Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/275 K.2023/1075

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı borçlu aleyhine Diyarbakır İcra Dairesi ... sayılı dosya ile icra takibine başlanmış olup davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, davalının itirazında haksız olduğunu, söz konusu itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi gerektiğini, borçlu her ne kadar itiraz dilekçesinde herhangi bir borcunun bulunmadığını iddia etmiş ise de, söz konusu icra takibinde yer alan fatura bedelinin müvekkiline ödenmediğini, davalının itiraz sebepleri yerinde olmayıp gerçeği yansıtmadığını, söz konusu itiraz salt icra takibini uzatma amacı taşıdığını,

icra takibine dayanak belgeler ve tarafımızca sunulacak evraklar incelendiğinde davalı borçluya karşı alacağının mevcut olduğunu, borçlunun icra takibine yaptığı itirazının iptali ile takibin devamına, borçlunun takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, davalının üzerine kayıtlı mal varlığına ihtiyati haciz konulmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

1-Diyarbakır İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası, 2- İcra takibine dayanak oluşturan ...tarihli, ...numaralı fatura, 3-Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunun ...dosya numaralı arabuluculuk son tutağı, 4-Davacı şirketin ticari defter kayıtları, 5-...tarihinde SMM bilirkişisinden davacının ticari defter kayıtlarının incelenmesi neticesinde alınan rapor,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, faturaya dayalı olarak başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Davacı tarafından Diyarbakır İcra Dairesinin ...E. Sayılı dosyası ile ...tarihli faturaya dayalı olarak ...asıl alacak ...faiz alacağı olmak üzere toplam ...alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, davalı/borçluya ödeme emrinin ...tarihinde tebliğ edildiği, davalının gönderilen ödeme emrine ...tarihinde, 7 günlük itiraz süresi içerisinde borca itiraz ettiği, itiraz evrakının davacı/alacaklıya tebliğ edilmediği, böylelikle eldeki itirazın iptali davasının davacı tarafından 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı taraf, faturalara konu ürünün davalıya tesliminin sağlandığı halde borcun ödenmediğini iddia etmiş, davalı taraf ise borcun ödendiğini savunmuştur.

Taraflar uyuşmazlık noktasının icra takibine dayanak faturayı davalının ödeyip ödemediğinin tespiti ile icra takibine dayanak oluşturan faturaya dayanarak takip başlatmakta haklı olup olmadığına yönelik olduğu anlaşılmıştır.

Taraflar kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadır.

İbrazı istenen belgenin ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı tarafta bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin varolduğu resmi bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olduğu taktirde mahkemece bu belgenin ibrazı için HMK 220/2 maddesi gereği kesin süre verilir.

Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf verilen süre içerisinde ibraz etmez ve aynı süre içerisinde gerekçesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez yada belgenin elinde bulunduğunu inkar eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse mahkemece belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanına itibar edilebilir. (HMK 220/3)

Yukarıdaki açıklamalara göre ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeyle ilgili olduğu davalara ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerden olmakla birlikte ancak HMK 222. maddesindeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir.

Ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kabul edilebilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi ticari defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur.

Zira tarafın ticari defterleri kanunda açıklandığı üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu taktirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı taktirde kendi defterlerinin davacı defterleriyle uyumlu olup olmadığının incelenmesinin engel olacağından sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen defterlerini ibraz etmediği taktirde HMK 220/3 madde gereğince sunmaktan kaçındığı ticari defterlerindeki kayıtların karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğu kabul edilebilir. Aksinin kabulü durumunda karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkmaktadır ki, bu hususta HMK'daki açık düzenlemelere aykırı olacaktır.

Mahkememizce davalının borca itirazı nazara alınarak tarafların ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, taraflara bu doğrultuda ticari defterlerini ibraz etmeleri için 2 haftalık kesin süre verilmiştir, duruşmaya katılmayan davalı yana ...tarihli ara karar gereğince tebligat çıkartılmış tebligat davalı yana ...tarihinde ulaşmıştır.

Usulüne uygun verilen süreye rağmen davalı yanca ticari defter sunulmamış, davacı yanın bildirdiği adrese talimat yazılarak bilirkişi raporu hazırlanılmıştır...tarihli SMM bilirkişisinden alınan raporda davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yapıldığı, takibe konu faturanın davacı tarafın ticari defterinde kayıtlı olduğu, faturaların ödemesine ilişkin bir kaydın bulunmadığı, borç olarak kaydedilen miktarın mahsup edildiğinde ....-TL davalının davacıya borçlu olduğu mütalaa edilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, aldırılan bilirkişi raporu, ve tüm dosya kapsamına göre, davacının fatura alacağına dayalı takip başlattığı ve davacının ticari ilişki kapsamında davalıdan ...alacaklı olduğunun belirlendiği, davacının delil niteliğe haiz yasal defterlerine göre alacak miktarını ispat ettiğinden davacının talep ettiği ...asıl alacak miktarı üzerinden davalının itirazının iptaline karar verilmiştir.

Takipte talep edilen işlemiş faiz yönünden, TBK.'nun 117. maddesi gereğince muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile temerrüde düşer. Davacının takip başlatılmadan önce davalıya ihtar çekerek temerrüde düşürdüğüne dair bir belge sunulmadığından, davacının işlemiş faize yönelik talebinin reddine karar verilmiştir.

Takibe konu alacağın faturaya dayalı olması nedeniyle likid ve muayyen olduğunun anlaşılmasına göre, kabul edilen asıl alacak üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim