İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/33 K.2025/135

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/33

KARAR NO : 2025/135

DAVA

Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ : 11/01/2023

KARAR TARİHİ : 26/02/2025

Mahkememizde görülen Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalının sahibi olduğu ve sürücü ---- idaresindeki -----plakalı araç ile ----- plakalı araçların da karıştığı 4 araçlı zincirleme kazaya neden olduğu; sürücü ----- zincirleme kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu ve 1,58 promil alkollü olduğu.

Davalının sahibi olduğu ----- plakalı aracın davacının da KZMSS teminatı altında olduğu; mağdur ------plakalı araçların hasar tutarları ve değer kayıpları karşılığı toplam 75.137,58 TL ödendiği; (mağdur ----- plakalı araç ile ilgili ödeme yapıldığından söz edilmemektedir) kaza anında sigortalı araç sürücüsünün alkollü olması nedeniyle ödenen tutarların davalı sigortalıdan tahsili için başlatılan icra takibinin haksız itirazı ile durdurulduğu; arabuluculuk görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlandığı açıklanarak; ----.

İcra Dairesinin ------ dosyası ile 75.137,58 TL asıl alacak ile 6.373,31 TL işlenmiş yasal faizin toplamı 81.510,89 TL tazminatın tahsili için 08.10.2021 tarihinde başlatılan icra takibine itirazın iptali talep edilmiştir.

CEVAP

Davalı davaya cevap vermemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava; trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından ödenen bedelin sigortalıdan rücuen tahsili istemidir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın taraflar arasında sigorta ilişkisi bulunduğu, trafik kazasının gerçekleştiği kaza nedeni ile sigorta poliçesi gereği davacı zorunlu sigortanın 3. Şahıslara ödeme yapmış bulunduğu hususlarında bir ihtilafın bulunmadığı, taraflar arasındaki ihtilafın davacının zorunlu sigorta olarak ödemiş bulunduğu meblağyı sigortalısına rücu şartlarının doğup doğmadığı,

doğmuş ise gerçek miktarın ne olduğu noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Dava dosyasının kusur bilirkişisine ve nöroloji uzmanına tevdi ile; kazanın oluşumunda sürücünün alkol oranının kazaya etkisi ile kusur durumları ve ödenen tazminat miktarının kadri maruf olup olmadığı hususunda rapor düzenlemesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Bilirkişi 13/11/2023 tarihli raporunda.

Dava dışı sürücü ----- yasal sınır 0,20 promilin üzerinde 1,58 promil alkollü olduğu halde ticari araç kullandığı; idaresindeki ----- plakalı kamyonetin hızını yağmurlu hava ve ıslak yol şartlarına göre ayarlamadığı; öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı; ----- plakalı kamyonete arkadan çarparak savrulmasına ve ----- plakalı otomobil ile ------ plakalı otomobilin de kazaya karışmalarına neden olduğu için KTK 48 – 52/b – 56/c – 84/d ve KTY 97 – 101/b – 107 – 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları münhasıran alkol etkisi altında işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu.

Dava dışı sürücü ----- plakalı kamyoneti ile Dava dışı sürücü ---- plakalı otomobili ile Dava dışı sürücü ------ plakalı otomobili ile normal seyrederken kontrolsüz seyreden ------ plakalı kamyonetin neden olduğu zincirleme kazada arkadan aldıkları darbe ile kazaya karıştıkları için kazanın meydana gelmesinde kusurlarının olmadığı.

Tazminata konu ---- plakalı, -----marka tipi, ----- model, 29.10.2020 tarihinde, 54.513 km.saat değerinde kazaya karışmış, ------ adına tescilli kamyonetin Hasar tutarının 28.932,42 TL + KDV = 34.140,26 TL olduğu ancak sigorta şirketi tarafından ödenen tutarın ve tarihinin bilinmediği.

Rayiç değerinin 29.10.2020 tarihli kaza öncesinde 150.000 TL, onarıldıktan sonra 140.000 TL ve piyasa şartlarında değer kaybının 10.000 TL olduğu ancak Sigorta Tahkim Kurulu kararlarından, sigorta şirketi tarafından 100 + 6.024 = 6.124 TL ödendiğinin anlaşıldığı; ödeme tarihlerinin bilinmediği; sigortalıya eksik ödemenin davalının lehine olduğu için kabul edildiği.

Tazminata konu ---- plakalı, ---- marka tipi, ------ model, 29.10.2020 tarihinde, 180.298 km.saat değerinde kazaya karışmış,----- adına tescilli otomobilin Hasar tutarının 21.379,75 TL + KDV = 25.228,10 TL olduğu ancak sigorta şirketi tarafından ödenen tutarın ve tarihinin bilinmediği.

