İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/179 K.2024/449

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

01.10.2022 tarihinde ...ya ait ve onun sevk ve idaresindeki... plakalı aracın müvekkil...'e ait ve kendi sevk ve idaresindeki... yabancı plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkile ait araç, trafik kazasından sonra ağır hasar görmüş ve total pert nedeniyle gümrük mevzuatı gereği 08.11.2022 tarihinde Zonguldak Gümrük Müdürlüğü’ne terk edildiğini, triptikle yurda giriş yapan aracın hurdasının yurt içinde değerlendirilmesi mümkün olmadığını, hurdanın yurt dışı edilme masrafları da gayri iktisadi olduğundan, aracın gümrüğe terk edilmesiyle birlikte hasarlı araç millileştiğini,

açıklanan nedenlerle tespit olunan rayiç değerden, hurda değerinin düşülmesi mümkün olmadığını, Müvekkil aracının kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki rayiç değerinin tespiti Almanya’da ...Motorlu Araç Bilirkişi Bürosu tarafından 20/10/2022 tarihli raporla 6.400,00- EUR olarak belirlendiğini, müvekkilin aracı yabancı plakalı olup müvekkilin daimi ikametgâhı da Almanya olduğundan araçtaki zarar da Alman rayiç değerlerine göre belirlenmesi gerektiğini beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafından trafik poliçesi teminat limitlerinin tüketildiği ispat edilemediğini, müvekkil şirketin sorumluluğu, zmss poliçesi limitleri üzerinde kalan kısım ile sınırlı olması gerektiği, davacı, ... plakalı araçta oluşan maddi hasar nedeniyle müvekkil şirkete başvuruda bulunduğunu, ihtiyari mali mesuliyet sigortasının kapsamına, gerçek zarar dahil olup sorumluluğu zorunlu mali mesuliyet sigortası limitinin bitiş noktasında başlayacağını, huzurdaki dava konusu kaza 1.10.2022 tarihinde meydana geldiğini, kaza tarihi itibariyle ZMM poliçe limitleri maddi hasar araç başına 100.000,00 TL olduğunu,

davacı tarf huzurdaki davayı ikame etmeden önce müvekkil şirkete usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, davacı tarafından talep edilen ekspertiz ücretinin kabulü mümkün olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...

Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirkete ilgili düzenleme gereği usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, davanın kısmı dava koşullarını taşımadığını, karşı tarafça dava öncesinde araç hasarı tespiti yapılmış ve açık ve net olarak bir tutar belirlendiğini, davacı yan vekili tarafından Sayın Mahkemenize yapılan başvuruda alacağının sonradan arttırılabileceğinden bahisle şimdilik araç hasarı yönünden 6.400,00-EURO olduğu belirtildiğini, ancak başvuran tarafından kesin olarak belirlenmiş bir rakam mevcutken kısmı dava açılmasının kabul edilemeyeceğini,

davacı tarafça sunulmuş olan ekspertiz raporunda belirtilen araç hasarı ve onarım bedeline ilişkin tutarlar son derece fahiş olup işbu raporun taraflarınca kabulünün imkansız olduğunu, müvekkil şirketin Karayolları Trafik Kanunu’nun 91. maddesi ve zorunlu mali mesuliyet sigortası (ZMMS) uyarınca, sigortalısının kusuru ile 3. şahıslara verdiği zararı poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere tazmin etmekle mükellef olduğunu,

davaya konu olan kazanın meydana gelmesinde etkili olan tüm unsurların irdelenerek tarafların kusur durumunun belirlenmesi için dosyanın Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti’nden seçilecek kusur konusunda uzman bir bilirkişiye ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi’ne tevdii edilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, haksız fiilden kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Trafik Uzmanı ... ve Otomotiv Uzmanı ...n 14/08/2023 Tarihli Bilirkişi Heyet Raporunda.

Davalı sürücü ... (...) dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışından dolayı kural ihlali yaptığı, 2918 sayılı KTK.nın 84 ve 67. Maddesinde belirtilen hükümleri ihlal etmekle kazanın oluşumunda etken olduğu, Davacı ...(...Almanya plakalı) dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışından dolayı, 2918 sayılı KTK nın 52/1-a maddesinde belirtilen hükümleri ihmal etmekle kazanın oluşumunda etken olduğu; dava konusu... plakalı araçta dava konusu kazada meydana gelen hasar onarım bedelinin Almanya şartlarında 16.874,12 EURO olduğu,

aracın hasar tarihinde heyet teknik bilirkişisi tarafından tespit edilen Almanya rayiç değerinin ortalama 4.810,00 € olduğu, araç onarım bedeli ile araç rayiç değeri dikkate alındığında aracın Almanya şartlarında onarımının ekonomik olmadığı ve teknik açıdan araca pert total işlemi yapılması gerektiği, aracın kaza sonrasında oluşan hasarı nedeni ile hareket etmemesi nedeni ile Türkiye Gümrüğüne teslim edildiği bu nedenle pert total işlemi yapılacak dava konusu araçtan sovtaj bedeli düşülmemesi gerektiği,

dava konusu aracın Türkiye Gümrüğüne teslim edilmesi ve aracın Almanya koşullarında hasarlı olarak satılmasının söz konusu olmadığı bu nedenle araç İle ilgili sovtaj değeri tespit edilmesine gerek olmadığı, Pert-total işlemi yapılan dava konusu araçta değer kaybı meydana gelmeyeceği bu nedenle araç ile ilgili değer kaybı hesabının yapılmasına gerek olmadığı, dava konusu araç için tespit edilen hasar onarım bedelinin 4.810,00 EURO olduğu belirtilmiştir.

İzmir Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin 24/04/2024 Tarih,... sayılı raporunda; Dava konusu otomobilin onarım bedelinin 16.874,12€ olduğu, aracın ikinci el piyasa bedelinin 6.400,00€ olduğu, aracın tamirinin ekonomik olmadığı, aracın gümrüğe terki nedeniyle sovtaj değeri oluşmayacağı, ...motorlu araç bilirkişi bürosuna ödenmiş ücretinin uygunluğunun takdirinin yargı makamına ait olduğu, davacının zararının bilirkişi bürosuna ödenmiş ücret hariç 6.400,00 Euro olduğu tespit edilmiştir.

Araç işletenlerin, 2918 sayılı yasanın 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.

Bu bilgiler ışığında yapılan inceleme neticesinde Davalı... Sigorta Şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır.

Zorunlu Mali Mesuliyet sigorta poliçe teminatını aşan miktarlar için İhtiyari mali mesuliyet sigortacısının ihtiyati mali mesuliyet sigorta poliçesi teminat limiti ile sorumlu olduğu gözetilmek suretiyle mahkememiz dosyasında davalı.... Sigorta A.Ş. Nin İMM Sigortacısı olduğu tespit edilmiştir.

Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. Bu doğrultuda davacıların zorunlu mali mesuliyet sigortacısı şirkete başvurdukları ancak sigorta şirketi tarafından sekiz iş günü içinde ödeme yapılmadığı anlaşılmakla davalı... sigorta şirketinin 08/12/2022 tarihinden itibaren, davalı ... Sigorta A.Ş.nin 09.02.2023 tarihinden itibaren (alacağın Euro para cinsi üzerinden olduğu da gözetilerek) 3095 sayılı yasanın 4-a maddesine göre yürütülecek faizi ile sorumlu olduğu tespit edilmiştir.

6098 sayılı yasanın 49. Maddesi gereği kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür- Haksız fiil, kusurlu ve hukuka aykırı bir eylemle başkasına zarar verilmesidir. Bir haksiz fiilden söz edebilmek için; zarar verici bir fiil, bu fiilin hukuka aykırı olması, fiili icra edenin kusurlu bulunması, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.

Fiilin, bilinçli bir iradeye dayanmış olması gerekir. Hukuka aykırı fiil, hukukun koruduğu değerlerin, çiğnenmesi sonucunda, hukuk düzeninin bir kuralını İhlal eden fiildir, Hukuka aykırılık, zarar vermeyi yasaklayan ya da önleyen kuralların çiğnenmesidir,

Bir eylemin hukuka aykırı olarak kabul edilebilmesi için aynı zamanda bir hukuka uygunluk nedeninin mevcut olmaması gerekir. Kusur, hukuk düzeni tarafından kınanan bir davranışın bilerek ve isteyerek yapılmasıdır. Olağan yaşam deneyimlerine, genel düşünceye ve objektif olasılığa göre, bir olayın gerçekleşmesi ile sonuç ortaya çıkmış ya da bu olayın oluşması ile sonucun ortaya çıkması kolaylaşmış ise ilk hareket ikincisinini nedeni, İkinci Olay birinci hareketin sonucu sayılır. Buna uygun illiyet bağı denir.

Tazminat hukukunda sorumluluktan söz edilebilmesi için yalnızca eylemin yasaya veya sözleşmeye aykırı olması yeterli değildir. Fiil sonucunda bir zararın doğmuş olması ve zararla fiilli arasında uygun nedensellik bağının bulunması da gerekir, Nedensellik bağı sorumluluğun temel öğesidir. Zararla eylem arasında nedensellik bağının mevcut olması, zararın eylemin bir sonucu olarak ortaya çıkması, yani eylem olmadan zararın ortaya çıkmayacağının kesin olarak bilinmesidir. Zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunup bulunmadığı hususu, her somut olayda kendi içerisinde ayrıca değerlendirilir,

Kusur sorumluluğunda, zorlayıcı neden, zarar görenin ağır kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru halinde nedensellik bağı kesilebilir.

Tüm dosya kapsamı incelendiğinde, dava konusu edilen trafik kazasına karışan araç sürücülerinin kusur durumlarının 14.05.2024 tarihli celsenin ara kararında gerekçesi ile tespit edildiği, bu doğrultuda ... plaka sayılı araç 2918 sayılı yasanın 84/j,f, 67/b maddelerini ihlal etmek suretiyle kazanın oluşumunda %90 oranında etken olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı yasanın 52/1-a maddesini ihlal etmek suretiyle kazanın oluşumunda %10 oranında etken olduğu tespit edilmiştir.

Sürücülerin kusurlu davranışları ile davacıya ait olan araçta meydana gelen zarar arasında uygun illiyet bağının bulunduğu anlaşılmıştır. Dava konusu araçta meydana gelen hasarın onarım bedelinin bilirkişi tarafından hesap edildiği, yapılan hesaplama neticesinde onarımın ekonomik olmadığı, araca pert-total işlemi uygulanması gerektiği tespit edilmiştir.

Ayrıca davacıya ait olan aracın Türkiye Cumhuriyeti Gümrüğüne teslim edildiği dosya kapsamında anlaşılmış olup bu haliyle araca sovtaj tespiti yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmıştır. ;Davacı vekilince sunulan emsal araç bedellerine ilişkin evraklar birlikte değerlendirilmek suretiyle otomotiv bilirkişi tarafından verilen ek bilirkişi raporunda ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi başkanlığınca dava konusu edilen aracın piyasa rayiç değerinin 6.400,00 EURO olduğu anlaşılmıştır.

Bu doğrultuda sürücü kusurları dikkate alınarak davacı tarafın gerçek zararının 5.760,00 EURO olduğu tespit edilmek suretiyle sigorta şirketlerinin faiz sorumluluğuna ilişkin yukarıdaki açıklamalar da gözetilerek davanın kısmen kabulü kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip... · e-imzalıdır Hakim... · e-imzalıdır