İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/884 K.2025/178

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/884 Esas

KARAR NO: 2025/178

DAVA

Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 19/11/2024

KARAR TARİHİ: 20/02/2025

DAVA

Davacı Vekili 19.11.2024 Tarihli Dava Dilekçesini Özetle.

Müvekkil şirketin, ------------ Vergi Dairesi’nin ... no.lu mükellefi olduğunu ve ---------/--------- ---------- OSB de üretimi ile demir çelik sektöründe faaliyet gösterdiğini, Müvekkili şirketin yurt dışından 26.06.2024 tarihli ----------- no.lu fatura karşılığında ----------- bazında satın aldığı eşyası satıcının - müvekkile teslim edilmek üzere – 05 07 2024 tarihinde davalı taşıyıcı firma ------------ teslim edildiğini Bunun üzerine ----------- ----------- Limanına deniz yolu ile taşınmak üzere karşı tarafa ait konteynıra yerleştirildiğini ve müvekkiline limanda 05 07 2024 tarihinde taşınmaya hazır durumda olmasına rağmen,

alıcı şirketin borcu olduğu iddia edilerek davalı taşıyıcı firma tarafından taşımadan imtina edildiğini, gerçekte ise alıcı müvekkili şirketin davalı taşıyıcı şirkete herhangi bir ad altında hiçbir borcu bulunmadığını, tam tersi müvekkili şirketin kayıtlarına göre müvekkili şirketin karşı yandan 720 USD tutarında alacaklı olduğunu, davalı taşıyıcı firmanın haksız bir şekilde müvekkil şirketin hiç bir borcu olmamasına rağmen aldığı yükü taşımayı durdurmuş olmasının müvekkilini müşterilerine karşı zor durumda bıraktığını, siparişlerinin zamanında tesliminin geciktiğini, maddi manevi zarara uğramasına sebebiyet verdiğini,

arabuluculuk süreci için müvekkili adına başvuru yapıldığını, ilgili görüşmeler gerçekleştirildiğini ve Arabuluculuk süreci anlaşamama şeklinde sonuçlandığını, müvekkili şirketin fazlaya ilişkin tüm hak ve alacakları ile maddi ve manevi zararların tazmin haklarının saklı kalmak sureti ile davalı taşıyıcı şirkete herhangi bir borcu olmadığının resmi muhasebe kayıtlarından tespitini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

31.12.2024 Tarihli Taşra Cevap Dilekçesinde Özetle. Görev itirazlarının bulunduğunu, dava konusunun deniz ticareti hukukuna tabi olduğunu, dosyadan görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, ------------ firması davacıdan 1.826,00 usd alacaklı olduğundan davacının yüklerini taşımaktan imtina edildiğini, gerek ------------ aldığımız bilgiler,

gerekse de davacı yanın dosyaya sunduğu mail yazışmalarından ve (EK-10 Cari Hesap) 'de sunduğumuz hesap tablolarından görüleceği üzere davacı yan----------- firmasına ---------- numaralı konşimentoya (EK-11 Konişmento) dayalı ------------- numaralı 616,00 USD bedelli demuraj faturasından (EK-12 Demuraj Faturası) ve ------------- numaralı konşimentoya (EK-13 Konişmento) dayalı ---------- numaralı 1.210,00 USD bedelli demuraj faturasından (EK-14 Demuraj Faturası) olmak üzere toplam 1.826,00 USD borçlandığını, buna rağmen davacı yan bu borçlarını ---------- ödemekten imtina ettiğini,

davacının 16.07.2025 tarihinde zorunlu dava şartı arabuluculuk sürecine başladığını, bu başvuru tarihinde davacının halen daha --------- ---------- numaralı konşimentoya dayalı ----------- numaralı 616,00 USD bedelli demuraj faturasından ve ---------- numaralı konşimentoya dayalı ------------ numaralı 1.210,00 USD bedelli demuraj faturasından borçludur. Arabuluculuk sürecinin ilk ve son toplantısı 15.08.2024 tarihinde yapılmış ve arabuluculuk süreci tamamlanmıştır.

Ne var ki davacı yan bahsi geçen bu 2 faturadan olan borçlarını ----------- 04.08.2024 tarihinde ödemiştir. ---------- ile davacının ------------- 04.08.2024 tarihinde borcu bulunmadığını, kısacası ithalat yüklerinde ---------- teslim şekli ile satılan mallarda taşıma mukavelesi kurmak ve navlun sözleşmesi akdetmek alıcı olan davacının değil fakat yurt dışındaki satıcının görevli olduğunu, davacının hiçbir zaman --------- bir taşıma talimatı ve rezervasyonu da olmadığını, davacının tüm taşıma talimatları ve taşıma rezervasyon talepleri, ----------- teslim şekli gereği, yurt dışındaki yükleteninden gerektiğini beyan ederek,

------------- ili sınırları içinde TTK 'nın 5. kitabından kaynaklanan deniz ticareti hukuku ve deniz sigortaları hukuku davalarına bakmaya TTK m.5/2 delaleti ile HSYK tarafından ----------- Asliye Ticaret Mahkemesi münhasıran yetkilendirildiğinden davanın görev yönünden reddine, Konşimentolarda bulunan Milletlerarası Yetki Şartı uyarınca davanın yetki yönünden reddine, haksız ve hukuka aykırı davanın esas yönünden reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Dava, menfi tespit talebine ilişkindir.Deniz alacağı hususunda, 6102 sayılı TTK'nın 1352/1. maddesinde "Deniz alacağı; aşağıda sayılan hususların birinden veya birkaçından doğan istem anlamına gelir: " ve aynı maddenin 1-g bendinde "Bir çarter parti düzenlenmiş olup olmadığına bakılmaksızın, gemide eşya veya yolcu taşınması amacıyla yapılmış her türlü sözleşme" hükümleri mevcuttur.6102 sayılı TTK'nın 5/2. maddesi "Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa,

asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır.

Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir" şeklinde düzenlenmiştir.

Anılan yasal düzenleme doğrultusunda Hakimler Savcılar Kurulunca, ------------ ilinde bu tür davalara bakma görevi----------- Asliye Ticaret Mahkemesine verilmiştir. Bu mahkeme ile diğer asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup mahkemece resen dikkate alınır.Bu durumda eldeki davaya bakma görevinin----------- Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğu göz önüne alınarak görevsizlik kararı verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.