İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/478 K.2022/293

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/478 Esas

KARAR NO : 2022/293

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 25/04/2018

KARAR TARİHİ : 29/03/2022

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ---------- incelemelerde kredi kapatma sırasında bu bedelin fazla alındığının anlaşıldığını, ----- gönderilerek fazla alınan bedelin iadesinin ihtar edildiğini, davalının fazladan tahsil ettiği bedeli iade etmemesi üzerine ----- dosyasından-----alacak için icra takibi yapıldığını, davacı tarafından ------ düzenlenen ilave ----- taahhüdünün kabul edildiğini, davalı bankanın tahsil etmesi gereken ----, tahsil edilmesi gereken bu meblağın ---- davacı tarafından zaten ödendiğini, ------ ---- ödemesi gereken ---- fazla tahsil edilen ---- iadesi gerektiğini,

ödeme emrinin davalıya ---- tarihinde tebliğ edildiğini, davalının icra dosyasına ---- tarihinde itiraz ederek takibin durmasına neden olduğunu belirtmiş; davalının ---- esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, borcun en az %20'si oranında inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı-------- itibaren ---- ---- olduğunu, davacının --------- oranı ile kredi kullandığını, davacının --------ödemelerinde ------yaşandığını, davacının kredi ödemelerine ---------- yapıldığını, davacının ödemelerini zamanında yapmasına fırsat tanımak adına faiz oranının %13'e düşürüldüğünü ve kredinin devamı süresince--------- imzalandığını, davacıdan-----------------ödemesi yapılacağına----- tarihinde -------- bedeli olan ------- ödenmediğini, davacının---------------- vadesiz hesabından tahsil edilmesi için kredi erken kapatılması talimatı verdiğini,

davacının talimatı üzerine---- kredinin erken kapatıldığını, ---- ücretinden kalan ---- tekabül eden ----- ile %3'lük bir oranla ------ masrafı tahsilatı yapıldığını, davalının tahsil ettiği tutarın ---- teamüllerine uygun olduğunu, genel kredi sözleşmesi ------ davacı yanca detaylı olarak incelenerek ---- sözleşmesi imzalandığını, sözleşmede %5 olarak belirlenen --- ücretinin iyiniyet göstergesi çerçevesinde %3'e indirildiğini, davacının erken kapama ----muaccel olduğunu,--- hesaplamanın kabul edilmediğini belirtmiş; davanın reddine, davacının %20 oranında kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, davalı banka tarafından ------ masrafı ve ---------tahsil edilen --------- ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı -----------bankaca tahsil edilen-----erken kapama masrafının --------- uygun olup olmadığı, davacı ---- yapılan fazla ödeme olup olmadığı, hangi tutarda fazladan komisyon ve masraf tahsil edildiği noktalarında toplanmaktadır.

------ dosyasının incelenmesinde; ---- tarihinde başlatılan takibin alacaklısının davacı ---- tutarındaki alacağın fer'ileriyle birlikte tahsiline yönelik---emrinin borçluya 15/01/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu tarafından---- tarihli itiraz dilekçesinde borca ve fer'ilerine itiraz edildiği, hak düşürücü süre içerisinde davanın açıldığı görülmüştür.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında, taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi-----tarihli------ davalı --------yılı için %5 olarak belirlediğini, davalı banka tarafından ise %3 oranında ------alındığını, bu oranın diğer bankaların --- yakın olduğunu, davacı tarafından ----- ----tahsilatı yapılmasına muvafakat verildiğini, davalı bankanın buna göre alması gereken toplam tutarın ---- tarafından--------- davalıdan istenebileceği mütalaa edilmiştir.

Bilirkişi --- tarafından düzenlenen ---- tarihli ek raporda; kredinin --- kullandırılmasına --- tarihinde 15.390,00 TL tutar ile yapıldığını, ilk taksitte bakiye borç bildirilmediğinden --- hesabı ------ettiği kanaati oluştuğunu, davalı bankanın erken kapama komisyonunu %5 olarak ilan etmiş olmasına rağmen davacıdan %3 oranında komisyon tahsil ettiğini, sektör ortalamasının %2,67 oranında olduğu mütalaa edilmiştir.

Davacı vekilince aşamalarda sunulan beyan dilekçeleri ile davacı ----- olmadığı ve sözleşmedeki erken kapama bedelinin genel işlem şartına aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

Taraflar arasında --- tarihinde genel kredi sözleşmesi imzalanmış olup, bu tarih itibariyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu yürürlüktedir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. maddesinde genel işlem koşulları, bir sözleşme yapılırken düzenleyenin, ileride çok sayıdaki benzer sözleşmede kullanmak amacıyla, önceden, tek başına hazırlayarak karşı tarafa sunduğu sözleşme hükümleri olarak tanımlanmış, aynı Kanun'un 21. maddesinde ise, karşı tarafın menfaatine aykırı genel işlem koşullarının sözleşmenin kapsamına girmesi, sözleşmenin yapılması sırasında düzenleyenin karşı tarafa, bu koşulların varlığı hakkında açıkça bilgi verip, bunların içeriğini öğrenme imkânı sağlamasına ve karşı tarafın da bu koşulları kabul etmesine bağlı olduğu,

aksi takdirde, genel işlem koşullarının yazılmamış sayılacağı, sözleşmenin niteliğine ve işin özelliğine yabancı olan genel işlem koşullarının da yazılmamış sayılacağı düzenlenmiştir.--- incelenirken, genel işlem ---------- denetimin yapılması gerekmektedir.

