İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/518 K.2024/783

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/900 Esas

KARAR NO:2024/784

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ: 15/12/2023

KARAR TARİHİ: 15/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin -------- adı altında ---------sunucusu olduğunu, müvekkili şirketin arşiv olarak kullandığı ------ adresine su basması sebebiyle birçok evrak ıslandığını ve rutubetten aşırı nev oluştuğunu, arşivin tahrip olduğunu, konu ile ilgili ----- sayılı itfaiye olay raporu hazırlandığını, müvekkili şirketin uhtesinde olan ------- tarihleri arasına ilişkin yevmiye defteri, kebir ve envanter defterlerinin ve bu defterlerin dayanağı olan faturalar ve diğer dayanak belgelerin, --- tarihleri arasındaki ------ ait hasta yatış dosyaları ve bu dosyalarla ilişkili olana anlaşmalı kurumlara ait evrakların, zayi olduğundan TTK madde 82/7 numaralı fıkra uyarınca mahkememizden, ilgili defter ve evraklara ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Uyuşmazlık konusu ile ilgili olarak SMMM bilirkişi 30/05/2024 tarihli raporunda özetle; Davacı şirket hakkında bir vergi davası bulunmadığı, Arşiv bölümünün su basması nedeniyle ve oluşan rutubet ve nemden ötürü tahrip olduğu, evraklarının zarar görmüş oldukları durumunun, itfaiye raporu ile sabit olduğu, yine zayi oldukları belirtilen ----- yılları ticari defterlerinin----makamlarınca onaylı oldukları, bövlece Zavi Belgesi alma şartlarına haiz oldukları doğrultusunda :söz konusu yıllar ticari defterleri ve dayanak belgeleri ile ile belirtilen evraklar için zayi belgesi verilebileceğini beyan ve rapor etmiştir.Bilirkişi raporu davacı vekiline usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, ancak davacı tarafından rapora karşı itiraz veya beyan dilekçesi sunulmadığı görüldü.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, Zayi Belgesi Verilmesi davasıdır. TTK'nın 82/1. maddesi gereğince, "Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür."Saklama süresi on yıl olup sürenin başlangıcı da kanunda belirtilmiştir (TTK m.82/5-6).

Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirlerde ticaretin terk edilmesinden sonra sürdüğü gibi, tacirin ölümü halinde mirasçılar bakımından da devam eder. Mirasın resmi tasfiyesi veya tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler Sulh Hukuk Mahkemesince saklanır (TTK m.82/8).

Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkilimahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır.

Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir(TTK m.82/7).Somut olayda; davacının arşiv olarak kullandığı binada su basması nedeniyle evrakların ıslandığı ve rutubet ve nemden dolayı tahrip olduğu ile işbu evrakların zarar gördüğünün itfaiye raporuyla da sabit olduğu, bu nedenle davacıya ait zayi belgesi talep edilen defter ve kayıtların da zayi olduğu ve TTK 82. Maddenin yasal şartları oluştuğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KABULÜ ile;

1-Davacı ------- yılları da dahil olmak üzere bu aralıktaki yevmiye, envanter ve kebir defterleri ve bu yılları kapsayan tüm dayanak kayıtlarının,

------ tarihleri arasındaki ----- Hastanesine ait hasta yatış dosyaları ve bu dosyalarla ilişkili olan anlaşmalı kurumlara ait evrakların zayi olduğunun tespitine ve zayi belgesi verilmesine,

2-Alınması gereken karar ve ilam harcı 427,60 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile eksik 157,75 TL harcın davacı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3-Davacı tarafından yatırılan başvuru harcının üzerinde bırakılmasına,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

5-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 345. maddesi uyarınca 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer eş değer Mahkemesine verilecek usulüne uygun istinaf dilekçesi ile --------Adliye Mahkemesi İstinaf Yasa Yoluna başvurabileceği belirtilerek verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/10/2024