İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/463 K.2025/571

T.C.İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/463 Esas

KARAR NO: 2025/571

DAVA

Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak)

DAVA TARİHİ : 19/04/2016

KARAR TARİHİ: 10/07/2025

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 9. maddesine göre Türk Milleti adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesince, tarafça açılan dava üzerine yapılan yargılama nihayetinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı bankadan kullanmış olduğu krediler nedeniyle kendisinden 7.408.00 TL dosya masrafı altında kesintiler yapıldığını,yapılan bu kesintilerin faizleri ile birlikte kendisine ödenmesini, talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, Davacı ile davalı bankanın -------şubesi arasında imza edilmiş olan Ticari Kredi Sözleşmesi'nin Vergi ve Masraflar başlığı altındaki maddesinde ;

"iş bu sözleşme ekindeki belgeler ve kredi ile ilgili her türlü işlemin gerektirdiği tescil, onay, fek, vesaireye ait her türlü vergi, harç, for payları ve giderler/masraflar, mevcut veya ileride yasalarla öngörülebilecek tüm vergi, fon, harçlar ile bankaca yapılacak tüm masraflar tamamiyle müşteriye aittir." denildiğini, ayrıca bu masrafların neler olacağı da kalem kalem sayıldığını,Bankalar, kamu idarelerinderi farklı olarak kar amacıyla kurulan müesseseler olup, faaliyetlerini karlılık prensibi altında yürütmeleri -------- zorunlu hale getirilmiş ve aksine davranış yaptırıma bağlandığını,

bankamız da -sektördeki bütün bankalar gibi- hizmetlerin devamlılığı için kaynaklarını en etkin ve en verimli biçimde kullarnmaya çalıştığını, bu çerçevede, müşterilerilere verilen hizmetler karşılığında operasyon maliyetleri ve piyasa koşulları dikkate alınarak fiyatlama yapıldığını ve maliyet unsurları kredilere zorunlu olarak (faiz, masraf, komisyon ve sair unsurlar şeklinde) yansıtıldığını, ekte sundunkları Yargıtay Kararlarının tamamında ticari nitelikli kredilerden masraf alınabileceğinin açıkça yazıldığını, ancak alınan bu tutarların münasip olması gerektiği şeklinde şerh konulduğunu,

bu ifadenin mefhumu muhalifinde anlaşılan alınan masrafların fahiş olmayacağını, Yukarıda izah edilen sebeplerden ötürü, fazlaya dair tüm karşı talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla itlcari kredi masraftarına ilişkin işbu davanın esastan reddine karar verilmesini, Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmil edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkememizin -----Karar sayılı kararında; " Taraflar arasında imzalanan sözleşmelerin 6.maddesine istinaden masraf alınacağı kararlaştırıldığı,

Davalı bankanın sözleşme şartlarına göre komisyon alabileceği, ve yukarıda yapılan açıklamalar neticesinde ------ Tebliğinin 4 üncü maddesine uygun olarak alacağı masraf ve komisyonları ------ bildirme zorunluluğu karşısında bildirim yapıldığı, taksitli kredilerden alınacak masraf ve komisyon oranlarının yazılı olmadığı,Kredi sözleşmelerinde davalı banka tarafından kullandırılan kredi dolayısıyla masraf alınabileceğine dair hüküm olmakla birlikte, miktar ya da oran belirtilmediğinden,

kredi sözleşmesi hükümleri, sözleşme tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Borçlar Kanunu ve ilgili yasal mevzuat çerçevesinde, davalı banka ile diğer bankaların uygulamasına göre, bu tür işlemlere kredi grupları bakımından uygulanan, kredi kullandırım komisyonu adı altında kesilen masraf miktar ya da oranları sorulup, karşılaştırılarak, bankanın çeşitli isimler altında kesinti yapmakta haklı olup olmadığı, yapılan kesintinin sebebi, kesinti miktarının uygun olup olmadığının değerlendirilmesi gerekir.Diğer bankaların uygulamış oldukları komisyon oranlarının % 2.42 olduğu,