Bu denetimlerden ilki olan kapsam denetimi,---- olup olmadıklarının belirlenmesi anlamını taşır, bir başka ifade ile bazı hükümlerin şeklen sözleşme metninde yer almasına rağmen, denetim sonucunda sözleşme kapsamından çıkarılmaları ya da bu sözleşme hükümlerinin sözleşme kapsamında (yürürlükte) olmadıklarının tespiti anlamına gelmektedir.

Genel işlem koşulu olduğu tespit edilen sözleşme hükümlerinin, sözleşmenin kapsamında kalması için, bu hükümlerin, taraflar arasında sonuca etkili şekilde müzakere edilmiş olması ve düzenleyenin genel işlem koşulu hakkında yaptığı bilgilendirmenin açık olması gerekir. Aksi takdirde, genel işlem koşullarının yazılmamış sayılacağı tartışmasızdır.

Ayrıca, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu 144. maddesinin vermiş olduğu yetkiye istinaden,---- istinaden --- tarafından yayınlanan ve--------- sayılı Tebliğin 3. maddesinde, bankalarca mevduata uygulanacak sabit veya değişken faiz oranlarının serbestçe belirleneceği, 4. maddesinde ise ---kaynaklı --- uygulanacak faiz oranları ile faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının, serbestçe belirleneceği kabul edilmiştir. Yine aynı Tebliğin 6/2. maddesine göre bankalar, ------ azami oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını vadelerine göre tüm şubelerinde --- ilan eder ve bu oranları ---- yayımlar.

TTK 20. maddesine göre tacir olan veya olmayan bir kişiye, ticari işletmesi ile ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, uygun bir ücret isteyebilir.

Taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinin "erken ödeme" başlıklı 2.9. maddesinde bankanın %5 oranına kadar erken ödeme komisyonu alabileceği belirtilmiştir.---- kullanılan kredinin vadesinden önce kapatılması halinde erken---- alınacağı yer almıştır. Taraflar arasındaki sözleşmede kredi kullanımı nedeniyle alınacak--- komisyonu konusunda kararlaştırılmış bir oran (%5) bulunmaktadır.

Anılan maddelerde bu durumda --- ücretlerinin nasıl tespit edileceği belirlenmiştir. Söz konusu hükümlerin TBK'nın 20. maddesine göre genel işlem koşulu olup olmadığı yönünde denetleme yapılması gerekmektedir. Bunun için de alınan ücret ve ---- bankanın belirlediği ve---- olup olmadığı, alınan ücret ve ----- benzer----- ücret ve ---göre uygun olup olmadığının denetlenmesi gerekir.

Mahkememizce bu konuda denetim yapılmış, çeşitli bankalardan aynı mahiyette krediler nedeniyle alınan ücret, -- ve erken kapama komisyon oranları sorulmuş, davalı bankanın uyguladığı, kredi kullandırım komisyonu ve erken kapama komisyonunun diğer banka uygulamaları ile uyumlu olup fahiş olmadığı belirlenmiştir.

Yine, mahkememizce diğer bankaların uyguladığı komisyon-- dikkate alınmamış, davalı bankanın uyguladığı komisyon oranlarının diğer bankaların emsal uygulamaları ile karşılaştırılması sonucu fahiş olup olmadığı değerlendirilmiş, davalı bankaca alınan komisyon oranlarının emsal banka uygulamaları doğrultusunda uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Buna göre davalı bankanın aldığı erken kapama komisyonunun emsal banka uygulamaları ile uyumlu olduğu, bankanın bildirmiş olduğu komisyon oranları içinde kaldığı, fahiş bir komisyon alınmadığı, bankanın tacir olması ve genel kredi sözleşmesinde de yazılı bulunması nedeniyle söz konusu komisyon ve ücretleri tahsil edebileceği, sözleşmede kararlaştırılandan daha düşük oranda (%3) komisyon ve masraf tahsil edildiği, davacının bilgilendirme formu ile erken kapama ücreti yönünden aydınlatıldığı, genel kredi sözleşmesinin ticari bir kredi türü olduğu, genel işlem şartlarının somut olayda oluşmadığı,

bankaca tahsil edilen erken kapama ücretinin yerinde olduğu değerlendirilmiş olup, aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Davacı-------- tarafından davalı bankaya kullanılan krediye ilişkin her yıl iki taksit---- tahsilatının yapılması yönünde muvafakat verildiği, bu kapsamda davalı bankaca tahsilat yapıldığı görülmektedir. Muvafakatnamede her yıl için iki taksit halinde 33.700,00 TL ödeneceği, ödemenin kredi devam ettiği sürece yapılacağı kararlaştırılmış olup, ödenecek tutarın muaccel olacağı tarihe veya kredinin sona ermesi halinde tutarın nasıl belirleneceği kararlaştırılmamıştır.

Öte yandan, davalı banka tarafından--- edilmesi karşısında bilirkişi raporunda da işaret edildiği üzere gün bazlı hesaplama yapıldığı kanaati oluşmuştur. Tüm dosya kapsamındaki delil durumu uyarınca davalı bankanın davacı ------fazla tahsilat yaptığı, alacağın likit ve belirlenebilir olmadığı anlaşıldığından; aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.