İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/447 K.2025/107

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/447

KARAR NO:2025/107

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 20/06/2023

KARAR TARİHİ: 19/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı----. Müvekkili şirket nezdinde----- poliçe numarasıyla sigortalı olduğunu, sigortalı şirket ise davalı şirkete ---- ve ---- numaralarına haiz elektrik abonesi olduğunu, dava dışı sigortalı ---- adresinde 29.09.2022 tarihinde 10.15’ te elektrik dalgalanması yaşandığını, sigortalı tesisin yaklaşık 1 saat jeneratörler vasıtasıyla elektrik aldığını, yüksek voltaj ve dalgalanma sebebiyle elektronik cihaz hasarının meydana geldiğini,

yapılan incelemede cihazlardaki hasarın enerji kaynaklı hasarlandığının tespit edildiğini, sigortalının uğramış olduğu zarar sonucu müvekkili şirket tarafından 1.514,34 USD sigortalı adına ödendiğini, TTK.1472.maddesi gereğince; ödendiği tazminat miktarı kadar sigortalısının haklarına halef olan müvekkili şirketin davalı/borçluya rücu hakkı olduğu dikkate alınarak davalı------------ yevmiye numaralı ihtarnamesiyle müvekkili şirket sigortalısı tarafından başvurulduğunu, akabinde müvekkili şirket tarafından sorumlu olduğu miktar kadar ödeme yapıldıktan sonra davalıya yine rücu başvurusunda bulunulmuş olduğunu,

davalı/borçlu tarafından cevap verilmediğini, sigortalıya uğramış olduğu zarar sebebiyle yapılan ödemenin tahsili için icra takibine geçildiğini, ancak takibe haksız olarak itiraz edilerek takibin durduğunu, davalının -----Müdürlüğü'nün ---- Esas sayılı icra takibine yaptığı haksız itirazın iptali ile takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre ----- Doları olarak açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en

yüksek temerrüt faizi oranı uygulanmak suretiyle hesaplanacak fiili ödeme günündeki -----

Bankası efektif satış kuru TL karşılığı eklenmek suretiyle takibin devamına, davalının %20’tan

aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet

ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle;----enerjili birden fazla çıkışı ve birden fazla trafosu bulunduğunu, dava dışı sigortalının ----

aboneliği bulunduğunu, aboneye yüksek gerilim seviyesinde enerji temin edildiğini, bu nedenle

alçak gerilim seviyesinde davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, Elektrik

Dağıtım Ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği kapsamında gerçekleştirilen

incelemede, davalı şirket sorumluluğundaki tesislerde herhangi bir arıza, olumsuzluk tespit

edilemediğini, davaya konu hasarın davacının sigortalısı sorumluluğundaki iç tesisattan

kaynaklandığı sonucunu doğurduğunu, iç tesisatın bakım, onarım yükümlülüğünün davacının

sigortalısında bulunduğunu, dava konusu tesisata ilişkin olarak tespit edilebilen tek elektrik

kesintisinin ----- sorumluluğundaki hatlarda yaşanan bölgesel kesinti olduğunu, davanın

----- ihbarı gerektiğini, davaya konu hasar tarihiyle ilgili araştırma yapıldığında, -----

kaynaklanan bir kesinti yaşandığının tespit edildiğini, bahsi geçen kesintinin cihaz hasarına

sebebiyet verebilecek bir kesinti olmadığını belirterek; davanın reddine, yargılama giderleri ile

vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. İhbar Olunan ----- Genel Müdürlüğü vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle.

