İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/333 K.2025/568

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/333 Esas

KARAR NO:2025/568

DAVA

Hakemin Reddi (Eser Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 14/04/2025

KARAR TARİHİ : 07/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan Hakemin Reddi (Eser Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA.

Müvekkili ---- arasında --- sahip olduğu ----- ruhsatlandırılmış bulunan, ---sınırları içinde toplam 594,9 hektar alana sahip demir cevheri maden sahasının işletmeye alınması, işletme için gerekli araç, gereç, makine ve ekipmanın temini, %60-62 tenörde demir cevherinin maden sahasından istihsali ve satışınını en az 600.000 metrik ton miktarına ulaşıncaya kadar işletilmesi" konulu adi iş ortaklık sözleşmesi(%50-%50 paylı olarak) 27.05.2021 tarihinde imzalandığını, işbu sözleşmenin 15. maddesi uyarınca mezkûr sözleşmenin tarafları arasında çıkacak uyuşmazlıklarda tahkim yeri ------- olarak belirlendiğini,

Davalı ------mezkûr sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmediği, bugüne kadar ortaklık adına herhangi bir yatırım sermayesi getirmediği ve ortaklığa tahsis etmediği, müvekkili uzunca bir süre oyaladığı ve bu şekilde adi ortaklık adına yerine getirmesi gereken sözleşmeden doğan edim görevini ifa etmediği hâlde müvekkile karşı haksız ve kötü niyetli olarak ----- numaralı ihtarnamesini keşide ettiğini, davalı ----- tarafından müvekkile gönderilen haksız ihtarnameye karşı -------- numaralı cevabi ihtarname ile taraflarınca cevap verilmiş ve haklı itirazlarının bildirildiğini, akabinde,

aslında sözleşmesel edimlerini yerine getirmeyen asıl taraf davalı ---- kendisi olmasına ve mezkûr sözleşmenin üzerinden uzunca bir süre geçmesine rağmen -adi ortaklığa da herhangi bir sermaye koymadan- müvekkilden olumlu zarar adı altında haksız kazanç sağlamak amacıyla ----- tarihinde davalı tarafça Tahkim yoluna başvurulmuş ve kendi hakemleri olarak-------- seçilmiş olduğunu, Tahkimde davacı taraf olan/huzurdaki davada davalı ---- tahkim başvurusu üzerine tarafımızca ------ tarihinde mezkûr tahkim başvurusuna karşı cevapları yazılmış ve kendi hakemimiz olarak---- seçildiğini,

taraflarınca ve tahkimde davacı taraf olan/huzurdaki davada davalı taraf------tarafından seçilen hakemler, 13.08.2024 tarihinde yaptıkları toplantıda baş hakemi seçemediklerine dair tutanak tanzim etmişlerdirüm bu süreç sırasında yine tahkimde davacı taraf olan/huzurdaki davada davalı taraf --------tarafından kötü niyetli olarak müvekkilin sahibi olduğu maden ruhsatına tedbir konulmasını sağlamak için dava açılmışsa da işbu davada davacı taraf --- haksız bulunarak davacının,------Sayılı kararı ile reddedilen davası, istinaf yargılaması neticesinde de ---------Sayılı kararı ile kesin olarak reddedildiğini,

işbu gerçekleştirilen tahkim duruşması, ses ve görüntü kaydına alınarak iki tarafa da iletilmiştir.

Tarafımızca da işbu ses ve görüntü kayıtlarının ayrıntılı ve yazılı çözümlemeleri ---- tarihinde yapıldıktan sonra ----- tarihinde redd-i hakem taleplerini içeren son beyan dilekçeleri, tahkim yargılamasında belirlenen usûl ve esaslar doğrultusunda mail yolu ile Hakem Heyetine ulaştırılmış olduğunu, ayrıca redd-i hakem taleplerini içeren dilekçenin, posta yolu ile de fiziken hakem heyetine ulaştırılmış olduğunu, böylelikle hakem heyeti başkanı---hakem heyeti üyesi ----------karşı -tahkim duruşmasında açıkça ihsas-ı reyde bulundukları için- yaptıkları reddi hakem talebini,

