İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/320 K.2018/209

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya heyetçe ele alındı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği 29/12/2014 tarihli dava dilekçesinde.

Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında akdedilmiş iki adet elektrik abonelik sözleşmesi mevcut olduğunu, bu aboneliklerden birinin, müvekkil şirkete ait ... adresindeki işyeri için akdedildiğini, diğerinin ise ... adresindeki işyeri için akdedildiğini, fatura ödemesi ve kayıp kaçak bedeli ödemelerinin yapıldığını, hiçbir borcun olmadığını belirtmiş fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, hak edilen toplam tutar bilirkişi incelemesi sonucunda tespit edileceğinden,

şimdilik davalı şirket tarafından müvekkilinden 29.12.2004 - 29.12.2014 tarihleri arasında kayıp kaçak bedeli adı altında haksız olarak tahsil edilen 100.000,00 -TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Perakende Satış A.Ş mahkememize verdiği 03/02/2015 tarihli cevap dilekçesinde.

Dava ile talep edilen fatura bileşenlerinden Kayıp/Kaçak Kullanım bedeli, müvekkil şirketin faaliyet sahası içinde tahsil edilen bedeller olmayıp, dağıtım şirketinin sorumluluğunda olan ve dağıtım şirketine ödenen bedeller olduğunu, davayı husumet bakımından kabul anlamına gelmemekle birlikte, fatura bileşenlerinin abonelerden tahsilinin, müvekkili şirketin insiyatifine olmayıp, mevzuat gereği müvekkili şirketin uygulamakla yükümlü olduğu bedeller olduğunu beyanla, öncelikle davanın aleyhe sonuçlanma ihtimaline binaen yasal düzenlemeyi yapan ...'ya ve uygulayıcı konumdaki ...

Dağıtım A.Ş'ye davanın ihbarına, davanın görevli yargı yeri mahkemesinde açılmamış olması müvekkil şirketin taraf sıfatı taşımaması, elektrik faturasında yer alan kalemlerin ve bu kalemlerin birim fiyatlarının 4628 ve 6446 sayılı yasaların verdiği yetkiye dayalı olarak ... tarafından belirlenmiş olması, adı geçen yasalar ve idari işlemler yürürlükte kaldıkları sürece ilgili tüm tarafları bağlayıcı nitelikte olması sebebiyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davanın Kabulüne dair mahkememizce kurulan hüküm Yargıtay ... Hukuk Dairesi Başkanlığının ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla " Dava, elektrik abonelerinden tahsil edilen kayıp-kaçak dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedelinin istirdatı istemine ilişkindir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.05.2014 tarih ve ... Esas ... K. Sayılı kararı ve Dairemiz kararları ile Anayasanın Vergi ödevi Başlıklı 73. maddesindeki “...

Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır..." şeklindeki düzenlemeye göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının ...

Kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde ... tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin ...'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak (elektrik enerjisinin hırsızlanması) bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı,

bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesininde şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, ... kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.

Ne var ki, uyuşmazlığın temyiz yolu ile Dairemize geldiği aşamada 17.06.2016 Tarih 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren geçmişe de etkili 6719 sayılı kanunun 21. maddesi ile 6446 Sayılı kanunun 17. maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bend ile.

"Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." hükmü getirilerek Tüketici Hakem Heyetlerinin ve Mahkemelerin bu konularda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri geçmişe de etkili olarak sadece bu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedellerinin Kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlanmış,

bu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde ....nun Kanundaki yetkileri genişletilerek yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir. Yine, 6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen.

Geçici madde 19; "Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmünü, Geçici madde 20; "Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17 nci madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.

Karar tarihinden sonra yürürlüğe girmiş bulunan bu yasa değişikliklerinin, yürürlük tarihi öncesi dönemde geçerli olan ... kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan kayıp-kaçak dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedelleri ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden davalarda da geçmişe etkili olacak şekilde (bu yasa değişikliği öncesinde açılan ve halen görülmekte olan davalar da) uygulanması gereken hükümler içerdiğinden,

6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17., geçici 19. ile 20. maddelerinin, somut olaya etkisinin bulunup bulunmadığının yerel mahkemece tartışılıp değerlendirildikten sonra sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekmektedir. " gerekçesiyle bozularak gelmiş usül ve yasaya uygun bulunan bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

Bozma ilamı öncesinde dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi heyetinin sunmuş olduğu 23.11.2015 tarihli raporda; davacıya ait ... aboneliğinden dolayı 01.11.2006 tarihinden 31.12.2012 tarihine kadar ... Dağıtım A.Ş tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedel tutarının 296.232,47-TL, 01.01.2013 tarihi ve 2014/11 dönemi arasında ... Perakende Satış A.Ş tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedelinin 237.903,08-TL ve Seferihisar aboneliğinden dolayı ise ...