Rayiç değerinin 29.10.2022 tarihli kaza öncesinde 90.000 TL, onarıldıktan sonra 86.000 TL ve piyasa şartlarında değer kaybının 4.000 TL olduğu ancak sigorta şirketi tarafından ödenen tutarın ve tarihinin bilinmediği.

Tazminata konu ----- plakalı, --- marka tipi, 2018 model, 29.10.2020 tarihinde, 55.027 km.saat değerinde kazaya karışmış, ------adına tescilli otomobilin hasar tutarının 15.077,90 TL + KDV = 16.985,52 TL olduğu ancak sigorta şirketinin---- plakalı otomobilin hasar tutarının ödendiği yönünde beyanının olmadığı; ---- İcra Dairesinin ----- dosyası ile 75.137,58 TL asıl alacak ile 6.373,31 TL işlenmiş yasal faizin toplamı 81.510,89 TL tazminatın tahsili için 08.10.2021 tarihinde icra takibi yapıldığı.

Davacı ...Ş. tarafından ------ ve ---- plakalı araçların hasar tutarı ve değer kaybı karşılığı 16 fatura ve 18 ödeme belgesi sunulduğu; fatura tutarlarının, eksper raporlarının ve dekontların birebir eşleşmediği, bu nedenle, Faturaların araç plakalarına göre dağıtılmasından, Ödeme belgelerinin ilişkili olduğu faturaların ve araçların belirtilmesinden, Ödeme belgelerinin onarım bedeli, değer kaybı, faiz tutarı, yargılama masrafları ve benzeri içeriklerinin belirtilmesinden ve paylaştırılmasından, sonra işlenmiş faiz hesabı yapılabileceği.

Davacı ...Ş.’nin---- sayılı KZMSS poliçesiyle -----adına tescilli, ----- plakalı kamyonetin 27.04.2020 – 27.04.2021 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 29.10.2020 tarihini de kapsayacak şekilde araç başına 41.000 TL ve kaza başına 82.000 TL limitine kadar sigorta teminatı altına alındığı.

KZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesi gereğince, mağdur araçların hasar tutarlarının ve değer kayıplarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu.

Davacı ...Ş. tarafından KZMSS genel şartlarının B.4.c maddesi gereğince ---- plakalı sigortalı kamyonetin 29.10.2020 tarihinde karıştığı kazada sürücüsü ----- 1,58 promil alkollü olması ve kazanın münhasıran alkol etkisi altında meydana gelmesi nedeniyle mağdur araçların hasar tutarları ve değer kayıpları karşılığı yapılan ödemelerin davalı sigortalısı------ talep edilebileceği. 6. maddede açıklanan bilgilerin sunulmasından sonra tazminat tutarının

belirlenebileceği; rapor edilmiştir.

Mak. Müh. Bilirkişi ek Raporunda. Davacı tarafından 18 tane fatura ve faturaların hangi araçlarla ilgili olduğunu belirten bir liste sunulmuştur. Sunulan faturaların sadece 5 tanesi listede geçmektedir. Listedeki 11 kalem ve 13 fatura eşleşmemektedir. Eşleşmeyen faturaların üzerindeki bilgilerden 8 tanesinin hangi araçlara ait olduğu belirlenmiştir. Ancak 5 faturanın hangi araçlara ait olduğu belirsizdir.

Ayrıca faturaların toplamı beyan edilen hasar toplamı ile uyuşmamaktadır. Ödeme belgeleri sunulmamıştır. Faiz hesabında ödeme tarihleri esas alınacaktır. Kazada 3 tane mağdur araç bulunmaktadır. Dava dilekçesinde ----- plakalı araç ile ilgili herhangi bir talepte bulunulmadığı halde -----plakalı araç ile ilgili de belgeler de sunulmaktadır. ----- plakalı aracın da icra takibinin ve işbu davanın konusu olup olmadığı belirsizdir. İcadan faturalar sunulduğu da anlaşılmaktadır.

Kök raporda açıklandığı üzere davacının hasar ve ödeme belgelerini tasnif etmesi eksik varsa tamamlaması gerekir. Talep detaylarının ve eşleştirilmiş ödeme belgelerinin toplamı da icra dosyasındaki asıl alacak ile eşleşmesi gerektiğini rapor etmiştir.

Dosya yeni Makine mühendis bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir.