diğer banka uygulamalarına göre ise tahsil edilen toplam 7.408.00 TL kredi masrafının makul bir oran olduğu, bu nedenle davacıya iadesi gerekmediği saptanmakla işbu davanın reddine karar verilmiştir."gerekçesi ile, ıspatlanamayan davanın reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Mahkememizin kararının istinafı üzerine mahkememiz kararını inceleyen------ sayılı ilamı ile, "6102 sayılı TTK'nın 20. maddesinde, tacir olan veya olmayan bir kişiye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir uygun bir ücret isteyebilir,

hükmü düzenlenmiş olup tacir olan bankalar temel iştigal konuları olan kredi işlemleri dolayısıyla şartların mevcut olması halinde ücret isteyebilirler.Karar tarihinde yürürlükte olan --------- tarafından yayınlanan ve 2014/6 sayılı Tebliğ ile güncellenen 2006/1 sayılı Tebliğin 4. maddesinde reeskont kaynaklı krediler dışındaki kredilere uygulanacak faiz oranları ile faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının serbestçe belirleneceği kabul edilmiştir.

Yine aynı Tebliğin 6/2. maddesine göre bankalar, ----- bildirdikleri azami oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını vadelerine göre tüm şubelerinde halkın görebileceği şekilde ilan eder ve bu oranları internet sitelerinde yayımlar.

Bu durumda, ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan kredi tahsis ve erken kapama komisyonlarının hukukilik denetimi yapılırken öncelikle, kredi sözleşmesiyle belirlenen bir oran olup olmadığı araştırılmalı, olması halinde bu oran üzerinden komisyon tahsil edilebileceği kabul edilmeli, sözleşmeyle bir oran belirlenmediğinin tespiti halinde ise, bankanın komisyona ilişkin olarak belirlediği ve ilan ettiği oranlar bulunup bulunmadığı tespit edilmeli, varsa yine bu oran üzerinden komisyon tahsil edilebileceği kabul edilmeli,

ilan edilen bir oran bulunmaması halinde ise tahsil edilen komisyonların emsal banka uygulamalarına uygun olup olmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Banka, kredi kullanımı sırasında sarf ettiği makul ve belgeli masrafları kredi kullanandan tahsil edebilir. -----Yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde; taraflar arasındaki tarihsiz genel kredi sözleşmesinin, "Faiz, Komisyon, Ücret, Masraf, Fon Kesintisi ve Vergiler" 6. maddesinde; " Taraflar, faiz, komisyon " düzenlemesinin, yine sözleşmelerin 7. maddesinin birinci fıkrasında;

tarafların faiz, komisyon, ücret, masraf, fon kesintisi, vergi ve diğer eklentilere ilişkin olarak altıncı maddede bentler halinde sayılan hükümlerin uygulanacağı hususunda mutabık kaldıkları belirtilmiş olup, sözleşmenin 6.1 maddesinde, bu sözleşmeye dayanılarak müşteriye açılacak kredilerin kullandırım ve geri ödeme aşamalarında uygulanacak faiz oranları, komisyon, ücret, masraflar ve diğer eklentilerin banka ve müşterinin mutabakatı ile belirleneceği, fon kesintisi, vergi ve diğer eklentiler hakkında müşterinin bilgilendirileceği.

6.2 maddesinde, müşterinin bakiye borcunu kısmen veya tamamen vadesinde ödemesinin bankanın kabulüne bağlı olduğu, erken ödeme nedeniyle indirim talebinde bulunulamayacağı, erken ödeme isteğinin kabulü halinde bankanın maruz kalacağı kar mahrumiyeti, zarar ve maliyetler ile doğabilecek vergi, --------gibi mali yükümlülükleri müşteriden talep edeceği.

