İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/343 K.2021/791

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2019/343

KARAR NO: 2021/791

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ: 26/06/2019

KARAR TARİHİ: 03/11/2021

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili -------- dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kanunlar gereği saklamakla yükürtılü olduğu defter ve kayıtlarını saklanması için --- tarihli sözleşme imzalandığını,--- adresinde bulunan --- deposunda yangın çıktığını,---- yangın raporunda deponun tamamen yandığı ve kesin hasar tespitinin ayrıca bilirkişi tarafından yapılması gerektiğinin bildirildiğini, yangın raporunun ekinde ---- kodu ve müşteri unvanlarının, toplam kutu sayısının ve kutu barkodlannın belirtildiğini,----- tarihli yazılı bildiriminde ---- paylaşıldığını,---- evrakları bulunduğunu,

müvekkile ait---yandığını,---- bir hasar tespiti talebinde bulunulduğunu ileri sürerek müvekkile ait zayi olan belgelerin ---- uyarınca ----- yapılarak bilirkişi marifetiyle tespitine, zayi olan belgelerin gerek ---- veren ------ ----dosyası marifetiyle tespit edilmesine ilişkin yeterli sürede mehil verilmesini, müvekkil şirketin yangın sebebiyle yok olan tüm defter, fatura ve sair belgelerinin zayi olması nedeniyle müvekkil şirkete zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibari ile zayi olduğu ileri sürülen davacı şirkete ait belgelerin zayi olduğunun tespiti ile iptali istemine ilişkindir.

TTK'nun 82/7 maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren ---- içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilecektir.

----- kullanımında olan ve kullanım şekli ------ yangın hadisesi meydana geldiği anlaşılmıştır.

Davaya konu yangın hadisesinin --- tarihinde meydana geldiği, davacı tarafından durumun -- tarihinde öğrenildiği ve davanın -----günlük hak düşürücü süre içinde açılmış olduğu görülmüştür.

---- yazı cevabına göre, yangının meydana geldiği tarih itibariyle davacı şirket hakkında herhangi bir inceleme raporuna rastlanılmadığı bildirilmiştir.

Bir şirketin ticari defter ve kayıtlarının ziyaa uğradığından bahisle zayi belgesi verilebilmesi için bu defter ve kayıtların olağanüstü bir durum nedeniyle kaybolmuş olması gerekmektedir.

Davaya konu olayda davacı arşiv deposunda çıkan yangın sonucunda orada muhafaza edilen tüm belgelerinin yandığını iddia etmiş, mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller, yangın raporları, vergi dairesi yazı cevabı, noter ve matbaa yazı cevapları ile sunulan sözleşme ve mahkemece alınan bilirkişi kök ve ek raporları incelenip birlikte değerlendirildiğinde, davacının arşiv hizmeti satın aldığı dava dışı şirkete ait depoda çıkan yangın sonucunda belgelerin zayi olduğu, davacının olayın meydana gelmesinde her hangi bir kusurunun veya ihmalinin bulunmadığı,

zayi belgesi verilmesi talep edilen belgelerin basiretli bir tacirin göstereceği tüm dikkat ve özenin gösterilmesi halinde dahi önlenemeyen bir sebepten ötürü zıyaa uğradığı, bu nedenle bu belgelere ilişkin olarak zayii belgesi verilmesi gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.