Dava konusu olayın Bölge Müdürlüklerinin sorumluluğundaki ---- Merkezinde bulunan --- tahsisli ----- üzerinden beslenen ---- AVM'de 29.09.2022 tarihi saat 10.15'de gerçekleştiğinin anlaşıldığını, söz konusu tarih ve saate ilişkin işletme kayıtları incelendiğinde, dava konusu olay ve saatte ----- Merkezinde orta gerilim kesicilerinden birinde meydana gelen kesici arızası nedeniyle güç transformatörünün servis harici olduğunu ve bu transformatörün irtibatlı olduğu 33,6 kV gerilim seviyesindeki baraya bağlı bulunan --- fideri dahil tüm dağıtım fiderlerinde enerji kesintisi yaşandığı tespit edildiğini,

müvekkilinin idare ----- tarafından son kullanıcı yüklerinin veya elektrik şebekesine bağlı yüksek/orta gerilim seviyesindeki tüm ekipmanların azami performans ve ömürde istenilen şekilde çalışması ve mevcut iletim şebekesinde frekans, gerilim ve gerilim dalga şeklinin Elektrik Şebeke Yönetmeliğinde belirtilen kalite ölçütleri içerisinde kesintisiz ve sürekli olarak sağlanması amacıyla koruma ve anahtarlama elemanları kullanılmakta ayrıca işletilmekte olan tüm teçhizatın test, bakım ve kontrolleri düzenli olarak yapıldığını, diğer bir ifade ile mevcut elektrik şebekesinden güç talep eden tüm yüklerin talep etmiş olduklarını,

elektrik enerjisinin şebeke frekansında, saf sinüs dalgasında ve harmoniklerin mevzuatta belirtilen limitler dâhilinde istenen kalitede ve güvenli bir sistem üzerinden sağlanması amacıyla gerekli tüm faaliyetler müvekkili İdare ----- tarafından hassasiyetle yürütülmekte olduğunu, yüklerin bozucu etkileri, dağıtım şirketi veya son kullanıcı yüklerinde oluşan arızlar, atmosfer ve doğa olayları gibi kontrol edilemeyen etkenler nedeniyle zaman zaman teçhizat arızaları meydana gelebildiğini, İletim sisteminde meydana gelen arızalar transformatör merkezlerimizdeki koruma ve anahtarlama elemanları vasıtasıyla sistemden temizlendiğini,

dava konusu olayda zarar gören tüketici ile Teşekkülümüzün herhangi bir ilişkisi bulunmamakta olup Teşekkülümüz iletim ve dağıtım sistemi kullanıcılarına Elektrik Şebeke Yönetmeliği'nde belirtilen teknik kalite parametreleri dahilinde elektrik enerjisi arz etmekle yükümlü olduğunu, İlgili yönetmelikte 33 kV gerilim seviyesinde kısa devre arıza akımları 16 kA ile sınırlandığını, yine aynı yönetmelikte belirtilen azami arıza akımı (16 kA) için arızanın temizlenme süresi 0,14 saniye olarak belirlendiğini,

dava konusu olay anında transformatör merkezinde yaşanan arızaya ait olay kaydında transformatörün servis harici olmasına yol açan arıza akımının 7,8 kA ile sınırlandığı ve arızanın sistemden 0,13 saniyede temizlendiğinin görüldüğünü, diğer taraftan arıza meydana gelen kısım 90/125MVA Güç transformatörünün beslediğini, 36 kV bara çıkışındaki fider kesicisi olmakla birlikte arıza sırasında aynı baradan beslenen yaklaşık 60 MW yükün beslendiği toplamda minimum 60.000 kullanıcı aynı anda etkilendiğini,

arızai durum sistemde yaşanabilecek bir hadise olup belirleyici olan Elektrik Şebeke Yönetmeliğindeki süre-sayı-genlik gibi limitlerin aşılmadığını, kayıtlardan anlaşılacağı üzere arıza esnasında gerek akım-gerilim değerleri gerekse de temizlenme süresi bakımından teknik limitlerin üzerinde bir hadise olmadığı açıkça görüleceğini,

dolayısı ile---- Merkezinde oluşan arıza ve enerji kesintisi sonucu meydana geldiği iddia edilen uyuşmazlık ile ilgili Teşekkülümüz ile dağıtım sistemi kullanıcısı ---- arasında tanzim edilen Bağlantı ve Sistem Kullanım Anlaşması ile mevzuatta belirtilen güç kalitesi kriterlerini ihlal eden durum bulunmaması nedeniyle Teşekkülümüzün konu ile ilgili kusuru bulunmadığı anlaşılmakta olduğunu, davanın usulden ve esastan reddine ve ücreti vekalet, yargılama masraflarının karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, icra dosyası ----- çıktıları, ---- yazılan müzekkere cevabı, bilirkişi raporları.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından kendi sigortalısına yapılan ödemenin davalıdan tahsili nedeni ile başlatılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi istemine ilişkindir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda.

