İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/99 K.2024/22

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2023/99

KARAR NO: 2024/22

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 07/02/2023

KARAR TARİHİ: 09/01/2024

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu 07/02/2023 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle: Davalı/borçlu aleyhine------- Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığı, icra takibine, borçlu vekili tarafından 04.07.2022 tarihinde itiraz edildiği, haksız ve kötü niyetli olarak yapılan itiraz sonucu icra takibinin durduğu, davalı/borçlu herhangi bir borcu olmadığını iddia ettiği olsa da bu durumun gerçeği yansıtmadığı, müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtlarına göre davalı borçlu şirketten 16.02.2022 tarihli fatura nedeniyle 22.692,36 TL bakiye fatura alacağı olduğu,

fatura konusu ürünlerde ayıp söz konusu olmadığı gibi ayıp iddiasını kabul anlamına gelmemek kaydı ile ayıp ihbarının da süresinde yapılmadığı, davalı ile arabuluculuk görüşmeleri yapıldığı, anlaşma sağlanamadığı, bu nedenlerle; davalı/borçlu yan tarafından --------Esas sayılı icra takip dosyası yapılan itirazın iptaline ve takibin aynen devamına, davalı/borçlu yanın yapmış olduğu haksız ve kötü niyetli itiraz nedeniyle %20'den aşağı olmamak kaydı ile icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize sunduğu 04/04/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle: Müvekkilinin tıbbi ve endüstriyel kullanım için biyoteknolojik yöntemler kullanarak geliştirdiği ürünlerle bireylerin “sağlıklı yaşam” taleplerini karşılayarak, sağlık ve gıda endüstrileri için yüksek güvenlikli teşhis yöntemleri ve ürünler tedarik eden bir tanı ve biyoteknoloji ürünleri araştırma ve geliştirme şirketi olduğu, uluslararası bir enzim tedarik şirketi olan dava dışı --------;

--------- distribütörlüğünü dava dışı --------Şti.'ye verdiği bu kapsamda müvekkilinin --------- birçok kez enzim satın almış olup satın aldığı bu enzimlerin ücretlerini de zamanında ödediği dava dışı --------; ------- ---------- satışlarının davacı şirkete geçtiğini söyleyerek enzimlerin bundan sonra davacı şirketten satın alınması gerektiğini müvekkiline bildirdiği, müvekkilinin ihtiyaç duyduğu enzimleri davacıdan satın almaya başladığı,------- Esas sayılı icra dosyasındaki faturaya konu ürünün(enzim) ayıplı olduğu için davalı müvekkili tarafından davacı tarafa herhangi bir ödeme yapılmadığı,

müvekkilinin 16/02/2022 tarihinde davacıdan --------- ---------- numaralı 2 kutu ürün(enzim) satın aldığı, satın alınan ------- --------- numaralı bu 2 kutu ürünün(enzimin) işbu davaya konu 1 kutusunun sonradan ayıplı olduğu ortaya çıkınca ve diğer kutunun içindeki ürünlerde de olması gerekli etiketler bulunmayınca, müvekkili tarafından davacı tarafa iade faturası düzenlemek suretiyle iade ettiği, işbu itirazın iptali davasına konu faturaya konu ------- -------- numaralı ürün(enzim) ayıplı olduğu, davaya konu 1 adet üründeki(enzimdeki) ayıbın mahiyetinin enzimlerin bozuk olduğu gerekli sonuçları vermediği ve bu nedenle de kullanılamadığı,

ayıplı 1 adet ürünün(enzimin) içinden 2500 test çıktığı, müvekkilinin bu 2500 testten yalnızca 100 tanesini kullanmış olduğu, enzimlerin ayıplı olduğunu bu sayede 17/02/2022 tarihinde fark ettiğini gizli ayıbın ortaya çıkmasıyla derhal 17/02/2022 tarihinde davacı şirkete mail yoluyla e-posta göndererek ayıp bildiriminde bulunulduğu, ayrıca ayıp ihbarına ilişkin 18/02/2022 tarihinde davacı şirket satış yetkilisi -------- --------- mesajı da gönderildiği müvekkilinin hem TTK hem de TBK uyarınca davacı tarafa ayıp bildiriminde bulunduğu, yukarıda açıklanan nedenlerle;

özel hukuka ve fazlaya ilişkin tazminat ile sair tüm talep, dava ve haklarımız saklı kalmak kaydıyla; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın reddine, alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydı ile belirlenecek tazminatın haksız olarak dava açan davacı taraftan alınarak davalı müvekkilime verilmesini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

---------Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 07/03/2023 tarihli müzekkere cevabı, ---------- Vergi Dairesi'nin 06/03/2023 tarihli müzekkere cevabı, ----------- Vergi Dairesi'nin 13/03/2023 tarihli müzekkere cevabı, ---------- Esas sayılı takip dosyası UYAP sureti, -Mali Müşavir ve Biyokimya Uzmanı bilirkişi heyetinin 08/08/2023 tarihli raporu,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava;16/02/2022 tarihli bakiye fatura alacağının tahsili için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.İtirazın iptali davası 2004 sayılı İcra İflas Kanunu madde 67 vd. düzenlenmiştir.

Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.Doya kapsamından; davacı 16/02/2022 tarihli bakiye fatura alacağının tahsili için -------- sayılı icra dosyası ile 22.692,36 TL asıl alacağın tahsili için davalı aleyhine takip başlattığı, davalının yasal süresinde takibe itiraz ettiği,

davacının bir yıllık hak düşürücü süre içinde itirazın iptalini talep ettiği görülmektedir.Mali Müşavir ve Biyokimya Uzmanı bilirkişi heyeti mahkememize sunduğu 08/08/2023 tarihli raporunda sonuç olarak: "Verilen yetki ile davacının ticari defterleri usul yönünden incelenmiş olup.

2022 dönemi Envanter defterinin açılış tasdikinin Vergi Usul Kanunu'nun “Tasdik Zamanı” başlıklı 221. maddesine göre; süresinde alınmış olduğu, davacının 2022 döneminde e-defter kullanan mükellef olduğu, Defteri Kebir ile Yevmiye defterlerinin açılış ve kapanış GİB onaylı beratlarının süresinde alınmış olduğu, V.U.K'nu ve T.T.K'nuna uygun tutulduğu, davacı şirketin kendi ticari defter kayıtlarının birbirlerini doğruladığı, Verilen yetki ile davalının ticari defterleri usul yönünden incelenmiş olup.

2022 dönemi Envanter defterinin açılış tasdikinin Vergi Usul Kanunu'nun “Tasdik Zamanı” başlıklı 221. maddesine göre; süresinde alınmış olduğu, davalının 2022 döneminde e-defter kullanan mükellef olduğu, Defteri Kebir ile Yevmiye defterlerinin açılış ve kapanış GİB onaylı beratlarının süresinde alınmış olduğu, VUK ve TTK'ya uygun tutulduğu, davalı şirketin kendi ticari defter kayıtlarının birbirlerini doğruladığı, Davacının bakiye alacağı olarak takibe konu ettiği 16.02.2022 tarih ve --------- seri numaralı faturanın her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,

Davalı tarafından düzenlenen 22.02.2022 tarih ve --------- seri numaralı iade faturasının her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, işlemler sonucunda; kendi ticari defter kayıtlarında takip tarihi itibariyle davalıdan 22.692,36 TL alacaklı gözüktüğü, davalının kendi ticari defter kayıtlarında takip tarihi itibariyle davacıya 22.692.36 TL borçlu gözüktüğü, tarafların incelenen BA-BS formlarında takip dayanağı faturanın karşılıklı olarak 1 adet belge karşılığı KDV hariç 42.022,90 TL şeklinde yer aldığı, taraflar arasındaki e-posta yazışmalarında ise 16.02.2022 tarihli faturanın iletilmiş olduğu,

davalı ve onun adına hareket edenlerce 17.02.2022 tarihinde ürünle ilgili sorun olduğunun bildirildiği, ayrıca yine taraflar arasındaki 18.02.2022 tarihli --------yazışmalarında gelen kitlerden bir tanesinin sorunlu olduğunun bildirildiği, “faturalara konu ürün numunelerinin kendisi tarafından incelenmesinin mümkün bulunup bulunmadığı, mümkün olmaması halinde bu durumun ve incelenebileceği laboratuvarın bildirilmesi ile bu hususun davalı vekiline tebliğine, davalı tarafça sunulacak numunelerin bu laboratuvara sevkinin sağlanması ile davalı tarafça gönderilecek ürünler ile faturaya konu ürünlerin aynı olup olmadığı, ayıplı olup olmadığı,

ayıbın gizli veya açık ayıp olup olmadığı, ayıp var ise kullanım saklama koşulları nedeni ile meydana gelip gelmediği üretiminde hata bulunup bulunmadığı” yönünden değerlendirmede" ilgili ürünün ayıplı olup olmadığının belirlenmesi hususunda eğer sorun tarihinde delil tespiti üzerinden analiz yapılabilse idi ayıplı olup olmadığı konusunda yorum yapılabilirdi.

İlgili ürün bir soğuk malzeme ve hassas ürün olup zaten raf ömrü için -------- -------- -20°C'likde ışıktan korunarak saklandığı ve aşağıdaki koşullarda yerine getirildiği taktirde 24 ay raf ömrüne sahiptir. Reaksiyon Karışımı en az 30 dondurma/çözme döngüsü boyunca stabildir ve kısa süreli saklama için 4°C'de saklanabilir. Işık altında, 1 aya kadar saklanabilir, RT Enzim Karışımı -20°C'de saklanmalıdır. Bilgileri yer almaktadır (Ek1).

Bu koşullar sebebiyle geçen 1 yıl 6 ay sürecinde kitin hangi koşullarda saklandığı, ışık görüp görmediği gibi bilgilerden emin olunamayacağı için eğer üretildiği gibi satışa sunulduğu varsayılarak hala 6 ay kadar miadının olduğu hesaplansa bile, -------- kontrol için çalıştırılması durumunda olası bir negatif sonucun -------- üretim ayıbı mı yoksa saklama koşullarına mı bağlı sorunu oluştuğunun belirlenmesi mümkün olamayacağından, bu ürünün yerinde ya da başka laboratuvarda test edilmesi bir anlam ifade etmeyecektir.

