İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/1063 K.2024/917

T.C.İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/1063 Esas

KARAR NO: 2024/917

DAVA

Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:29/09/2017

KARAR TARİHİ:12/12/2024

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 9. maddesine göre Türk Milleti adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız ------ Asliye Ticaret Mahkemesince, tarafça açılan dava üzerine yapılan yargılama nihayetinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I.DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin şirket sahibi olduğu------santrali enerji nakil hattının yapım işini ---- tarihinde yüklenicilik sözleşmesi imzalayarak davalı tarafa verdiğini, malzeme temini vb. işlerin ise müvekkili şirket tarafından dava dışı -----yaptırıldığını, dolayısıyla davalı şirketin hakedişlerden kaynaklanan faturalarını dava dışı ---- kestiğini, tüm enerji nakil hattı yapım maliyeti toplamı 4.954.283,00-TL olan 5 faturanın dava dışı -----tarafından müvekkili şirkete yansıtıldığını, geçici kabulün ----- tarafından ---tarihinde yapıldığını, ----- yayımlanan -----başlığı altında yer alan ----- asgari işçilik oranının --- olduğunu,

aynı listenin ----altında yer alan ------- asgari işçilik oranının %7 olduğunu, aynı listenin -------- başlığı altındaki ------- asgari işçilik oranının %6 olduğunu, müvekkili tarafından gerçekleştirilen santral yapım işinin toplam maliyeti 43.638.532,66-TL olduğundan, ----- tarafından bu maliyete yukarıda belirtilen %6 asgari işçilik oranı uygulandığını, bu şekilde hesaplanan asgari sigorta primi ve gecikme zammı olmak üzere toplam 370.360,50-TL tutarındaki borcun müvekkili tarafından ----- yatırıldığını, enerji nakil hattı yapım işinin neredeyse tamamen işçilik içeren ----- işlerinin davalı tarafından yerine getirilmiş olmasına rağmen,

toplam maliyetin %7'sine tekabül eden------- asgari 346.800,00-TL'yi işçilik bedeli olarak beyan etmesi gerekirken ------- sadece toplam maliyetin yaklaşık %1'ine denk gelen 50.057,00-TL beyan ettiğini, bu durumda (346.800,00 — 50.057,00 ) 296.743,00-TL davalı tarafından eksik beyan edilmiş olup, bu rakam üzerinden eksik ödenen ---- priminin (%34,5) 102.376,00-TL olduğunu, böylelikle davalı şirket tarafından -------- az 102.376,00-TL ana para, 19.144,00-TL faizi olmak üzere toplam 121.521,00-TL'nin eksik ödendiğinin tespit edildiğini, davalı şirket tarafından-------ödenmesi gereken bu tutarın müvekkil şirket tarafından ödendiğini,

davalının 13.04.2017 tarihinde göndermiş olduğu ihtarname ile kabul edip ödediği 33.591,15-TL'nin mahsup edilmesiyle hâlihazırda 87.929,85-TL tutarında müvekkiline borçlu durumda olduğunu, yüklenicilik sözleşmesi ve davalının yaptığı iş gereği kalan kısım olan 87.929,85-TL'nin ihtarname tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsilinin istendiğini,

taraflar arasında tanzim edilen sözleşmenin ------ nolu Maddeleri hükümlerine göre davalı yüklenicinin eksik veya sözleşmeye aykırı yaptığı işler ile ilgili olarak kesin olarak sorumlu olduğunu ve davacı işverenin yaptığı kontrolün bu sorumluluğu ortadan kaldırmayacağının kesin olarak kabul edildiğini, davalı tarafın maddi ve hukuksal dayanaktan yoksun kalan itirazların reddi ile davanın kabulünü talep etmiştir.

ll.

