigorta şirketine aittir.Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu kazada davacının yolcu

ediği, sürücünün hastaneye götürüldüğü ve yetkili makamlarca hastanede kan örneğinin alındığı bu hususların dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu, -- ASHM talimat ile alınan tanık ifadeleri, ---- Cumhuriyet Başsavcılığı --- soruşturma ------sayılı dosyası içeriği ve bu dosya kapsamında alınan kriminal raporu ile sabit olduğu, davacının istirdat talebinin yerinde olduğu anlaşılmış, davanın kabulüne, 412.000,00-TL'nin ödeme tarihi olan 30/04/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.