İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/516 K.2020/29

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/516 Esas

KARAR NO : 2020/29

DAVA

Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)

DAVA TARİHİ: 08/05/2018

KARAR TARİHİ: 14/01/2020

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin -------- plakalı aracın maliki olduğunu, aracın ------Şubesinin ------ iban nolu hesabından alınan ---------nolu ---- karttan otomatik yükleme talimatı verildiğini, bir sigorta şirketinin kredi kartından para çekmek istemesi ve sisteme güvenlik kodunu yanlış girmesi üzerine ------- kredi kartını pasife aldığını, bu sebeple kredi kartından ----- cihazına yükleme yapılamadığını, ------- tarihinden ----- tarihine kadar olan geçişlerin ödenemediğini, ----günlük sürenin geçmesi gerekçe gösterilerek her bir ihlal için -- katı tutarında ceza kesildiğini,

geçiş sırasında ödemelerin tahsil edilmediği anlamına gelecek alarm vs. Çalmadığını, uygun bir banka şubesinde davalı şirket adına hesap açtırılmasını, geçiş bedellerinin toplam tutarı olan ------ TL nin bu hesaba yatırılması yönünde ara karar oluşturulmasını ve cezaların tümünün iptaline karar verilmesini dava ve beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı adına tescilli aracın ------ geçiş ücreti ödemesi yapmaksızın toplam ------- kez ihlalli geçiş yaptığı, ihlalli geçişlerin yapıldığı tarih itibari ile yürürlükte bulunan mevzuat çerçevesinde davalıya ------ TL borçlandığını, davacının ------ cihazına bakiye yüklemesi yapılamadığını ifade etmesiyle kendi kusurunu ikrar ettiğini,

------- tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7144 sayılı kanunda belirtilen cezaların --- kkattan--- kata indirgenmesine dair değişikliğin işbu ihlalli geçişlerin------önce yapılması nedeniyle tahakkuk eden cezanın herhangi bir hukuka aykırılığının bulunmadığını, ----- tarihinden sonra ihlalli geçişlerle ilgili ------ hesap bakiyelerinin ---- dakikada bir sorgulanndığını,

somut olayda uygulanacak özel kanun olan 6001 sayılı kanunun 30. Maddesinde kanun koyucu ihlalli geçiş nedeniyle araç sahibi aleyhine ceza verilmesini bildirim veya uyarı şartına bağlamadığını beyan etmiş ve davanın reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde ihlalli geçiş nedeniyle davalı işletmecinin araç sahiplerine bildirimde bulunma yükümlülüğünün bulunup bulunmadığı ve ihlali geçiş sebebiyle uygulanan ceza tutarını tahsil koşullarının oluşup oluşmadığı noktası olup, dava, ihlali geçiş nedeniyle tahakkuk ettirilen ceza tutarından dolayı borçlu olmadığının tespiti(menfi tespit) davasıdır.

Tarafların tüm delilleri celbolunarak dava dosyası üzerinde uzman bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılarak rapor alınmıştır. Alınan raporun dosyadaki verilere uygun ve denetime açık bulunduğu anlaşılmakla, hükme esas alınmıştır.

Celp edilen araç tescil kaydına göre ihlalli geçiş iddiasına konu aracın davacı adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.

Cevap dilekçesi ekinde sunulan ihlalli geçiş bildirimleri davacının maliki olduğu araç hakkında düzenlenmiştir.

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir(------- Tarih ve ----- Sayılı RG yayımlanıp yürürlüğe giren 7144 S.y.nın 18. md. ile değişik 6001 s.y.nın 30/5 md.).

Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.(6001 SYK m 30/7).

-----tarih ve ----- sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin ---- tarih, ----- Esas ve ----- Karar sayılı ilamında.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. Maddesinin 6639 Sayılı Kanun’un 33. Maddesi İle Değişiklik Yapılan (5) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinin İncelenmesi sonucunda, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında, işletici şirketlerce işletme hakkının bir uzantısı olarak kontrolsüz geçişlerde takdir edildiği anlaşılan, geçiş ücretiyle doğrudan bağlantılı bulunduğu,

işletme gelirleriyle irtibatlı olduğu ve işletme gelirleri üzerinde etki ve sonuç yarattığı değerlendirilen itiraz konusu kuraldaki cezanın, klasik anlamda idari yaptırım niteliğindeki idari para cezalarından farklı, idare hukuku alanından ziyade özel hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü ------- bir niteliğe sahip olduğu gerekçesi ile kuralın anayasaya aykırı olmadığı tespit edilerek anayasaya aykırılık başvurusu reddedilmiştir.

