İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/968 K.2025/745

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/968 Esas

KARAR NO : 2025/745

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Havale Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 23/10/2025

KARAR TARİHİ : 30/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Havale Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin 23/10/2025 tarihli dava dilekçesinde özetle.

Davalı ile davacı müvekkilinin -------- kurulu bulunan ve inşaat alanında faaliyette bulunan ------- CADDESİ -------- adresinde kurulu -------- şirketinin ortaklarından olduğunu, tarafların ortak oldukları şirketin --------- yaptığı inşaatların finansmanı ise ortakların şirkete hisseleri oranında para aktarması ile yapılmakta olduğundan , ortaklar ihtiyaç olduğunda hisseleri oranında şirketin banka hesaplarına ödemede bulunduklarını,

Pandemi döneminde müvekkilinin yurt dışı çıkışına ilişkin kısıtlama olması nedeni ile --------- şirkete ait işlemleri yurt dışında oturumu bulunan ve bu nedenle seyahat kısıtlamasına tabi olmayan davalı tarafından yürütüldüğünü, Pandemi sürecinde inşaatların yürütülmesi ve finans ihtiyacı için ortakların para koyması gerektiğinde müvekkilinin ortak oldukları şirketin hesabına yatırması için davalının ------- Bankası Nezdindeki ---------- İban numaralı hesabına takibe konu 20.000 Euro 17.07.2020 ve 4.900 Euro'yu ise 06.08.2020 tarihinde İnternet Bankacılığı ile ...

Teslimat açıklaması ile havale ettiğini ancak davalı ortak oldukları şirket hesabına ortaklardan müvekkil ... adına yatırması gereken 24.900,00 Euroyu kendi adına şirket hesaplarına aktardığını, bu nedenle müvekkilinin şirkete borçlu durumda kaldığını, davalı borçluya bu durumu düzeltmesi ve müvekkil kendisine şirkete olana taahhüdünü yerine getirmek için gönderdiği parayı şirket hesaplarına kendi adına yatırdığı için iade etmesini talep ettiğini ancak davalının buna yanaşmadığını, bunun üzerine davalıya --------- İcra Dairesi --------- Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını ve fakat davalı takibe itiraz ettiğini,

davalı itirazında hiç bir açıklamada bulunmayarak sadece borçlu bulunmadıklarını belirtmekle yetindiğini,------ İcra Dairesi ------ Esas sayılı dosyaya yapılan itirazın iptaliyle birlikte takibin devamı ile takibin durduğu ve alacağın likit olduğu göz önüne alındığında, kötüniyetli davalının lehine olmamak üzere %20 oranında icra inkar tazminatının ödenmesine,

yargılama giderleri ve vekâlet ücreti hususlarında da müvekkili lehine bir karar alınması adına, ilgili giderlerin ve vekâlet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Talep;--------- İcra Dairesi --------- Esas sayılı takip dosyasına yapılan vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

-------- İcra Dairesi -------- Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde ; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine işletme hesabına borç olarak gönderilen havale açıklamasıyla 24.900,00 Euro'nun ve faizi ile birlikte tahsili istemiyle takip başlatıldığı davalının borca itirazı üzerine huzurdaki itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmşıtır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgili olması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunun veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.Diğer taraftan 6102 sayılı TTK'nın 19/2 maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin, diğeri içinde ticari iş sayılması davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir.

Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.6335 Sayılı Kanununun 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK'nın 5. maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır.Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nın 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkemelerce re'sen incelenir.

Bu durumda eldeki davanın Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp karara bağlanabilmesi için uyuşmazlığın, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması ve bu bağlamda tarafların her ikisinin birden tacir olması zorunludur.Türk Ticaret Kanununun 3. Maddesinde , "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir." düzenlemesi getirilmiştir.TTK'nın 14. maddesine göre " bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir." Aynı Kanunun 17. maddesi hükmüne göre de ;

iktisadi faaliyeti nakdi sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve kazancı ancak geçimini sağlamaya yetecek derecede az olan sanat ve ticaret sahipleri tacir değildir." düzenlemesi yer almaktadır.HMK Madde 2’ye göre, “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk mahkemesidir.”Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek yapılan incelemede ;

dava konusu uyuşmazlık davacının davalının -------- Bankası nezdindeki hesabına takibe konu 20.000 Euro 17.07.2020 ve 4.900 Euro'yu ise 06.08.2020 tarihinde ...

Teslimat açıklaması ile havale ettiği tutarının tahsili istemiyle başlatılan takibe karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup --------- İcra Dairesi ---------- Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı tarafından davalı aleyhine işletme hesabına borç olarak gönderilen havale tutarı için takip başlatıldığı davacı vekilinin beyanına göre tarafların Bulgaristan'da kurulan -------- şirketinin ortaklarından olduğunu ve işletme hesabına gönderilen borcun davalı tarafından kendi adına hesaba aktarıldığını ancak davacıya iade de edilmediğini beyan ettiği anlaşılmış olup takip talebinde işletme hesabına borç olarak gönderilen

havale tutarı açıklamasıyla davalı aleyhine takip başlatıldığı işletme hesabına ödenmesi için davalıya gönderilen ve iade edilmeyen bedelin tahsili istemli dava sebepsiz zenginleşme hukuki temeline dayandırılmış olup iş bu davanın mutlak ticari dava olmadığı ve tarafların tacir sıfatına da ilişkin olmaması nedeniyle uyuşmazlık ticari nitelikte olmadığından işbu dava açısından ticaret mahkemelerinin görevli olduğundan bahsedilemeyeceği, bu durumda HMK'nın 2.maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde genel görevli mahkemeler olan asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.