HMK 418/3 hükmü uyarınca ---- tarihinde gerekçesi ile birlikte hakem heyetine bildirmiş bulunmakta olduğunu, huzurdaki tahkim dosyasının ---- tarihli celsesi ile ilgili olarak Sayın ------ reddetme zaruret ortaya çıktığını, yargılamaya müdahalede bulundukları, duruşmada dinlenilen -------tanığını yönlendirmiş oldukları, tahkim yargılamasında davacı/huzurdaki davada davalı taraf olan ---- yönlendirmelerde bulunmuş oldukları, kendi görüşlerini benimsetmek suretiyle ısrarcı telkinlerde bulunmuş oldukları ve ihsas-ı rey yaptıkları alenen görüldüğünü, davalarının kabûlüne,

tahkim duruşmasında tarafsızlığını koruyamayarak ihsas-ı reyde bulunan tahkim heyeti başkanı ---- tahkim heyeti üyesi ------ hakem olarak görevlendirildikleri tahkim dosyasından el çekmelerine ve bu şekilde tahkimin sona ermesine, eğer ihsas-ı reyde bulunan tahkim heyeti başkanı ---- tahkim heyeti üyesi----- bu konuda bir karar oluşturup dosyadan el çekmezlerse Sayın Mahkemece reddi hakem talebimizin kabulüne, tüm yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP. İşbu Davayı Görme Yetkisi ----------- Mahkemelerine Ait Olup Sayın Mahkemeniz Yetkisizdir. HMK'nın "tahkimde görevli ve yetkili mahkeme"yi düzenleyen m. 410 hükmü uyarınca, "Tahkim yargılamasında, mahkeme tarafından yapılacağı belirtilen işlerde görevli ve yetkili mahkeme, konusuna göre tahkim yeri asliye hukuk veya asliye ticaret mahkemesidir.

Tahkim yeri belirlenmemiş ise görevli mahkeme, konusuna göre asliye hukuk veya asliye ticaret mahkemesi, yetkili mahkeme ise davalının Türkiye’deki yerleşim yeri, oturduğu yer veya işyeri mahkemesidir."İşbu Dava Kanunda Öngörülen Süre Geçtikten Sonra İkame Edildiğinden Reddi Gerekir.

Davacı'nın talebini -süreyi kaçırdıktan sonra- ilk olarak hatalı şekilde Hakem Heyeti nezdinde ileri sürmesinin ve --------- talep hakkında karar vermeye yetkisi olmadığını açıklamak için işaret ettiği HMK'nın açık hükümlerini öğrenmesinin sürenin işlerliği bakımından bir etkisi olmadığını, kaldı ki işbu dava da taraflarınca mahkemeden talepte bulunulması gerektiğine dair gönderilen 09/04/2025 tarihli e-mail sonrasında, Hakem Heyeti'nin talep hakkında karar vermeye yetkili olmadığını belirttiği ---- tarihli kararın tebliğinden önce, --- tarihinde ikame edildiğini, dolayısıyla,

talebin ilk olarak ------ yöneltilmesinin sebebi hakemler hakkında ağır ithamlarda bulunarak tabiri caizse göz korkutmak ve bu yolla hakemlerin bu konuda karar verme yetkisi olmamasına rağmen hakemlerin çekilmesini sağlamaya çalışmakta olduğunu, davacı işbu dava bakımından dava açma süresini kaçırdığını bildiği için sürenin başlangıcını hukuka aykırı olarak erteleme gayreti ile taraflarla duruşmanın hemen ertesi günü 21/03/2025 tarihinde paylaşılan duruşmaya ait ses ve görüntü kayıtlarının ayrıntılı ve yazılı çözümlemelerinin 07/04/2025 tarihinde yapıldığını beyan etme ihtiyacı hissetiğini,

ancak anılan tarihin hiçbir önemi ve kanunda öngörülen sürenin geçip geçmediği hususunda hiçbir belirleyici etkisi bulunmadığını, şöyle ki, Davacı tarafın tahkim yargılamasını takip eden 2 vekilinden biri olan, bu davada da vekil sıfatını taşıyan ve tüm savunmaları müvekkilinden aldığı yetki ile tek başına yapan --------- tarihinde fiziken gerçekleştirilen duruşmaya bizzat katılım gösterdiğini, dolayısıyla red sebebinin öğrenilmesi bakımından duruşma kayıtlarının yazılı çözümlemesinin yapıldığı değil,

duruşmanın gerçekleştirildiği tarihin esas alınması gerektiği ve talebin ileri sürülmesi için kanunda öngörülen süre geçmiş olduğundan talebin reddine karar verilmesi gerektiği açık olduğunu, herhalükarda hakemlerin tarafsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşullar hiçbir şekilde gerçekleşmediğinden talebin reddi gerekmekte olduğunu, davacının--------- reddini talep etmesi ve kendileri aleyhinde hiçbir dayanağı olmayan son derece ağır ithamlarda bulunmasının sebebi son derece açık olduğunu, davacı tarafından reddi istenen hakemlerin duruşmadaki beyan ve davranışlarında hiçbir taraflılık emaresinin,