Ayrıca bu kitler yurt dışından ithal edilip ---------- firmalarca gümrük çekim işlerine tabi tutulmaktadır. Gümrükte bekleme sürelerine bağlı olarak bile -20°C'lik soğuk zincir bozulduğunda bu kitlerde sıkıntı yaşanması sıklıkla karşılaşılan problemlerdendir.

Bu sebeple üretici firmalarla olan ayıplı ürün ihtilaflarında gümrük ve nakil işlemlerindeki durumlar da değerlendirildiğinden, üzerinden bu kadar vakit geçmesi sebebiyle;-------, bayi ve son kullanıcı üçgeninde saklama koşullarına uyulup uyulmadığı ya da kimin uymadığı bugün tespit edilemeyeceğinden davaya konu---------- ayıplı olup olmadığı konusunda bir yargıya varılmasının mümkün olmadığı değerlendirilmiştir." şeklinde rapor ibraz etmiştir.

Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın mal veya hizmet aldığı için geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır. Fatura nedeniyle mal veya hizmet almadığını, bu faturadan dolayı borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir. Salt fatura düzenlenmesi adına fatura düzenlenen kişiyi borçlu kılmaz.

Adına fatura düzenlenen kişinin fatura düzenleyene borçlu sayılabilmesi için ya düzenlenen faturayı tebliğ aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde fatura ve münderecatına itiraz etmemiş olması ya da faturanın ihtiva ettiği mal veya hizmetin tarafına tesliminin yapılmadığını ya da ayıplı olduğunu ispatlamalıdır.

Dava konusu faturanın davacı şirket tarafından davalı şirket unvanına düzenlenmiş olduğu, "----------" açıklaması ile KDV dahil 45.384,73 TL tutarında olduğu anlaşılmıştır.6102 Sayılı TTK'nın 23/1-c maddesi tacirler arasındaki hizmetin ayıplı olması halinde yapılması gereken işlemleri düzenlemektedir.

Anılan maddeye göre hizmet alan tacir, malın ayıplı olduğu açıkça belli değilse, malı teslim aldıktan sonra malı incelemek veya incelettirmek, malın ayıplı olması halinde 8 gün içinde bu durumu hizmet verene iletmek durumundadır.

Somut olayda dava konusu uyuşmazlık davalı taraf 16/02/2022 tarihinde davacıdan ------- --------- numaralı 2 kutu ürün(enzim) satın aldığını, satın alınan ------- --------- numaralı bu 2 kutu ürünün(enzimin) işbu davaya konu 1 kutusunun sonradan ayıplı olduğu ortaya çıkınca davacı tarafa iade faturası düzenlemek suretiyle iade ettiğini, itirazın iptali davasına konu faturaya konu ------ ------ numaralı ürünün ayıplı olduğunu, 1 adet ürünün(enzimin) içinden 2500 test çıktığını, yalnızca 100 tanesini kullanmış olduğunu,

enzimlerin ayıplı olduğunu bu sayede 17/02/2022 tarihinde fark ettiğini gizli ayıbın ortaya çıkmasıyla davacı şirkete mail yoluyla e-posta göndererek ayıp bildiriminde bulunulduğunu beyan etmiş ise de ayıplı ürünlerin davacıya iade edilmediği ve ayıplı olduğu iddia edilen enzimlerin ayıplı olduğu hususunda delil de sunmamıştır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

HMK'nın 190 maddesi uyarınca ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Dosyaya sunulan Mali Müşavir ve Biyokimya Uzmanı bilirkişi heyeti mahkememize sunduğu 08/08/2023 tarihli raporunda tarafların incelemeye sunulan ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu,

dava konusu faturanın her iki tarafın defterlerinde kayıtlı olduğu ve takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 22.692,36 TL alacaklı gözüktüğü, davalının kendi ticari defter kayıtlarında takip tarihi itibariyle davacıya 22.692.36 TL borçlu gözüktüğü belirtilmiş olup inceleme tarihi itibariyle aradan geçen vakit nedeniyle davaya konu ------- ayıplı olup olmadığı konusunda bir yargıya varılmasının mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Her ne kadar davalı taraf dava konusu fatura nedeniyle borcu olmadığını ,faturaya konu ürünlerin ayıplı olduğu beyan etmiş ise de bu hususta bir delil sunarak iddiasını ispat edememiş, Mahkememiz tarafından da dava konusu ürünlerin ayıplı olduğu tespit edilememiştir.

Bu nedenle dava konusu fatura nedeniyle davacının alacaklı olduğu anlaşılmış olup davanın kabulü ile, davalının ---------- Esas sayılı dosyasında yürütülen takibe yaptığı vaki itirazın iptali ile; takibin 22.692,36 TL asıl alacak üzerinden aynen devamına, dava konusu asıl alacak likit olduğundan 22.692,36 TL asıl alacağın % 20'si oranında hesaplanan icra inkar tazminatının davacı lehine hükmedilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.