İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/294 K.2021/530

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/294 Esas

KARAR NO : 2021/530

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 13/08/2020

KARAR TARİHİ : 06/07/2021

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı/Borçlu, sahibi olduğu ------ plakalı araçlar ile Müvekkil Şirket tarafından işletilen ---- arasında geçiş ücretlerini ödemeden (ihlalli) geçiş yapmış; ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş (15) günlük süre içerisinde de geçiş ücretlerini ödemediğinden bu geçiş ücreti tutarlarına dört katı oranında ceza işletilmiştir.

Davalı/Borçlu, geçiş ücreti ile ceza tutarını bugüne kadar ödemediğini, bu sebeple, davalı aleyhinde---- takibi başlatıldığını, açılan takip üzerine gönderilen ödeme emri Davalı/Borçlu'ya tebliğ edildiğini, ancak davalı borçlunun ödeme emrinin kendisine tebliği üzerine ve süresi içerisinde dosyaya sunmuş olduğu dilekçe ile icra takibine itiraz etmiş ve takibi durdurulduğunu, borçlunun icra takibine itirazı tamamen haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli olup, söz konusu itirazı kabul etmiyoruz.

Zira takibe konu borç, kanundan kaynaklanan bir borç olup borcun sebebi de Davalı/Borçlu'nun Müvekkil Şirket tarafından işletilen ---- yaptığı ödemesiz (ihlalli) geçişler olduğunu, bu nedenle Davalı/Borçlunun itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini, tüm bu nedenlerle Davamızın kabulü ile Davalı/Borçlu tarafından ---- sayılı dosyasına yapılan itirazın kaldırılmasına ,haksız ve kötü niyetli itiraz nedeniyle Davalı/Borçlu aleyhine asıl alacağın %20sinden az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin Davalı/Borçlu üzerinde bırakılmasına karar verilmesini mahkememizden talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

Uyuşmazlık Konusu : Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde --- bakiyesinin yeterli olup olmadığı davalı işleticinin----- ile ilgili olarak bildirim yükümlülüğü bulunup bulunmadığı ve davacının geçiş ücretini ve 4 katı tutarındaki ceza oranını talep edip edemeyeceği noktasındadır.

Davanın Hukuki Niteliği: Dava, ihlali geçiş nedeniyle tahakkuk ettirilen geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsili için girişilen icra takibine konu itirazın iptali davasıdır.

Davanın Hukuki Sebebi: İtirazın iptalini düzenleyen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67/1. Maddesindeki "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." şeklindeki düzenlemedir.

DELİLLER

Celp ve tetkik edilen ----; davacı takip alacaklısı tarafından 18/04/2019 tarihli takip talebi ile davalı takip borçlusuna hakkında ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna tebliği üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, borca ve ferilerine karşı itiraz ettiği ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve/veya takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın 1(bir) yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Celp edilen ------- kaydına göre --- iddiasına konu----davalı şirket adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.

Dava dilekçesi ekinde sunulan ihlalli geçiş bildirimleri davalının maliki olduğu araç / araçlar hakkında düzenlenmiştir.

Usulüne uygun olarak davalıya tebliğ edilen ---- ara kararıyla davalıya ihlalli geçişe konu araçlara ait---- hesap bilgilerini sunması için süre verilmiş olup, davalı tarafından davaya cevap dilekçesi sunulmadığı gibi ön inceleme duruşmasına da katılmamış, ---- hesap bilgilerini de mahkememize sunmamıştır.Davacı tarafından tensip zaptının --- kararı uyarınca ihlalli geçiş yapan araçlara ait -----ve geçiş bilgileri dosyaya sunulmuş olup belgelerin incelenmesinde, davalı araçlarına ait ihlalli geçiş kayıtları,----- sonuçları mahkememize ibraz edilmiş olup incelenmesinde davalıya ait araçların davacının işlettiği --- geçişler yapmış olduğu,

davacı şirket tarafından ihlalli geçiş ücretlerinin tahsili amacıyla davalının --- hesaplarında sorgulamalar yapıldığı ancak yapılan sorgulamalarda davalıya yapılan araç plakalarına---hesap hareketlerinden geçiş ücretlerini karşılayacak bakiye olmaması nedeniyle geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde ------ verilen veya ----- uygulandığı ----- geçiş yapan araç sahiplerinden, --- tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir(------ 30431 Sayılı ---- yürürlüğe giren 7144 s.Y.nın 18. md. ile değişik 6001 s.Y.nın 30/5 md.). Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.(6001 SYK m 30/7).