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, ticaret sicil kayıtları, ihlalli geçiş bildirimleri, araç tescil kayıtları, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının maliki olduğu ---- plakalı aracın ------- ihlalli geçişler yaptığı ve davalı tarafından davacıya gönderilen ihtarname ile toplam ------- TL borcun ödenmesinin talep edildiği,

ihlalli geçiş bildiriminde belirtilen geçiş ücret(ler)inin ---------- yayınlanan köprü ve otoyollar ücret tarifesine uygun olduğu, ihlalli geçişe konu otoyol işletmesinin bariyer sistemi ile çalıştığı ve gişede durmadan geçişin mümkün olmadığı, gişeyi geçebilmek için ya -------- sisteminin kullanılması ya da nakit ödeme yapılmasının gerekli olduğu,

otoyolu kullanan tarafın nakit ödeme yapmamış olması halinde------ bakiyesini yeterli tutmakla en azından geçişten itibaren --- gün içinde bakiyesini yeterli hale getirmekle yükümlü olduğu,-------sistemi kullanmayan ve nakit ödeme de yapmayan sürücü/malik'in zaten ödeme yapmadan geçiş yaptığının bilincinde olduğu ve bu halde de --- gün içinde geçiş bedelinin ödenmesi gerektiği, aksi halde gerek ------- bakiyesinin yeterli olmaması ve en azından ------ gün içinde bakiyenin yeterli hale getirilmemesi,

gerek ----- sistemine dahil olmayanların nakit ödeme yapmamaları ve --- gün içinde geçiş bedelini ödememeleri halinde ceza bedelinin tahsil koşullarının oluşacağı, ceza bedelinin tahsili için ihlalli geçiş bildirimi düzenlenmesinin ve/veya tebliğinin zorunlu olmadığı, davacının tarafı olmadığı;

örneğin ------ hesabına tanımlı kredi kartı otomatik ödeme talimatı bulunsa dahi geçis anında bakiyenin yetersiz olduğu hallerde ------- hesabına yükleme yapılamamış olmasının davalı ile otomatik ödeme talimatı verilen banka arasındaki bir hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden veya sürücünün ihlalli geçiş bildirimini araç malikine ulaştırmamış olmasının davalı araç maliki ile sürücü arasındaki hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden ya da aracı kiralayanın ihlalli geçiş yapması halinde bu durumun davalı araç maliki ile aracı kiralayan arasındaki hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden bu gibi hukuki ilişkilerden kaynaklanan savunmaların davalıya karşı

ileri sürülemeyeceği gibi bunlardan dolayı davalının sorumluluğunun bulunmadığı, Kanun'un açık hükmü karşısında ihlalli geçiş nedeniyle oluşan alacağın davalı araç malikinden talep edilmesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı,

bu kapsamda ihlalli geçiş anında ------ hesabında yeterli bakiye bulunmayan ve --- gün içinde de yükleme/ödeme yapılmayan ----- plakalı araç yönünden geçiş bedelini cezalı tutarı ile talep ve tahsil etme koşullarının oluştuğu, ancak davadan sonra yürürlüğe giren 7144 sayılı yasanın 18. Maddesi uyarınca ihlalli geçiş halinde ceza tutarının 4 kat olarak uygulanması gerektiği, ancak davalı tarafından henüz alacağın tahsili için icra takibi yapılmadığı ve yasal yollara başvurulmadığı, davacıya gönderilen ihtarnamenin 7144 Sayılı Yasanın 18. Maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten önce gönderildiği,

davacının ilk ihlalli geçiş tarihinin ----- olduğu, alınan bilirkişi raporuna göre davacının ihlalli geçişleri sırasında ------- hesaplarına ihlalli geçiş ücretlerini karşılayacak bakiye olmadığı gibi davalı tarafından ---- gün boyunca her gün sorgulama yapılmasına rağmen işbu ihlalli geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği, davacı ile -------- hesabının bağlı olduğu bankalar arasındaki problemden dolayı davalının sorumlu olmadığı sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.