Dava dışı ---- davacı sigorta şirketi nezdinde Endüstriyel Paket Sigorta Poliçesi ve ----- poliçe numarasıyla sigortalı olduğu ve davadışı şirketin davalı şirkete ----- ve ---- numaralarına haiz elektrik abonesi olduğu hususunda anlaşmazlığın bulunmadığı,

uyuşmazlığın 29/09/2022 tarihinde saat 10.15'te tesis genelinde elektrik dalgalanması meydana geldiği ve davadışı sigortalı şirketin ekipmanların enerji kaynaklı hasarlanması sebebiyle onarılamaz ve kullanılamaz duruma geldiği iddiası ile davacı şirketin kendi sigortalısına ödediği bedeli davalıya rücu edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır.Tarafların delilleri toplanmış, dosya Elektrik Mühendisi bilirkişi ile sigorta konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmıştır.Dosyada mübrez bilirkişi heyet raporunda özetle.

Davalı Şirketten Kaynaklı Voltaj Dalgalanması Olup Olmadığı: Davacı sigortalısı -------, davalı şirketten 35 kV üzerinden elektrik enerjisi satın almaktadır. 35/0,4 kV trafoların ve alçak gerilim elektrik tesisatının kurulum ve işletmesi davacı şirket sigortalısının sorumluluğundadır.

Dosya içeriğinde yapılan incelemede davalı şirketin işletme sorumluluğunu yüklendiği 35 kV orta gerilim şebeke geriliminde her hangi bir voltaj dalgalanmasının vuku bulmadığı tespit edilmiştir. ----- AVM’nin motorları, frekans konvertörleri, PLC ve Modül kartlarının hasarlanması 35 kV elektrik dağıtım şebekesinin

işletilmesinden kaynaklanmadığından davalı ----

sorumluluğunu gerektiren illiyet bağı yoktur. Bu nedenle davacı ------ Şirketi Şirketi davalı ----Şirketi’ne zararının rücuen talep edemeyeceği kanaatine varılmıştır. Dava Konusu Cihazların Hasarlanma Nedenleri Ve Sigortalının Sorumluluğu: ---- motorlarının çalışma frekansı 60 Hz olduğundan, frekansın 75 Hz çıktığından

motor devrinin aşırı derecede artarak motor ve fanları arızalandırmıştır. Frekansın yükselmesi,

davacı sigortalının frekans konvertöründen kaynaklanmıştır. Çünkü, ulusal elektrik şebekesinin frekansı 50 Hz olup kontrol altında yükeselmesi söz konusu değildir. Frekans yükselmesindeki kusur davacı şirket sigortalısına ilişkindir. Diğer taraftan, fanlar sürttüğünde ve motor mili eğildiğinden motorun durması da motorun aşırı derecede akım çekmesine ve neticede arızalanmasına neden olmuştur. Nitekim sigorta aşırı akım dolayısıyla atmıştır. Ancak, sigorta motorları koruyamamıştır. Motorları koruyan termik şalterdir. Bundan dolayı motorlar

hasarlanmıştır. Cihazlardan ve alçak gerilim tesisatından davacı sigortalısı sorumlu olduğundan cihazların arızalanmasından davacı sigortalısı kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

---- motorları, frekans konvertörleri, PLC ve Modül kartlarının hasarlanması 35 kV elektrik dağıtım şebekesinin işletilmesinden kaynaklanmadığından davalı ---- sorumluluğunu gerektiren illiyet bağı oluşmadığından davacı --- davalı -----zararının rücuen talep edemeyeceği kanaatini bildirmişlerdir. Mahkememizin 26/06/2024 tarihli duruşmasında verilen ara karar uyarınca dosya ek rapor hazırlanması için yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, hazırlanan raporda; Nihai hukuki takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;

Davacı şirketin kök rapora ilişkin itirazları raporun yukarısında incelenerek cevaplandırımıştır. Cevaplardan da anlşılacağı üzere itirzlarda kök rapordaki tespitlerin değiştirilmesini gerektirecek her hangi bir husus bulunmadığından kök rapordaki kanaatlerimiz muhafaza edilmektedir.