CEVAP: Davalı vekili; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacı tarafın eksik beyan edilen 296.743,00-TL üzerinden ödenen toplam 121.521,00-TL'den müvekkili şirketin sorumlu olduğunu, müvekkili şirketin bu miktarın 33.591,15-TL'sini ödediğini ve bakiye 87.929,85-TL sinin müvekkil şirketten tahsilini talep ve iddia ettiğini, ancak müvekkil şirketin ihale konusu işi sözleşme şartlarına uygun olarak yapıp davacıya teslim ettiğini, bu meyanda üzerine düşen tüm yükümlülükleri ve resmi ödemeleri de sözleşme şartlarına uygun olarak eksiksiz yaptığını,

davacı tarafından talep edilen ödemeyi de tamamen iyiniyetli olarak üzerine düştüğü nispette 33.591,15-TL olarak ödediğini, davacı tarafından keşide edilen ------- yevmiye nolu ihtarnamede; ihale konusu iş ile ilgili olarak tahakkuk eden 312.098,93-TL tutarındaki sigorta primi ve 58.371,70-TL gecikme zammı olmak üzere toplam 370.470,63-TL'nin müvekkil şirket tarafından bir ay içinde ödenmesini istediğini, ------ yılları arasında müvekkil şirkete 1.367.236,00-TL'lik hakediş bedeli ödendiğini, 370.360,50-TL zararlarının üç gün içinde ödenmesini talep ve ihtar ettiğini,

müvekkil şirkete 1.367.236,00-TL'lik hakediş bedeli ödendiği kabul edilmekteyken, dava dilekçesinde 4.954.283,00-TL harcama yapıldığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, ihtarname ile 370.360,50-TL zararlarının olduğu iddia edilmekteyse de dava dilekçesiyle 87.929,85-TL ödenmesini istediğini, tüm ihale konusu işin istihkak/maliyet bedeli 43.638.532,66-TL ve bu iş için müvekkil şirketin yüklendiği kısma isabet eden hakediş bedelinin ise 1.367.236,00-TL olduğunu, söz konusu işin müvekkilce yapılan kısmına isabet eden sigorta primi, gecikme cezası ve gecikme zammının toplam 33.591,15-TL olduğunu,

bu miktarın da davacının ihtarı üzerine 12.04.2017 tarihinde davacının bildirdiği banka hesabına yatırıldığını, buna ilişkin ----- yevmiye nolu ihtarname keşide edilerek davacıya ihtar edildiğini, bunun üzerine davacı tarafından keşide edilen ----yevmiye nolu ihtarnamede, ----- tarafından %6 oranında işçilik bedeli hesaplanarak ödeme emri tebliğ edildiği halde müvekkil şirketten %7 oranında işçilik bedeli istediğini, işbu ihtara müvekkil şirket ---- yevmiye nolu ihtarname ile cevap vermiş ve ihtarname içeriğini kabul etmediğini, ----- tarafından %6 oranında işçilik bedeli hesaplanarak ödeme emri tebliğ edildiği halde,

davacı şirketçe %7 oranında işçilik bedeli talebini kabul etmediklerini, ----- tarafından kesilen cezanın müvekkil şirkete ait kısmının hesaplanarak davacı şirketin hesabına ödendiğini bildirdiğini, ------ tarafından %6 asgari işçilik oranı uygulanmak suretiyle ödeme emri tanzim edildiği halde, davacı şirketçe %7 oranında işçilik bedeli istenmesinin sebepsiz zenginleşme mahiyetinde olarak hukuka, hakkaniyete ve ticari teamüllere aykırı olduğunu,

ayrıca davacı tarafından müvekkilin yüklendiği kısma isabet eden miktar üzerinden değil de tüm ihale konusu işin istihkak/maliyet bedeli üzerinden işçilik bedeli ödenmesinin istenmesinin de aynı şekilde hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 16.02 Maddesinin Il. bendinde.