Bilirkişi 11/10/2024 tarihli raporunda. Davacı ...Ş.’nin ZMMS Sigortalısı Davalı ...’nin Maliki Olduğu ---- Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı -----. 29.10.2020 tarihli, dört araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda. 1,58 promil alkollü olarak ve dosya kapsamında yer alan 13.11.2023 tarihli Bilirkişi Heyet Raporunda yer alan Nöroloji Uzmanının görüşünde Münhasıran alkolün etkisi ile kazaya sebebiyet verdiğinin kanaat olarak belirtilmiş olduğu görülerek.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/d ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin Madde 157/a-4’de belirtilen asli kusurlardan “Arkadan çarpma” kusuru nedeniyle ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu, KUSUR ORANININ %100 (Yüzdeyüz) olduğu.

Dava Konusu ---- Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı --- ve Dava Konusu ----- Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ---- ile Dava Konusu ----- Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı-----; trafik yoğunluğunda kendilerinin gerekli tedbir alarak durma/duraklama halinde olduklarından, arkalarından aniden oluşan durum için kısa sürede alabilecekleri tedbir bulunmadığından, 29.10.2020 tarihli maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda. ATFI KABİL kusurlarının olmadığı ve KUSURSUZ oldukları.

Dosya kapsamında yer alan ve davacı vekilinin dava dilekçesinde, dava konusunun 29.10.2020 tarihli trafik kazasında hasara uğrayan ---- plakalı aracın hasar onarım tutarı, ----- plakalı aracın hasar onarım tutarı ile değer kaybı tutarı ve----- plakalı aracın hasar onarım tutarı toplamı olan 75.137,58TL olduğu; tarafımca taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda talep edilen tutarlar için hasar onarım tutarı ve değer kaybı incelemesi yapıldığı.

Davacı Vekilinin en son dosyaya sunmuş olduğu beyan dilekçesi ile daha evvelki beyan dilekçelerinde belirtilmiş olan; “-----Plakalı Araç: 03.08.2022 ----- İcra Dairesi 9.797 TL ve 1.804,69 TL (değer kaybı). 29.12.2021 ----İcra Dairesi 605 TL ve 278.22 TL (değer kaybı) ile-----Plakalı Araç: 20.04.2022 ----- 806.40 TL” ödemelerinin talep edilmemiş olduğu.

Dava konusu----- plakalı aracın 29.10.2020 tarihli hasarı ile ilgili hasar tespit tutarının tarafımca kabulünün yerinde olacağı, 17.02.2021 Rapor tarihli ve ----- Dosya ------ Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporunda ve davacı ... adına yedek parça tedarik firmaları tarafından düzenlenmiş faturalarda değişimi ve onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olacağı ve onarım için KDV dahil 34.093,06TL tutarın ----- plakalı araçtaki hasarla örtüşeceği ve onarım listesi içerisinde yer alan orijinal ve eşdeğer yedek parça ile işçilik tutarlarının kaza tarihi itibariyle serbest piyasa şartlarına göre makul ve kadri maruf olduğu;

davacı tarafından düzenlenen faturalar karşılığında toplam 34.093,06TL ödeme yapıldığından, taleple bağlılık ilkesi gereğince ödeme yapılan tutarın hasar onarım tutarı olarak kabulünün gerekeceği.

Dava konusu ----- plakalı aracın 29.10.2020 tarihli hasarı ile ilgili hasar tespit tutarının tarafımca kabulünün yerinde olacağı, 17.12.2020 Rapor tarihli ve----- Dosya Nolu Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporunda ve davacı ... adına yedek parça tedarik firmaları tarafından düzenlenmiş faturalarda değişimi ve onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olacağı ve onarım için KDV dahil 23.317,71TL tutarın ----- plakalı araçtaki hasarla örtüşeceği ve onarım listesi içerisinde yer alan orijinal ve eşdeğer yedek parça ile işçilik tutarlarının kaza tarihi itibariyle serbest piyasa şartlarına göre makul ve kadri maruf olduğu;

davacı tarafından düzenlenen faturalar karşılığında toplam 23.317,71TL ödeme yapıldığından, taleple bağlılık ilkesi gereğince ödeme yapılan tutarın hasar onarım tutarı olarak kabulünün gerekeceği.

Dava konusu ----- plakalı aracın 29.10.2020 tarihli hasarı ile ilgili hasar tespit tutarının tarafımca kabulünün yerinde olacağı, 06.01.2021 Rapor tarihli ve ------ Dosya Nolu Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporunda ve davacı ... adına yedek parça tedarik firmaları tarafından düzenlenmiş faturalarda değişimi ve onarımı belirtilen parçaların hasar ile uyumlu olacağı ve onarım için KDV dahil 16.985,52TL tutarın ----- plakalı araçtaki hasarla örtüşeceği ve onarım listesi içerisinde yer alan orijinal ve eşdeğer yedek parça ile işçilik tutarlarının kaza tarihi itibariyle serbest piyasa şartlarına göre makul ve kadri maruf olduğu;

davacı tarafından düzenlenen faturalar karşılığında toplam 16.985,52TL ödeme yapıldığından, taleple bağlılık ilkesi gereğince ödeme yapılan tutarın hasar onarım tutarı olarak kabulünün gerekeceği.

