İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/272 K.2023/968

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında davalıya ait malların İngilterede bulunan bir depodan yine İngiltere ülkesindeki bir başka yere taşınmasına ilişkin anlaşma olduğu, bu anlaşma uyarınca taşımanın gerçekleştiği, ancak davalı tarafından taşımanın eksik ve yanlış yapıldığı gerekçesi ile taşıma bedelinin ödenmediği, bu taşımaya ilişkin düzenlenen faturanın takibe konu edildiği, davalı tarafından takibe haksız şekilde itiraz edildiği, yükleme sırasında oluşan karışıklıktan davalının sorumlu olduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili yasal süresinden sonra sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin 08.04.2022 tarihinde ..., Norwich adresinde bulunan yaklaşık 1600 kg'lık metal aksam nitelikli yükün ..., ..., ..., ..., ..., ...U adresine taşınması hususunda davacı şirket ile görüştüğü ve taşıması yapılması gereken yükün miktarının, adedinin belirtildiği ve mail ekinde taşınacak malların görselinin davacı şirket ile paylaşıldığı, bahsi geçen yükün fl.

1.292,10 (KDV.Dahil) bedelle taşınması hususunda tarafların mutabık kalması üzerine yine aynı tarihte (08.04.2022) davacı şirket tarafından aracın yükün alım noktasına yönlendirildiğinin belirtildiği, davacı şirketin yükleme sonrasında müvekkili şirketle herhangi bir görüntü paylaşmadığı, davacı şirketin İngiltere merkezlerinin çalışanı olan ... tarafından aracın yüklediği ve çıkış yaptığının bildirildiği, davacı şirket tarafından teslim edilmesi gereken 1600 kg'lık malzemenin sadece 40 Kg'lık ufak bir kısmının teslimatının yapıldığı, bu durum davacı şirketin İngiltere'deki ilgililerine aktarıldığı ancak herhangi bir sonuç alınamadığı,

bunun üzerine kendi müşterisinin daha fazla mağdur olmaması için müvekkili şirketin ... Nakliyat ve Lojistik Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti ile anlaşmış ve kalan malzemelerin 11 Nisan 2022 tarihinde iş bu firma tarafından taşıması yapıldığı, bu iş karşılığında ...Nakliyat ve Lojistik Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti.

12.04.2022 tarihli 1.150,00 GBP bedelli faturayı düzenlediği, müvekkil şirket tarafından bu fatura bedeli ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVA

Dava taşıma sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

DELİLLER

-İzmir ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası sureti, -İzmir Vergi Dairesinin 03/05/2023 tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişi ...'ın 26/10/2023 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Uyuşmazlığın çözümü açısından öncelikle konuyla ilgili yasal düzenlemelerin irdelenmesinde yarar vardır. İtirazın iptali davası; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre; i) İlamsız takip yapılmış olması, ii) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi, İii) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekir.

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.

Eğer cevap süresi içinde davalı/borçlu diğer itirazlarını ileri sürmezse mahkeme bunları kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapmak durumunda kalır. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11-1663 E., 2021/1070 K. sayılı kararında da değinilmiştir.

Dava yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesi gereğince ispat yükü, Kanun’da özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir.

Bu açıklamalar göstermektedir ki, itirazın iptali davası, icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada eğerlendirildiğinde; davacının, davalı aleyhinde taşıma sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağına istinaden İzmir ...

İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlattığı, ödeme emrinin davalı borçluya 10/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 13/03/2023 tarihinde yasal süresi içerisinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu, davalı borçlunun takibe itirazı üzerine davacının iş bu itirazın iptali davasını ikame ettiği, davacının, davalı ile aralarında taşıma hizmet sözleşmesi bulunduğu, taşımanın gerçekleştiği, eksik ve yanlış taşımanın gönderici olan davalıdan kaynaklandığı,

taşıma bedeline hak kazandığı ve takibe yapılan itirazın haksız olduğunu iddia ettiği, davalının ise davaya yasal süresinde cevap vermediği davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında taşıma sözleşme ilişkisinin bulunup bulunmadığı, var ise davacının taşıma bedeline hak kazanıp kazanmadığı, hak kazanmış ise talep edebileceği miktarın ne olduğu, buna göre takibe yapılan itirazın haklı olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.

Dava konusu uyuşmazlığın taşıma sözleşmesinden kaynaklandığı, mutlak ticari dava niteliğinde olduğu ve uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce tarafların 2022-2023 yıllarına ait ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulup tutulmadığı, kendileri lehine delil vasfına sahip olup olmadığı, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan cari hesap nedeniyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacaklı olduğu miktarın ne kadar olduğu, takip tarihinden sonra dava tarihinden önce veya dava tarihinden sonra davalı tarafından yapılan ödeme olup olmadığı hususunda taraf defterlerinin bilirkişi tarafından incelenmesine karar verildiği, dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği,

bilirkişinin 26/10/2023 tarihli raporunda, tarafların davaya konu uyuşmazlık dönemine ilişkin defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, kendileri lehine delil vasfına sahip olduğu, davacı defterlerinde toplam 5 adet döviz cinsinden faturanın kayıtlı olduğu, ticari ilişkinin açık hesap ilişkisi olarak yürütüldüğü, davacı tarafın kendi defterlerine göre takip tarihi itibariyle 1.292,10 GBP davalıdan alacaklı olduğu, davalı tarafın defter ve kayıtlarında ise taraflar arasındaki ticari ilişkinin açık hesap ilişkisi olarak kayıtlı olduğu, davalı defterlerinde 6 adet faturanın kayıtlı olduğu,

davalının kendi defterlerine göre takip tarihi itibariyle davacıya cari hesap nedeniyle 54.520,41 TL borçlu olduğunun tespit edildiği, davacının takip tarihi itibariyle 1.292,10 GBP davalıdan alacaklı olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

6100 sayılı HMK'nun 222/2,3 maddesi uyarınca kural olarak ticari defter ve kayıtların ilgilisi lehine delil olarak kabul edilebilmesi için defter kayıtlarının birbirini doğrulaması, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtlarının bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya kesin delille ispatlanmamış olması gerektiği, yine diğer tarafın usulüne uygun tutulan ticari defterlerinin ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kullanılamayacağı,

bu kapsamda yapılan incelemede mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre taraf defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, kendileri lehine delil vasfına sahip olduğu, 08/07/2022 tarihli 1.292,10 GBP bedelli faturanın taraf defterlerinde kayıtlı olduğu ve takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 1.292,10 GBP cari hesap alacağının olduğunun tespit edildiği, bu durumda ispat külfetinin yer değiştirdiği,

davalının söz konusu cari hesap borcunun ödendiğini veya borcun bulunmadığını ispat etmesi gerektiği, davalı tarafından yasal süresinde davaya cevap verilmediğinden ve deliller bildirilmediğinden mahkememizce davalının delillerinin toplanmadığı, bu halde davacının takibe konu asıl alacağının varlığı ve miktarını ispat ettiğinin kabulü gerektiği, tarafların sıfatına ve dava konusu uyuşmazlığın niteliğine göre talep edilebilecek faizin 3905 sayılı yasanın 4/A maddesindeki yasal faiz olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu,

ayrıca uyuşmazlığa konu alacak miktarı likit olduğundan davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal şartlarının oluştuğu, iddianın ileri sürülüş biçimi, yasal süresinde davaya cevap verilmemiş ve delil sunulmamış olması ile mahkememizce yapılan incelemenin niteliğine göre başkaca araştırma yapılmasına lüzum bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

E-İMZA E-İMZA