---- motorları, frekans konvertörleri, PLC ve Modül kartlarının hasarlanması 35 kV elektrik dağıtım şebekesinin işletilmesinden kaynaklanmadığından davalı ---- sorumluluğunu gerektiren illiyet bağı oluşmamıştır.

Bu nedenle, davacı ----Şirketinin, davalı ------- birlikte değerlendirildiğinde; eldeki davada, dava dışı ---- davacı sigorta şirketi nezdinde Endüstriyel Paket Sigorta Poliçesi ve ---- poliçe numarasıyla sigortalı olduğu ve davadışı şirketin davalı şirkete --- ve ----- numaralarına haiz elektrik abonesi olduğu hususunda anlaşmazlığın bulunmadığı,

uyuşmazlığın 29/09/2022 tarihinde saat 10.15'te tesis genelinde elektrik dalgalanması meydana geldiği ve davadışı sigortalı şirketin ekipmanların enerji kaynaklı hasarlanması sebebiyle onarılamaz ve kullanılamaz duruma geldiği iddiası ile davacı şirketin kendi sigortalısına ödediği bedeli davalıya rücu edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, eldeki davada çözülmesi gereken ilk husus yangının hangi sebeple çıktığı ve yangının çıkmasında davalıya izafe edilecek bir kusurun bulunup bulunmadığıdır. Bu hususun tespit için deliller celp edilmiş, dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Bilirkişiler tarafından hazırlanan kök ve ek raporda da tespit edildiği üzere; davadışı sigortalının davalı şirketten 35 kV üzerinden elektrik satın almakta olduğundan, 35/0,4 kV trafoların ve alçak gerilim elektrik tesisatının tesis, bakım ve işletmesi davacı şirket sigortalısına ait olduğu, yapılan incelemede davalı şirketin işletme sorumluluğunu yüklendiği 35 kV orta gerilim

şebeke geriliminde her hangi bir voltaj dalgalanmasının vuku bulmadığı, davalı şirketin orta gerilim dağıtım hatlarına 35 kV üzerinden elektrik enerjisinin ----- tarafından 154 kV veya 380 kV trafolarla temin edildiği, dolayısıyla davalı şirketin 35 kV elektrik

dağıtım şebekesinde dalgalanmanın ancak ----’ın 154 kV şebekesinden kaynaklanması gerektiği, dosya içeriğinde yapılan incelemede ----’ın yüksek gerilim şebekesine bir voltaj dalgalamasının olmadığı, esasen, -----’ı trafoları, gerilim regülatörlerini haiz olup en küçük zararsız gerilim değişikliklerini dahi anında tolere etmekte ve enterkonnekte şebekede yani ulusal elektrik şebekesinde voltaj dalgalanmasını önlediği, ------AVM’nin motorları, frekans konvertörleri, PLC ve Modül kartlarının hasarlanması 35 kV elektrik dağıtım şebekesinin işletilmesindenkaynaklanmadığından davalı ------- sorumluluğunu gerektiren illiyet bağının bulunmadığı,

açıklanan nedenlerle ----- motorları, frekans konvertörleri, PLC ve Modül kartlarının hasarlanması 35 kV elektrik dağıtım şebekesinin işletilmesinden kaynaklanmadığından davacı ----kendi sigortalısına ödediği bedeli, davalı ---- Şirketi’ne rücu edemeyeceği kanaati ile davanın reddine karar verilmiş, davacının davaya konu takibi başlatmasında kötüniyetli olduğunun kanıtlanamaması nedeni ile davalının şartlar oluşmayan kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.