İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1085 K.2025/872

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili kurum tarafından davalı şirketlere fazla ödeme yapılmış olduğunu, fazla ödemenin iadesi hususunda davalılara ihtar gönderildiğini, davalıların ihtara rağmen fazla ödenen hakedişlerin müvekkili kuruma iade edilmediğini, bu nedenle davalılara yapılan fazla ödemenin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesin italep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; dava konusu edilen alacağın zamanaşımına uğradığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

bilirkişi raporları delil olarak değerlendirilmiştir.

Bilirkişiden alınan 07/05/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...İdarenin Fiyat Farkı Uygulamasında İhale Dokümanında İnşaat Girdilerine İlişkin ağırlık Oranlarını tespit etmediği Görülmekle , İhalenin tamamlanmasından Ve Sözleşmenin imzasından sonra İhale Dokümanında olmayan Demir , Çimento , akaryakıt vb ana girdilere İhale Dokümanına aykırı olarak ağırlık oranları sonradan belirlenerek Fiyat farkı Hesaplaması , İhale Dokümanına aykırı hesaplamadır. Sözleşmenin Fiyat farkına ilişkin yer alan 5. Maddesinde de Fiyat farkı uygulamasında ağırlık oranı yoksa ÜFE Genel endeksin kullanılması gerekeceği açıkça yer almaktadır. Aksi Durumda Sözleşme sonrası uygulama İhale Dokümanına aykırı olacaktır ki , bu da Sözleşmenin 8. 1 Maddesine aykırı İşlem Tesisi olacaktır.

Sayıştayın Bu Durumu Tespit ederek yargılama yaptığı ve Fiyat farkından kaynaklı haklı ve doğru yapılan kamu zararına ilişkin hesaplanan Tutar olan KDV Dahil 46.058,96 TL Kamu zararından davalıların Sözleşme ve Sözleşmenin ayrılmaz Eki İhale Dokümanı İle Sözleşmenin öncelikli eki Y.İ.G.Ş ilgili Hükümleri kapsamında sorumlu oldukları , Davacı İdarenin davalılardan KDV Dahil 46.058,96 TL alacaklı olduğu , İş Bu Kamu zararına konu Fiyat farkı Uygulamasından kaynaklı Oluşan Fazla Ödemenin Davalılardan İstirdattı için Tebligat yapıldığı 03.03.2020 Tarihinde yapılan Tebligata Rağmen Ödemenin yapılmaması İle Somut Davanın ikame edildiği anlaşılmıştır ..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişiden alınan 13/07/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Yapılan Hesaplamada İşin yapımında Ödenmesi gereken Fiyat Farkının toplamda 620.969,38 TL olarak hesaplanmıştır. Ara hakkedişlerde Ödemeye alınan Tutarlarla olması Gereken Fiyat farkı aşağıda tabloya alınarak Fiyat farkından dolayı oluşan Fazla Ödeme tablosu çıkartılmıştır.

Fiyat farkının hatalı hesaplanmasıyla KDV Dahil 46.058,96 TL Fazla Ödeme yapıldığı hesaplanmıştır..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

1-Dava, Kamu İhale Kanunu çerçevesinde yüklenici adi ortaklığa sehven fazla ödeme yapıldığı iddiasıyla açılmış sebepsiz zenginleşmeye dayalı fazla ödenen paranın iadesine ilişkindir.

Davalılardan (İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde... İnşaat Mimarlık Mühendislik Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi dava tarihinden önce iflas etmiş olduğundan bu davalı yönünden dava kayıt kabul davası niteliğindedir. Kayıt kabul davaları; alacaklının alacağının iflas masasına kaydının yapılması için açılan davalardır. Kayıt kabul davası ile alacaklının alacağına iflas tasfiyesinde pay ayrılıp ayrılmayacağı ve ayrılacaksa ne kadar ayrılması gerektiği belirlenir ancak bir para alacağının tahsiline ilişkin hüküm kurulmaz.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, adi ortaklığın yüklenici olarak yer aldığı eser sözleşmesinin hakedişlerinde davacı tarafça davalı tarafa sehven fazlaca ödeme yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise bu ödemelerin sebepsiz zenginleşme kapsamında iadesinin şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkindir.

Sebepsiz zenginleşme, bir kimsenin mal varlığının haklı bir sebep olmaksızın diğer bir kimsenin mal varlığı aleyhine çoğalmasıdır. Sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak alacak talep edilebilmesi için borçlunun mal varlığında bir zenginleşme meydana gelmesi, zenginleşme ve zenginleştirici olay arasında illiyet bağının bulunması ve zenginleşmenin haklı bir sebebe dayanmaması gerekir. Kural olarak zenginleşen, başkasının malvarlığından veya emeğinden haklı bir sebep olmaksızın elde ettiği zenginleşmeyi geri vermek zorundadır. (TBK m.77/1)

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı idare ile davalı şirket arasında Beyşehir 16 Derslikli Mesleki ve Teknik Lise yapım işine ilişkin 10/10/2016 tarihinde sözleşme imzalandığı, davacının bu sözleşme kapsamında hesap hatası nedeniyle davalıya sehven fazlaca ödeme yapıldığı iddiasıyla işbu davayı ikame ettiği görülmüştür.

Mahkememizce Kamu İhale Kanunu'ndan kaynaklanan hesaplamalar konusunda uzman inşaat mühendisi bilirkişiden rapor ve ek raporlar alınmıştır.

Dosya kapsamına göre taraflar arasında imzalanan sözleşmede fiyat farkı hesaplamasına esas ağırlık oranlarının gösterilmediği ve sözleşmede gösterilmeyen ağırlık oranlarıyla ilgili olarak ÜFE genel endeksinin kullanılması gerekeceği, bu haliyle ihale sözleşmeni ve dökümanlarına aykırı olarak ihale sürecinden sonra ağırlık oranlarının belirlenerek fiyat farkı hesaplaması yapılmasının sözleşmeye aykırı olduğu değelerlendirilmiş, bilirkişi tarafından her bir hakediş için yapılan hesaplamayı içerir 13/07/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda davacının davalılara toplam 46.058,96-TL fazladan ödeme yaptığına yönelik tespit ve değerlendirmesi mahkememizce hukuka ve dosya kapsamına uygun bulunmakla hükme esas alınmıştır.

Davalı taraflarca zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de, taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğu ve eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıkta 5 yıllık zamanaşımı süresinin geçerli olacağı, davalılara yapılan son ödeme tarihi ile dava tarihi arasında 5 yıllık sürenin sona ermediği gözetilerek zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir.

4-Yukarıda ayrıntıları açıklandığı üzere, sözleşme kapsamında gerçekleştirilmesi gereken fiyat farkı hesaplamalarında sehven sözleşmeye ve genel şartnamelere aykırı hesaplama yapılması nedeniyle davacının davalıların oluşturduğu adi ortaklığa 46.058,96-TL fazla ödeme yapmış olduğu sabit görülmekle davanın kabulüne ve temerrüt tarihi 27/03/2020'den itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Katip... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır