İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/274 K.2021/933

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/274 Esas

KARAR NO: 2021/933

DAVA

Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/08/2018

KARAR TARİHİ: 22/09/2021

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ile davalı ---- --- anlaştıklarını, sözleşme doğrultusunda müvekkilinin davalı --- yazılı senet verdiğini, ---- tarihli fesihname ile sözleşmenin karşılıklı olarak feshedildiğini, ancak sözleşmeye konu senetlerin iade edilmediğini ve davalı ----diğer davalı bankaya teminat amaçlı verildiğini belirterek; müvekkili tarafından davalı firmaya verilen ------ bedelli davaya konu senetler nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitini, fesih nedeniyle konusuz kalan dava konusu bonoların geçersizliği ile iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı -----cevap dilekçesi ile, mahkemenin görevsiz olduğunu, davanın ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiğini, müvekkili bankanın adresinin ---- olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin---- olduğunu, talebin zamanaşımına uğramış olduğunu, davanın kambiyo senetlerine ilişkin menfi tespit davası olduğunu, davacı ile müvekkili banka arasında --- hukuki ilişki bulunmadığını, davaya konu edilen senetlerin --- tacir olan müvekkili banka ile yine tacir olan diğer davalı ---arasında bulunan ticari ilişkiye istinaden verildiğini bildirerek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı--- dilekçesi ile; talebin zamanaşımına uğramış olduğunu, ilgili fesihnamede belirtildiği üzere sözleşmeye konu senetlerin davacı yana iade edileceğini ancak diğer davalı bankadan senetler talep edilmiş ise de banka tarafından senetlerin iade edilmediğinden davacıya senetlerin teslim edilemediğini, müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava--- sayılı kararı ile Mahkemenin görevsizliğine, dosyanın--- gönderilmesine karar verilmiş------ davanın kambiyo senedi niteliğinde olan bono nedeniyle menfi tespit talebine ilişkin olduğu, bu anlamda mutlak ticari dava niteliğinde bulunduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosyanın---- gönderilmesine karar verilmiş,---- sayılı dosyasında verilen yetkisizlik kararı üzerine yargılama Mahkememizde devam olunmuştur.

Dava, kambiyo senedi niteliğinde olan bono nedeniyle menfi tespit talebine ilişkindir.

Davacı tarafça talebine dayanak olarak, davaya konu senetlerin nama yazılı olduğu, --- taşınmaz bedeli olarak davalı ----fesihname ile anılan sözleşmenin karşılıklı olarak feshedildiği, ancak sözleşmeye konu senetlerin iade edilmediği iddiaları ileri sürülmüş, bedelsizlik hukuki sebebine dayalı olarak menfi tespit talep olunmuştur.

Davacı tarafça nama yazılı olduğu ileri sürülen davaya konu senetlerin tetkikinde, açıkça emre yazılı senet olduğuna ilişkin ibare bulunduğu, davalı ----lehine davacı tarafından keşide edildiği, davalı --- da davalı bankaya ciro edilmiş bulunduğu belirlenmiştir.

Davaya konu senetlerin, davacı ile davalı ---- verildiği ve aynı sözleşmenin feshedildiğine ilişkin olarak düzenlenen noter evrakı ile, davaya konu senetlerin davacıya iadesinin, satım sözleşmesinin taraflarınca kararlaştırıldığı yönünde taraflar arasında bir ihtilaf bulunmamaktadır. Davalı --- vekilince verilen cevap dilekçesi ile da anılan senetlerin iadesinin sağlanmamış olduğu beyan edilmiş olmakla, davacı ---yönünden davanın kabulü ile davaya konu bedelsiz kalan senetler nedeniyle davacının davalı --- borçlu olmadığının tespitine dair karar vermek gerekmiştir.

Davalı ---- yönünden ise, menfi tespit isteminin hukuki sebebenin bedelsizlik olup, bedelsizliğin şahsi defilerden olduğu, herkese karşı ileri sürülmesinin mümkün bulunmadığı, bu konuda TTK'nun 687/1. maddesinde;

"Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." düzenlemesinin getirilmiş olduğu Mahkememizce dikkate alınmıştır.

Bu kapsamda davacı tarafça her iki davalıya yöneltilen istemin hukuki sebebinin bedelsizlik olup, davalı bankanın davaya konu senetleri iktisabında kötüniyetine ilişkin olarak davacı tarafça bir iddia ileri sürülmediği gibi bu yönde bir ispat vasıtasının da sunulmamış olduğu, delilleri içerisinde açıkça yemin deliline dayanılmamış olmakla yemin de teklif edilemeyeceği gözetilerek, davalı bankanın, davaya konu senetleri iktisabında senetlerin bedelsiz bulunduğunu bildiği, bile bile davacının zararına hareket etmiş olduğu hususunun davacı tarafça usulünce ispat olunamadığı, şahsi definin iyiniyetli hamil olan davalı bankaya karşı ileri sürülemeyeceği kanaatiyle davalı banka yönünden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.