İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/21 K.2019/174

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, mahkememize verdiği 12/07/2011 tarihli dilekçesinde. Davalı tarafça, müvekkilinden İzmir ... Noterliği' nin 20/06/2011 tarih... yevmiye nolu ihtarnamesi ile talep edilen bedelin TTK' nun 99 maddesi gereğince zaman aşımına uğradığını, müvekkilinin 27/03/2000 tarihinde davalı tarafın B tipi acentesi olarak çalıştığını, sözleşmenin davalı tarafça İstanbul...

Noterliği' nin 06/07/2006 tarih... yevmiye nolu fesihnamesi ile feshedildiğini, bunun üzerine müvekkilinin TTK' nun 131/2 maddesi gereğince davalı şirkete 31/12/2006 tarihi itibariyle borcunun olup olmadığı konusunda iadeli taahhütlü ihtar keşide ettiğini, davalı tarafça gönderilen 06/02/2007 tarihli cevabi yazıda 250,00-TL borç olduğunun bildirildiğini, müvekkilinin kalan bakiye borcu 28/02/2007 keşide tarihi... ...' a ait... seri nolu çek ile ödediğini, müvekkilinin teminatın fekki için davalı tarafa başvurduğunu, bunun üzerine davalının müvekkilinin babası...' a İstanbul...

Noterliği' nin 21/03/2008 tarih ...yevmiye nolu vekaletnamesini vererek ipoteğin fekkini sağladığını, bu durumun 31/12/2005 - 31/12/2006 tarihleri arasında müvekkilinin borcunun kalmadığının ispatı olduğunu, davalı şirket nezdinde içsel bir sorun sonrasında 33 adet acenteye borç olmadığı halde borç çıkartıldığını, davalı tarafça bu konuda iç denetim yapıldığını, müfettişler tarafından 23 klasörlük teftiş raporu çıkartıldığını, müvekkilinin davalı tarafa her hangi bir borcunun bulunmadığını belirtmiş, müvekkilinin davalı tarafa, davacı tarafça talep edilen 20.845,41-TL' lik borcunun bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, mahkememize verdiği 19/09/2011 tarihli cevap dilekçesinde.

Davacı tarafın dayanmış olduğu delillerin haklı olmadığını bu sebeple bu delillerin dayanak gösterilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının iddialarının gerçeği yansıtmaktan uzak olduğunu, davacının tahsil ettiği poliçe primlerini usulsüz olarak uhdesinde tuttuğunu ve müvekkilinin telafisi imkansız zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, davacının yapmış olduğu zaman aşımına ilişkin itirazın haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davacının kendisine defter ve kayıtların ibraz edilmemesi sebebiyle borcun sebebini bilmediğini belirttiğini,

davacı hakkında hizmet nedeni ile emniyeti suistimal suçundan CBS' ye suç duyurusunda bulunulduğunu, davacının davasının haksız ve mesnetsiz olduğunu belirtmiş, davanın reddine, % 40 kötü niyet tazminatının hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce davanın reddine dair kurulan hüküm Yargıtay... Hukuk Dairesi Başkanlığı ' nın ... Karar sayılı ilamıyla " Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. Görülmekte olan davanın açılmasından sonra, bu davanın davalısı tarafından davacı aleyhine yapılan icra takibine itiraz edilmiş ve açılan itirazın iptali davası sonucu, itirazın iptali davası zamanaşımı nedeniyle red edilmiş, karar Dairemizce onanmıştır.

Görülmekte olan dava ile sonuçlanıp Dairemizce onanan itirazın iptali davasının konusu, sebebi yer değiştirmekle beraber tarafları aynı olduğundan, itirazın iptali davası sonucu verilen kararın kesinleşip kesinleşmediği araştırılarak bu davaya etkisi değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre karar vermek gerekirken aksi yönde karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir. " gerekçesiyle bozularak gelmiş dosya yeniden esasa kaydedilmiştir.

Bozma ilamı öncesinde davacının dava konusu edilen miktarda borçlu olup olmadığının tespitine yönelik olarak taraflara ait defter kayıt ve belgeler üzerinde delil olarak bildirilen acentelik sözleşmesi değerlendirilmek suretiyle ve ayrıca borç olarak gösterilen poliçelerde birer birer incelenerek bilirkişi incelemesi yaptırılması için mahkememizce ara karar kurulmuş ara karar doğrultusunda davacı defterleri üzerinde mahkememizce SMMM ve sigorta uzmanı bilirkişiden oluşturularan 2 kişilik bilirkişi kurulu vasıtası ile bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan bilirkişi raporunda; Davacı tarafın, davalı taraftan 563,03-TL alacaklı olduğu hususunun tespit edildiği ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir.

Davalı defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılması için İstanbul Nöb. Atm' ye talimat yazılmış, alınan bilirkişi raporunda.

Davalı sigorta şirketinin 2000 - 2011 tarihli ticari defter ve belgelerinin tetkikinde davalının ticari defterlerinin yasal ve usulüne uygun tutulduğu, ticari defter ve dayanak belgelerinin birbirini teyit ettiği, defterlerin delil niteliğine haiz olduğu, davacının davalı şirket nezdindeki cari hesaptan kaynaklanan sigorta prim borçlarının 31/12/2011 tarihi itibariyle 25.583,96-TL olduğu, bu miktarın 2012 yılına devir edildiği, Ocak 2012 tarihinde EFT yolu ile yapılan 260,00-TL tahsilat sonucu davacının davalı şirket nezdinde cari hesaptan kaynaklanan borç bakiyesinin 25.323,96-TL olduğu,

bu miktarın halen devam ettiğinin tespit edildiği ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir.

Bozma ilamı öncesinde alınan bilirkişi raporları karar vermeye yeterli olmadığından İstanbul Atm' ye yeniden talimat yazılmış, rapor düzenleyen SMMM yanına bir sigorta uzmanı eklenerek davalı tarafın ticari defterlerinde görünen alacağın dayanağı olan poliçeler değerlendirilerek ve ayrıca dosya içinde bulunan acente sözleşmesi,

dosya ekindeki soruşturma raporu, davacı defterleri ile ilgili mahkememizce alınan bilirkişi raporu, davacının itirazları ve tüm dosya kapsamı yeniden değerlendirilerek davalının davacıdan alacağı olup olmadığı ve varsa miktarının belirlenmesine yönelik rapor tanzimi talep edilmiş, talimat mahkemesince alınan bilirkişi kurulu raporunda.

Davacı ... ın davalı ...Sigorta A.Ş' ye feshedilen acentelik dönemine ilişkin olarak 21.230,98-TL borcu bulunduğu, acentelik sözleşmesinin 06/07/2006 tarihinde feshedilmesinden sonra 2008 ve 2011 yıllarında ortaya çıkan acente borcunun zaman aşımına tabi olup olmayacağı ve davacı acenteye 17/06/2011 tarihinde keşide edilen ödeme ihtarnamesinden sonra faiz taahkuk ettirilip ettirilmeyeceği kararının mahkemeye ait olduğu görüş ve kanaatinde olunduğu ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir.

Toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda. Davacı tarafça, taraflar arasında imza altına alınan acentelik sözleşmesi dolayısıyla davalıya her hangi bir borç kalmamış olmasına rağmen davalı tarafça sözleşmeden kaynaklanan alacağın talep edildiğinden bahisle davalı tarafa borçlu olunmadığının tespitine yönelik mahkememize menfi tespit davası açıldığı, taraflar arasında İstanbul...

Noterliği' nin 27/03/2000 tarih... yevmiye numaralı işlemi ile 27/03/2000 tarihinde acentelik sözleşmesinin imza altına alındığı, sözleşmenin davalı tarafça İstanbul ... Noterliği' nin 06/07/2006 tarih...evmiye nolu ihtarnamesi ile feshedildiği, fesihten sonra davalı sigorta şirketi müfettişleri tarafında yapılan incelemeler sonucu davacı tarafa İzmir...

Noterliği' nin 17/06/2011 tarih ...yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek acentelik faaliyetlerinden dolayı 16/06/2011 tarihi itibariyle 25.583,96-TL tutarında cari hesap borcunun olduğunun belirtildiği,

davacı tarafça da bu ihtarmeye dayalı olarak 20.841,45-TL borçlu olunmadığının tespitine yönelik olarak dava açılmış olduğu,taraflar arasında imza altına alınan acentelik sözleşmenin 18/j maddesinde " Bu sözleşmenin yürürlüğü esnasında veya daha sonra acentenin şirket defter ve muhasebe kayıtlarına göre çıkacak borçlarından ve ihtilaflarından dolayı her hangi bir borç ikrarına veya hesap mutabakatına yahut sair her hangi bir delil ve belge ibrazına gerek olmaksızın sadece şirketin defter ve kayıtları delil teşkil edecektir. " düzenlemesinin bulunduğu,

bu düzenleme göz önüne alınarak usulüne uygun tutulan davalı ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu davalının davacıdan 21.230,98-TL tutarında alacağı olduğunun belirlendiği, söz konusu belirleme doğrultusunda davacının menfi tespit davasının reddinin gerektiği, davacı tarafça alacağın zaman aşımına uğradığı iddiasının ileri sürüldüğü ancak yalnızca zaman aşımı iddiası ileri sürülerek menfi tespit davası açılamayacağı, zaman aşımının alacaklı tarafından açılacak bir dava veya takipte def-i olarak ileri sürülebileceği ,

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi bozma ilamında bahsi geçen dosyamız davalısı tarafından dosyamız davacısı aleyhine açılan itirazın iptali davasının bozma ilamında da belirtildiği üzere Mahkememizde görülmekte olan davadan sonra açıldığı ayrıca icra takibinin dahi mahkememizde görülmekte olan davanın açılmasından sonra başlatıldığı ,

menfi tespit davasında değerlendirmenin dava tarihi itibariyle yapılması gerektiği bu husus göz önüne alındığında Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Başkanlığı ' nın bu davanın davalısı tarafından davacı aleyhine itirazın iptali davası sonucu verilen kararın kesinleşip kesinleşmediği araştırılarak bu davaya etkisi değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerektiğini belirten bozma ilamına karşı ısrar kararı verilmesinin gerektiği incelenen tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip... · E imza Hakim ... · eimza