27/2/2018 tarih ve 30345 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan----- sayılı ilamında. 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 30. Maddesinin 6639 Sayılı Kanun’un 33. Maddesi İle Değişiklik Yapılan (5) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinin İncelenmesi sonucunda, ------- uygulandığı ------hakkının bir uzantısı olarak kontrolsüz geçişlerde takdir edildiği anlaşılan, geçiş ücretiyle doğrudan bağlantılı bulunduğu,

--- irtibatlı olduğu ve işletme gelirleri üzerinde etki ve sonuç yarattığı değerlendirilen itiraz konusu kuraldaki cezanın, --- yaptırım niteliğindeki idari para cezalarından farklı, idare hukuku alanından ziyade özel hukuk alanına yaklaşan, kendine özgü ---- niteliğe sahip olduğu gerekçesi ile kuralın anayasaya aykırı olmadığı tespit edilerek anayasaya aykırılık başvurusu reddedilmiştir.

Dava, davalı tarafından işletilen------ihlalli geçiş yaptığı tespit edilen davacı hakkında tahakkuk ettirilen para cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

Davacının maliki bulunduğu aracın davalı şirketin -----tarihleri arasında geçiş ihlali yaptığı hususu sabit olup uyuşmazlık 10 katı tutarında tahakkuk ettirilen ceza tutarının yasa ve yönetmelik hükümlerine uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar ---- kontrolünün uygulandığı---ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, ---ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken---- Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “---- değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten ----uygulandığı--- için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

------ 6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, ------ Karar sayılı kararında "..-------- uygulandığı ------geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.

Bu durumda, kuralda belirtilen ---- tarihinden itibaren on beş gün içinde ---- ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ---- gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir.... kuralda, ---- sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık,

---- belirlenmiştir.--- ücretinin ödenmesi ----öngörülmesi---- tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.------- zaman içinde değişip gelişebileceği ------ uygulandığı ------ geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir.

Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, davacıya ait aracın davalı ------------- gerçekleştirdiği, davacıya ----- önceye ait olması, belirlenen ceza miktarının yasayla konulmuş olması karşısında ne davacının ne de mahkemelerin, bu miktarın hakkaniyetli olup olmadığı ve sebepsiz zenginleşmeye yol açıp açmayacağını takdir etme hakkı bulunmamaktadır. Bu nedenle ilk derece mahkemesinin kararında bir isabetsizlik görülmediğinden davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1b.1 maddesi gereğince esastan reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır-------------

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, ------adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda---------- ihlalli geçiş bildirimleri, takip dosyası---iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde.

Davalının maliki olduğu -------- bağlı olduğu ----- hareketlerine göre ihlalli geçiş bildirimine konu geçiş ücretlerinin tahsili için yeterli bakiyenin bulunmadığı ve davacı tarafça tahsil edilemediği,------ olduğu, -----kullanan------ tarafın ----- yapmamış olması halinde ----- tutmakla en azından geçişten itibaren ------ bakiyesini yeterli hale getirmekle yükümlü------kullanmayan -----yapmayan ----- ----- ödeme yapmadan geçiş yaptığının bilincinde olduğu ve bu halde de -------- ödenmesi gerektiği, aksi halde gerek ----- olmaması ve en azından 15 gün içinde bakiyenin yeterli hale getirilmemesi,

----------- dahil --- nakit ödeme yapmamaları------- bedelini ödememeleri halinde ceza bedelinin tahsil koşullarının oluşacağı, ceza bedelinin tahsili için ------ düzenlenmesinin ve/veya tebliğinin ---- davacının tarafı olmadığı;

-----------hesabına-------- talimatı bulunsa dahi geçis anında bakiyenin yetersiz olduğu hallerde -----hesabına yükleme yapılamamış olmasının davalı---- ödeme talimatı ------arasındaki bir hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden veya ---- geçiş bildirimini araç malikine ulaştırmamış olmasının davalı araç ----- arasındaki hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden ya da ---- --- yapması halinde bu durumun davalı araç maliki ile aracı ------- hukuki ilişkiyi ilgilendirdiğinden bu gibi hukuki ilişkilerden kaynaklanan savunmaların davacıya karşı ileri sürülemeyeceği gibi bunlardan dolayı davacının sorumluluğunun bulunmadığı,

Kanun'un açık hükmü ---- geçiş nedeniyle oluşan alacağın davalı araç malikinden talep edilmesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, bu kapsamda ihlalli geçiş ---- hesabında yeterli bakiye bulunmayan------- yapılmayan davalıya ait araçlar yönünden geçiş bedelini cezalı tutarı ile talep ve tahsil etme koşullarının oluştuğu, ------ ceza bedeline ilişkin takibe yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğu, sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.