İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/41 K.2023/984

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde.

Davalı tarafından İzmir ...İcra Müdürlüğünün...sayılı dosyası ile davacı aleyhine başlatılan 20.03.2022 tarihli 400.000,00-TL bedelli çekten kaynaklı takipten dolayı davacı şirketin davalı yana borcunun bulunmadığını, davacı şirketi temsile yetkili iki kişinin bulunduğunu ve iki kişinin şirketi müştereken temsil ve ilzama yetkili kılındıklarını, ... tarafından tek imza ile keşide edilmek suretiyle davalıya teslim edilen takip konusu çekten dolayı davacı şirketin sorumlu tutulamayacağını, yetkisiz şekilde çeki keşide eden ve münferiden çek keşide etme yetkisi olmayan ...’nın kötü niyetli olduğunu,

davalının kendisine teslim edilen çekin yetkili kişiler tarafından keşide edilip edilmediği hususunu araştırma yükümlülüğü olduğunu, takip konusu çekin davacı şirket açısından bedelsiz bir çek olduğunu, davacının davasının kabulüne, davacı şirketin takip dosyasına konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, davalının takip konusu çekin gerek herhangi bir ticari ilişkinin ürünü gerekse de yetkisiz şekilde keşide edildiğini biliyor olması nedeniyle takip konusunda kötü niyetli olması nedeniyle asıl alacağın % 20 sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde.

Davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan Ticaret Sicil Gazetesinden de anlaşılacağı üzere davacı şirket açısından birden fazla kişi ile temsil yetkisi 15.03.2022 tarihinden sonra başladığını, taraflar arasındaki ticari ilişkinin bu tarihten öncesine dayandığını, davacının takibe konu çekten dolayı çek tarihi itibarıyla sorumlu tutulamayacağını iddia etmiş ise de söz konusu iddianın kötü niyetli olduğunu, davacı yanın dava dilekçesinde şirketin e tebligat adresinin ve şifrelerinin ... ’da olması ve söz konusu icra takibine itiraz edilmemiş olmasının davacı şirketin yetkili temsilcilerinin iç ilişkisi olduğunu,

söz konusu çekin taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı olarak sıralı şekilde ve tek seferde verilmiş olup davaya konu icra takibi kesinleştikten sonra işbu davanın ikame edilmesinin haksız şekilde borçtan kurtulmaya yönelik olduğunu, davacı haksız ve kötü niyetli olduğundan davanın reddi ile davacı yanın borçlu olduğunun tespitine, davacı yanın iddiasında haksız ve kötü niyetli olduğundan % 20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosya münderecatı, dilekçe ekinde ibraz edilen belgeler, taraflara ait ticari defter kayıtları delil olarak değerlendirilmiştir.

Bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 22/08/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Davalı şirkete ait 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin defteri kebir, envanter, yevmiye ve muavin defter, fatura, sevk irsaliyesi aslı ve onaylı örneklerine dair ticari defter ve kayıtların ibrazı ve tetkiki için sayın davalı vekili Av.... ile...nolu telefon ile görüşülerek ara kararda yer alan belge ve hususların temini istenmiş ve bu konuda müvekkili ile görüşülerek gereken belge ibrazının sağlanacağı bilgisi alınmıştır.

Ancak dosyanın tevdiinden mevcut durumu gösteren raporun sunumuna kadar geçen uzun süre dahilinde bahse konu evrak ve belgelere ulaşılamamış olduğundan karar vermeye elverişli bir rapor tanzimi mümkün olmayıp dosya gereği yapılmak üzere sayın Mahkemenize iade edilmiştir.

-Şayet davalı tarafa ait yasal defter ve dayanak belgeler sayın Mahkemenize sunulur ve bu yönde tekrar dosya tarafıma dosya tevdi edilir ise gerekli incelemelerin yapılabileceği hususu sayın Mahkemeye saygı ile arz olunur. ..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 20/10/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre;"...Davacı/borçlu ... Enerji Yatırım Anonim Şirketi (yeni Ünvanı:... Enerji yatırım Sanayi Anonim Şirketi)'nin İncelenen Ticari Defterlerinin Usulüne Uygun tutulduğu, Sahibi Lehine Delil Niteliği Taşıdığı,

-... Enerji Yatırım Anonim Şirketi (yeni Ünvanı: ...Yatırım Sanayi anonim Şirketi)'nin 2020, 2021 Ve 2022 Yılının Ticari Defterlerinde ... elektrik Enerji İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'ne Ait Hareketler 259.001 Verilen Avanslar İle 320.001 Satıcılar Hesaplarında Kaydedildiği, - 20.08.2021 tarihinde düzenleni anlaşılan ve ödeme tarihi 20.03.2022 tarihi olarakgörünen ... nolu ...

ELEKTRİK ENERJİ İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ'ne verilen çekin, Davacı/Borçlu... ENERJİ YATIRIM ANONİM ŞİRKETİ (Yeni Ünvanı:... YATIRIM SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ)'nin 2021 ticari defterlerinde 20.08.2021 tarihli 216 yevmiye ile kayıtlı olduğu görüldüğü, -Davacı/Borçlu ... ENERJİ YATIRIM ANONİM ŞİRKETİ (Yeni Ünvanı: ... YATIRIM SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ)'nin incelenen 2020-2021 ve 2022 yılları ticari defterlerinde 320.001 SATICILAR...

ELEKTRİK ENERJİ İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ hesabında en son kaydın 20.08.2021 tarihli 222 yevmiye ile yapıldığı ve bakiyenin 0,00 (sıfır) TL olduğu görüldüğü,

-Davacı/Borçlu... ENERJİ YATIRIM ANONİM ŞİRKETİ (Yeni Ünvanı: ... YATIRIM SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ)'nin incelenen 2020-2021 ve 2022 yılları ticari defterlerinde 259.001 VERİLEN AVANSLAR ... ELEKTRİK ENERJİ İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ hesabının 2021 yılı kapanış kaydında, 2022 yılı açılış kaydına ve 2022 yılı kapanış kaydında 2.599.217,75 TL (borç) olarak görüldüğü kanaatimi, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere saygı ile arz ederim..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

1-Dava, çekin yetkisiz temsilci tarafından düzenlendiği ve bedelsin olduğu iddiasına dayalı açılmış menfi tespit davasıdır.

2-Davacı tarafça öncelikli olarak uyuşmazlık konusu 20/03/2022 keşide tarihli, 400.000,00-TL bedelli çekin keşide tarihinde davacı şirketin çift imza ile temsil edildiğini ancak çek üzerinde yalnızca temsilcilerden ...'nın imzasının bulunduğu, birlikte temsil yetkisi bulunması nedeniyle tek imza ile çek keşide edilemeyeceği ileri sürülmüştür.

3-Davacı şirketin yetki durumuna dair ticaret sicili kayıtlarının incelenmesinde,

-12/01/2021 tarihli Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanan 11/01/2021 tarihli şirket genel kurul kararı ile tüzel kişi ortak adına ...'nın 11/01/2014 tarihine kadar temsilci olarak seçildiği,

-10/12/2021 tarihli Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanan 02/12/2021 tarihli şirket genel kurul kararı ile ... ve ...'nın 11/01//2024 tarihine kadar müştereken temsile yetkili olarak temsilci seçildikleri,

-16/12/2021 tarihli Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanan 13/12/2021 tarihli şirket genel kurul kararı ile ...i'nin temsilcilik görevinin sona erdiği, şirket temsilcisi olarak 11/01/2024 tarihine kadar ...'nın seçildiği, temsil yetkisinin münferiden olduğu,

-15/03/2022 tarihli Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanan temsilci bilgilerine göre ... ve ...'nın 11/01//2024 tarihine kadar müştereken temsile yetkili olarak temsilci seçildikleri, temsil türünün birlikte-müştereken olduğu,

görülmüştür.

4-Davalı tarafça cevap dilekçesi ile çekin keşide tarihinden önce davalı şirkete teslim edildiği, çekin ve başkaca çeklerin teslimine dair taraflar arasında imzalanan protokol kapsamında çekin alındığını savunmuştur.

5-Taraf ticari defterlerinin incelenmesinde dava konusu çekin davacıya ait ticari defterlere 20/08/2021 tarihinde kaydedildiği tespit edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, dava konusu çekin keşide tarihi 15/03/2022 ise de çekteki hakkın lehtara geçmesi için düzenlenmesi ve teslimi yeterli olup çekin ileri tarihli olarak keşide edilmesi halinde üzerinde yer alan tarihten ziyade fiilen düzenlendiği tarihte yetkili kimselerce keşide edilmiş olması gerekmektedir.

Davacıya ait ticari defterlerde çekin 20/08/2021 tarihinde kaydedilmiş olduğu ve yine davalı tarafça sunulan protokol hükümlerine göre çekin keşide tarihinden önce davalı şirkete verildiği anlaşılmakla, davacı şirketin ticari defterlerine çeki işlemiş olduğu 20/08/2021 tarihinde şirketin ... tarafından münferiden yani tek imza ile temsil edildiği, bu haliyle yetkisiz temsilin söz konusu olmadığı değerlendirilmiştir.

6-Davacı tarafın bir iddiası ise çekin herhangi bir ticari ilişkiye istinaden düzenlenmediği ve bedelsiz olduğuna yöneliktir.

Çek bir ödeme aracı olup kural olarak düzenlendiği andaki bir borcun tediyesi kapsamında verildiği kabul edilmektedir. Aksini iddia eden tarafın bu hususta ispatı sağlaması gerekmektedir.

Somut uyuşmazlıkta davacının kendi ticari defterlerinde uyuşmazlık konusu ve birçok çekin kayıtlı olduğu, bunun yanında davalı tarafça cevap dilekçesi ekinde yer alan protokol hükümlerine göre davacı şirketin 3.900.000,00-TL tutarındaki borcu bulunduğu konusunda her iki tarafın mutabık kaldığının ve 20/08/2021 ila 20/04/2022 tarih aralığı için keşide edilen 9 adet çekin davalı şirkete verileceğinin düzenlendiği, protokolde bahsi geçen 9 adet çekin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, bu haliyle taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığına ve dava konusu çekin de ticari ilişki kapsamında verilmediğine yönelik iddiaların yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

7-Davalı tarafça ticari defterlerin yerinde incelenmesi talep edilmiş ise de bilirkişi tarafından yerinde inceleme gerçekleştirilemediği görülmüştür.

Davacı ticari defterlerinin ve davalı tarafça dosyaya sunulan protokol hükümlerinin dava konusu uyuşmazlığın aydınlatılmasında yeterli delil oluşturduğu ve münhasıran davalı defterlerine de dayanılmadığından davalı ticari defterlerinin incelenmesinin yargılamayı gereksiz uzatacağı, zira davacının temsile yönelik ve çekin ticari ilişki kapsamında verilmediğine yönelik iddialarının toplanan deliller kapsamında yerinde olmadığının tespit edildiği,

davacının çekin ödendiğine yönelik bir iddiası da bulunmadığına göre davalı ticari defterlerinin incelenmesinde yarar bulunmadığı gözetilerek davalı ticari defterleriyle ilgili yeniden inceleme kararı verilmemiştir.

8-Davalı tarafça kötü niyet tazminatı talebinde bulunulmuş ise de dava sırasında takibin durdurulması yönünde tedbir uygulanmadığı gözetilerek şartları oluşmayan kötü niyet tazminatına hükmedilmemiştir.

Katip ... e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır