İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1021 K.2026/217

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/1021 Esas

KARAR NO : 2026/217

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 06/09/2024

KARAR TARİHİ : 10/03/2026

DAVA

Davacı vekili Mahkemeye sunduğu 06/09/2024 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri davacılar aleyhine, 30.10.2020 tarihinde davalı ... tarafından bono niteliğindeki kambiyo senedi dayanak gösterilerek --------- İcra Dairesi'nin -------- Esas numaralı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığını, başlatılan icra takibi neticesinde müvekkili davacıların mahcuz mallarının satıldığını ve dosya borcu tahsil edildiğini,-------- İcra Dairesi'nin -------- Esas numaralı dosyası 05.04.2024 tarihinde infazen kapatıldığını,

müvekkilleri davacıların böyle bir borcu olmamakla birlikte tahsil sonucu sebepsiz zenginleşme gerçekleştiğini, tüm bu sebeplerle fazlaya ilişkin hakları ve maddi manevi tazminat hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne, başlatılan icra takibi sonucunda davalıya ödenen ve müvekkillerine yüklenilen masrafların, (300.000,00 TL'nin) denkleştirici adalet ilkesi gereği ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müvekkillere iadesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı ...'ya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı Mahkememize sunduğu 09/01/2025 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: senedin sebepten mücerret olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-------- İcra Dairesi'nin --------- Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden eklenerek bir örneği dosya arasına alınmıştır. -------- Gayrimenkul Satış İcra Dairesi'nin --------- Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden eklenerek bir örneği dosya arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Dava, --------- İcra Dairesi'nin --------- Esas numaralı sayılı takibine konu bono sebebiyle açılan menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir. Menfi tespit davası, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu (İİK)’nun 72.maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. Menfi tespit davasında amaç bir hukuki ilişkinin veya bir hakkın gerçekten mevcut olmadığının tespitine yöneliktir.

Başka bir deyişle hukuki bir yarar bulunması koşuluyla alacak-borç ilişkisi doğuracak bir durumun olmadığının tespiti amaçlanır. Dayanılan hukuki ilişkinin gerçekten mevcut olmadığı icra takibine maruz kalmadan önce ileri sürülebileceği gibi, icra takibinden sonra da ileri sürülebilir. Borçlunun icra takibinden önce veya sonra menfi tespit davası açabilmesi için borçlu olmadığının tespitinde hukuki yararının bulunması şarttır.

Takip konusu bonoda düzenleyenin ---------- olduğu, lehdarın --------- olduğu, davacıların ciranta oldukları anlaşılmıştır.Ciro ile ciro eden ciro edilene ilgili senetteki alacağı tahsil etme; senet borçlusuna da ciro edilene ciro edilen senetten doğan borcunu ödeme yetkisi vermektedir. Yani ciro, çifte yetki veren bir hukuki işlemdir. TTK m. 684/I uyarınca ciranta, ciro ve senet zilyetliğinin devri ile poliçeden doğan hakları devreder.

TTK 686. maddesi uyarınca senedi elinde bulunduran kimsenin hak sahibi olabilmesi için fiili zilyetliği yeterli olmayıp, aynı zamanda hakkını müteselsil ve birbirine bağlı cirolarla tevsik etmesi gerekir. Ciro silsilesinin muntazam olabilmesi için ilk cironun lehdar tarafından yapılması gerekir.Bononun emre yazılı veya belirli bir kişi lehine düzenlenmesi halinde ilk cironun lehtara ait olması gerekir. Lehtarın cirosundan sonra senedi devralan hamiller yetkili hamil olurlar.

Davaya konu senette lehtarın davalı ---------- olduğu, ilk cironun davacılardan ... adına olduğu, ... tarafından davacılardan ...'a ciro edildiği, sonrasında davacılardan ...'a ciro edildiği görülmektedir.

Senette ilk ciro lehdara ait olmayıp bu haliyle senetteki ciro zincirinin kopuk olduğu, davalı tarafça -------- İcra Dairesi'nin -------- Esas sayılı dosyası ile söz konusu senede dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü takip başlatıldığı, takip talebinde bulunan davalı --------- yetkili hamil sıfatını taşımadığı,

ilk cironun lehdara ait olmadığı gözetilerek yukarıda açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile --------- İcra Dairesi'nin --------- Esas sayılı dosyasında davacıların borçlu olmadıklarının tespiti ile ödenmiş olan 219.136,70 TL'nin 05/04/2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, takip sebebi ile davacılardan tahsil olunan ve icra takip dosyasında bulunan davacı taraflardan tahsil olunan ödemelerin davacı tarafa iadesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.