ihsası rey teşkil edebilecek bir hususun veya HMK m. 417/2 de sayılan hakemin reddi gerekçelerinden herhangi birinin bulunmadığı şüphe götürmez bir gerçek olduğunu, bu nedenle, bütünüyle haklı yetkisizlik ve süre aşımı iddialarının mahkemece kabul görmemesi halinde dahi Davacı'nın aleyhine sonuçlanmasından endişe ettiği tahkim yargılamasını sürüncemede bırakma ve yargılamanın tarafların haklarını gözeten adil seyrine gölge düşürme amacını taşıyan kötü niyetli reddi hakem talebinin reddini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, reddi hakem talebi hakkında karar verilmesi talebidir.Davacı---- davalı ---- arasında tahkim yargılaması sırasında dava dışı hakem heyeti başkanı ----- tarihli duruşmada ihsası reyde bulundukları gerekçesiyle reddi hakem talebidir.6100 Sayılı HMK'nın 417. Maddesi hakemin reddi sebeplerini saymıştır. Buna göre "(1) Kendisine hakem önerilen kimse, bu görevi kabul etmeden önce tarafsızlık ve bağımsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşulları açıklamak zorundadır. Taraflar önceden bilgilendirilmemiş oldukları takdirde hakem, daha sonra ortaya çıkan durumları da gecikmeksizin taraflara bildirir.

(2) Hakem, taraflarca kararlaştırılan niteliklere sahip olmadığı, taraflarca kararlaştırılan tahkim usulünde ön görülen bir ret sebebi mevcut bulunduğu veya tarafsızlığından şüphe edilmeyi haklı gösteren durum ve koşulları gerçekleştiği takdirde reddedilebilir.

Taraflardan birisinin kendisinin atadığı veya atanmasına katıldığı hakemi reddetmesi, yalnızca hakemin atanma tarihinden sonra öğrenilen ret sebeplerine dayanılarak yapılabilir." Somut olayda; taraflar arasında davacı firmanın sahip olduğu ---- ruhsatlandırılan ------ sınırları içerisinde yer alan demir cevherinin işletilmesi için gerekli araç gereçlerin ve ekipmanının temini üzerine demir cevherinin maden sahasından çıkartılması ve satışına ilişkin %50-%50 olacak şekilde -----akdedilmiştir.

Ancak sözleşmede uyuşmazlık çıkması üzerine------ tarihinde davalı tarafından Tahkim yoluna başvurulduğu tespit edilmiştir.

Tahkim Hakemleri olarak da davalı tarafından dava dışı reddi talep edilen ---- seçildiği, davacı tarafından ise dava dışı---- seçildiği, seçilen hakemler tarafından yapılan ---- tarihli toplantıda baş hakem seçilememesi üzerine ----sayılı ilamı gereği baş hakem olarak da yine reddi talep edilen----seçilmiştir.Taraflar arasındaki ----- tarihli toplantı sonucu tahkim yargılamasının takvimi oluşturulmuştur.

Taraflar arasındaki tahkim dosyasının tahkim çizelgesi uyarınca ---tarihinde tahkim celsesi gerçekleştirilmiştir.

Davacı tarafından da reddi talep edilen Başkan ----bahse konu edilen ------ tarihli tahkim celsesindeki tutum ve davranışları nedeniyle reddi talep edilerek dava dilekçesine baş hakem ve üye hakemin ses kayıtlarının dökümü sunulmuştur. ---- tarihli celsede baş hakemin ve üye hakemin beyanlarının okunması sonucu her iki hakeminde üzerine düşen sorumluluklar çerçevesinde özen ve bağlılık yükümlülüğünü nazara alarak hareket ettikleri, yargılamanın usulüne ve esasına ilişkin olarak yapılması gerekenleri yaptıkları ve celseyi iki tarafa ihsası reyde bulunmaksızın tarafsız bir şekilde gerçekleştirdikleri,

hakemin reddini gerektirir 6100 Sayılı HMK'nın 417.maddesindeki ret sebeplerinin hiçbirinin bulunmadığı, hakemlerin tarafsızlığını şüpheye düşürecek hiçbir söylemlerinin olmadığı tespit edilmekle davacının talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.