6.3 maddesinde, müşterinin, banka tarafından yapılan değerlendirme, istihbarat ve inceleme ücreti ile kredinin kullandırılması, teminatların değerlendirilmesi, ekspertiz yapılması ve bunun gibi işlemler için ücret ödemeyi kabul ettiği, bankanın bu kredilerle ilgili işlemler, kredilerin teminatları, teminat mektupları dolayısıyla ilgili kanun, kararname ve kararlarda gösterilmiş en yüksek oran veya miktarlarda her türlü komisyon, ücret ve masrafları müşteriden talep etme yetkisine sahip olduğu.

6.9 maddesinde, faiz komisyon, ücret, masraf, vergi ve diğer eklentilerin, müşteriden nakden veya hesaben tahsil edilebileceği, hususlarının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.

Davalı banka tarafından dosyaya genel kredi sözleşmesi,----- bildirilen bir kısım kredi tahsis ücreti kesintisi oranları, yine davacıya kullandırılan dava konusu kredilerin bir kısmının davacı tarafından da imzalanan ödeme planları dosyaya sunulmuş, mahkemece----- emsal komisyon kesintisi oranları celbedilerek dosya üzerinden bankacı bilirkişiye kök ve ek rapor aldırılmış, yapılan kesintilerin emsal banka uygulamalarına göre makul olduğu gerekçesi ile dava reddedilmiştir.

Ne varki davalı banka tarafından dosyaya sunulan ------ bildirilen faiz ve kar payı dışında sağlanacak ücret, komisyon ve masraflar ile bankacılık hizmet komisyonları bildirim formlarının tamamının bildirim ve yürürlük tarihlerinin 25/09/2012 olduğu, davacıya kullandırılan ve dava konusu edilen kredilerin hiçbirinin tarihinin bu bildirimin kapsamında olmadığı,

yukarıda açıklandığı üzere taraflar arasındaki sözleşmede müşteriden kesilecek komisyon oran ve tutarlarının kararlaştırılmamış olması karşısında, davalı bankanın kredi kullandırım tarihleri itibariyle ----- bildirip ilan ettiği komisyon oran veya tutarlarını aşan kesintiler yapıp yapmadığının denetlenmesi, bildirimi ve ilanı yapılan oran veya tutarlar mevcut değil ise emsal banka uygulamalarına göre denetim yapılması gerektiği, kök ve ek bilirkişi raporlarında bu yönden inceleme ve değerlendirme yapılmadığı anlaşılmıştır.

Yine dosyada -------- tutarlı taksitli kredilerin ödeme planlarının mevcut olmadığı görülmüştür.

Mahkemece kesik ödeme planları ile dava konusu edilen her bir kredinin kullandırım tarihi itibariyle davalı banka tarafından----- bildirilmiş ve ilan edilmiş, faiz ve kar payı dışında sağlanacak ücret, komisyon ve masraflar ile bankacılık hizmet komisyonları bildirim formlarının bankadan celbinin sağlanması, akabinde bu oranları aşan kesinti yapılıp yapılmadığının bankacı bilirkişi marifetiyle tespit ettirilmesi,

yine tüm ödeme planlarında kesinti tutarlarının yer alıp almadığının, tüm ödeme planlarının davacı tarafından imzalanıp imzalanmadığının, buna göre davacının kendisinden yapılan kesinti tutarlarını kabul etmiş sayılıp sayılmayacağının değerlendirilmesi gerekirken, eksik delillerle ve denetime elverişli olmayan bilirkişi raporlarına dayalı hüküm kurulması isabetsiz olmuş..." gerekçeleriyle mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.İstinaf kaldırma ilamından sonra dava dosyası----Esasına kaydedilerek yargılamaya deva olunmuştur.Davalı banka vekiline,

komisyon tahsiline esas olan sözleşmelerin tamamını ve kesintiye esas ödeme ve komisyon oranlarının mahkememize sunması süre verilmesine rağmen bankaca sunulmadığı görülmüştür. Bankaca bu kapsamda istinaf ilamı doğrultusunda kesinti yapılacağı dayanağı ispatlanmadığından, 7.408,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.