Taleple bağlılık ilkesi doğrultusunda, davacı ... tarafından dava konusu ------ plakalı aracın 29.10.2020 tarihli trafik kazası sonrasında, tarafımca hesaplanan 14.250,00TL değer kaybı tutarından daha makul bir değer olan 741,29TL’yi 26.02.2021 tarihinde------ adına ödemiş olduğu görüldüğünden, ----- plakalı aracın değer kaybı tutarı olarak davacı tarafından ödenen 741,29TL tutarın kabulünün yerinde olacağı. Yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda.

(34.093,06 + 23.317,71 + 16.985,52 + 741,29) olmak üzere toplam hasar onarım tutarı ve değer kaybı tutarının 75.137,58TL olacağını rapor etmiştir.

Tüm dosya kapsamı incelendiğinde; Davacı ... sigortalı aracın dava dışı sürücüsünün kaza esnasında alkollü olduğunu belirtilerek meydana gelen zircirleme maddi hasarlı trafik kazası sonucunda dava dışı mağdur araçların hasar ve değer kaybı bedellerinin kendilerince hak sahiplerine ödenen miktarların rücuen davalı araç işletenden (sigortalı) tahsilini talep etmektedir.

2918 sayılı KTK'nın 48. Maddesi ile, uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmıştır.

Yine Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97/1. Maddesi ile"...kanlarındaki alkol miktarı 0.50 promilin üzerinde olan hususi otomobil sürücülerinin ve kanlarındaki alkol miktarı 0.20 promilin üstünde olan diğer araç sürücülerinin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmıştır.

KTK'nın 85/5. Maddesinde; " İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur."

KTK'nun 95. maddesinde; "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir" hükümlerine yer verilmiştir.

ZMSS genel şartlarının B.4.c maddesi uyarınca; aracın ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce kullanılması sırasında meydana gelen kaza sonucunda üçüncü kişiye ödenen tazminatın sigortalıya rücu edilebileceği düzenlenmiştir.Buna göre yapılan değerlendirme sonucunda.

Mahkemece öncelikle aralarında nöroloji uzmanı bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden kusur dağılımı ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelip gelmediği hususunda rapor aldırılmış olup, bilirkişi heyetinin 13.11.2023 tarihli raporları ile; davalıya ait ve işleteni olduğu ---- plaka sayılı aracın davacı ... nezdinde ------- nolu zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile sigortalı bulunduğu, söz konusu araç sürücüsü 1,58 promil alkollü olarak kamyonet kullandığı, kamyonetin hızını yağmurlu hava ve ıslak yol şartlarına göre ayarlamadığı; öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı;

---- plakalı kamyonete arkadan çarparak savrulmasına ve---- plakalı otomobil ile ------ plakalı otomobilinde kazaya karışmalarına neden olduğu için meydana gelen olayda % 100 oranında tam kusurlu bulunduğu ve dava konusu trafik kazasına anılan şahsın münhasıran alkolün etkisi altında iken sebebiyet verdiğinin, dava dışı sürücülerin kusursuz olduğu belirtilmiş ve bu kusur durumu mahkememizce dava konusu olaya ve bilimsel verilere uygun bulunarak kabul ve takdir edilmiştir.

Somut olayda davacı ... tarafından hasar dosyası açılmış ve mağdur araçlara hasar bedeli ve değer kaybı bedeli olarak toplam 75.137,58 TL ödeme yapıldığı belirtilmiş olduğundan, davacı ... şirketinin talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi için aktüerya uzmanı bilirkişiden aldırılan 11.10.2024 tarihli rapor ile davacı ... şirketinin rücuan talep edebileceği tazminat miktarı tespit ettirilmiş ve davacı yanın 75.137,58 TL davalıdan rücusunun istenebileceği hesaplanmış olup; davacı ... şirketinin ödediği tazminatı sigortalısından kusur ve gerçek zarar oranında rücuan talep hakkı bulunduğu,

davacı ile davalı arasında sözleşmesel ilişki bulunduğu, bu sebeple davacı ... şirketinin haklı zararlarını sadece sigortalısına rücu edebileceği anlaşılmakla; kusur yönünden aldırılan bilirkişi heyet raporu ile aktüerya uzmanı bilirkişice düzenlenen raporlar yöntemine ve yasaya uygun bulunmuş ve hükme esas alınmasında bir aykırılık görülmemiş olmakla, hesap bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.