Dağıtım A.Ş tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedel tutarının 22.041,14-TL, 01.01.2013 tarihi ve ... dönemi arasında ... Perakende Satış A.Ş tarafından tahsil edilen kayıp kaçak bedelinin 58.683,99-TL olduğunu belirlemişlerdir. Yasa değişikliği gözetilerek alınan bedellerin kurumun düzenleyici işlemlerine uygun olup olmadığının belirlenmesine yönelik olarak bilirkişiden ek rapor istenilmiş alınan ek bilirkişi raporunda: dava konusu edilen dönemde ... Dağıtım A.Ş. ve ...

Perakende Satış A.Ş. tarafından davacı şirketin faturalarına yansıtılan kayıp kaçak bedeli birim fiyatları ve tutarlarının ... tarafından düzenlenerek onaylanan elektrik tarifelerine ve ...' nın düzenleyici işlemlerine uygun olduğu, davacıdan ... tarafından belirlenen ve onaylanan tarifelerin dışında tahsil edilen bir bedel bulunmadığı, sonuç ve kanaatine varıldığı ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir.

Toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda: Davacı tarafça, davalının her hangi bir hizmet karşılığı olmadan kayıp kaçak bedeli tahsil ettiği, yapılan bu tahsilatların haksız ve hukuka aykırı olduğundan bahisle bunların iadesine yönelik olarak davalı hakkında mahkememize dava açıldığı,

17/06/2016 tarihli ve 29745 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı " Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun " un 21. Maddesi ile 6446 sayılı Kanunun 17. Maddesine Eklenen 10. Fıkra Hükmü ile " Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında düzenlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi bu bedellerin kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır " düzenlemesinin getirildiği,

düzenleme doğrultusunda ... tarafından çıkartılan tarifeler ile tespit edilen her türlü elektrik tüketim ve dağıtım bedellerine ilişkin olarak açılan davalarda mahkemelerce sadece ...' nın çıkardığı idari düzenlemelere uygunluk yönünden değerlendirme yapılabileceği ve genel hükümlere göre yargısal denetim yapılmasının mümkün olmadığı, dava konusu edilen dönemde davalı tarafından davacı şirketin faturalarına yansıtılan kayıp kaçak bedeli birim fiyatları ve tutarlarının ... tarafından düzenlenerek onaylanan elektrik tarifelerine ve ...' nın düzenleyici işlemlerine uygun olduğu,

davacıdan ... tarafından belirlenen ve onaylanan tarifelerin dışında tahsil edilen bir bedel bulunmadığının alınan ayrıntılı, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile belirlendiği, 6719 sayılı Kanun' un geçici 20. Maddesinde " Kurul kararlarına uygun şekilde tahahkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmet, iletim ve kayıp kaçak bedelleri ile ilgili açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17. Madde hükümleri uygulanır " düzenlemesinin yer aldığı,

bu düzenleme doğrultusunda 6446 sayılı Kanun' un 6719 sayılı Kanun ile Değişik 17. Maddesinin 6719 sayılı Kanun' un yürürlüğe girdiği 17/06/2016 tarihinden önce açılmış olan icra takibi ve davalar hakkında da geçmişe etkili olacak şekilde uygulanacağı ve dolayısıyla 6446 sayılı Kanun' un 17. Maddesine eklenen ve 10. Fıkrasında yer alan düzenlemenin davamız açısından da uygulanmasının gerektiği ve bu çerçevede 6719 sayılı Kanun ile geçmişe etkili olacak şekilde getirilen bu düzenleme dikkate alındığı takdirde kayıp kaçak bedelinin genel hükümlere göre yargısal denetime tabi tutulması mümkün olamayacağından davacının dava kapsamındaki

talebinin isabetli olmadığı ancak 6719 sayılı Yasa ile getirilen düzenlemenin dava açılış tarihinden sonra olduğu, getirilen düzenleme ile davanın konusunun kalmadığı, 6719 sayılı Kanun öncesinde davacı şirketin davasında haklı olduğu, davanın bu Kanunun çıkması ile konusuz hale geldiği, bu sebeple davacı lehine vekalet ücretinin hüküm altına alınmasının ve davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davalıdan tahsilinin gerektiği incelenen tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış, dava konusuz kaldığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı Katip ... e-imzalı