“Yüklenici bir önceki ayın ------ prim tahsil alındısını işveren'e ibraz etmeden, Yükleniciye hakediş ödenmeyeceği” açıkça hüküm altına alındığını, müvekkil şirketin üstlendiği işi eksiksiz ve sözleşme şartlarına uygun olarak yaparak teslim ettiğini, tüm hakedişlerini de aldığını, müvekkil şirketin sözleşme süresince tüm aylara ilişkin----- prim ödemelerini eksiksiz yaparak prim tahsil alındılarını işverene teslim ettiğini,

müvekkil şirketin hukuken ödeme yükümlülüğü olmadığı halde tamamen iyiniyetli olarak yüklendiği kısma isabet eden miktar üzerinden ---tarafından talep edilen %6 asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle hesaplanan sigorta primi, gecikme cezası ve gecikme zammı toplamını da davacıya ödediğini, bu nedenlerle müvekkil şirketin ödenen kısım dışında bir sorumluluğu veya borcunun bulunmadığını, haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.

lll.İNCELEME ve GEREKÇE:Davacı vekili, davacının ----mevcut ------santrali üretim tesisinin elektrik üretim ve proje sahibi olduğunu, bu kapsamda davacının enerji iletim hattı yapım işlerini, davalı taraf ile imzaladığı ----- tarihli sözleşme ile davalıya verdiğini, davalı tarafından da işlerin şubat --- tamamlandığını, bilahare ---- tarafından davacı şirkete 07.03.2017 tarihli yazı ile ------ yeterli işçilik bildiriminde bulunulmadığından, 370.470,63 TL borç çıkarıldığı,

bunun üzerine davacı şirketçe 30.03.2017 tarihinde bu bedelin yatırıldığını, davalı şirketçe prime esas kazancın yanlış bilidirlmesinden ötürü ------- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalıdan zararın giderilmesinin istendiğini, davalının bunun üzerine 33.591,15 TL ödeme yaptığını, sözleşmeye ve mevzuata aykırı davranışını kabul ettiğini, davalının iş, malzeme ve nakliye maliyetleri toplamı olan 4.954,283 TL'nin % 7 sine tekabül eden 346.800 TL'yi ------ beyan etmesi gerekirken sadece 50.057,00 TL beyan ettiğini, 297.030 TL eksik beyan edildiğini, bu kapsamda 121.521 TL eksik ödendiğini,

daha sonra ödenen 33.591,15 TL mahsup edildiğinde davalının davacı şirkete 87.929,85 TL daha ödemesi gerektiği iddia edilerek, bu bedelin ihtarname tarihinden ticari faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, davalı şirket işin yüklendiği kısma isabet eden miktarı üzerinden -------tarafından talep edilen %6 asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle hesaplanan sigorta primi, gecikme cezası ve gecikme zammı toplamını davacı şirkete iyiniyetli olarak ödediğini, davalıya ödenen hakedişin 1.367.236 TL olduğunu,

bu miktar üzerinden %6 asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle hesaplanan sigorta primi, gecikme cezası ve gecikme zammı toplamı 33.591,15 TL'nin ödendiğini, davacının %7 üzerinden ve fazlaca miktar üzerinden istemde bulunmasının haksız olduğunu belirterek, bu ödenen kısım dışında bir sorumluluğu veya borcu olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Uyuşmazlık.

21/10/2013 tarihli sözleşme kapsamında davalı tarafından eksik yatırılan ----- primi olup olmadığı, primlerin eksik yatması halinde davacının zararının oluşup oluşmadığı zararı oluşmuş ise zarar miktarının belirlenmesi hususundadır. Zamanaşımı Defi Yönünde Yapılan Değerlendirmede;Davalı yan zamanaşımı definde bulunmuştur.Türk Borçlar Kanunun 147. Maddesinin 6. bendine göre.

“Yüklenicinin yükümlülüklerini ağır kusuruyla hiç ya da gereği gibi ifa etmemesi dışında, eser sözleşmesinden doğan alacaklar” için beş yıllık zamanaşımı uygulanır. Aynı Kanunun 149.

Maddesine göre ise “zamanaşımı alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar.” Somut olayda, 21.10.2013 tarihli sözleşme kapsamında, sözleşmeye aykırılık iddiasıyla, ------tebliğ tarihli ihtarnamesi ile talepte bulunulduğundan ve 29.09.2017 tarihinde dava açıldığından 5 yıllık zamanaşımı süresi davada dolmamıştır.

Tüm Dosya Münderecatı Kapsamında;

Davacı yan, ---- kendilerine gönderdiği -----sayılı yazısında, ------yeterli işçilik bildiriminde bulunulmadığından bahisle, söz konusu ihale konusu iş ile ilgili olarak 43.638.532,66 TL istihkak/maliyet bedeline %6 asgari işçilik oranının %25 eksiği uygulanmak suretiyle hesaplanan 904.634,58 TL fark işçilik miktarı üzerinden tahakkuk eden 312.098,93 TL sigorta primi ve 58.371,70 TL gecikme cezası ve gecikme zammı olmak üzere toplam 370.470,63 TL tutarındaki borcun kendileri tarafından ödendiğini,

eksik beyan edilen 297.030,00 TL üzerinden % 34 oranına tekabül eden eksik ödenen toplam 121.521,00 TL den davalı şirketin sorumlu olduğunu iddia etmiştir.Davalı şirketin, 21.10.2013 tarihli sözleşme kapsamında ihale konusu işin yüklendiği kısmını sözleşme şartlarına uygun olarak yapıp, davacıya teslim ettiği hususunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık 21/10/2013 tarihli sözleşme kapsamında davalı tarafından eksik bildirim ile eksik yatırılan -----primi olup olmadığı hususundadır. ------ sayılı yazısına binaen davacı şirketin, ---- ödediği banka dekontu ile sabittir.

5510 sayılı Kanun’un 85’inci maddesinde düzenlenen asgari işçilik uygulamasından ihaleyle iş alan işverenin sorumlu bulunduğu, buna karşın konuyu düzenleyen mevzuatın hiçbir yerinde asgari işçilik prim farkından alt işverenin sorumluluğuna yer verilmediği, bu nedenle alt işverenlerin kendileriyle taşeronluk sözleşmesi yapan asıl işverenlerin asgari işçilikten doğan prim borçlarından sorumlu tutulabilmeleri için, tarafların aralarında yapacakları sözleşmeyle bu borçtan sorumluluğu düzenleyen bir hüküm tahsis etmeleri gerektiği, taraflar arasındaki sözleşme incelendiğinde, 21.10.2013 tarihli sözleşmenin 16/2 maddesinde.

“YÜKLENİCİ, çalıştırdığı bütün personel ve işçilerin ücretlerini ödemek,---- girişini yapmak, sigortaya bildirmek, vergi kesintilerini yasalara uygun şekilde yapmak ve süresinde vergi dairesine yatırmakla, ---- bildirgesini yapmak ve ----- primlerini eksiksiz yatırmakla ve ilgili tüm mevzuattan doğan diğer tüm haklarını muntazam ödemekle mükelleftir... Çalıştırılan işçi sayısı ve yatırılan prim -------- mevzuatına uygun olarak yapılan işin hacmine uygun olacaktır.

Eksik kalması halinde YÜKLENİCİ bu eksikliği tamamlamak zorundadır. YÜKLENİCİ işçi haklarını da hiçbir gecikmeye mahal vermeksizin tediye edecektir. YÜKLENİCİ bir önceki ayın ---------- tahsil alındısını İŞVEREN'e ibraz etmeden, YÜKLENİCİ'ye hakediş ödenmez." anılan sözleşmenin 16/3 maddesinde “Sözleşmenin imzasından ve işin ifasından doğan İş'e ve YÜKLENİCİ işçilerine ait bilumum vergi, sözleşme damga -----primleri vb. YÜKLENİCİYE aittir.

Eksik veya hatalı bildirge vermek veya prim yatırmamaktan doğan tüm ihtilaflar YÜKLENİCİ tarafından derhal çözümlenecek ve bu ihtilaflardan kaynaklanan -----primi, idari ceza, vergi, resim, harç vs. tüm bedeller YÜKLENİCİ tarafından ödenecektir.” şeklinde düzenlemeler bulunduğu, anılan maddeler gereği davalının ----- eksik bildiriminden kaynaklı, davacının ödemek zorunda kaldığı bedellerden davalı yanın sorumlu olduğu, bu hususta aldırılan ve yerinde olduğu değerlendirilen 08.11.2023 bilirkişi raporunda hesaplanan 37.188,48 TL'den davalının sorumlu olduğu değerlendirilerek,

37.188,48 TL'nin, ihtarname tebliğ tarihi 07.04.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiştir.